Focus on White House

Op deze pagina wisselen Amerika-kenners Stan Bos (@StanSchrijft) en Marco van den Doel (@focusonamerica) gedachten en observaties uit over de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2020. Ze schrijven korte updates en stellen vragen aan elkaar waar de ander dan weer op reageert. In aanloop naar de verkiezingen op 3 november 2020 zullen zij hun kijk en analyse geven op de verkiezingscampagnes van Donald Trump en van de Democratische kandidaten.

BOEK NU EEN PRESENTATIE OVER DE AMERIKAANSE VERKIEZINGEN VAN 2020

– – – –

Hoi Stan,

Het klopt dat er vier Republikeinse senatoren nodig zijn die met de 47 Democraten mee moeten stemmen om getuigen op te roepen. Voor het aandragen van nieuwe bewijs of nieuwe getuigen op te roepen, is een simpele meerderheid van 51 stemmen genoeg. Naast Mitt Romney en Susan Collins zou ook Lisa Murkowski van Alaska openstaan om getuigen op te roepen. Dan is er nog één senator nodig. Er zijn een aantal senatoren die niet voor hun herverkiezing gaan, zoals Lamar Alexander van Tennessee. Deze senatoren hebben niets te verliezen. Met betrekking tot Romney weet ik het nog niet. Hij is een Trump -criticaster, maat ook een windvaan.

Republikeinen die herkozen willen worden, zullen wel oppassen om tegen Trump in te gaan. Trump duldt geen tegenspraak. Het is veelzeggend. Trump heeft de partij volledig in zijn macht. Elke kritiek wordt beantwoord met een tirade via Twitter en je politieke carrière is voorbij. Republikeinen moeten een keuze maken: kies je voor de partij of voor het land? Hoe wil je de geschiedenis in gaan? Als de Trump-show straks voorbij is, ben je al je geloofwaardigheid kwijt.

Bernie Sanders doet het, ondanks dat hij in de Senaat zit bij de impeachmentzaak,  verrassend goed in de peilingen. Maar hij heeft mensen achter de hand. Alexandria Ocasio-Cortez en documentairemaker Michael Moore voerden campagne voor hem in Iowa. Wat het zegt, is dat campagne goed is opgebouwd en dat de linkse (socialistische) boodschap aanslaat. En dat is gelijk ook het probleem. Of het genoeg is om de nominatie te winnen, betwijfel ik. Met zijn plannen zal het heel moeilijk zijn om gematigde en onafhankelijke kiezers aan zich te binden. Als ik – met nog minder dan een week voordat het voorverkiezingsseizoen begint – geld op een kandidaat moet zetten zou ik, helaas toch denken dat Joe Biden de meeste kans maakt op de nominatie.  Zijn jarenlange ervaring  geeft de kiezer toch vertrouwen. Zijn steun onder zwarte- en latinokiezers is groot. Ik weet dat het nog erg vroeg is, maar wat denk jij?

Hoi Marco,

Uit Amerikaanse media begrijp ik dat er vier Republikeinse senatoren nodig zijn om het mogelijk te maken getuigen op te roepen. Naar verluidt zijn er twee door de pomp: senator Susan Collins uit Maine en senator Mitt Romney uit Utah. Van Romney is bekend dat hij een bekende Trump-criticaster is, zeker nadat Trump hem overwoog als minister van Buitenlandse Zaken en Romney vervolgens op een gênante manier afserveerde. De grote vraag is: zijn er nog meer Republikeinse senatoren die hun nek durven uit te steken?

Wie zich binnen de partij tegen Trump keert, kan rekenen op een stortvloed van aanvallen via Twitter. Ook wordt de geloofwaardigheid van een kritische Republikein direct in twijfel getrokken. Het is de tactiek van de verschroeide aarde. Zo overleeft Trump al ruim drie jaar en zeker in het jaar waarin hij wil worden herkozen, duldt hij geen tegenspraak. Ik durf er geen weddenschap op af te sluiten dat er meer Republikeinen overstag gaan, ondanks dat John Bolton duidelijk aangeeft dat er sprake is van een quid pro quo inzake Oekraïne en een onderzoek naar de Bidens.

Wat trouwens opvalt in de laatste peilingen is dat Bernie Sanders een enorme sprong heeft gemaakt in Iowa en New Hampshire. Wat zegt dat volgens jou? En denk jij dat deze 78-jarige senator uit Vermont een serieuze kans maakt op de Democratische nominatie?

– – – –

Hoi Stan,

Als we naar de geschiedenis kijken, is de uitkomst in Iowa onzeker. Uit 2008 en 2016 weten we dat de persoon die landelijk aan de leiding ging, maar ook in Iowa aan de kop ging, uiteindelijk de caucus niet won. Een caucus heeft zijn eigen dynamiek, omdat men niet in een stemhokje een kruisje zet bij de kandidaat van zijn of haar keuze. Dat is bijvoorbeeld in New Hampshire wel het geval. Bij een caucus komen geregistreerde kiezers bijeen in buurthuizen en gymzalen en gaan dan in een hoek staan bij de kandidaat van hun keuze.

Als een kandidaat te weinig aanhang heeft (de limiet is 15 procent) moeten deze kiezers zich bij een andere kandidaat aansluiten. Ook wordt er flink gedebatteerd om kiezers over te halen. En zo kan het soms uren duren. En dit jaar is het echt interessant, omdat bij de uitslag ook wordt gekeken welke kandidaat onder de kiezers hun tweede keuze was.

En daarom is opkomst zo belangrijk. En voor kandidaten als Pete Buttigieg en Amy Klobuchar is dat extra belangrijk daar van profiteren. Stel dat Tom Steyer en Michael Bennet niet de 15 procent halen, dan moeten die kiezers overstappen naar een andere kandidaat. En daar kunnen Buttigieg en Klobuchar van profiteren. Ze winnen dan misschien niet, maar omdat de gedelegeerden proportioneel verdeeld worden, kunnen ze er toch een aantal winnen. Opkomst is altijd, of het nou om voorverkiezingen of landelijke verkiezingen gaat, cruciaal. Een fanatieke aanhang is vooral bij een caucus extra belangrijk. Als veel jonge kiezers gaan stemmen kan dat zorgen dat een jongere kandidaten veel stemmen krijgen. En dat kan een signaal voor de Democratische partijtop zijn om nu echt eens aan verandering te gaan werken.

De impeachmentzaak in de Senaat gaat zijn tweede week in. En nu heeft The New York Times de hand weten te leggen op het manuscript van het nog te verschijnen boek van voormalig nationaal veiligheidsadviseur John Bolton. Daarin geeft Bolton aan dat er wel zeker een duidelijke quid pro quo was tussen de inhouden van militaire steun voor Oekraïne en een onderzoek naar Joe Biden en zijn zoon Hunter. Trump zegt dat het onzin is. Maar het stelt vooral gematigde Republikeinen voor een dilemma. Gaan ze Bolton oproepen om te getuigen? Iets wat de Democraten zeker willen. Denk jij dat deze wending nog van invloed zal zijn op de impeachementzaak?

Ha Marco,

De kans dat er in Iowa een verrassing uit de hoge hoed komt, is zeer aanwezig. Ik geef Pete Buttigieg en Amy Klobuchar een serieuze kans om in de top drie te eindigen. Iowa verrast vaak. Hillary Clinton won vier jaar geleden maar nipt van Bernie Sanders, Barack Obama verraste iedereen door in 2008 Clinton te verslaan in Iowa en Tom Harkin liet in 1992 Bill Clinton en Jerry Brown achter zich in zijn thuisstaat Iowa.

We hebben hier al eerder gememoreerd dat Iowa vaak grillig en onvoorspelbaar stemt. Dat komt vanwege het systeem van de caucus, waarbij kiezers elkaar mogen overhalen om toch op een andere kandidaat te stemmen. Je kunt dan peilen wat je wil, als stemmen op het laatste moment veranderen, dan is het ontzettend lastig om een goede inschatting te maken. Voor de toekomst van de Democratische partij is het te hopen dat kiezers in Iowa en New Hampshire duidelijk uitspreken dat de partij een nieuwe weg moet inslaan.

Ik las dit artikel over het belang van een hoge opkomst in Iowa. Voor Elizabeth Warren, Pete Buttigieg en Amy Klobuchar zou een hoge opkomst hun enige kans op op succes zijn in die staat. Denk jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

De steun van prominente partijgenoten en andere politici die aanzien en invloed hebben in de Amerikaanse politiek is altijd meegenomen. Dat John Kerry Joe Biden steunt en campagne voor hem voert, vind ik tekenend voor de situatie binnen de Democratische partij. Waarom steunt Kerry het establishment en kiest hij niet voor jongere kandidaat? Kies voor de toekomst. Het is tijd voor de nieuwe generatie. In dat opzicht had Ted Kennedy het wel begrepen.

Ik denk dat Kamala Harris en Cory Booker uiteindelijk wel hun steun zullen uitspreken voor een kandidaat. Maar ik dat zal niet Joe Biden zijn. Kamala Harris, die tijdens het eerste debat met Biden een aanvaring had, zal hem hoogst waarschijnlijk niet steunen. Pete Buttigieg kan de steun van Harris of Booker goed gebruiken, want het enthousiasme over de voormalige burgemeester van South Bend is onder zwarte kiezers niet erg groot.

Het begint nu echt te kriebelen. We zijn al maanden bezig en het mag van mij nu wel beginnen. Wie Iowa wint, durf ik niet te zeggen, omdat een caucus zijn eigen dynamiek en regels heeft. En ja, dan kan er zomaar een verrassing uit de hoge hoed komen. Op 4 februari weten we meer. Het wordt ongetwijfeld spannend en interessant. Denk jij dat er nog een verrassing komt?

Hoi Marco,

Steunbetuigingen van prominente partijgenoten geven een kandidaat zeker een stevige steun in de rug. In 2008 schaarde senator Ted Kennedy – de broer van JFK en Robert – zich achter Barack Obama, nadat Kennedy lang neutraal was gebleven. Eigenlijk hadden de Clintons op zijn steun gerekend (en daar ook een stevige lobby voor gevoerd), maar Kennedy besloot dat het in 2008 tijd was voor een nieuwe generatie politici. Bill Clinton belde Kennedy nog op om hem over te halen neutraal te blijven, maar Kennedy schaarde zich achter Obama. De Clintons waren not amused.

John Kerry voert campagne voor Joe Biden in Iowa. Als voormalig minister van Buitenlandse Zaken legt hij gewicht in de schaal. Julian Castro, ook minister onder Obama, spreekt zijn steun uit voor Elizabeth Warren. Ik ben vooral nieuwsgierig achter welke kandidaat Kamala Harris en Cory Booker zich gaan scharen. Zij liggen goed onder Afro-Amerikaanse kiezers. Pete Buttigieg heeft onder die groep nog een wereld te winnen. Als zij hem steunen, dan geeft dat zijn campagne een enorme boost.

We zitten nu iets meer dan een week voor de Democratische caucus in Iowa. Volgende week maandag is het zover. Begint het bij jou al te kriebelen? En wat is jouw verwachting over de afloop? Komt er een daverende verrassing uit de hoge hoed?

– – – –

Hoi Stan,

Interne verdeeldheid binnen de Democratische partij is het grootste cadeau wat je aan Donald Trump kunt geven. Dat kandidaten onderscheidend moeten zijn van hun collega’s is goed, want er moet inderdaad wat te kiezen zijn. Maar om te roepen dat je eventueel niet op de genomineerde presidentskandidaat gaat stemmen, iemand beschuldigt van laster en dat een vrouw niet zou kunnen winnen, dat zijn zaken die niet echt helpen, Je kunt ook op een andere manier je punt maken.

Het feit dat Barack Obama en Hillary Clinton in 2008 een harde strijd uitvochten en de partij zich achter Obama schaarde en hij won, had ook te maken met het feit dat John McCain niet zo heel sterke kandidaat was en het land naar acht jaar George W. Bush wel aan verandering toe was.  Maar Donald Trump is van een ander kaliber. Hoe hij vier jaar geleden zijn Republikeinse tegenstanders één voor één elimineerde en vervolgens de gedoodverfde Hillary Clinton versloeg, is iets waar de Democraten van moeten leren. Het zou verstandig zijn als ze het playbook van Trump, maar zonder alle beledigingen en leugens, zouden hanteren.

Barack Obama zal zeker zijn opwachting make. Als de presidentskandidaat bekend is, spreekt hij zijn steun uit en voert hij wellicht campagne voor deze kandidaat. Michael Bloomberg heeft al gezegd dat hij de kandidaat zal steunen, ongeacht wie dat is. Er is zeker een rol voor Obama weggelegd. Ik denk wel dat iedere Democraat zich achter de kandidaat  die de voorverkiezingen wint zal scharen. Sterker nog, dat is nodig, anders zal Trump de kandidaten tegen elkaar uitspelen en is een tweede termijn voor hem zo goed als zeker.

Er zijn ook steeds meer mensen die steun voor een kandidaat uitspreken. Zo kondigde Julian Castro al aan dat hij Elizabeth Warren steunt. En CNN meldt dat Marianne Williamson Andrew Yang steunt. Maar tot nu toe krijgt Joe Biden de meeste steun. Na dat al prominente zwarte leiders de steun voor hem uitspraken, heeft ook de het hoofd fondsenwerving van Obama zijn steun voor Biden uitgesproken. Denk jij dat dit invloed heeft op de keuze van de kiezers? Mensen met invloed in gemeenschappen kunnen bijvoorbeeld kiezers oproepen om op een bepaalde kandidaat te stemmen.

Ha Marco,

Het grootste geschenk dat de Democraten kunnen geven aan president Trump is interne verdeeldheid. Natuurlijk staat de boel aan de vooravond van de verkiezingen in Iowa en New Hampshire op scherp. Dat moet ook. Kandidaten moeten kiezers duidelijk maken waar ze voor staan, waarin ze onderscheidend zijn van hun collega’s. Zo deed Donald Trump dat vier jaar geleden ook binnen de Republikeinse partij. Hij zette de GOP met succes op zijn kop en naar z’n hand.

Toch moeten Democraten elkaar niet onder de gordel aanvallen. Een spotje van Bernie Sanders met aantoonbare onwaarheden over Joe Biden, Hillary Clinton die de aanval inzet op Sanders, Tulsi Gabbard die Hillary aanklaagt wegens laster en de hinderlijke Alexandria Ocasio-Cortez, die na haar overwinning in november 2018 iets te veel in haar eigen grootheid is gaan geloven door te roepen dat zij en Biden in elk ander land nooit in dezelfde partij zouden zitten. Het is niet goed, het is slecht.

Het betekent niet dat de Democraten al moeten wanhopen. In 2008 vochten Barack Obama en Hillary Clinton een bikkelharde strijd uit. Denk maar eens aan dit spotje van Clinton en de reactie daarop van Obama. Uiteindelijk verenigde de partij zich achter Obama, nadat zijn kandidatuur onomkeerbaar was. Ik denk dat er een rol voor Obama is weggelegd om de partij na de voorverkiezingen te verenigen, op weg naar verkiezingsdag in november. Denk jij dat iedere Democraat zich achter de kandidaat schaart, ongeacht de uitkomst in de voorverkiezingen?

– – – –

Hoi Stan,

Bill en Hillary Clinton moeten zich inderdaad niet met de interne verkiezingsstrijd binnen  de Democratische partij bemoeien. Daarom waren de opmerkingen van Hillary Clinton onverstandig. Maar vergeet niet dat de invloed van de Clintons nog steeds erg groot is. Zij hebben al decennia lang invloed binnen de partij en naar hun advies en mening wordt echt wel geluisterd. Of dat een goede of slechte zaak is, daarover valt te twisten.

Met betrekking tot de impeachment zitten zowel de Democraten als Republikeinen in een spagaat. De Republikeinen willen het zo snel mogelijk afhandelen, omdat er volgens hen helemaal niets aan de hand is. Geen nieuw bewijs, geen nieuwe getuigen. Maar president Trump denkt daar anders over. Hij denkt dat een lang proces hem in een verkiezingsjaar helpt. Of dat zo is, valt te betwijfelen, De Democraten willen eigenlijk ook zo snel mogelijk het proces afronden, omdat ze bang zijn dat het de voorverkiezingen gaat overschaduwen, maar een lang proces met wellicht toch enig nieuw bewijs en getuigen, zoals John Bolton, kan zorgen dat het langer duurt. En de Democraten hopen dat nieuwe onthullingen hen helpt in het verkiezingsjaar. Dat de president roept dat het hoax en een heksenjacht is, is niet nieuw. Maar het is onzin. Het Congres doet waar ze voor het is opgericht. Het moet de uitvoerende macht controleren en dat is wat ze doen. Als ze die mogelijkheid niet krijgen (belemmering van het Congres is één van de aanklachten) dan kunnen ze overgaan tot impeachment. De president denkt dat hij boven de wet staat en kan wel roepen dat het een heksenjacht is, maar checks and balances is hoe het politieke systeem is ingericht. Het Congres doet dus gewoon haar werk.

Presidentskandidaat Tulsi Gabbard, die overigens vrijwel geen kans maakt op de nominatie, heeft Hillary Clinton aangeklaagd wegens laster. Volgens Gabbard heeft Clinton haar beschuldigd van het feit dat ze een Russische pion zou zijn en dat heeft haar carrière en haar politieke ambities geschaad. Dit zorgt allemaal weer voor afleiding en verdeeldheid in de partij. Wat is jouw mening?

Hoi Marco,

Bill en Hillary Clinton moeten wat mij betreft zo lang mogelijk uit elke campagneactiviteit worden geweerd. We hebben in 2016 gezien hoe desastreus de campagne verliep. Daar is een goed boek over geschreven. Shattered, Inside Hillary Clintons Doomed Campaign. Ervaring zegt niet alles, dat blijkt wel uit dat boek. Alles dat fout kon gaan, ging fout. Met op de achtergrond de bemoeierige Bill die als een wethouder Hekking de campagne probeerde te sturen. In één advies had hij gelijk: ga campagnevoeren in Michigan en Wisconsin. Zijn raad werd genegeerd, de Democraten verloren beide staten voor het eerst in ruim 25 jaar.

Ik krijg steeds meer het idee dat vooral de Republikeinen zo snel mogelijk van de impeachmentzaak tegen Trump af willen. Ze vinden het een heksenjacht. Maar ook de Democraten kunnen zich geen lange zaak veroorloven. Als ze niet oppassen, overschaduwt de procedure de Democratische voorverkiezingen. In dat geval zijn Bernie Sanders, Elizabeth Warren en Amy Klobuchar niet alleen in Iowa, maar ook in New Hampshire onzichtbaar voor de kiezer.

Ik denk dus dat beide partijen weinig baat hebben bij een ellenlange procedure. Die uitkomst staat overigens allang vast, want veruit de meeste Republikeinen lopen straks hondstrouw achter de president aan. Vind jij eigenlijk dat de Democraten met deze procedure een heksenjacht voeren tegen de president? Of hebben ze een punt?

– – – –

Hoi Stan,

In de landelijke peilingen staat Joe Biden aan kop, maar Amerika stemt per staat. We hebben al zo veel schommelingen in peilingen in Iowa en New Hampshire gezien dat het echt moeilijk te voorspellen is wie er gaat winnen. Er is geen duidelijke frontrunner. Dus is het misschien wijs om niet aan elke nieuwe peiling te veel waarde te hechten. Campagneteams klampen zich daar wel aan vast, maar uit de geschiedenis blijkt dat dit niet altijd klopt. Iedereen herinnert zich de beroemde krantenkop die Harry Truman omhoog hield bij verkiezingen van 1948.

De positie die Iowa en New Hampshire innemen en de verschillende voorverkiezingen die ze houden (caucus versus primary) kan zeker in het voordeel van een kandidaat als Pete Buttigieg werken.  Het feit dat Warren, Sanders en Klobuchar in de Senaat zitten, kan zeker in hun nadeel werken. De uitslag in Iowa is een indicatie of hun campagne schade heeft opgelopen.

Het feit dat Hillary Clinton zich weer in de verkiezingsstrijd mengt, vind ik niet verrassend. Ze is een politiek dier, maar jammer is het wel. Het is nog steeds niet tot haar doorgedrongen dat haar tijd erop zit. Maar ik ben bang dat we nog niet van de Clintons af zijn. Haar man Bill, die nog steeds enorm populair is onder Democraten, zal op de conventie spreken, verwacht ik. Het feit dat ze negatief over Bernie Sanders is, heeft misschien ook met 2016 te maken. Het lijkt erg op rancune. Maar om nu al te zeggen dat je niet op hem gaat stemmen, is niet verstandig. De Clintons moeten zich zeker in deze fase van de campagne niet met de zaken bemoeien. Het is slecht voor de partij en zorgt voor (meer) verdeeldheid.

De Senaat is begonnen met de impeachmentzaak tegen president Trump. De Democraten en Republikeinen liggen steeds op ramkoers en het laat de verdeeldheid zien. De uitkomst staat al vast. We weten niet hoe lang het duurt, voordat de Senaat met een oordeel komt. Welke partij denk jij heeft het meeste baat bij als de zaak lang of kort duurt, de Democraten of de Republikeinen?

Ha Marco,

Dat Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar de komende periode geen campagne kunnen voeren in Iowa en zes dagen per week in de Senaat moeten zijn voor de impeachmentprocedure tegen Donald Trump, heeft geen invloed op de meest recente peiling. Misschien dat we daar over een week wel een verschuiving in zien. Joe Biden staat landelijk aan kop. Ik denk dat veel mensen een veilige keuze maken. Geen experimenten, maar een door de wol geverfde oud-senator en voormalig vicepresident van 77 jaar. Niet heel spannend en niet heel vernieuwend.

Toch staan Iowa en New Hampshire bekend als staten die zich niet zo veel aantrekken van de rest van het land. Daar kan Pete Buttigieg – afkomstig uit het midwesten – de komende twee weken best van profiteren, zeker als Sanders, Warren en Klobuchar in de Senaat zitten. Nieuwkomer Buttigieg kan verrassen in Iowa, net als Obama in 2008, die tot ieders ongeloof de gedoodverfde winnaar Hillary Clinton versloeg en ook John Edwards achter zich liet. In dat opzicht kan ik niet wachten tot de eerste voorverkiezing in Iowa.

Hillary Clinton dringt zich overigens ook weer op in de campagne. In een te verschijnen documentaire schijnt ze nogal uit te halen naar Bernie Sanders. Zij noemt hem een ‘carrièrepoliticus die niemand mag’. Ook zou ze niet haar onvoorwaardelijke steun willen uitspreken als Sanders de Democratische nominatie wint, waar ik zelf niet in geloof. De Clintons moeten zich tot na de verkiezingen gewoon nergens mee bemoeien. Dat is slecht voor de Democratische partij. Hun tijd zit erop, het is klaar. Deel jij die mening?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat de steun van The New York Times voor Warren en Klobuchar even zal werken. De nieuwscyclus gaat zo snel dat het slechts kort voor wat publiciteit zorgt. Daarnaast denk ik dat Joe Biden, Bernie Sanders en Pete Buttigieg er niet echt wakker van liggen. Ik denk dat steun voor Klobuchar zeker in haar voordeel zal werken. De gematigde kiezer die overstelpt wordt met nieuws over het gevecht tussen Warren en Sanders zou wel eens verder kunnen kijken en dan is Amy Klobuchar wellicht te overwegen.

De leugens en onwaarheden van president Donald Trump zijn het nieuwe normaal geworden. Feiten doen er niet meer toe en worden afgedaan als fake news. De gemiddelde (onafhankelijke) kiezer haalt er zijn schouders over op, aangezien meerdere keren per dag, vooral via Twitter, een onwaarheid door de president de wereld in wordt geslingerd. Aan de andere kant denk dat er ook voldoende kiezers zijn die genoeg hebben van alle aanvallen op de pers en andere personen en genoeg hebben van alle incidenten en chaos in en rondom het Witte Huis. Dus er zullen best kiezers zijn die dit meenemen, maar of het  grote invloed heeft op hun keuze weet ik niet.

Het is hier al vaker besproken. De peilingen die van week tot week verschillen. Uit de meest recente peiling blijkt dat Joe Biden een goede kans maakt om Iowa te winnen. Denk jij het feit dat Warren, Sanders en Klobuchar die de komende weken niet heel actief campagne kunnen voeren daar de oorzaak van is, of kiest de kiezer bewust voor de veilige, maar weinig inspirerende, Joe Biden?

Hoi Marco,

Dat Elizabeth Warren en Amy Klobuchar steun krijgen van The New York Times is voor de korte termijn leuk voor de publiciteit. Ze zijn even in het nieuws, zeker in dit geval, omdat ze allebei een steuntje in de rug krijgen van de krant. Toch kan ik me niet voorstellen dat het van doorslaggevende betekenis is. Ik herinner me dat 98 procent van de kranten Hillary Clinton steunde in de strijd tegen Donald Trump (zelfs kranten met een meer rechtse signatuur sloten zich aan bij Clinton), maar we weten allemaal hoe dat afliep.

Ik denk wel dat Klobuchar blij is met de steun. Tussen alle kanshebbers heeft zij de minste naamsbekendheid, dus dat haar naam over de tong gaat, komt Klobuchar niet slecht uit. Toch vind ik haar campagne niet echt loskomen, ze heeft nog geen definitieve doorbraak kunnen forceren in de peilingen. Minnesota is de buurstaat van Iowa, dus als ze kans wil maken op de nominatie, moet ze over twee weken minstens in de top drie eindigen om geloofwaardig verder te kunnen.

Over geloofwaardigheid gesproken. De fact checkers van The Washington Post houden het aantal onwaarheden bij die Donald Trump uitspreekt. Gisteren was het drie jaar na zijn inauguratie. In die periode kwamen er 16.241 onwaarheden of misleidende claims over zijn lippen. Bekend is dat de achterban het allemaal slikt als zoete koek, maar denk jij dat de onafhankelijke kiezer, die in november de doorslag geeft, dat meeneemt in zijn of haar afweging in het stemhokje?

– – – –

Hoi Stan,

De staat New Hampshire heeft altijd een aparte uitslag. Dat laat de geschiedenis wel zien. Wie Iowa wint, wint niet automatisch New Hampshire en creëert zo een momentum en gaat zo fluitend naar de nominatie. In 2008 gaf men geen cent voor Barack Obama en in 2016 zou Hillary Clinton de nominatie op haar sloffen winnen en werd Donald Trump belachelijk gemaakt. Hij zou nooit president worden. De rest is geschiedenis.

Ik acht het ook onwaarschijnlijk dat Michael Bennet goed scoort in New Hampshire. De race zal echt tussen Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Klobuchar gaan. Ik denk dat na Iowa, of misschien wellicht New Hampshire, kandidaten als Tulsi Gabbard en Andrew Yang de handdoek in de ring zullen gooien.

De keuze van The New York Times verrast mij ook. Blijkbaar is de redactie net zo verdeeld als de kiezer dat ze geen keuze kunnen maken. Dat ze dan kiezen voor twee uitersten verbaast mij dan weer wel. De linkse Elizabeth Warren en de gematigde Amy Klobuchar. En ze kiezen ook voor twee vrouwen (waar ik verder geen oordeel over vel). Joe Biden of Pete Buttigieg worden niet genoemd. Ik denk dat een krant een duidelijke keuze moet maken of anders het beter niet kan doen. Het is hoogst ongebruikelijk dat men twee kandidaten steunt. Het laat het dilemma zien. Wat zouden de lezers daarvan vinden? Denk jij overigens dat de endorsement van The New York Times voor Warren en Klobuchar iets zal uitmaken voor hun kansen?

Ha Marco,

New Hampshire heeft een grillig verleden als het om de keuze voor een kandidaat gaat. Ga maar na: in 2016 won Ted Cruz Iowa, maar zegevierde Donald Trump in New Hampshire. In 2008 pakte Barack Obama de eerste plaats in Iowa, maar won Hillary Clinton New Hampshire. In 1992 won senator Tom Harkin de Democratische voorverkiezing in Iowa en schreef senator Paul Tsongas uit Massachusetts New Hampshire op zijn naam, maar uiteindelijk ging comeback kid Bill Clinton er met de nominatie en het presidentschap vandoor. John McCain versloeg George W. Bush in 2000 in New Hampshire, maar zag Bush (die Iowa won) toch de nominatie winnen.

Kortom, niets is zo onvoorspelbaar als de uitslag in New Hampshire. De kiezer staat erom bekend dat hij niet met frontrunners meeloopt, noch kijkt naar landelijke trends. In dat opzicht maakt senator Michael Bennet kans in New Hampshire. Ze voeren daar flink campagne, maar op dit moment, drie weken voor de voorverkiezing in New Hampshire, staat hij op de tiende plaats in de peiling. Het lijkt mij vrij onwaarschijnlijk dat Bennet wint in de Granite State. Ik heb praktisch niets gehoord vanuit zijn campagne. De media lijken me gefixeerd op Biden, Warren, Buttigieg, Sanders en Klobuchar.

Over die laatste gesproken: Amy Klobuchar en Elizabeth Warren krijgen steun van de hoofdredactie van The New York Times. In Amerika is het gebruikelijk dat kranten kleur bekennen in de verkiezingsstrijd, maar deze keuze verrast me. The New York Times steunt namelijk zowel een vrij radicale kandidaat (Warren), maar ook de gematigde Klobuchar. Ze maken geen duidelijke keuze. Dat verrast mij. Jou ook?

– – – –

Hoi Stan,

Het probleem van Joe Biden is dat hij te veel leunt op Obama. Ik snap niet dat zijn campagneteam daar voor kiest. Te veel leunen op de erfenis van Obama werkt uiteindelijk niet. Het geeft ook aan de je te veel terugkijkt en niet vooruit. En kiezers willen weten wat de toekomstplannen van de kandidaten zijn. Welke koers gaat de president varen, wat zijn de plannen op het gebied van gezondheidszorg, onderwijs en infrastructuur. Biden heeft daar, in tegenstelling tot Pete Buttigieg of Elizabeth Warren, geen concrete plannen voor. Misschien heeft hij ze wel, maar ik hoor er weinig over. Daar zou hij spotjes over moeten maken.

Wil de campagne na Iowa een vervolg krijgen, dan is het zeker voor Amy Klobuchar van belang dat ze een goed resultaat behaalt. Maar eigenlijk geldt dat voor iedere kandidaat. Iowa kan de toon zetten. Het feit dat Trump zich nu met de Democraten gaat bemoeien, is omdat hij de aandacht van de impeachmentprocedure in Senaat wil afleiden. Hij zal alles aangrijpen om te zorgen dat het daar zo min mogelijk over gaat. Het is blufpoker. Trump gaat niet over de nominatie van de Democratische presidentskandidaat. Dat bepaalt uiteindelijk de kiezer. Hij heeft er geen enkele invloed op.

Dit artikel op POLITICO geeft aan dat Michael Bennet de dark horse in New Hampshire kan zijn. Denk jij dat hij serieus een kans maakt om in New Hampshire goed te scoren?

Hoi Marco,

Reizend door het diepe zuiden, afgelopen zomer, sprak ik veel kiezers die op Joe Biden gaan stemmen, omdat ze terug willen naar de Obama-jaren. Een schandaalvrije regering, dat is waar de Democratische kiezer naar verlangt. Dan is vanuit het kiezersperspectief logisch om te denken aan Joe Biden, zijn vicepresident en klankbord, de man die bij vrijwel alle grote beslissingen aanwezig was. Kiezers kijken niet altijd verder dan hun neus lang is.

Toch is het spotje waaraan jij refereert té Obama. Als ik in de Biden-campagne zat, dan had ik dit spotje niet geadviseerd. Veel beter zou het zijn als de campagne Obama in die spotjes op een bijna ongemerkte manier de revue zou laten passeren, maar dat de boodschap wel aankomt. Hier ligt het er te dik bovenop. Het is te klef en – inderdaad – te weinig uitgaan van eigen ideeën. Los van zijn leeftijd gaat het te vaak over de leegte van de Biden-campagne. Hij moet geen gooi doen naar een derde termijn voor Obama, maar voor een eerste termijn Biden.

Ik heb het hier al vaker betoogd. De Democratische partij heeft behoefte aan nieuw bloed. Er moet een totaal andere kandidaat tegenover Donald Trump staan. Ik ben daarom ongelooflijk nieuwsgierig wat er morgen over twee weken in Iowa gebeurt. Als het partijkartel doorbroken moet worden, dan is het zaak voor Pete Buttigieg en Amy Klobuchar om een goed resultaat neer te zetten in Iowa. Overigens begint Trump zich nu ook te bemoeien met de Democraten. Hij zegt dat de partij Bernie Sanders de kandidatuur wil afnemen, net als vier jaar geleden. Denk jij dat ook of is het een staaltje blufpoker van de president?

– – – –

Hoi Stan,

Voor de senatoren Warren, Sanders en Klobuchar wordt het lastig campagne voeren, maar ik ben het met je eens dat de impeachmentprocedure in de Senaat zeker zijn schaduw zal werpen over de voorverkiezingen. Ik denk niet dat ze zich echt kunnen profileren. De senatoren mogen immers niets zeggen. Zij vormen de jury en zullen achter gesloten deuren hun zegje doen. Daar valt publicitair niet zo veel eer te behalen.

Joe Biden en Pete Buttigieg en in mindere mate miljardairs Tom Steyer en Michael Bloomberg kunnen in de peilingen stijgen en kunnen gewoon actief campagne blijven voeren in Iowa en New Hampshire. Voor de kandidaten die al op leeftijd zijn en dus heen en weer moeten vliegen kan dit een uitputtingsslag worden, voor zover een verkiezingscampagne dat al niet is. Uit recente peilingen blijkt dat zestig procent van de kiezers in Iowa nog geen idee heeft welke kandidaat ze gaan steunen. Dus ik denk dat het eventuele voordeel van Biden en Buttigieg niet heel groot zal zijn.

De opkomst van Afro-Amerikanen is zeker belangrijk voor de Democraten. Joe Biden doet het goed onder deze groep kiezers, maar iedere Democratische presidentskandidaat heeft deze groep kiezers nodig. Als je deze groep kiezers aan je kan binden en en ze gaan massaal stemmen, dan heeft Trump een groot probleem. Maar vergeet niet dat van de zwarte kiezers in die in 2008 en 2012 massaal op Obama stemden, er een aanzienlijk deel in 2016 op Trump stemde. Maar als tachtig procent klaar is met Trump, dan is dat een serieus probleem voor hem. Of er een zwarte kandidaat op het stembiljet moet komen, vind ik lastig om te beantwoorden. Nu Kamala Harris en Cory Booker zijn gestopt, blijft alleen Deval Patrick over, maar ik verneem niets van zijn campagne. Een ticket Biden-Harris of Biden-Booker zou dan een mogelijkheid zijn. Maar ben ik niet kapot van Biden. Een ticket met twee vrouwen zie ik niet zo snel gebeuren.

In het nieuwste campagnespotje van Joe Biden voert hij Barack Obama op. Biden heeft het vaak over Obama, maar ik vind dit niet verstandig. Hij moet zijn eigen plannen komen en niet leunen op de erfenis van Obama. Vind jij dat ook?

Ha Marco,

Voor de senatoren Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar is het inderdaad heel ongunstig dat ze de komende weken nauwelijks campagne kunnen voeren. Ze zullen in de weekenden heen en weer moeten vliegen naar Iowa en New Hampshire. Anderzijds kunnen zij zich voor het oog van miljoenen Amerikanen politiek profileren tijdens de impeachmentprocedure tegen Donald Trump. De focus ligt vooral daarop, want het is een zeldzaamheid dat het in de Amerikaanse politiek zo ver komt.

Toch is het een voordeel dat Joe Biden, Pete Buttigieg en kandidaten die laag in de peilingen scoren straks alle ruimte hebben in de eerste twee voorverkiezingsstaten. Of het beslissend is, waag ik serieus te betwijfelen. Vergeet niet dat Warren al ruim van tevoren heel intensief campagne voerde in Iowa. Maar veel kiezers twijfelen nog, dus elk contactmoment met het electoraat is meegenomen.

Ik las in dit onderzoek van The Washington Post dat acht op de tien zwarte Amerikanen Trump betitelen als een racist. Ze zijn ‘diep pessimistisch’ over de koers van het land onder deze president en zijn voornemens om ervoor te zorgen dat het bij één termijn blijft. Als Afro-Amerikanen weer net zo massaal gaan stemmen als in 2008 en 2012 heeft Trump een fors electoraal probleem om een tweede termijn binnen te slepen. Denk jij dat ook? En: moet er hoe dan ook een zwarte kandidaat op het stemformulier staan bij de Democraten?

– – – –

Hoi Stan,

Het venijn van het debat zat hem in de staart. Eigenlijk ging het daar na afloop over. Wat werd er gezegd? Er is nu audio van. Volgens Warren noemde Sanders haar een leugenaar. Dat Warren de uitgestoken hand van Sanders weigerde, vind ik ook niet slim. De Democratische partij en de kandidaten moeten eenheid uitstralen. En op het gebied van beleid kun je het met elkaar oneens zijn, maar na een debat hoor je elkaar een hand te geven. Warren probeert nu het vermeende seksisme, waar het nu in de media over gaat, in haar voordeel uit te buiten. Maar ik betwijfel of dit zin heeft. De trouwe aanhang van Sanders was ook niet blij met de opmerking van Warren. Ik denk inderdaad dat Joe Biden en Pete Buttigieg het meeste baat hebben bij de onenigheid tussen Warren en Sanders.

De impeachmentprocedure in de Senaat gaat van start. Met veel ceremonieel gedoe heeft Nancy Pelosi de articles of impeachment aan de Senaat overgedragen. Vier presidentskandidaten (Warren, Sanders, Klobuchar en Bennet) zitten de komende weken vast in Washington voor de impeachmentprocedure en kunnen dus nauwelijks campagne voeren. Denk jij dat dit de race zal beïnvloeden en kunnen bijvoorbeeld Biden en Buttigieg hiervan profiteren?

Hoi Marco,

Je voorspelling dat Elizabeth Warren en Bernie Sanders elkaar in de haren vliegen, is uitgekomen. Die verwachting was er ook, maar dat Warren na afloop Sanders voor de camera en het oog van iedereen weigerde de hand te schudden, viel me vies van haar tegen. Dat was voor mij het meest opvallende moment. Het is een truc om zich te onderscheiden van Sanders, maar dit is niet de juiste manier. Bestrijd elkaar met woorden, niet door een hand te weigeren. Voor de eenheid die de Democratische partij dit verkiezingsjaar moet uitstralen, vind ik het geen slimme zet van Warren.

Ik betwijfel daarom ook meteen of ze wel geschikt is voor het presidentschap. In het hoogste ambt lig je continu onder het vergrootglas en worden er wel ergere dingen geroepen. Mocht ze het tot het Witte Huis schoppen – waar ik in deze fase niet in geloof – dan trekken de Republikeinen alles uit de kast om haar in diskrediet te brengen. Verder over het debat: Joe Biden maakte soms een wat weifelende indruk, maar ik denk dat hij met Pete Buttigieg het meest profiteert van de onenigheid tussen Sanders en Warren. Verwacht jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook Amy Klobuchar moet aanvallen. Maar als Elizabeth Warren en Bernie Sanders elkaar in de haren vliegen, want ongetwijfeld zal gebeuren, kan zij zich presenteren als het redelijke alternatief. Van Tom Steyer verwacht ik niet veel. Hij kan zich beter snel uit de race terugtrekken en zijn geld beter besteden. Hij bungelt onderaan in de peilingen. Over Buttigieg maak ik mij minder zorgen. Hij zegt verstandige dingen en als het op buitenlands beleid aankomt, en daar gaat het na de dood van Soleimani zeker over, kan Buttigieg zijn ervaring als Afghanistan-veteraan gebruiken.

Ik vind het wel verrassend dat Booker nu al is gestopt. Ik had het al eerder verwacht. Als je niet stijgt in de peilingen en er komen geen donaties meer binnen, dan houdt het snel op. Maar ik denk dat we nog wel van Booker gaan horen. Hij zou een potentiële running mate kunnen zijn.

Het debat dus met Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Tom Steyer. Er wordt veel geklaagd dat dit niet echt de diversiteit, waar de Democratische partij zegt voor te staan, uitstraalt. Wat viel jou op tijdens het debat?

Ha Marco,

Amy Klobuchar moet bij het laatste Democratische debat sowieso aanvallen. Ze staat nu ergens op plek vijf. Klobuchar is senator van Minnesota en om geloofwaardig door te kunnen, moet ze in buurstaat Iowa verrassen. Anders is ook haar campagne gedoemd te mislukken, tenzij ze goed voor de dag komt in New Hampshire. Hetzelfde geldt voor Tom Steyer. Hij plaatste zich verrassend voor het debat en moet vol in de aanval.

Als Joe Biden slim genoeg is – en dat is hij – dan probeert hij zo presidentieel mogelijk over te komen bij het debat. Bernie Sanders en Elizabeth Warren vliegen elkaar ongetwijfeld in de haren over de vermeende uitspraak van Sanders dat de Democraten verliezen als ze een vrouw nomineren. Warren houdt vol dat Sanders het heeft gezegd, Bernie ontkent. Ook Buttigieg, in de peilingen van Iowa iets weggezakt, moet in de aanval. In zijn situatie zou ik kiezen voor het verhaal dat de Democratische partij toe is aan politieke vernieuwing en moet kiezen voor de toekomst. Dat dringt de drie bejaarden Biden, Sanders en Warren automatisch in de verdediging.

Wie er niet bij is, is Cory Booker. De senator van New Jersey beëindigde gisteren zijn campagne om het presidentschap. Vooraf kreeg hij kansen toegedicht, maar zijn campagne kwam nooit serieus op stoom. Ben jij verrast dat Booker zo vroeg is uitgestapt?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Elizabeth Warren en Bernie Sanders ook te links zijn en dat Donald Trump als hij het tegen één van hen moet opnemen vrijwel verzekerd is van een tweede termijn. Joe Biden voert vooral campagne die mij doet denken aan een derde termijn Barack Obama. Hij wil terug naar hoe het voor het presidentschap van Trump was. Maar of dat voldoende kiezers aantrekt, betwijfel ik. Om Trump als de grote boeman af te schilderen, is niet genoeg. Ongeveer de helft van de bevolking vindt dat hij allemaal fantastisch doet. De andere helft niet.

Om aan te geven wie er in Iowa wint, is ontzettend lastig, Het zijn dagkoersen. In juni stond Biden daar bovenaan in de peilingen. In september was het Warren, in november Buttigieg en nu is het Sanders. Volgende week kan het nog steeds Sanders zijn, maar misschien iemand anders. Het is steeds stuivertje wisselen. Volgens een peiling van CNN heeft een derde van de kiezers nog geen keuze gemaakt. Maar de kans is zeker aanwezig dat Sanders de caucus wint, zeker nu progressieve groepen hem steunen en niet Elizabeth Warren. Ik denk dat hij de beste kaarten heeft.

Het Democratische debat aan de vooravond van de voorverkiezing in Iowa heeft maar zes kandidaten. De kans om eens de diepte in te gaan. Wie gaat er volgens jou aanvallen en wie moet er echt scoren?

Hoi Marco,

Hoewel Elizabeth Warren en Bernie Sanders een radicaal andere agenda hebben dan Donald Trump zegt mijn intuïtie dat ze geen kans maken tegen de zittende president. Een belangrijke oud-campagnemedewerker van Barack Obama zei dit weekend nog dat Trump het ‘heel graag tegen Sanders wil opnemen’. Veelzeggend. Hun agenda is (veel) te links. Anderzijds: Joe Biden voert campagne als de voormalige vicepresident van Obama. Eén van zijn slogans is ‘De ziel van het land’, maar hij heeft weinig nauwkeurig omschreven programmapunten.

Ik kijk er niet van op dat er Democratische Congresleden zijn die zich liever niet achter Warren en Sanders scharen. Ze vrezen voor hun baan als ze zich achter een te linkse kandidaat scharen. Biden is in dat opzicht een veilige keuze, maar voor het presidentschap blijf ik iedereen boven de zeventig jaar te oud vinden. Er loopt echt voldoende talent rond bij de Democraten, maar op Pete Buttigieg en Amy Klobuchar na raken ze allemaal ondergesneeuwd door de drie bejaarden: Biden, Warren en Sanders.

Vandaag over drie weken gaat Iowa naar de stembus om hun voorkeur uit te spreken voor een Democratische kandidaat. Sanders gaat aan kop in de meest recente peiling, maar denk jij dat de senator van Vermont ook daadwerkelijk daar gaat winnen?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat het een onvergetelijke ervaring wordt. Voor ons als Amerika-kenners en politieke nieuwsjunkies is er niets mooier om je een week helemaal onder te dompelen in het politieke circus en spektakel. Er gebeurt zo ontzettend veel. En om daar bij te kunnen zijn, is fantastisch.

Na de voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire wordt het kaf van het koren gescheiden en ontstaat er een nieuwe dynamiek. Als Biden het in die staten niet zo goed doet, is dat niet meteen een probleem, In South Carolina, waar het grootste deel van kiezers zwart is, zou hij een goede slag kunnen slaan. Een kandidaat als Pete Buttigieg scoort heel laag onder deze bevolkingsgroep. Stel Buttigieg wint Iowa en New Hamsphire en Biden wint vervolgens South Carolina en ook Nevada. Dan wordt voor kandidaten als Warren en Sanders lastig.

Daarom ben ik benieuwd wat er op Super Tuesday (3 maart) gebeurt. Ik denk dat Biden wel de meeste kans heeft op de nominatie. Hij is acht jaar vicepresident geweest, dus men weet wie hij is en waar hij voor staat. Of hij ook de meest geschikte kandidaat om het tegen Trump op te nemen, vind ik moeilijk om te beantwoorden. Daarnaast schrijft POLITICO dat verschillende Democratische Congresleden zich achter Joe Biden scharen, omdat ze bang zijn dat als Elizabeth Warren of Bernie Sanders de nominatie wint hen dat hun herverkiezing kan kosten. Ben jij het daar mee eens?

Ha Marco,

Waar ik in New Hampshire vooral nieuwsgierig naar ben, is de hele dynamiek van de campagne. Kandidaten gaan van zaaltjes naar eetgelegenheden, laten zich fotograferen, gaan op straat in gesprek met kiezers en geven interviews. Hun campagneteams kloppen op huisdeuren om mensen te overtuigen voor hun kandidaat te kiezen en daadwerkelijk te gaan stemmen. Het lijkt me één groot feest om ons daar eens een weekje helemaal in onder te dompelen.

Uit een nieuwe peiling van The Washington Post, in samenwerking met Ipsos, blijkt dat Joe Biden een vrijwel onoverbrugbare voorsprong heeft op zijn Democratische kandidaten bij zwarte kiezers. Het is weliswaar een landelijke peiling – en Amerika stemt ook in de voorverkiezingen per staat – maar Biden doet het goed onder die bevolkingsgroep. Dat hij vicepresident was van Barack Obama speelt daar ongetwijfeld een rol in, net als zijn naamsbekendheid. Maakt dat Biden in jouw ogen dan ook de meest geschikte kandidaat om het in november tegen Donald Trump op te nemen?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Tom Steyer zich heeft gekwalificeerd voor het volgende debat heeft zeker met geld te maken. Maar de Democratische partij kijkt ook naar en aantal peilingen. Die tellen ook mee of je aan een debat mee mag doen of niet. En daar doet hij het dus ook goed, al ligt hij wel ver achter op Biden, Warren, Sanders en Buttigieg.

Ik ben met je eens. Buttigieg is de verrassing deze campagne, eens in de zoveel tijd heb je dat. Na Iowa en New Hampshire wordt het kaf van het koren gescheiden en ik denk dat Buttigieg dan nog wel in de race zit. Ik denk dat Super Tuesday belangrijk wordt. Er wordt dan in 14 staten gestemd, waaronder Californië en Texas, waar veel gedelegeerden zijn te winnen.

Het circus barst na Iowa echt los en ik verheug mij zeer op de primary in New Hampshire. Pas na afloop kan ik denk ik pas zeggen ik meest fascinerend vond. Ik verheug me op het hele circus en spektakel en om de Democratische kandidaten van dichtbij te zien. Waar kijk jij het meest naar uit?

Hoi Marco,

Dat Tom Steyer zich voor het volgende debat heeft geplaatst, vind ik verrassend. Geld speelt daar ongetwijfeld een rol in, want hij kan zo’n beetje uitgegeven wat hij wil. Of we echt rekening met Steyer moeten houden, betwijfel ik. Bij een goed debat kan hij momentum krijgen. We zitten immers steeds korter voor de eerste voorverkiezing in Iowa. Op dit moment zeg ik dat het een strijd wordt tussen Biden, Buttigieg, Sanders, Warren en Klobuchar. Wat mij betreft zitten daar met Buttigieg en Klobuchar al twee verrassingen tussen.

Ik heb het hier eerder betoogd: Pete Buttigieg wint misschien niet de nominatie, maar is wat mij betreft de absolute verrassing van de Democratische campagne. Nog niet zo lang geleden zeiden ze in Amerika dat een zwarte man of een vrouw geen president kon worden. Inmiddels is Barack Obama acht jaar president geweest en schopte Hillary Clinton het tot de nominatie. Dus waarom geen openlijk homoseksuele man? Natuurlijk, in het midwesten gruwelen ze van het idee, maar er zijn ook hele volksstammen die gruwelen van een tweede termijn voor Donald Trump.

Voor ons wordt het nu echt aftellen. Over vier weken zitten we in het vliegtuig naar Boston om ons een week onder te dompelen bij de Democratische voorverkiezingen in de staat New Hampshire. Waar verheug jij je eigenlijk het meeste op?

– – – –

Hoi Stan,

De steun van Julian Castro voor Elizabeth Warren is op dit moment welkom. Warren zakt in de peilingen, dus de steun van Castro kan ze goed gebruiken. De campagne van Castro kwam nooit echt op gang en zijn steun voor Warren zal in Iowa en New Hampshire niet echt het verschil maken, maar kan, zoals je terecht opmerkt, wel degelijk het verschil in Texas maken.

Ik verwacht dat na Iowa en New Hampshire ook een nieuwe dynamiek. Ik denk dat kandidaten als Tulsi Gabbard, Andrew Yang en Michael Bennet zijn afgevallen en dat we dan Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en wellicht Klobuchar als serieuze kandidaten overhouden.

Pete Buttigieg is de Barack Obama van 2020. Hij is de verassing van deze campagne. Tot een jaar geleden had nog niemand van hem gehoord en gaf men nog geen stuiver voor de open, homoseksuele burgemeester van het kleine stadje South Bend in Indiana. Hij zegt verstandige dingen en komt gematigd over. Hij is het jonge alternatief voor de bejaarde Biden en het alternatief voor de linkse Warren en Sanders. Maar toch betwijfel ik of hij de nominatie kan winnen. Maar als hij goed scoort in Iowa en New Hampshire gaan de latino’s in Nevada en de zwarte kiezers in South Carolina zich misschien achter de kandidaat scharen die het momentum heeft.

Miljardair Tom Steyer heeft zich op de valreep nog gekwalificeerd voor het debat in Iowa. Tijdens het laatste debat was ik niet onder de indruk en ik denk dat hij nog geen deuk in een pakje boter slaat. En hij is ook weer een bejaarde. Denk jij dat we toch serieus rekening met hem moeten houden?

Hoi Marco,

De campagne van Julian Castro kwam nooit echt van de grond. Als burgemeester van San Antonio en minister van Wonen in de Obama-regering kan hij een aardig cv overleggen. Een grote aanhang heeft hij niet, maar als hij campagne voert voor Elizabeth Warren in zijn thuisstaat Texas kan dat wel degelijk een verschil maken. Maar of het doorslaggevend is? Dat betwijfel ik.

Ik verwacht na de voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire een nieuwe dynamiek. Als Warren het daar goed doet, kan de steun van Castro haar helpen. Scoort ze in die staten minder dan verwacht en krijg je bijvoorbeeld drie duidelijke frontrunners (zonder Warren), dan kijken kiezers toch voornamelijk naar die kandidaten. Kiezers willen graag bij winnaars horen. En laten we eerlijk zijn: de kandidatuur van Castro had in de praktijk weinig impact. Dus: leuk steuntje voor Warren, maar niet doorslaggevend. Joe Biden krijgt op het campagnepad bijvoorbeeld steun van John Kerry, voormalig minister van Buitenlandse Zaken en Democratisch presidentskandidaat in 2004. Die heeft invloed!

De speech van Donald Trump had inderdaad een de-escalerend effect. We moeten afwachten of het zo blijft. De aandacht voor de impeachmentprocedure is een week naar de achtergrond gedrongen. Overigens denk ik dat Pete Buttigieg de meeste garen spint bij deze week. Hij is de enige Democratische kandidaat met een serieuze militaire achtergrond. Ik vind hem ongelooflijk slim en hij praat verstandig over vrijwel alle zaken. Zijn opkomst uit het niets vind ik de grootste verrassing tot nu toe. Hoe zie jij dat?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vind het van Bloomberg ook onverstandig. Het is bekend dat je met veel geld ver kunt komen. Een verkiezingscampagne kost veel geld, daar kunnen voormalige kandidaten als Kamala Harris en Julian Castro over meepraten. Als er geen geld meer binnenkomt, is het snel afgelopen. Het belang van de eerste staten (Iowa, New Hampshire, Nevada) wordt dus door Bloomberg onderschat. De kandidaten die nu al een bijna jaar actief campagne voeren, verdienen meer respect.

Ik ben niet verrast dat het in Iowa en New Hampshire een nek-aan-nek-race is. Aan het begin van de campagne was Joe Biden de gedoodverfde winnaar, toen kwam Elizabeth Warren ineens omhoog, maar die zakte vervolgens weg in de peilingen. En toen stond Pete Buttigieg weer bovenaan. Amy Klobuchar loopt achter, maar kan zomaar in sommige districten winnen. De nek-aan-nek-race zegt mij dat de kiezers in Iowa en New Hampshire nog geen duidelijke voorkeur hebben en zo maar op het laatste moment hun keuze zullen  bepalen. Dat maakt het onvoorspelbaar en ongelofelijk spannend.

De toespraak van Trump over de crisis met Iran was bedoeld om te de-escaleren. Trump gaf aan dat Amerika ‘gewonnen’ heeft en dat de aanval van Iran met raketten op Amerikaanse bases in Irak geen Amerikaanse slachtoffers heeft gekost. Er komt geen vergeldingsactie. Trump kondigde nieuwe sancties tegen Iran aan. Trump wil Teheran weer aan de onderhandelingstafel krijgen, maar of dat gaat gebeuren, betwijfel ik. Maar je merkt aan alles dat er geen strategie is. Het Pentagon zegt iets anders dan Trump en in zijn toespraak werd ook niet duidelijk wat hij nu precies wil met Iran.

Julian Castro heeft zijn steun voor Elizabeth Warren uitgesproken. Denk jij dat zijn achterban zich nu achter Warren zal scharen en dit haar vooral in Nevada en Texas kan helpen, aangezien daar veel latino kiezers wonen en Castro uit Texas komt?

Ha Marco,

Nee, de keuze van Michael Bloomberg om Iowa, New Hampshire en South Carolina over te slaan, vind ik onverstandig. Sterker, het geeft bij Bloomberg een dedain aan bij het belang van de eerste drie staten. Juist daar kunnen kandidaten zichzelf op de kaart zetten, een steun in de rug krijgen of zich realiseren dat een gooi naar het hoogste ambt onhaalbaar is. In Iowa, New Hampshire en South Carolina wordt het kaf van het koren gescheiden. Bloomberg kan zich met zijn centen misschien ‘inkopen’ in Florida en Texas, maar dan heb ik meer respect voor de kandidaten die nu hard campagnevoeren in de eerste voorverkiezingsstaten.

Als we op de peilingen mogen afgaan, wordt het in Iowa een nek-aan-nek-race. Biden, Buttigieg en Sanders staan bovenaan met 23 procent, Warren volgt met 16 procent, ruim daarachter zit Klobuchar met 7 procent. In New Hampshire gaat Sanders aan kop, gevolgd door Biden, Warren en Buttigieg. Die verkiezingen zijn echter nog ruim een maand weg. Verrast het jou dat het in Iowa op dit moment nog volstrekt onduidelijk is wie er gaat winnen?

PS: om 17.00 uur spreekt president Trump het land toe. Ben benieuwd wat je ervan vindt?

– – – –

Hoi Stan,

De Democraten zullen in de verkiezingscampagne zeker zeggen dat Trump een ondoordachte, domme, impulsieve (en welke andere kwalificaties ze nog noemen) actie heeft ondernomen door generaal Soleimani te doden. Was er echt een directe dreiging? En de verkiezingsbelofte van Trump om geen zinloze oorlogen meer te beginnen en zich uit het Midden-Oosten terug te trekken, daar zullen de Democratische kandidaten ook op blijven hameren. Amerika is oorlogsmoe na twee desastreuze verlopen exercities in Afghanistan en Irak.

Wat betreft de uitspraken van Alexandria Ocasio-Cortez (AOC) ben ik het niet met je eens. Zij behoort tot de uiterst linkse progressieve, zelfs activistische, vleugel van de Democratische partij en ze mag dus zeggen wat ze wil. Wat ze met haar uitspraak wil duidelijk wil maken, is dat Joe Biden niet progressief genoeg is en niet de toekomst van de Democratische partij vertegenwoordigt. En daar heeft ze een punt. Volgens haar is de bejaarde Bernie Sanders dat wel. En daar kun je vraagtekens bij zetten. Wat AOC ook vindt, ik vind dat ze best haar mening mag uiten. Zij is met, veel andere vrouwelijke congresleden, toch de toekomst van de Democratische partij en zal zich niet terug in haar hok laten duwen.

De campagne van Michael Bloomberg lijkt dan nu toch van de grond te komen. Hij gaf al meer 30 miljoen dollar aan advertenties uit, maar heeft nu ook een campagnekantoren geopend en lijkt zijn kaarten in te zetten op Florida, waar veel gedelegeerden zijn te winnen. Denk jij dat het een goede strategie is om de eerste staten (New Hampshire, Nevada, South Carolina) over te slaan en zich te richten op de grote staten als Florida en Texas?

Hoi Marco,

Dat Trump extra troepen naar het Midden-Oosten stuurt, wordt dit jaar zeker onderdeel van de verkiezingscampagne. De belofte van Trump dat hij geen nieuwe oorlogen wil en juist de troepen wil terugtrekken, staat op de helling. De president verkoopt zijn ingrijpen met het argument dat hij niet anders kon, omdat zijn voorgangers Obama en Bush dat niet durfden. Alleen heeft hij de consequenties niet overzien.

Dus hameren de Democratische kandidaten de komende weken en maanden op de interventiepolitiek van Trump. Zijn achterban smult ervan, maar ik betwijfel of dat ook voor de twijfelende onafhankelijke kiezers geldt. Amerika heeft binnenlands voldoende problemen om te tackelen. Toch verbaas ik me er dan weer over dat het Democratische Congreslid Alexandria Ocasio-Cortez, beter bekend als AOC, juist deze week gekke dingen roept. Nu Trump publicitair met zijn rug tegen de muur staat, vestigt AOC de aandacht op zich door te zeggen dat zij in elk ander land niet in dezelfde partij zou zitten als Joe Biden.

Ik snap dat verschillen in voorverkiezingen moeten worden uitgevent – AOC hoopt dat de bejaarde Bernie Sanders de Democratische kandidatuur wint – maar juist in dit verkiezingsjaar moeten de Democraten eensgezindheid uitstralen. AOC is dertig, boekte in 2018 een knappe zege, maar begint nu wel heel erg in zichzelf te geloven. Ze moet terug in haar hok. Eens?

– – – –

Hoi Stan,

Bij Donald Trump weet je nooit wat de motivatie is om actie te ondernemen. De regering zend altijd verschillende signalen uit, komt vaak op verklaringen terug en je weet nooit wat precies waar is, zeker met een president die voortdurend liegt en bedriegt. Het feit dat zelfs de belangrijkste mensen in het Congres niet waren ingelicht over de operatie zegt eigenlijk al genoeg. Ik denk dat Trump een grote gok neemt en dat hij de consequenties (nog) niet helemaal overziet. Iran zal hoe dan ook terugslaan. En dat zorgt er voor dat de situatie in het Midden-Oosten nog verder destabiliseert. Waren er geen andere opties om Iran op de vingers te tikken?

Het feit dat Trump dit doet om de aandacht van de impeachmentprocedure af te leiden, zoals Clinton dat in 1998 deed, is geen rare gedachte. Trump zit er duidelijk mee in zijn maag en wil graag goede sier maken met iets anders. En een succesje op buitenlans gebied is dan welkom.

Amerika had nooit eenzijdig uit de Iran-deal moeten stappen. Het Westen had toegang tot Iran en kon inspecteren of het land toch niet aan een atoombom werkte. Door uit de Iran-deal te stappen, zag Teheran zich ook niet meer genoodzaakt zich aan de afspraken te houden. Het is dus een onverstandige beslissing, mede ingegeven door de haviken in Trumps regering, om uit de deal te stappen.

De crisis met Iran beheerst nu het nieuws en de verschillende Democratische kandidaten praten er nu ook over. Denk jij dat het sturen van extra troepen naar het Midden-Oosten, het vechten van eindeloze oorlogen (ook in het licht van de Afghanistan papers) een belangrijk onderdeel zal worden tijdens de verkiezingscampagne?

Ha Marco,

Donald Trump neemt inderdaad een grote gok met het doden van Soleimani. Natuurlijk is het een goede zaak dat deze man niet meer leeft. Zo ziet de achterban van Trump het ook. ‘Kijk, eindelijk een president die optreedt tegen een terrorist’, zullen ze zeggen. Toch denk ik dat zijn actie destabiliserende consequenties heeft en dat de onrust in het Midden-Oosten enorm oplaait. Misschien niet morgen of overmorgen, maar Iran voert vroeg of laat een vergeldingsactie uit.

Dat is inderdaad riskant voor Trump, zeker in een verkiezingsjaar. Als kandidaat beloofde hij een einde te maken aan zinloze oorlogen en geen nieuwe confrontaties aan te gaan. Die belofte kan de koelkast in. Ook denk ik dat Trump deze actie bewust heeft uitgevoerd om de aandacht af te leiden van de impeachmentprocedure. Daar is hij een meester in. Hij huurt dezelfde mensen in die Bill Clinton in 1998 bijstonden tijdens zijn impeachmentprocedure. Ter afleiding liet Clinton in die periode Irak bombarderen. Dat is wel heel toevallig.

Was het, vind jij, in perspectief niet gewoon veel verstandiger geweest van Trump om de Iran-deal te respecteren?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens. In het belang van de partij en de andere kandidaten moeten kandidaten die rond de 1 procent schommelen en die zich niet kwalificeren voor debatten echt opstappen. Wat doet iemand als John Delaney nog in de race?

De race zal inderdaad gaan tussen de kandidaten die de laatste maanden in de top vijf staan: Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg en Amy Klobuchar. Die laatste heeft de plek van Kamala Harris ingenomen.

Ik zie weinig in de kandidatuur van Micheal Bloomberg en Deval Patrick. Ik las ik wel dat Patrick televisiespotjes gaat uitzenden in New Hampshire en South Carolina en een campagnekantoor gaat openen in Manchester, New Hampshire. Ik ben van mening dat dit redelijk laat is. Bij kiezersonderzoek heeft vrijwel geen enkele Democratische kiezer van hem gehoord. Dus dan blijven in Biden, Buttigieg en Klobuchar over.

Klobuchar zou een goede running mate zijn. Ze is vrouw, redelijk jong (58) en ze kan in de staat waar ze senator van is (Minnesota) stemmen binnenhalen en in naburige staten stemmen van Trump afsnoepen. Overigens verloor Trump Minnesota in 2016 van Hillary Clinton.

Ik wil het toch nog even over het conflict met Iran hebben. Ik denk dat Trump hier een grote gok neemt met betrekking tot zijn herverkiezing. Zijn belofte was om Amerika terug te trekken uit het Midden-Oosten, maar nu stuurt hij toch 3000 extra militairen naar de regio. Denk jij dat de kiezers hier toch hun bedenkingen over hebben? En zit er een strategie achter, moet het afleiden van de impeachment of is het de zoveelste impulsieve actie van Trump?

Hoi Marco,

Het zou mij verbazen als Michael Bennet, John Delaney, Tom Steyer en Marianne Williamson de voorverkiezingen halen in Iowa en New Hampshire. Hun rol is te marginaal om een serieuze kans te maken. Dat geldt ook voor Tulsi Gabbard. Hoe leuk ook, maar het is tijd dat ze opstappen. En als Michael Bloomberg en Deval Patrick niet snel scoren, moeten ze in het partijbelang ook zo snel mogelijk uit de race stappen.

Ik kan me voorstellen dat Cory Booker zich ook flink achter de oren krabt. Zijn campagne komt nauwelijks van de grond. Andrew Yang haalt daarentegen verrassend veel geld op, maar blijft achter in de peilingen. In mijn optiek zijn er op dit moment vijf serieuze kandidaten: Joe Biden, Pete Buttigieg, Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar. Warren en Sanders zijn veel te links om serieus kans te maken tegen Trump. Dus als Bloomberg of Patrick niet doorbreken, gaat het tussen Biden, Buttigieg en Klobuchar.

Overigens zie ik Klobuchar als een serieuze kandidate voor het vicepresidentschap. Als senator van Minnesota kan ze een belangrijke rol spelen in het binnenhalen van stemmen uit de midwestelijke staten. Denk jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

De vrouwen die Trump massaal de rug toekeren zorgden er mede voor dat de Democraten de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden in 2018 op de Republikeinen veroverden. Als die vrouwen dit jaar weer Democratisch stemmen dan is Trump inderdaad gezien. Maar dan moeten de Democraten wel met een goed verhaal komen en het over de zogenoemde ‘kitchentable issues’ hebben, zoals gezondheidszorg en onderwijs.

Het conflict met Iran loopt, met de dood van een generaal van de Revolutionaire Garde, snel op.  En voor alles is een tweet. Trump stuurde in 2011 de onderstaande tweet de wereld in.

Iran heeft gezworen wraak te nemen en de vraag is hoe Trump hier op gaat reageren. De campagne van Joe Biden haakt er meteen op in en publiceerde het volgende spotje.

Het vorige spotje van Biden gaat over de ziel van Amerika. Onder president Trump is Amerika naar een bedenkelijk niveau afgegleden, met als dieptepunt Charlottesville, wat Biden in zijn spotje laat zien. Maar alleen maar benoemen wat Trump fout doet werkt niet, zo is de les van 2016. Het spotje is goed, de boodschap komt over.

Julian Castro heeft zijn campagne om de Democratische nominatie te winnen ook gestaakt. En Marianne Williamson heeft haar campagnestaf ontslagen, vaak ook een teken dat het einde in zicht is. Voor het volgende Democratische debat (14 januari) hebben tot nu toe Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Klobuchar zich gekwalificeerd. De deadline om je te kwalificeren is 10 januari. Denk jij dat Booker en Yang dat gaan halen? En wie zie jij voor de caucus in Iowa nog afvallen?

Ha Marco,

Er zijn zeker kansen dat Trump zijn herverkiezing verspeelt, maar eenvoudig wordt niet om hem uit het Witte Huis te krijgen. Blijft de economie bijvoorbeeld op volle toeren draaien? Hoeveel Republikeinse kanonnen staan er dit jaar op om aan te geven dat het zo echt niet langer kan. Ik lees dat vooral vrouwen in de voorsteden van Amerika Trump massaal de rug toekeren. Kunnen de Democraten in november voor net zo’n hoge opkomst zorgen als in 2018 bij de midterms? Zo ja, dan is Trump gezien.

De bestorming van de Amerikaanse ambassade in Bagdad speelt daar denk ik een marginale rol in. De Amerikaanse kiezer reflecteert vooral naar zijn eigen situatie. In het nieuwste spotje van Joe Biden zit een heldere boodschap. De verkiezing gaat over de ziel van het land? Kan Amerika zich nog vier jaar Donald Trump veroorloven? Dat is waar het de komende verkiezingen ook over gaat. Al moet er zeker niet alleen een referendum over Donald Trump van worden gemaakt. Wat vind jij van het spotje en deze boodschap van Biden?

– – – –

Hoi Stan,

Als de Democraten echt een kans willen maken om Donald Trump uit het Witte Huis te krijgen dan is een Hillary Clinton 2.0 kandidaat het slechtste wat de partij kan overkomen. Een kandidaat als Joe Biden valt dan dus af. Maar of de Democratische achterban dat ook zo ziet vraag ik mij af.

Het worden ongetwijfeld spannende en harde verkiezingen. De opkomst is alles bepalend. Komt de trouwe achterban van Trump massaal opdagen of weten de Democraten de hoge opkomst van 2018 bij de tussentijdse verkiezingen te evenaren? Naast de opkomst zal de onafhankelijke kiezer de doorslag geven. Is die kiezer Trump na vier jaar chaos en incidenten zat of niet? De Republikeinse partij is al lang de Republikeinse partij niet meer. Trump heeft de partij overgenomen en als hij van het toneel is verdwenen heeft hij deze partij ten gronde gericht, In feite is de GOP al failliet.

Ik heb al eerder aangegeven dat er een leeftijdslimiet moet komen, zeker voor mensen als Bernie Sanders, die fysieke problemen heeft. Ik denk dat hij dus ook niet fit genoeg is voor de baan. Maar mocht hij de nominatie winnen dan hoop ik dat hij een jonge running mate kiest die, mocht hij omvallen, het stokje over kan nemen.

Historisch gezien is het lastig om een zittende president te verslaan. Maar denk jij dat er dit jaar nog zaken kunnen gebeuren die de kansen op Trumps herverkiezing kunnen verkleinen? Wat te denken van de bestorming van de Amerikaanse ambassade in Bagdad?

Hoi Marco,

Voor verslaafden aan Amerikaanse politiek wordt het inderdaad een mooi jaar. Alle remmen gaan los. Ik verheug me vooralsnog op onze gezamenlijke trip naar New Hampshire, waar in februari de voorverkiezingen plaatsvinden. Ik ben vooral benieuwd naar hoe hard, vuil en smerig het spel wordt gespeeld. Er staat ongelooflijk veel op het spel, niet alleen in november, maar ook in de Democratische partij. Kiest die achterban voor een kandidaat van de toekomst of krijgen we een Hillary Clinton 2.0-versie uit 2016 die vooral het verleden van de partij benadrukt?

Ik ben ook ongelooflijk nieuwsgierig naar de mening van de onafhankelijke kiezer. Die geeft in november de doorslag. Zijn ze Trump zat of vinden ze het juist prima dat hij er zit? En klimt Trump nog met zijn gemiddelde waarderingscijfer? Dat zal beter moeten worden om een tweede termijn te winnen. Het wordt ongelooflijk spannend, zo is mijn verwachting. Blijven de Republikeinen achter Trump staan, door dik en dun, wat hij ook doet en roept? Dat zou het definitieve failliet van de GOP zijn. Kortom, genoeg om te volgen en om over te schrijven.

Bernie Sanders heeft trouwens meerdere doktersverklaringen uitgegeven met de mededeling dat hij (78) fit genoeg is voor het presidentschap. Eerder deze campagne kreeg hij hartproblemen. Denk je dat Sanders fysiek in staat is deze zware baan op zich te nemen?

– – – –

Hoi Stan,

Aangezien ik weinig tot niets verneem van Patrick en Bloomberg en ze in veel peilingen niet worden meegenomen ben ik toch bang dat ze te laat in de race zijn gestapt. Maar goed, Trump stapte ook pas in juni 2015 in de race en won de verkiezingen. Aangezien Bloomberg niet in Iowa meedoet en niet op het stembiljet in New Hamsphire staat wordt het voor hem een moeilijk verhaal. Misschien is het beter als hij zijn miljoenen stopt in campagnes van Democratische kandidaten die een lastige herverkiezing te wachten staat.

Het jaar 2020 wordt een achtbaan van hoogte- en dieptepunten. In januari gaat de impeachmentprocedure in de Senaat van start en hoe lang dat gaat duren weet niemand, maar de uitkomst staat wel vast. En dan trapt op 3 februari Iowa af met de eerste voorverkiezing. En daarna volgen New Hampshire, South Carolina, Nevada en op 3 maart Super Tuesday met onder ander Californië en Texas.

Ik denk ook dat het een harde campagne wordt. Trump zal via Twitter het nieuws proberen te beheersen en zal snoeihard tekeer gaan, daar kun je de klok op gelijk zetten. Het feit dat Trump het slechter doet dan zijn voorgangers sinds de Tweede Wereldoorlog maakt voor de gemiddelde Amerikaan en de Republikeinse achterban geen bal uit. Zijn achterban steunt hem onvoorwaardelijk, wat hij ook zegt of doet. Ik denk dat Trump ook een zeer goede kans maakt om herkozen te worden, mits de economie goed blijft draaien. Als hij herkozen wordt krijgen we nog vier jaar van hetzelfde of misschien nog wel erger. Een land dat tot op het bot verdeeld is. Ik verheug mij eigenlijk op alles in 2020. De voorverkiezingen, de conventies, het hele circus is toch waar je elke vier jaar naar uit kijkt. En waar verheug jij het meeste op?

Hoi Marco,

De strategie van Deval Patrick en Michael Bloomberg is mij niet helemaal duidelijk. Bloomberg zou juist in de blanke staten Iowa en New Hampshire goed moeten scoren. Patrick komt uit Massachusetts, de buurstaat van New Hampshire, en moet daar een goed resultaat halen om geloofwaardig verder te kunnen. Als hij daar niet scoort en daarna ook niet in het ‘zwarte’ South Carolina, dan is hij gezien. Beiden kunnen niet te lang tweede viool spelen in de campagne.

We gaan bijna het nieuwe jaar in. 2019 was een apart jaar, culminerend in de impeachment van Donald Trump. Nog ruim vijf weken tot de eerste voorverkiezingen, nog ruim tien maanden tot de presidentsverkiezingen. Ik verwacht de hardste campagne in de historie van Amerika. Gaat het land vanaf 2021 op dezelfde voet verder of kiest Amerika voor een andere koers?  Trump doet het op dit punt van zijn presidentschap slechter dan al zijn voorgangers sinds de Tweede Wereldoorlog. Dus ook slechter dan Richard Nixon. Niettemin maakt Trump een serieuze kans op herverkiezing. Denk jij dat ook? En waar verheug jij je in 2020 het meeste op?

– – – –

Hoi Stan,

Goed, we verschillen hier van mening, maar dat is juist goed. Ik ben het met je eens dat het gaat om kwaliteit en dat ras, geslacht of leeftijd geen rol moet spelen, maar de realiteit is vaak anders. Daarnaast heeft Pete Buttigieg moeite om de zwarte en latino kiezers aan zich te binden en die zal hij toch echt nodig hebben wil hij kans maken op de nominatie. Aan de andere kant is Buttigieg, net als Klobuchar, wel een gematigde kandidaat die een brede groep kiezers kan aanspreken. Maar we gaan zien hoe het er na de voorverkiezing in Iowa uit ziet.

Ik ben niet verbaasd dat Elizabeth Warren nu minder geld ophaalt. Het lijkt of haar momentum is verdwenen. Tijdens het laatste debat viel ze ook niet echt op en werkte haar aanval op Pete Buttigieg over ‘winecaves’ averechts. Wellicht heeft ze te vroeg gepiekt. Het momentum ligt nu bij Buttigieg en Sanders, die veel meer geld ophalen dan Warren en ook Klobuchar die na het laatste debat in 24 uur 1 miljoen dollar ophaalde.

Ik hoor vrij weinig tot niets over de kandidatuur van Deval Patrick en Michael Bloomberg. Denk jij dat zij überhaupt nog een kans maken?

Ha Marco,

Je stelling dat Amerika niet klaar is voor Pete Buttigieg of Andrew Yang deel ik niet. De laatste misschien wel, omdat hij onderaan in de peilingen bungelt, maar Buttigieg is een groot talent. Twaalf jaar geleden was Amerika zogenaamd ook niet klaar voor een zwarte president, maar Barack Obama won. Hetzelfde geldt over de discussie of een vrouw een goede Commander-in-Chief kan zijn. Als iemand geschikt is voor het presidentschap maakt geslacht niet uit.

Amy Klobuchar doet het inderdaad aardig de laatste weken. Ze zou zomaar de dark horse kunnen zijn, maar zoekt nog wel naar momentum. Die heeft Buttigieg wel. Ja, hij is slechts burgemeester van een voor Amerikaanse begrippen kleine plaats in Indiana (toch iets meer dan 100.000 inwoners), hij is pas 37 en homoseksueel. Maar het gaat in mijn optiek om kwaliteit, niet om geslacht, ras, ervaring of leeftijd. Deval Patrick is ook een outsider, maar stapt erg laat in.

Ik ben het daarentegen wel met je eens dat de Democraten een gematigde kandidaat moeten nomineren die echt durft een andere agenda neer te zetten. Dus niet dat halfbakken gedoe van Jeremy (ik spreek me niet uit over de Brexit) Corbyn, maar iemand met fatsoenlijke standpunten die een breed kiezerspubliek aantrekt. Ik las trouwens dat Elizabeth Warren dit kwartaal dertig procent minder aan fondsen heeft opgehaald. Ben jij verbaasd?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat een Democratische president Republikeinen op belangrijke posities zet in zijn of haar kabinet lijkt me uitgesloten in een hypergepolariseerd land. Wat wel mogelijk is om voormalige Democratische presidentskandidaten een belangrijke positie te geven. Zo koos Obama in 2008 voor Biden als vice-president en koos hij, tot verrassing van velen Hillary Clinton als minister van Buitenlandse Zaken. Ik denk dat een Democratische president schoon schip wil maken en het tijdperk Trump zo snel mogelijk wil afsluiten en daarom geen Republikeinen in zijn of haar kabinet zal opnemen.

Ik heb ook gelezen dat de Democratische partijtop denkt dat Bernie Sanders de nominatie kan winnen. Dat lijkt me geen fijne gedachte. In 2016 was hij beter geweest dan Clinton tegen Trump. maar ik denk dat er nu betere kandidaten zijn.  Sanders heeft wel die radicaal andere agenda waar jij het over hebt. Maar misschien iets te radicaal om gematigde (Republikeinse) kiezers over de streep te trekken.

Ik was gecharmeerd van Kamala Harris, maar nu zij is gestopt vestig ik mijn hoop op iemand als Amy Klobuchar of Deval Patrick. Ik denk dat Amerika nog niet klaar is voor Pete Buttigieg of Andrew Yang en Joe Biden is een ramp. Elizabeth Warren, is net als Sanders, te links. Denk jij ook dat de Democraten hun hoop moeten vestigen op gematigde kandidaat als Klobuchar of Patrick?

Hoi Marco,

Ja, het land verenigen in het post-Trump-tijdperk wordt een vrijwel onmogelijke opgave. Amerika is al tientallen jaren verdeeld. De laatste president die het land enigszins samenbracht, was Ronald Reagan, al waren er ook toen aperte Reagan-haters. Toen Bill Clinton van George H.W. Bush een ééntermijnspresident maakte, werd hij aan alle kanten tegengewerkt door Republikeinen. Barack Obama overkwam hetzelfde toen hij in 2008 het Witte Huis won. En de Democraten van nu zijn – zo is het ook – weinig bereidwillig om met Donald Trump samen te werken, al mag je ook zeggen dat daar goede redenen voor zijn.

De beste kandidaat om het land te verenigen? Ik moet je het antwoord schuldig blijven. Wat ik me kan voorstellen is dat de Democratische kandidaat een gematigde Republikein als running mate kiest om in elk geval iets van eendracht uit te stralen. In zijn (of haar) kabinet zou hij op belangrijke posities voor een Republikein kunnen kiezen. Ik betwijfel of dat in het hypergepolariseerde Washington DC een realistisch scenario is. Ik geloof wel dat de Democraten een radicaal andere agenda moeten neerzetten om zich te onderscheiden van de Republikeinen.

Tot mijn verbazing las ik dat de Democratische partijtop er rekening mee houdt dat de bejaarde Bernie Sanders de nominatie kan winnen. Na Hillary Clinton kan ik me geen desastreuzer scenario voorstellen. Of vind jij een kandidatuur van Sanders wel een goede zaak?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vond het prettig dat er nu maar zeven kandidaten op het podium stonden. Dat zorgt er voor dat het niet alleen maar bij oneliners blijft, maar men ook wat meer de diepte in kon gaan. Pete Buttigieg bleef zonder enige moeite overeind. Ik vond Andrew Yang ook sterk en ook Amy Klobuchar vond ik weer goed. Het verbaasd mij nog steeds dat ze zo laag in de  peilingen staan. Bernie Sanders had het over zijn oude stokpaardjes (een verhaal dat we nu wel kennen) en Joe Biden vond ik iets sterker dan de vorige debatten.

Elke kandidaat wil Donald Trump verslaan en daarna het land weer bij elkaar brengen, verenigen. Elke kandidaat spreekt dat uit. Dat is natuurlijk een mooie gedachte en je moet dat ook uitstralen, maar de realiteit zal zijn dat na het Trump-tijdperk het land nog nooit zo diep verdeeld zal zijn als nu. En dat het land verenigen een moeilijke, zo niet onmogelijke, opgave is. Denk jij dat ook? En welke kandidaat is het beste geschikt voor die opgave?

Ha Marco,

Donald Trump zal acteren dat hij goede feestdagen heeft, maar op de achtergrond borrelt het. De president voelt zich niet prettig bij het negatieve nieuws rond zijn impeachment. Als hij straks in zijn buitenverblijf in Florida zit, betwijfel ik of hij kritisch in de spiegel durft te kijken. Trump zal wijzen naar de staat van de economie, de lage werkloosheid en dat hij voorlopig nog niets te vrezen heeft van een Democratische tegenstander.

Ze stonden afgelopen nacht (Nederlandse tijd) op het podium. Het waren er dit keer slechts een stuk of zeven, dat ruimt flink op. Elizabeth Warren had een paar aardige oneliners, Bernie Sanders sloeg driftig om zich heen, Amy Klobuchar vond ik niet hoogstaand. The Washington Post en The New York Times waren zeer te spreken over het optreden van Pete Buttigieg, die het van zijn opponenten flink te verduren kreeg, maar zich telkens kranig weerde. Ook Joe Biden deed het goed en oogde het meest presidentieel.

Welke zaken vielen jou op aan het Democratische debat?

– – – –

Hi Stan,

De lat hoog leggen is op zich goed en de Democraten willen het circus dat de Republikeinen in 2016 hadden voorkomen. Omdat de Republikeinse partij geen regels had over donaties of andere regels kon Trump veel van zijn eigen geld gebruiken. Dat had hij niet echt nodig, want door zijn controversiële uitspraken in de media kwam het geld toch wel binnen.

Ik vraag mij soms af of Donald Trump wel eens rustig ergens voor kan gaan zitten. Hij komt op mij altijd onrustig over. Hij is snel afgeleid en heeft de spanningsboog van een goudvis en luistert toch het liefst naar zichzelf. Hoe dan ook zal hij tijdens de kerstdagen wel weer over de heksenjacht, de impeachmentprocedure en andere zaken die hem niet zinnen blijven tweeten. Dat hij ook nog even iemand beledigt is ook niet ondenkbaar. Echt ongerust hoeft hij zich niet te maken. Zijn advocaten moeten aan het werk om de ‘rechtszaak’ in de Senaat voor te bereiden. Toch is het feit dat je bent geïmpeacht geen fijne gedachte. Denk jij dat Trump fijne feestdagen heeft?

Hoi Marco,

De kwalificatie-eisen zijn wat mij betreft niet te streng. Wie president wil worden, moet aan veel kwaliteiten en eisen voldoen. Dus dat de Democratische partij de lat hoog legt, vind ik volkomen legitiem. De campagnes van Castro en Booker zijn weinig inspirerend. Tulsi Gabbard voert een dwarse campagne, genereerde daar aandacht mee, maar gaat het volgens mij niet redden. Het is zaak voor de Democraten die met een paar procent onderin bungelen om zo snel mogelijk af te zwaaien. Dat geeft de echte kanshebbers ruimte om zich te profileren en op grote schaal geld in te zamelen.

Ik ben het met je eens dat de impeachmentprocedure weinig verandert. Wel is het zo dat Donald Trump na Bill Clinton en Andrew Johnson de derde president in de historie van Amerika is die door het Huis van Afgevaardigden is afgezet. Op dat lijstje wil je niet staan. Maar net als met Clinton en Johnson zal de Senaat de nek van Trump redden. Dat zegt iets over het ruggengraatloze karakter van de Republikeinen, ooit de partij van Abraham Lincoln en Ronald Reagan. Trump slaat alweer wild om zich heen, ook gisteravond op een rally in de belangrijke staat Michigan. Wat denk jij: zit Trump volgende week met een gerust gevoel aan de kersdis?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump is er niet echt in geslaagd om het moeras te dempen, als je mij vraagt. Het moeras is alleen maar groter geworden. Hij kan Biden niet echt beschuldigen dat hij onderdeel is van het establishment, want dat is Trump nu ook. Als je maar lang genoeg in Washington woont en werkt wordt je dat vanzelf. Maar Biden is wel te oud.

Ik denk dat de impeachmentprocedure in het nadeel van de Democraten uitpakt. De publieke opinie is door de openbare verhoren niet veranderd (waar Democraten wel op hoopten). Maar in een hyper gepolariseerd land is dat ook niet te verwachten.

De Democraten stonden voor een dilemma. Pelosi wilde aanvankelijk niet, maar ging toch overstag, omdat ze inzag dat ze niet aan de kiezer zou kunnen uitleggen waarom ze niets had gedaan. De Democratische kiezer had deze parlementariërs toch gekozen om hun werk te doen. En daar is het controleren van de president er één van. Maar daarnaast zijn er kiezers die liever zien dat de Democraten aan wetten werkten. De Republikeinen blijven roepen dat de impeachmentprocedure een heksenjacht is en blijven vierkant achter Trump staan. De Democraten weten dat de zaak strandt in de Senaat. Ze zullen dan zeggen dat ze het hebben geprobeerd, maar de Republikeinen zullen zeggen dat het weggegooid belastinggeld is en dat de Democraten alles zullen proberen om Trump weg te krijgen. En dat is denk ik een sterker verhaal.

Zonder de latino Julian Castro, de hindoe Tulsi Gabbard en de zwarte Cory Booker op het podium bij het Democratische debat zijn het vooral blanke kandidaten waarvan de meesten de 70 ruim zijn gepasseerd. Denk jij dat de Democratische partij te streng is met zijn kwalificatie-eisen, zodat kandidaten als Castro en Booker nu buiten de boot vallen?

Ha Marco,

Op dit moment in de race ben ik geneigd te zeggen dat Joe Biden inderdaad de beste kans maakt op de kandidatuur. Hij heeft veel ervaring als senator en was acht jaar vicepresident van Barack Obama. Dat is ook meteen zijn manco. Trump beloofde het moeras in Washington DC te dempen en Biden is daar een onderdeel van. Daarnaast is zijn leeftijd (78 als hij wordt gekozen) wat mij betreft een grote handicap.

Biden is wel één van de weinigen die brede naamsbekendheid heeft en ook onder de zwarte bevolking, net als de latino’s, veel steun geniet. Tijdens mijn rondreis van afgelopen zomer door het Diepe Zuiden van Amerika hoorde ik van Democraten niet zelden zijn naam als ik vroeg of wie ze zouden stemmen als er vandaag verkiezingen zijn. Ze willen terug naar het goede gevoel van de Obama-jaren.

Het is een historische week, want deze week gaat het Huis van Afgevaardigden stemmen over impeachment. Ik neig te zeggen dat deze procedure eerder in het nadeel dan in het voordeel werkt voor de Democraten. Ben je het daarmee eens?

– – – –

Hoi Stan,

Ik heb na de bekendmaking van Deval Patrick ook niet echt meer veel van hem vernomen. Als je zo laat in de race stapt is het vaak lastig om je tussen de andere kandidaten die al een jaar bezig zijn met campagnevoeren te nestelen. Daarnaast heeft Patrick geen naamsbekendheid buiten Massachusetts.

Wat betreft de uitslag van de verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk kan dit wel eens voorbode zijn voor de herverkiezing van Trump. De conservatieven hadden maar één boodschap en dat was Brexit. De Democraten hebben meer onderwerpen waar ze Trump mee kunnen verslaan. Een te progressieve kandidaat is dan geen goede keuze. Als je het dan hebt over centralist kom je toch bij Joe Biden uit. Hij ligt in de landelijke peilingen aan kop. Als je op die peilingen afgaat willen de Democratische kiezers dus ook een centralist als presidentskandidaat. Denk jij dat Biden dan ook de meeste kans maakt?

Hoi Marco,

Of het teleurstellend is dat het tot nu louter blanke kandidaten zijn die aan het debat mogen meedoen, weet ik niet. Het zegt ook iets over de kansen van Cory Booker, die als een talent wordt gezien, maar kennelijk niet goed genoeg is om zich tussen de rest te nestelen. In dat kader vind ik de kandidatuur van Deval Patrick, de voormalige zwarte gouverneur van Massachusetts, interessant. Ik vraag me af of hij zich er nog tussen kan wurmen. Sinds zijn aankondiging heb ik weinig van hem vernomen.

Deze week waren er verkiezingen in Engeland. Boris Johnson won daar met grote cijfers. Omdat Labour in Jeremy Corbin een te linkse kandidaat had met onduidelijke standpunten gaat het verhaal dat de Democraten niet een te progressieve kandidaat moeten nomineren om Trump te verslaan. Ik neig ernaar om het ermee eens te zijn. De verkiezingen moeten niet over Trump gaan – zoals die in Engeland te veel over wel of geen Brexit gingen – maar over nieuwe ideeën in het tijdperk na Trump. Wat vind jij? Hebben de Democraten de meeste kans met een centrist als kandidaat?

– – – –

Hoi Stan,

Of Elizabeth Warren te vroeg heeft gepiekt of niet is inderdaad moeilijk te zeggen. Maar dat ze draaide om Medicare for all heeft zeker bijgedragen aan haar daling in de peilingen. Kandidaten die favoriet zijn en waar men vanuit gaat dat die Iowa wint, winnen vaak niet. Dat Barack Obama in 2008 de caucus in Iowa won was voor iedereen een grote verrassing. Dus het is inderdaad moeilijk te voorspellen. Ik denk dat er in de peilingen nog wel wat gaat verschuiven, zeker als er nog een aantal kandidaten uit de race stappen.

Het is een interessante gedachte om grote staten als eerste te laten stemmen. Ik vind overigens al langer dat kleine staten te veel invloed hebben. Waarom heeft een staat als Wyoming evenveel senatoren als Californië, waar bijna 40 miljoen Amerikanen wonen? Maar dat is een andere discussie. Als je grote staten als eerste laat stemmen geeft dat denk ik een evenwichtiger beeld, zeker als je dan een swing state als Florida of Pennsylvania meeneemt.

Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg, Amy Klobuchar, Tom Steyer en Andrew Yang hebben zich gekwalificeerd voor het zesde Democratische debat. Vind jij het ook teleurstellend dat het allemaal, met uitzondering van Yang, blanke kandidaten zijn?

Ha Marco,

Elizabeth Warren kan een comeback maken in Iowa, waarom niet? De verkiezingen zijn daar begin februari, dus het kan nog alle kanten op. Omdat het om een caucus gaat, mogen kiezers elkaar op het laatst nog overtuigen om op een andere kandidaat te stemmen. Anderzijds is de kans niet ondenkbaar dat Warren te vroeg heeft gepiekt. Ze ging aan kop, maar maakte wat uitglijders, onder meer met gezondheidszorg voor iedereen, een idee dat door tegenstanders makkelijk kan worden afgedaan als big government.

Kiezers in Iowa en New Hampshire moeten hun definitieve beslissing nog nemen. Het zal mij niet verbazen als de peilingen in de komende periode nog wat gaan schuiven. Er is nog geen duidelijke koploper bij de Democraten, zoals vier jaar geleden. Ook toen was het trouwens Hillary Clinton die Iowa met slechts een klein verschil won van Bernie Sanders. Het is bijna niet te voorspellen. Zou jij het trouwens niet veel logischer vinden als de grote staten zoals Texas, Florida en Californië als eerste mogen stemmen? Relatief kleine staten waar een klein deel van de bevolking woont – Iowa en New Hampshire dus – hebben wel erg veel invloed op het verdere verloop. Hoe kijk jij daar tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

Het playbook van Trump is duidelijk. Val de kandidaat waarvan je verwacht dat die je tegenstander wordt hard mogelijk aan, zelfs als je daar de hulp van een buitenlandse mogendheid voor nodig hebt. Maar net als Clinton in 2016, is Biden een kandidaat met een volle rugzak en dat werkt niet in zijn voordeel. Het lijkt er op dat de Democraten niet willen inzien wat er allemaal fout ging 2016. De kans dat ze de fout herhalen in 2020 is niet ondenkbaar.

Ik ben het volledig met je eens. Een president dient twee termijnen. Biden moet zelf ook inzien dat hij echt de boot naar de 21ste eeuw heeft gemist. Maar niemand in zijn directe omgeving zal hem dat vertellen.

Elizabeth Warren opent op dit moment de aanval op Biden en Buttigieg. Ze stond lang aan kop in Iowa, maar is nu gezakt en Buttigieg en Sanders staan boven haar. Denk jij dat ze voor Iowa nog een comeback maakt?

Hoi Marco,

De campagne van Joe Biden heeft de berichtgeving over een presidentschap voor één termijn inmiddels tegengesproken, maar de betreffende journalist zal het niet hebben verzonnen. Wie zich verkiesbaar stelt voor het presidentschap van Amerika moet voor de volle twee termijnen gaan. Het geeft in elk geval enige politieke continuïteit in een land dat voortdurend in campagnestand staat. Als Biden maar één termijn president wil zijn (hij is 82 als hij in 2025 aftreedt), dan gaat het vanaf het moment van de nominatie alleen maar over zijn running mate en het gedoe over zijn zoon Hunter in Oekraïne.

De focus moet vanuit Democratisch oogpunt juist liggen op ander beleid, op een nieuwe weg na het presidentschap van Donald Trump. De Democraten moeten zich niet in de verdediging laten drukken, zoals vier jaar geleden, toen Hillary Clinton zich moest verweren tegen het ene schandaal na het andere (haar e-mails, de Clinton Foundation, de maîtresses van Bill en haar gezondheid). Dat vereist een nieuwe generatie leiderschap met mensen die niet een rugzak vol problemen met zich meetorsen. Dus als Biden echt voor één termijn gaat, zeg ik: stap uit de race, maak ruimte voor anderen. Eens?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump zal geen kans onbenut laten om toch de aandacht op zichzelf te richten. Daar is hij de afgelopen vier jaar via Twitter uiterst effectief in gebleken. Met de impeachmentprocedure in de Senaat die wel eens lang kan gaan duren en die er voor zorgt dat sommige kandidaten, zoals Warren, Sanders, Klobuchar en Booker zich met de impeachmentprocedure moeten bezig houden en dus geen tijd hebben om campagne te voeren, werkt dat denk ik wel in het voordeel van Trump.

Ik vind het lastig om te voorspellen wie de Democratische presidentskandidaat wordt. Pete Buttigieg doet het goed in Iowa en New Hampshire, maar onder zwarte en latino kiezers wil het (nog) niet lukken. Joe Biden ligt landelijk nog steeds op kop, maar als hij presidentskandidaat wordt is dat een ramp. Toch lijkt hij al voor te sorteren op het feit waar jij het over hebt: zijn leeftijd. Ik las op POLITICO dat hij er over denkt om één termijn president te zijn. Dan zou een jonge running mate verstandig zijn. Denk jij dat, als hij Trump verslaat, Biden het bij één termijn houdt?

Ha Marco,

Als Joe Biden de Democratische nominatie binnenhaalt, kan ik me geen desastreuzer scenario voorstellen dan een running mate met veel ervaring. Biden is 78 jaar als hij president wordt, daar moet een jonge god of godin tegenover staan voor de balans. Kijk naar drie jaar geleden, toen Hillary Clinton voor de kleurloze Tim Kaine koos. Uiteraard op advies van haar bejaarde man Bill, die vond dat ze een kandidaat ‘uit het midden’ moest kiezen. Kaine voegde helemaal niets toe aan de campagne van Clinton, die voor een veel jongere ‘veepee’ had moeten kiezen.

Vier jaar geleden was er bij de Democraten een duidelijke frontrunner: Hillary Clinton. Uiteindelijk werd zij ook geen president, dus ik geloof niet dat het een voordeel (of nadeel) is voor Trump dat er geen duidelijke koploper is. In het kamp Trump zien ze Biden wel als de meest waarschijnlijke opponent, want ze laten geen kans onbenut om hem aan te vallen. Het zou goed zijn als er een spannende strijd komt, net als twaalf jaar geleden, toen het pas in juni duidelijk was dat Barack Obama de kandidatuur voor de neus van Clinton weg kaapte. Publicitair houd je daarmee veel aandacht en voorkom je dat Trump alle zuurstof opeist.

Wie wordt volgens jou eigenlijk de Democratische kandidaat?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat kandidaten als Marianne Williamson en Michael Bennet snel moet stoppen. Ik denk dat er ook vijf of zes kandidaten in het veld blijven. Biden, Warren, Sanders, Buttigieg, Patrick en Bloomberg. Wellicht kan Cory Booker nog aanhaken.

Ik was ook niet verrast door het vertrek van Kamala Harris. Ze werd gezien als een serieuze kanshebber, maar na een sterk optreden in het eerste Democratische debat bleef het daar bij. De reden dat Joe Biden haar noemde als potentiële running mate heeft denk ik wel een reden. Harris is zwart en vrouw. Biden denkt wellicht dat hij met Harris nog meer de zwarte kiezer aan zich kan binden. En dat ze daarnaast een vrouw is kan ook helpen. Maar ik denk dat Harris het aanbod van Biden, mocht het zo ver komen niet zal accepteren. Wat denk jij? Ik denk dat ze best onder Biden zou willen werken, maar dan inderdaad als minister van Justitie. Ze heeft de kwaliteiten. Ik denk dat Biden niet voor te jonge running mate wil gaan en toch iemand zoekt met veel ervaring. De toekomstige running mate zou best wel eens een kandidaat kunnen zijn die nu nog het veld is. Of dat Harris is, is lastig te voorspellen.

Aangezien er nog geen duidelijke frontrunner is en zo’n vier kandidaten kans maken om de caucus in Iowa te winnen bestaat dat het kans dat het lang duurt voordat de race beslist is. Denk jij dat dit werkt in het voordeel van president Trump of is daar in dit stadium nog niets over te zeggen?

Hoi Marco,

De laagvliegers in de peilingen zullen over niet al te lange tijd afhaken en dat is alleen maar een zegen. Ze halen geld weg bij de frontrunners, de serieuze kanshebbers op de nominatie. Het is tijd voor een snelle exit, zodat het veld wordt uitgedund naar vijf à zes kandidaten: Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg, Deval Patrick en – omdat hij veel geld in kas heeft – Michael Bloomberg. Van die zes zouden Sanders en Bloomberg snel moeten afhaken, maar ik denk dat het tot na de voorverkiezingen in South Carolina duurt, voordat het Democratische veld echt is uitgedund.

Ik was deze week niet verrast door het afhaken van Kamala Harris, maar jammer is het wel. Ze is een goede senator, kende een sterk eerste debat tegen Biden, komt uit een grote staat (Californië) en is vrouw. Toch kwam haar campagne nooit echt op stoom, vrijwilligers en donateurs liepen bij haar weg. In dat kader vond ik het vrij opvallend dat Biden haar naam direct noemde als mogelijke kandidaat voor het vicepresidentschap. Liever zie ik haar als voormalig openbaar aanklager of de post van minister van Justitie, een rol die ze ook al bekleedde in Californië. Wat vind jij? Een goede keuze van Biden of moet hij voor een veel jongere ‘veepee’ gaan?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Pete Buttigieg het nog moeilijk krijgt om de zwarte en latino kiezer aan zich te binden. Het klopt dat hij relatief onbekend is en dat kiezers bij winnaars willen horen. Maar voor veel oudere, metname zwarte, kiezers is het feit dat hij homoseksueel is en zo jong is toch een reden om niet op hem te stemmen. Ze voelen zich meer thuis bij iemand als Joe Biden. Maar goed, we moeten zien hoe hij het in South Carolina en Nevada gaat doen.

Dat Steve Bullock uit de race stapt vind ik geen gemis. Hij voegde niets toe. Hij kwalificeerde zich niet voor de Democratische debatten, dus dat zegt eigenlijk wel genoeg. Kiezers waren niet in hem geïnteresseerd. Dat was al snel duidelijk, dus hij had veel eerder moeten stoppen. Dat had hem ook veel geld gescheeld. Feit dat hij gouverneur is van een  Republikeinse staat heeft kiezers niet over de streep getrokken. Hij wilde die kaart spelen, maar die was al ingevuld door Amy Klobuchar. Wie denk jij dat de volgende kandidaat die stopt? Marianne Williamson, Michael Bennet, Julian Castro of iemand anders? Deze kandidaten en nog een aantal hebben zich (nog) niet gekwalificeerd voor het Democratische debat in december.

Hoi Marco,

Dat is een goede vraag: ik heb de verhalen ook gelezen dat Pete Buttigieg op dit moment amper steun geniet van zwarte kiezers en latino’s. Natuurlijk is dat een probleem, maar de rit naar de nominatie is nog lang. Ik denk dat een deel van dit probleem schuilt in zijn relatieve onbekendheid. Als hij straks de wind in de zeilen krijgt in Iowa en New Hampshire, dan komt zijn kandidatuur in een flow. Van kiezers is bekend dat ze graag bij winnaars willen horen.

In 2007 en 2015 – een jaar voor de presidentsverkiezingen – zou Hillary Clinton op zeker president zijn geworden. Dat is twee keer niet gebeurd. En wat te denken van Barack Obama en Donald Trump. Die kregen bij hun aankondiging om een gooi te doen naar het presidentschap geen enkele kans toegedicht. Peilingen zijn palingen, maar ik zie Buttigieg nu meer aandacht besteden aan de kiezersgroepen waar hij nog niet populair is. Vandaag haakte Steve Bullock af bij de Democraten. Hij is gouverneur van Montana. Vind jij zijn vertrek een gemis?

– – – –

Ha Stan,

Trump is en blijft Trump en hij zal niet inbinden. Hij zal als hij merkt dat zijn steun afneemt nog wilder om zich heen gaan slaan. Iets wat zijn aanhang fantastisch vindt. Hij vertrouwt echt op zijn basis. Zijn hardcore aanhangers. Hij zegt zelfs dat als hij iemand op 5th Avenue zou neer schieten het hem geen kiezers zou kosten.

Het is inderdaad moeilijk om een zittende president te verslaan alleen zijn de nederlagen van Carter (gijzeling Amerikaanse ambassade in Iran) en George W. Bush (slecht draaide economie) wel verklaarbaar. Maar in 2000 en 2004 hebben de Democraten te kans laten liggen om het Witte te Huis te veroveren en ook 2016 was een desastreus jaar voor de Democraten. Een verdeelde Democratische partij is inderdaad rampzalig, al zal het knap lastig worden om de linkse activistische en de gematigde vleugel bij elkaar te brengen.

Misschien is Pete Buttigieg de kandidaat die daar voor kan zorgen. Hij is Biden en Warren nu in de peilingen in Iowa en New Hamsphire voorbij, maar onder zwarte kiezers, de grootste groep kiezers in South Carolina (wat na New Hampshire een voorverkiezing houdt), peilt hij 0 procent. En POLITICO had een artikel dat hij ook onder latino kiezers (in Nevada en Californië) niet zo goed scoort. Denk jij dat hij dat kan veranderen?

Ha Marco,

Voorlopig lijkt Trump met heel veel weg te komen. De Republikeinse partij staat in het openbaar volledig achter hem. Het lijkt wel: hoe gekker, hoe beter. De vraag is hoe deze kleine en grotere schandalen landen bij de onafhankelijke kiezers. Die bepalen volgend jaar immers of Trump een tweede termijn krijgt. Daar zou eens serieus onderzoek naar gedaan moeten worden. Ik denk dat Trump pas inbindt op het moment dat duidelijk is dat hij zijn kansen op een tweede termijn vergooit.

Historisch gezien is het sinds de Tweede Wereldoorlog, zeg maar grofweg de afgelopen 75 jaar, maar twee keer gebeurd dat een gekozen president na één termijn werd weggestemd: Jimmy Carter in 1980 en George H.W. Bush in 1992. Ik denk dat het helemaal geen uitgemaakte zaak is dat dit Trump ook gaat overkomen. De Democraten hebben zichzelf wel vaker in de vingers gesneden. Daarom is het goed als tijdens de voorverkiezingen snel duidelijk wordt wie de kandidaat wordt en dat de partij zich achter hem of haar schaart. Want een verdeelde Democratische partij is een desastreus scenario, toch?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens dat de tragische dood van John F. Kennedy zeker bijdraagt aan de mythe rondom hem. De Cuba-crisis was zeker zijn politieke hoogtepunt waar hij er voor zorgde dat er geen derde (nucleaire) wereldoorlog uitbrak. Het feit dat hij veelvuldig vreemdging en met veel dingen wegkwam was geen probleem en hetzelfde lijkt nu voor Trump te gelden.

Tijdens de campagne van 2016 toen de Acces Hollywood tape naar buiten kwam en het veelvuldig schofferen van minderheidsgroepen heb ik vaak gedacht dat de grens was overschreden. En toen ook veel prominente Republikeinen de handen van Trump af trokken dacht ik en overigens ook anderen dat dit het einde was.  Maar dat was dus niet zo. Ook toen de zaak rondom Stormy Daniels naar buiten kwam dacht ik dat Trump een groot probleem had. Maar het lijkt allemaal van hem af te glijden en er lijken voor the Donald andere regels te gelden. Ik denk overigens dat hij er nu als president mee wegkomt en het zijn campagne niet zal schaden. Maar als hij niet wordt herkozen en weer gewoon burger is zal hij er nog wel eens last mee kunnen krijgen, zeker na de getuigenis van Michael Cohen en de veroordeling van Roger Stone. Wat denk jij? Komt hij er echt zo makkelijk van af? Ook voor Donald Trump is er toch een grens?

Hoi Marco,

De mythische proporties die rond John F. Kennedy hangen, zijn slechts deels terecht. Het feit dat er zo lovend over hem gesproken – tot op de dag van vandaag waardeert zeventig procent van de Amerikanen hem – komt vooral door zijn tragische eind en de belofte die hij uitstraalde. Kennedy deed goede dingen. Zijn presidentiële hoogtepunt was de wijze waarop hij de Cuba-crisis behandelde, toen de chefs van staven in oktober 1962 het eiland wilden bombarderen vanwege de aanwezigheid van Russische raketten. Kennedy speelde een riskant pokerspel op het hoogste niveau en kwam als winnaar uit de strijd.

Toch is zijn veelvuldige medicijngebruik, het feit dat hij een fysiek wrak was en zijn eindeloze honger naar vrouwelijk schoon (achter de rug van zijn vrouw om) pas veel later naar buiten gekomen. Geen president of presidentskandidaat komt daar nu nog mee weg. Kijk naar Bernie Sanders. Zijn hartaanval was onmiddellijk nieuws. In de jaren zestig waren er nog geen talloze televisiestations en sociale media. Dat was het geluk van JFK, die ook werd gedekt door het journaille in Washington DC. In 1988 koste een buitenechtelijke affaire Gary Hart de Democratische nominatie, omdat de pers hem op de hielen zat.

Toch zijn er over Donald Trump ook diverse zaken naar buiten gekomen. Denk aan de opmerking (‘Grab ‘m by the pussy’) en zijn vermeende affaire met Stormy Daniels. Denk jij dat dit Trump in 2020 nog kan opbreken?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat zo’n leeftijdsgrens voor politci en voor mensen in andere functies er niet zal komen. Er zijn belangrijke zaken en Amerikanen zien vaak mensen die al op leeftijd zijn als mensen met veel (levens)ervaring en dus daarom geschikt zijn voor een bepaalde baan. Maar over welke kwaliteiten je moet beschikken om president te worden valt te twisten.

Om niet in een eindeloze discussie over de geestestoestand van Ronald Reagan te belanden schreef de zoon van Reagan dat zijn vader wellicht aan Alzheimer leed. Verschillende personen die met Reagan hebben gewerkt spreken elkaar dan wel weer tegen.

Voor de Republikeinen is Reagan een heilige, zoals Kennedy en in mindere mate FDR dat is voor de Democraten. Elke president heeft goede en slechte kanten en over het gevoerde beleid kun je twisten. Maar ik denk dat geen enkele president een soort heilige status moet krijgen. Republikeinen die Reagan op een voetstuk plaatsen vergeten de Iran-contra affaire en dat de complete deregulering van het financiële systeem onder hem begon en leidde in 2008 tot de grootste economische en financiële recessie sinds de crisis van de jaren ’30. Dus nee, ik vind die status niet terecht. Wat vind jij hoe sommige presidenten worden opgehemeld tot soms mythische proporties, zoals bijvoorbeeld JFK?

Ha Marco,

Vernieuwing is altijd goed voor een politieke partij. In Amerika is ouderdom overigens geen achilleshiel, want ook in allerlei andere functies zie je nog steeds mensen die allang de pensioengerechtigde leeftijd hebben bereikt. Amerikanen staan daar anders in dan wij. Je voorstel over een leeftijdgrens voor Congresleden is nobel, maar in de VS kunnen ze het nog niet eens worden over de kleur van het toiletpapier op Capitol Hill, laat staan over een leeftijdsgrens voor politici.

Over Ronald Reagan: het gerucht dat hij in zijn tweede termijn aan Alzheimer leed, is inderdaad een gerucht dat allang gaat, ik vermoed vooral ook ingegeven door politieke tegenstanders. Er is nooit serieus en waterdicht bewijs voor geleverd. Reagan informeerde het publiek in november 1994 over zijn toestand in een mooie brief. Dat was bijna vijf (!) jaar na zijn aftreden. Zijn leeftijd speelde hem zeker in zijn tweede termijn parten, maar totdat het echte bewijs is geleverd, geloof ik niet dat hij toen al aan Alzheimer leed. Voor veel Republikeinen is Reagan een heilige. Vind jij die status in perspectief terecht?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vind Pete Buttigieg ook de verrassing bij de Democraten. Hij heeft zijn campagne zorgvuldig opgebouwd en we gaan zien waar het hem gaat brengen.

Dat Joe Biden beter niet mee had kunnen doen ben ik met je eens. Maar hij ligt in tegenstelling tot Warren, Sanders en Buttigieg goed bij zwarte kiezers. Met andere woorden,  in staten in het zuiden van Amerika, zoals South Carolina (wat na Iowa en New Hampshire een voorverkiezing houdt) zou het hij wel eens goed kunnen scoren. Maar hij vertegenwoordigt het verleden. Ik vind al langer dat er een leeftijdsgrens moet komen. Van president Reagan wordt beweerd dat hij de laatste jaren van zijn presidentschap een lichte vorm van Alzheimer had. Een bovengrens van zeventig jaar lijkt me goed.  Laten we dat ook voor afgevaardigden en senatoren invoeren. Lijkt mij uitstekend. Zo zorg je ook voor verjonging in de partij. Wat vind jij?

Hoi Marco,

Amy Klobuchar kan zomaar een paar plaatsen stijgen in de peilingen, dat moet je zeker niet uitsluiten. De senator kan een interessante optie zijn voor de plek van vicepresident op het ticket. Minnesota is zo’n staat die de Democraten goed kunnen gebruiken in 2020. Opnieuw was het Pete Buttigieg die opviel in het debat. Welbespraakt, slim en de aanvallen van zijn Democratische collega’s (die waren te verwachten nu hij in Iowa en New Hampshire aan kop gaat) handig parerend. Ik vind hem de verrassing van 2019 tot nu toe en ben erg benieuwd of hij het volhoudt.

Dat Joe Biden weer eens niet uit zijn woorden kwam, verrast me niet. Hij is de Hillary Clinton van 2020. Te oud, te Washington, te veel negatieve bagage, te veel leunend op Obama en te weinig een eigen verhaal. Biden wordt gerespecteerd, maar hij had zich niet verkiesbaar moeten stellen. Ik denk dat de voorverkiezingen een lijdensweg worden voor Biden, die net 77 is geworden. Hij vertegenwoordigt het verleden van de Democraten en niet het nieuwe elan waar de partij zo naar op zoek is. Wat vind jij? Er is een limiet van 35 jaar om aan het presidentschap mee te mogen doen. Zou er ook een bovengrens moet zijn, bijvoorbeeld van zeventig jaar?

– – – –

Hoi Stan,

Trump zal het in de verkiezingsstrijd zeker over de economie hebben. Maar ik denk dat zijn focus daar niet alleen op zal liggen. Hij zal de vooral de retoriek rondom immigratie en zijn muur die in 2018 voor een deel werkte weer van stal halen. Je kunt wel blijven roepen dat het economie het goed doet, maar dat wordt op een gegeven moment een saai en eenzijdig verhaal. Maar, zoals Bill Clinton ooit zei: “it’s the economy, stupid.” Maar Trump moet ook ander zaken aanboren. De Democraten zullen zich inderdaad richten op fatsoen, corruptie, vragen aan buitenlandse mogendheden om de verkiezingen te beïnvloeden, etc. Maar alleen maar aangeven wat Trump fout doet is niet genoeg.

Er waren een aantal zaken die mij opvielen in het vijfde debat. Joe Biden struikelde weer over zijn woorden, alsof hij niet echt weet waar hij het over wil hebben. Pete Buttigieg bleef makkelijk overeind en kon de aanvallen op hem goed pareren en Elizabeth Warren had moeite om haar zorgplannen te verdedigen. Maar wie mij toch positief verraste was Amy Klobuchar. Ze had humor, gaf aan dat ze met Republikeinen kan samenwerken en is senator van een overwegend Republikeinse staat (Minnesota). Ik vond haar echt opvallen. Zou ze nu dan ook in de peilingen stijgen? Wat viel jou op aan het debat?

Ha Marco,

De verklaring van Gordon Sondland had een dubbele lading. Enerzijds noemde hij het inderdaad een ‘quid pro quo’, ofwel: voor wat, hoort wat. Anderzijds heeft hij het Trump nooit zelf rechtstreeks horen zeggen. Daar duiken de Republikeinen nu vol bovenop. Het ondermijnt het eerste deel van zijn verklaring. Gevoelsmatig gaat zijn getuigenis de temperatuur in het land niet veranderen.

Wat het betekent voor de campagne? De beste verdedigingslinie van Trump en zijn partij is de sterk draaiende economie en lage werkloosheid. Dus moeten de Democraten inzetten op andere onderwerpen. Trump wil dat de verkiezingen gaan over de economie, maar de Democraten hebben wat kaarten in de mouw. Fatsoen, democratie, gezondheidszorg, corruptie, het aanzien van Amerika in de wereld en een diep verdeeld land staan in 2020 op het stemformulier. Ik heb niet het idee dat een volgende president – Democraat of Republikein – de verdeeldheid in het land kan elimineren. Toch is er genoeg om voor te knokken.

Dat lieten de Democratische presidentskandidaten afgelopen nacht ook weer blijken. Zijn er nog zaken die jou in het laatste Democratische debat opvielen?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Tulsi Gabbard en Andrew Yang het ook niet gaan halen. Maar ik vind het interessant hoe ze toch genoeg geld weten op te halen en het in de peilingen, die de Democratische partij hanteert, goed doen.

Ik kan ook niet wachten totdat de voorverkiezingen beginnen. De strategie van Biden is inderdaad interessant en riskant. Zijn campagne bagatelliseert het belang van Iowa en New Hampshire. Neem je die kiezers daar niet serieus? Een kandidaat die het goed doet (lees: wint) in Iowa en/of New Hampshire kan momentum krijgen zoals Obama in 2008 en Sanders in 2016. Als je eenmaal dat momentum hebt zien kiezers dat en zie er dan nog maar eens tussen te komen. Bloomberg slaat die eerste staten gewoon over en dat is niet verstandig. Tot zover de campagne van de Democraten.

De inlichtingencommissie van het Huis van Afgevaardigden is bezig met de verhoren en openbare getuigenis van Gordon Sondland sprong eruit. Hij zei dat er wel degelijk sprake was van een quid pro quo en gooide Trump. Mulvaney, Pompeo en Giuliani onder de bus. De zaak zal stranden in de Senaat, maar wat denk jij wat dit betekent voor de campagne van 2020 en de toekomst van Amerika in deze hyper gepolariseerde tijd?

Hoi Marco,

Voor zover je kunt spreken over het succes van Tulsi Gabbard en Andrew Yang: ze zijn allebei onbeschreven bladeren. Gabbard durft de Democratische elite aan te vallen (lees: Hillary Clinton) en Yang komt over als een no-nonsense-figuur. Dat ze zich wisten te plaatsen voor het debat is knap. Toch denk ik dat ze outsiders onder de outsiders zijn. Voorlopig kunnen Biden, Warren, Sanders en Buttigieg op de meeste steun rekenen. Kiezers willen bij winnaars horen, dus het lijkt mij een kwestie van tijd, voordat Gabbard en Yang afhaken.

Ik kan eigenlijk niet wachten, totdat de voorverkiezingen serieuze vormen krijgen. Campagnes, debatten, peilingen: allemaal leuk, maar ik ben heel nieuwsgierig wat er begin februari in Iowa en New Hampshire gaat gebeuren. Kandidaten kunnen daar in een flow komen bij een goede uitslag, neem bijvoorbeeld Barack Obama in 2008. Daarom ben ik verrast dat de campagne van Joe Biden het belang van de uitslag in die twee staten bagatelliseert. Dat is een riskante strategie. Hoe kijk jij daar eigenlijk tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

Deval Patrick kan zeker zorgen voor een andere dynamiek in de race om de Democratische nominatie. Het feit dat hij bevriend is met Barack Obama en uit Massachusetts komt is in zijn voordeel. Ook hebben veel (zwarte) kiezers nog geen keuze gemaakt op wie ze in Iowa en New Hampshire gaan stemmen.

Zaak is dat Patrick nu snel voldoende geld ophaalt en in de peilingen een goede score haalt zodat hij zijn plannen in de nog resterende debatten kan toelichten. En ook aan zijn naamsbekendheid zal hij moeten werken.

Over de kandidaten die moeten stoppen en die eigenlijk nooit echt serieus een kans maken reken ik John Delaney, Marianne Williamson, Steve Bullock, Wayne Messam, Joe Sestak en Michael Bennet. Deze kandidaten hebben zich niet eens voor het komende debat geplaatst en doen er verstandig aan om te stoppen. Ook Julian Castro heeft zich niet gekwalificeerd voor het debat en dat moet een teken zijn om te stoppen. Ook de campagne van Kamala Harris zit in de problemen. Verrassend vind ik dat Tulsi Gabbard en Andrew Yang zich hebben gekwalificeerd voor het debat.  Ik had niet gedacht dat ze het zo lang zouden volhouden. Er doen nu 10 kandidaten mee. Na mijn idee nog te veel, maar het schiet zo wel lekker op. Van 17 nu naar 10 en zo verder naar een top 5 of top 3.  Wat denk jij dat het ‘succes’ van Gabbard en Yang is?

Ha Marco,

De kandidatuur van Deval Patrick moeten we vooralsnog zeer serieus nemen. Behalve de bejaarde Joe Biden doen de kandidaten die ‘de zwarte stem’ nodig hebben het niet goed. Kamala Harris begon sterk, maar zakt ver weg en de kandidatuur van Cory Booker is tot nu toe een grote teleurstelling. Pete Buttigieg – die zich als middenkandidaat profileert – baalt waarschijnlijk het hardst van de komst van Patrick.

Daarbij heeft Patrick een paar andere voordelen: hij is bevriend met Barack Obama, die binnen de Democratische partij immens populair is, en maakte onderdeel uit van de regering-Clinton. Bovendien was Patrick acht jaar gouverneur van Massachusetts, een staat met bijna zeven miljoen inwoners en het hart van New England. Massachusetts grenst aan New Hampshire, waar in februari een slag moet worden geslagen in de voorverkiezingen. Patrick heeft ervaring en kan de middenkandidaat zijn die de partij zoekt (Buttigieg is daar naar mijn idee de jonge variant van).

Als nadeel heeft Patrick dat hij betrekkelijk laat in de race stapt. Dat is bijvoorbeeld al onvoldoende om later deze maand mee te doen aan het Democratische debat. Zaak is vooral dat het veld uitdunt, want er zijn te veel kandidaten die op een paar procent in de peilingen staan. Ik denk de komst van Patrick de kussens zal opschudden. We naderen het einde van het jaar. Welke kandidaten moeten wat jou betreft de handdoek zo snel mogelijk in de ring gooien?

– – – –

Hoi Stan,

Opkomst is het aller belangrijkst. Van deur tot deur gaan om mensen te motiveren om te gaan stemmen. En de partij die de meeste kiezers naar de stembus weet te krijgen, ervan uit gaande dat ze dan ook op die partij stemmen, wint. De opkomst tijdens de tussentijdse verkiezingen in 2018 moet de Democraten hoop geven. Maar men zal had moeten werken om een kans te maken om Trump te verslaan.

De Democratische partij begint zo langzamerhand en bejaardenpartij te worden. Biden, Warren, Sanders en nu waarschijnlijk Bloomberg. En dat is een slechte zaak. Iedereen kan zich aanmelden om president te worden. Dat hebben we bij Trump gezien. Ook heb je totaal geen politieke ervaring. Zouden de partijen daar gewoon niet regels voor moeten opstellen? Maar de Democratische partij heeft jong nieuw fris elan nodig. En minder kandidaten die een poging doen om de nominatie te winnen. Er moeten niet meer kandidaten mee doen, maar minder. Overigens denk ik dat Blomberg te laat is om nog kans te maken in Iowa of New Hampshire. Een peiling liet al zien dat hij niet echt populair is.

Deval Patrick, die gouverneur van Massachusetts was, wil misschien ook nog mee doen. Hij is wel jonger dan Bloomberg en behoort ook tot de progressieve vleugel van de partij. Denk jij dat hij een kans maakt tussen progressieve kandidaten als Warren en Sanders? Of zou hij juist een gevaar voor Buttigieg en Harris kunnen vormen?

Hallo Marco,

Als de Democraten volgend jaar het Witte Huis willen winnen, dan zijn drie zaken cruciaal: opkomst, opkomst, opkomst. In de belangrijke swing states koste dat Hillary Clinton in 2016 deels de kop. Maar voor een goede opkomst is ook een goede kandidaat noodzakelijk. Met andere woorden: geen bejaarden zoals Biden, Sanders of Michael Bloomberg, maar een jonge, charismatische kandidaat of kandidate die breed aanspreekt.

De Democraten moeten – net als in 2008 en 2012 onder Obama – een grassroots campagne voeren. In simpele woorden: ze moeten van deur tot deur gaan, in alle belangrijke staten, steden en dorpen. Er staat voor de Democraten te veel op het spel om, net als in 2016, te denken dat ze wel even gaan winnen, omdat Trump de tegenstander is. De ezel moet zich niet voor de tweede keer aan dezelfde steen stoten.

Over de campagne gesproken: Michael Bloomberg kandideert zich waarschijnlijk namens de Democraten voor het presidentschap. Hij is 78 jaar. Vind jij dat een goede zaak?

– – – –

Hoi Stan,

Het klopt dat bij tussentijdse verkiezingen of bijvoorbeeld gouverneursverkiezingen in een aantal staten de opkomst vrij laag is. Maar er zijn ook uitzonderingen. Zo was de opkomst tijdens de tussentijdse verkiezingen in 2018, vooral onder Democratische kiezers zeer hoog. De uitslagen in Kentucky en Virginia kunnen een indicatie zijn wat er in 2020 zou kunnen gebeuren.

De onafhankelijke kiezer zal zeker het verschil maken. Als veel kiezers die in 2016 op Trump stemde dat nu niet doen dan wordt hij niet herkozen. Maar we zitten nog een jaar voor de verkiezingen en dat is een eeuwigheid in de politiek. Er kan nog van alles gebeuren.

Met betrekking tot de blauwe wand, met staten als Wisconsin en Michigan, denk ik dat de Democraten wel een kans hebben om deze staten terug te winnen. Trump won deze staten met slechts enkele duizenden stemmen verschil van Clinton. De beloofde banen die zouden terug komen zijn er (n0g) niet. Deze kiezers, die dus in 2012 nog op Obama stemde en 2016 op Trump, kunnen nu weer de switch maken. Alles hangt af van hoe de economie zich ontwikkelt, wat komt er uit het impeachmentonderzoek en wellicht het allerbelangrijkst: de opkomst. Een lage of hoge opkomst maakt een groot verschil. Ik verwacht een hoge opkomst, omdat er nu, misschien nog wel meer dan 2016, veel op het spel staat. Wat denk jij?

Hoi Marco,

Vanuit Democratisch oogpunt zijn de uitslagen in Kentucky en Virginia hoopgevend, maar er moet een kanttekening worden geplaatst. Wat je in Nederland ziet bij verkiezingen voor de gemeenteraad of Provinciale Staten, zie je in Amerika bij tussentijdse verkiezingen: de opkomst is minder hoog dan bij presidentsverkiezingen. Toch is het wel een teken aan de wand dat de Republikeinen sinds het aantreden van Trump vooral verkiezingen verliezen.

Wat ik veel interessanter vind, is een verhaal dat ik las over onafhankelijke kiezers die steeds meer weg van Trump lijken te drijven. Als dat klopt, heeft de president een serieus probleem. Zonder steun van de onafhankelijke kiezer is hij volgend jaar gezien. Toch is het lastig voorspellen hoe het in november 2020 afloopt. Ik hoor veel prognoses, maar in deze fase is er nauwelijks een zinnig woord over te zeggen.

Zomaar wat gedachten: wat gebeurt er in het impeachmentonderzoek? Hoe staat de economie er volgend jaar deze tijd voor? Met welke kandidaat komen de Democraten op de proppen? Komt Trump nog met controversiële beslissingen? Kortom, er is nog een lange weg te gaan, voor zowel Trump als de Democraten. Ze moeten allebei hard werken, zeker de Democraten, die bij de vorige verkiezingen de blauwe wand met staten als Wisconsin, Michigan en Pennsylvania verloren? Wat denk jij: kunnen ze die binnen vier jaar heroveren?

– – – –

Hoi Stan,

Praten over de politiek doen veel mensen niet meer. Het is altijd al een gevoelig onderwerp, maar nu Trump in het Witte Huis zit helemaal. Elke nuance is verdwenen.  Je bent voor of tegen en daar tussen lijkt niets meer te zitten. Een trieste conclusie.

De volgende president, of Trump herkozen wordt of niet, krijgt de ondankbare taak om Amerika weer echt Amerika te laten zijn. Een president voor alle Amerikanen. Alleen met een grote nederlaag voor de Republikeinen kan een Democratische president echt wat voor elkaar krijgen.

Beto O’Rourke is gestopt, Kamala Harris heeft haar medewerkers in New Hampshire ontslagen en ook Julian Castro heeft zijn kantoren in New Hampshire en South Carolina  gesloten. En dat is geen goed teken. Alle middelen worden ingezet in Iowa. De kans dat Harris en Castro ook vroegtijdig moeten stoppen is aanzienlijk. Dat Kamala Harris nu al op weg naar de uitgang is had ik niet verwacht. Maar haar campagne wil maar niet van de grond komen, terwijl ze best een goede kandidaat is.

Maar er is ook goed nieuws voor de Democraten. In het donkerrode Kentucky werd de zittende Republikeinse gouverneur verslagen door een Democraat. Goed, de zittende gouverneur was zeer impopulair, maar om als Democraat in Kentucky te winnen zegt wel wat. Trump voerde nog campagne en won de staat in 2016 met verschil van 30 procent. Daarnaast wonnen de Democraten ook in Virginia, wat een belangrijke swing state is. Ze hebben nu beide kamers van het Congres in handen. Zijn de uitslagen in Kentucky en Virginia een voorbode voor 2020? Of is het nog te vroeg om die conclusie te trekken?

Ha Marco,

De polarisatie in Amerika is nooit groter geweest dan nu. De verkiezing van Donald Trump en de wijze waarop hij het land regeert, draagt daaraan bij. Ik weet dat er in Amerika hele families en vriendengroepen uit elkaar zijn gevallen vanwege politieke discussies. Het onderwerp wordt vermeden. Ik maakte dat ook mee in Boston, toen ik in een boekwinkel stond. Er lag een boek over Robert F. Kennedy. Ik keek ernaar. De man die naast me stond zei: ‘Zo’n leider heeft het land nodig.’ Om er snel aan toe te voegen: ‘Maar laten we het maar niet over politiek hebben’.

Of Donald Trump volgend jaar wordt herkozen of niet, de president die op 20 januari 2021 wordt ingezworen, krijgt twee gigantische problemen op zijn bord: een diep verdeeld land en een kolossaal begrotingstekort. Wie wil daar eigenlijk aan beginnen? Het is vrijwel onbegonnen werk, tenzij de Republikeinse nederlaag volgend jaar zó groot is dat de partij zich wel moet bezinnen in het tijdperk na Trump en Senaatsleider Mitch McConnell, in mijn optiek de kwade genius die voor grote polarisatie zorgt.

Ondertussen zijn er steeds meer Democratische kandidaten op weg naar de uitgang. Twee opvallende namen daarin zijn Kamala Harris en Beto O’Rourke. Dat had ik in deze fase nog niet verwacht. Jij wel?

– – – –

Hoi Stan,

Pete Buttigieg is aan een opmars bezig en lijkt zijn campagne doordacht op te bouwen. En dat zie je in de peilingen. Hij zegt verstandige dingen, zelfs Joe Biden is bang voor hem. De opkomst bij zijn rallies worden ook steeds groter. En dat zorgt voor meer naamsbekendheid en bij de caucus in Iowa, waar elke kandidaat 15 procent van de kiezers aan zich moet binden, anders moeten kiezers zich bij een andere kandidaat aansluiten, zou hij zomaar als winnaar uit de bus kunnen komen.

Vooralsnog zijn de Republikeinen loyaal aan Trump. En dat is het enige wat telt. Totale loyaliteit. Twijfel je daar over of keer je je af van Trump dan kan je een Twitter tirade verwachten waarbij je politieke loopbaan ten einde is.

Het antwoord op je vraag is tweeledig. Aan de ene kant ben ik erg pessimistisch. Het land is zo verdeeld en Amerika heeft zich met Trump van de wereld vervreemd. Amerika gold als het voorbeeld en was een baken van hoop. Dat is al lang niet meer zo. Trump is daar mede verantwoordelijk voor. Maar hij is een symptoom, niet de oorzaak. En ik denk dat een andere president niet zo snel verandering of hoop, zoals de boodschap van Obama in 20o8 was, zal brengen. Zelfs Obama is daar niet in geslaagd. De Amerikaanse politiek is een puinhoop.

Aan de andere kant ben ik toch hoopvol. Kijk naar de diversiteit van de Democratische fractie in het Huis van Afgevaardigden, The Squad en het diverse veld aan Democratische presidentskandidaten. Ook al maken Amerikaanse politici er een puinhoop van, de gewone Amerikaan doet gewoon zijn ding. Amerika is nog steeds land waar veel mogelijk is, ongeacht wie er in het Witte Huis zit. Hoe kijk jij tegen die polarisatie aan?

Hoi Marco,

Name recognition – of op z’n Hollands gewoon naamsbekendheid – speelt in Amerika een sterke rol, maar het zegt niet alles. In 2008 kende bijna niemand Obama en in 1992 was Bill Clinton een betrekkelijk onbekende gouverneur uit Arkansas. Op dit moment is dat zeker een probleem voor Buttigieg, al krijgt hij in de Verenigde Staten steeds meer aandacht. Hij presenteert zich als de jonge variant van de bejaarde Joe Biden, pragmatisch, niet te links, niet te rechts en als de verstandige middenkandidaat. Veel kiezers beslissen kort voordat ze hun stem uitbrengen of zelfs pas in het stemhokje.

Kom ik op je vraag of de publieke opinie verandert rond Trump nu de hoorzittingen rond zijn impeachment openbaar worden. Dat kan, mits het onomstotelijk vast komt te staan dat er achter de schermen kwalijke zaken hebben plaatsgevonden. Hoe meer belastende verklaringen, hoe slechter het eruit ziet voor Trump. De Republikeinen tonen zich sinds zijn kandidatuur al opportunistisch. Ze scharen zich achter hem, omdat ze niet anders kunnen. Wie zijn toorn wekt, kan een verdere politieke loopbaan op zijn buik schuiven.

Toch kan het zijn dat het zelfs de Republikeinen (in de Senaat vooral) te gortig wordt. Om de schade te beperken, kunnen ze hem lozen voor vicepresident Mike Pence, die dan de termijn van Trump afmaakt. Met die zet zouden ze volgend jaar de Senaat kunnen behouden en daarmee alle plannen van een eventuele Democratische president kunnen dwarsbomen. Mijn vraag aan jou is daarom: de Amerikaanse politiek lijkt op een ruïne. Denk je dat dit nog goed komt, ongeacht de uitslag van volgend jaar november?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat het ook om deze vijf kandidaten zal gaan. Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Booker. Het is treurig dat er maar 1 vrouw tussen zit en er drie kandidaten zijn die ver boven de 70 jaar oud zijn.  De hartaanval van Sanders had een wake up call voor hem moeten zijn. En zijn gezondheidstoestand en de vraag of hij dus wel fit genoeg is om president te zijn  zal hem toch de hele campagne blijven achtervolgen. Dus ja, het zou verstandig zijn als hij zou stoppen en dat hij steun aan Warren geeft. Dat zou haar een enorme boost geven. De aanhang van Sanders is fanatiek en kan iets extra’s brengen. Maar Sanders gaat niet opgeven, dat zit niet in zijn aard, Hij gaat door, misschien wel tot hij er letterlijk bij neer valt.

Het probleem dat Buttigieg en Warren is, in tegenstelling tot Biden, dat ze niet de zwarte Amerikanen aan zich weten te binden. En dat is inderdaad en punt van zorg. Ze hebben die steun wel nodig. Misschien zijn de plannen die ze hebben nog iets te vaag voor hen. Veel zwarte Amerikanen hebben misschien nog niet hun keuze gemaakt. Ze kennen Joe Biden en weten wie hij is en waar hij voor staat. Als Biden afhaakt zou die kiezersgroep wel eens verdeeld kunnen worden over de andere kandidaten.

Het impeachment proces is een nieuw fase in gegaan. De getuigenissen van verschillende  diplomaten en anders belangrijke hoofdrol spelers, zoals John Bolton, vinden nu openbaar plaats en worden live op televisie uitgezonden. Denk jij dat de publieke opinie zal veranderen, zoals dat bij Richard Nixon in 1974 gebeurde? En dat de Republikeinen onder de druk van de publieke opinie niet om het bewijs heen kunnen en Trump toch laten vallen?

Ha Marco,

In 2008 was de vraag: is Amerika wel klaar voor een vrouw of een zwarte president? We zaten destijds midden in de spannende strijd om de Democratische nominatie tussen Barack Obama en Hillary Clinton. De huidskleur van Obama speelde destijds een rol, maar hij won wel de verkiezingen. Acht jaar later stond Clinton op het stembiljet. Ze verloor weliswaar, maar nooit eerder had een vrouw het zo ver geschopt.

Natuurlijk zal de homoseksualiteit van Pete Buttigieg een rol spelen bij de evangelische christenen in de midwestelijke staten. Anderzijds moeten de Democraten geen Calimerogedrag vertonen. In hun ogen zit er ondertussen een onbeschofte onroerendgoedboer in het Witte Huis die tijdens een campagne straffeloos kan roepen dat hij zonder gevolgen iemand midden op Fifth Avenue kan neerschieten of vrouwen bij hun kruis kan grijpen. De keuze van de onafhankelijke kiezer hangt – vermoed ik – niet af van zijn geaardheid, maar van zijn beleidsvoorstellen. Ik vind zijn opkomst buitengewoon interessant. Hij is intelligent, welbespraakt en lijkt zijn campagne doordacht op te bouwen. Zorgelijker is dat Buttigieg en Warren op dit moment betrekkelijk weinig steun genieten van zwarte Amerikanen.

Toch is het nog te vroeg in de campagne om daar al te grote conclusies aan te verbinden. De komende maanden zullen er meer Democraten afhaken. Beto O’Rourke is al opgestapt en de kandidaten die rond een paar procent in de peilingen zitten, haken ook snel af. Ik verwacht sowieso dat Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Booker de voorverkiezingen gaan halen. Kamala Harris moest al kantoren sluiten in Iowa en New Hampshire. Dat is een slecht signaal. Misschien haakt Klobuchar nog aan, maar van Yang, Gabbard, Steyer, Castro en Bennet ben ik niet onder de indruk. Het zou heel goed zijn voor de partij als er straks vier of vijf kandidaten overblijven die het met elkaar gaan uitvechten.

Over kandidaten gesproken: Bernie Sanders had laatst een hartaanval en is al 78 jaar. Zou hij de eer niet aan zichzelf moeten houden door te stoppen?

– – – –

Beste Stan,

De interne verdeeldheid binnen de Democratische partij is nu ook gaande en kan inderdaad het struikelblok worden. En dan zit Amerika en de wereld nog eens vier jaar met Trump opgescheept.

Om alleen maar te roepen dat Trump vreselijk is, een leugenaar is en zijn ambt misbruikt is niet genoeg, Een reden waarom Clinton in 2016 verloor is dat ze het steeds over Trump had en dus niet aan de kiezer uitlegde wat haar eigen plannen waren.

Ik ben het eens dat de campagne smerig en bikkelhard zal worden. Dat heeft mede te maken met de grote verdeeldheid in het land. Ik dat de polarisatie nog nooit zo groot is geweest. En Trump zal alles uit de kast halen om te zorgen dat hij het Witte Huis niet hoeft te verlaten.

Nu Beto O’Rourke uit de race is gestapt wordt het veld met potentiële kanshebbers om de nominatie te winnen steeds kleiner. Opvallend daarin is de opmars van Pete Buttigieg, burgemeester van het stadje South Bend in Indiana. Tot een jaar geleden had niemand nog van hem gehoord. Maar Mayor Pete doet het goed in de debatten, staat hoog in de peilingen, haalt meer geld op dan Joe Biden en Kamala Harris. Hij is de eerste kandidaat die onlangs naar Concord, New Hamspshire, ging om zich officieel in te schrijven voor de voorverkiezing daar. Hij gaat er dus vanuit dat hij in Iowa goed gaat scoren. En de peilingen zien er gunstig voor hem uit. Ik hoorde onlangs iets interessants. Buttigieg (37) is eigenlijk de jonge Joe Biden. Fris, pragmatisch, niet te links, niet te rechts. Eigenlijk de gulden middenweg, zodat hij ook gematigde kiezers kan aanspreken. Hij spreekt meerdere talen en is Afghanistan veteraan. En heeft ervaring als burgemeester. Ik denk dat het bottleneck is dat hij homoseksueel is. Dat is Nederland en Europa geen issue, maar is Amerika klaar voor een homoseksuele president? En wie denk jij dat er overblijven? Wie verschijnen er aan de start in Iowa?

Hoi Marco,

Nog vier jaar Donald Trump is voor de Democraten in elk geval een lesje in nederigheid. Als Trump volgend jaar wint – en die kans is zeker aanwezig – dan betekent dat in de praktijk dat de Democraten een gouden kans hebben laten lopen op de zege. Met andere woorden: ze hebben een bejaarde genomineerd en een slechte campagne gevoerd. Het zou niet voor het eerst zijn. Toen Nixon in 1974 aftrad en zijn opvolger Ford in 1976 werd verslagen door Jimmy Carter dachten velen dat de tijd van Republikeinse dominantie ten einde was.

We weten hoe dat afliep, want in 1980 versloeg Ronald Reagan Jimmy Carter en zat er tot 1992 (!) een Republikein in het Witte Huis. Het zelfdestructieve karakter van de Democraten speelde daarin ook een rol. Ted Kennedy daagde in 1979 zijn partijgenoot en zittend president Carter uit, omdat hij diens beleid niet progressief genoeg vond. Het leidde tot een bloedbad en interne verdeeldheid. In 2000 draaide de economie als een tierelier, maar omdat Bill Clinton zijn gulp niet dicht kon houden en vicepresident Al Gore een zwakke campagne voerde tegen George W. Bush verloren de Democraten het Witte Huis.

Kortom, de Democraten moeten met een stevig plan komen. Louter inspelen op de factor Trump en het ongenoegen over hem is niet voldoende. Met een jonge kandidaat, met frisse ideeën en aantrekkelijk voor het brede publiek. We zitten bijna een jaar voor verkiezingsdag, het aftellen gaat beginnen. Ik verwacht een bikkelharde campagne, misschien wel de hardste in de geschiedenis van de Amerikaanse politiek. Jij ook?

– – – –

Hoi Stan,

Absoluut! De Democraten gooien hun eigen glazen in als ze op de proppen komen met een kandidaat à la Clinton of Biden. Ik heb de geruchten ook gehoord dat Clinton zich opnieuw in de race zou mengen. Andere namen die worden genoemd zijn John Kerry en Eric Holder. Het Democratische partij-top ziet tussen de huidige 18 overgebleven kandidaten dus niet iemand zitten waarvan ze denken dat hij of zij Trump kan verslaan. Maar Clinton inbrengen is een cadeautje voor Trump en zal leiden tot een zeer pijnlijke nederlaag. Het is, zoals je schrijft, een desastreus scenario. Misschien nog belangrijker: de kiezer zit totaal niet te wachten op (nog een keer) Clinton. Dat bleek in 2008 al en al helemaal in 2016.

Het is tijd voor een nieuwe generatie en politici als Clinton en Biden moeten leren accepteren dat hun tijd is geweest. Daarnaast denk ik dat Warren, Buttigieg en Harris genoeg capabel zijn om het land te besturen.

Misschien een gekke gedachte, maar ik denk dat nog vier jaar Trump voor de Democraten niets eens zo slecht zou zijn. In 2024 zijn mensen als Warren, Biden en Sanders van het toneel verdwenen en is er echt een nieuwe generatie Democratische politici die echt wat kan veranderen. De Republikeinse partij is na acht jaar Trump compleet verscheurd door Trump zelf. Want de Republikeinse partij is de Trump partij en alles wat na Trump komt interesseert hem niet en dus denk dat de Democraten dan vrij eenvoudig de verkiezingen in de komende decennia zullen winnen. Wat denk jij? Zou nog vier jaar Trump heilzaam kunnen werken voor Democraten? En dat ze dan echt met de oude generatie kunnen afrekenen.

Met vriendelijk groet,

Marco

Beste Marco,

Dat denk ik zeker. De president kan over het succes over de dood Abu-Bakr-Al-Baghdadi en zijn beoogde opvolger flink op de trom slaan en zal dat ook doen. Neem het hem eens kwalijk, zo midden in het afzettingsonderzoek. Voor Trump – en iedereen die een veilige wereld voorstaat – komt dit op een goed moment. Hij kan zich nu presenteren als de ‘Commander-in-Chief’, al plaats ik wel een kanttekening dat de nieuwscyclus in Amerika continu verandert.

Wat mij veel meer zorgen baart, zijn de proefballonnetjes die worden opgelaten vanuit het kamp Clinton. De geluiden gaan dat Hillary Clinton op een geschikt moment wacht om zich nogmaals in de strijd om het presidentschap te mengen, zeker als Joe Biden afhaakt. Dat wordt een cadeau voor Trump en een zekerheid dat hij nog vier jaar in het Witte Huis kan vertoeven. Clinton was in 2008 en 2016 een zwakke kandidaat en dat is in 2020 niet anders. Voor de Democraten kan ik me haast geen desastreuzer scenario voorstellen.

Het is tijd voor een nieuwe generatie politici. Juist met relatief onbekende kandidaten – Kennedy in 1960, Carter in 1976, Clinton in 1992 en Obama in 2008 – deden het Democraten het goed. Wat vind jij? Gooien de Democraten hun glazen in als ze met een kandidaat à la Biden, Sanders of Clinton op de proppen komen?

– – – –

Hoi Stan,

Dat van die anonieme stemming heb ik ook gelezen en dat zegt toch wel veel. Maar of men er ook openlijk voor durft uit te komen is maar zeer de vraag.

Of de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen is moeilijk te zeggen. Ze hebben maar vier zetels nodig. De meeste Senaatszetels die volgend jaar op het spel staan zijn in Republikeinse handen. Maar ik zie in Kentucky of South Carolina geen Democraat winnen. En ook Susan Collins van Maine zie ik niet door een Democraat worden verslagen. Dus het wordt moeilijk, maar niet geheel onmogelijk. Het Huis van Afgevaardigden blijft denk ik wel in Democratische handen. De Democraten hebben daar een marge van 35 zetels.

Trump maakte bekend dat Amerikaanse Special Forces de leider van ISIS, Abu-Bakr-Al-Baghdadi hebben gedood. Een grote overwinning op het gebied van buitenlands beleid, net zoals de dood van Osama bin Laden dat was voor president Obama. Denk jij dat dit succes Trump zal helpen in de aanloop naar zijn herverkiezing?

Ha Marco,

Dat laatste zou zomaar kunnen. Stel je eens voor dat Mark Rutte een aantal VVD-senatoren in de Eerste Kamer ‘uitschot’ zou noemen. Het land zou te klein zijn. Je ziet dat het binnen de Republikeinse partij aan het schuiven is. Tot voor kort hielden ze de gelederen knap gesloten, maar er komt misschien een punt dat de Republikeinen in de Senaat het allemaal te gortig wordt. Dan laten ze Trump wel vallen en kunnen ze met vicepresident Mike Pence de verkiezingen in. We zijn nog bijna een jaar van Election Day en met Pence kunnen de Republikeinen – afhankelijk van wat er nog allemaal naar buiten komt over Trump – het Witte Huis mogelijk behouden.

Ik denk dat de komende weken cruciaal worden of Trump voldoende aanhang blijft houden van zijn partijgenoten in de Senaat. Opvallend vond ik al dat er bij een anonieme stemming voldoende Republikeinse senatoren zijn om een tweederde meerderheid te hebben voor afzetting. Alleen zo werkt het niet. Iedere senator moet openlijk stemmen en vooral de Republikeinen vrezen voor hun zetel. Volgend jaar wordt ook weer éénderde van de Senaat herkozen. Wat denk jij? Kunnen de Democraten volgend jaar de Senaat heroveren?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens. Niets is zo onvoorspelbaar als de Amerikaanse politiek. En daarnaast zit er een onvoorspelbare en bij vlagen zeer impulsieve man in het Witte Huis.

De Democrate hadden, na het beruchte telefoontje van Trump en nu stafchef Mulvaney de zogenoemde quid pro quo heeft toegegeven, geen andere keus om een impeachmentonderzoek te starten. Er inmiddels denk ik genoeg bewijs om de impeachmentprocedure te starten. Dat zal denk ik niet meer zo lang op zich laten wachten, omdat voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Nancy Pelosi het hele onderzoek het liefst wil afronden om te voorkomen dat het de voorverkiezingen overschaduwt. En dat brengt mij bij het antwoord op je vraag.

Het Witte Huis zal alles proberen om het onderzoek te vertragen en tegen te werken om te zorgen dat het onderzoek en de procedure inderdaad invloed heeft op de Democratische voorverkiezingen. Daarom denk ik dat de Democratische presidentskandidaten, van wie er een aantal zich op Capitol Hill moeten gaan bezig houden met de impeachmentzaak er wel last van kunnen krijgen. Het is te hopen dat men het zo snel mogelijk afrondt. Maar als de Democraten te gehaast te werk gaan, fouten maken en het Witte Huis gaten in hun verhaal kan schieten, kan dit Trump juist helpen.

Aan de andere kant is het zo dat het monsterverbond tussen Trump en de Republikeinen hier en daar wat barsten vertoont. En wat als het bewijs zo overweldigd is? Neem je dan je verantwoordelijkheid? Maar als je afgevaardigde of senator bent uit Trump-land in een staat als Nebraska of Kansas en je wilt herkozen worden, welke afweging maak je dan? Het lijkt me een moeilijke dilemma, maar je ziet hoe hypocriet politici, neem een voorbeeld aan Lindsey Graham, soms kunnen zijn.

Het is dus zaak dat de impeachmentprocedure zo snel mogelijk wordt afgerond. Het bewijs stapelt zich op nu de ambassadeur in Oekraïne een schadelijke verklaring heeft afgelegd en er zakenpartners van Rudy Giuliani in de cel zitten. Zijn er genoeg Republikeinen die de gok willen nemen en toch voor het landsbelang kiezen? Denk jij dat Trumps steeds extreme uitlatingen (lynching) en dat hij zijn eigen partijgenoten human scum noemt de Republikeinen misschien op andere gedachte brengt?

Met vriendelijke groet,

Marco

Ha Marco,

Niets is zo onvoorspelbaar als Amerikaanse politiek. Ik kijk tweeledig tegen impeachment aan. Enerzijds kunnen de Democraten niet anders dan een officieel afzettingsonderzoek starten. Zelfs Trumps stafchef Mulvaney gaf deze week tijdens een persconferentie toe dat er een deal is gesloten met Oekraïne, in ruil voor onderzoek naar Joe Biden, op dit moment nog steeds koploper in de peilingen bij de Democraten. Als de Democratische Partij dit had laten passeren, dan hadden velen geroepen: zie je wel, die bange Democraten, ze durven niks. Als het slim wordt aangepakt en er wordt serieus en doordacht onderzoek gedaan naar de handel en wandel van Trump, dan kan het de president serieus schaden, zeker met het oog op zijn mogelijke herverkiezing in november volgend jaar.

Anderzijds moeten de Democraten zich niet rijk rekenen. Trump slaat flink op de trom – en zal dat blijven doen – dat het impeachmentonderzoek een ‘heksenjacht’ is van gefrustreerde Democraten. Hij zal dat straks tegen ze gaan gebruiken in de campagne. ‘Kijk eens, op de economie en de lage werkloosheid kunnen ze me niet pakken, dus gebruiken ze dit’. Bovendien is er een ander probleem. Zoals je weet is er een tweederde meerderheid nodig in de Senaat om de president af te zetten. Nu de Republikeinen al de meerderheid hebben, zie ik het niet gebeuren dat zo’n twintig senatoren met de Democraten meestemmen. En wie garandeert ons dat alle Democraten in de Senaat voor afzetting stemmen? Kortom, op dit moment schat ik de kansen op afzetting van Trump in op nihil. Maar goed, in de Amerikaanse politiek is een week een eeuwigheid. Wat denk jij? Gaat deze hele impeachmentprocedure Democraten in de wielen rijden tijdens hun voorverkiezingen die in februari beginnen?

Hartelijke groet,

Stan

– – – –

Hoi Stan,

Tijdens mijn reis afgelopen zomer merk ik ook de grote ontevredenheid, maar vooral de polarisatie. Het land is tot op het bot verdeeld. Je bent voor Trump of tegen hem. Het is zwart -wit. Er lijkt geen midden weg meer te zijn. Elke nuance is weg. Ook de media zijn daar schuldig aan. Ik merkte ook dat er nu meer twijfel is. De kans dat Trump wordt herkozen is zeker aanwezig. Een verkiezingsjaar is lang met verschillende hoogtepunten, maar ik verheug mij het meest op de reis naar de primary in New Hamsphire. Daarnaast vind ik de conventies ook altijd een hele belevenis. Hoe schat jij de kansen in t.o.v. impachment in? Zal het Trump helpen of juist schaden?

Met vriendelijke groet,

Marco

Hallo Marco,

Tijdens mijn vakantie in de Deep South merkte ik nog weinig verkiezingskoorts. Logisch ook, want de presidentsverkiezingen zijn nog ruim een jaar van ons vandaan. Wel constateerde ik twee zaken: vooral in het zuiden voelde ik dat er een deken van ontevredenheid over een deel van de samenleving ligt. Niet overal was de befaamde southern hospitality vanzelfsprekend. Dat was serieus de eerste keer in negentien Amerika-reizen dat ik dat meemaakte. Ik sprak ook met diverse kiezers. Waar het vorig jaar nog overtuigend klonk dat ze opnieuw op Trump gingen stemmen, daar was nu een stuk meer twijfel. Dat neemt niet weg dat ik denk dat de president kans maakt op een tweede termijn, simpelweg omdat Amerika volgend jaar uit twee (of maximaal drie) kandidaten gaat kiezen. Een jaar is lang, maar het verkiezingscircus barst in januari helemaal los. Waar verheug jij je in dat jaar nou het meeste op?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat de Democraten met een totaal andere boodschap en agenda moet komen die totaal het tegenovergestelde is van wat Trump zegt en doet. Daarnaast moeten ze leren van de fout die Clinton in 2016 maakte. Zij had het in haar campagne vooral over wat Trump allemaal fout deed en te weinig over haar eigen plannen. Kiezers willen van een kandidaat horen wat die gaat doen aan de economie, gezondheidszorg, onderwijs, etc. Men moet zich niet door Trump laten verleiden om op elke bizarre uitspraak te reageren, want dan gaat het weer over hem. Blijf je eigen boodschap verkondigen en hou je aan die koers. De vraag of Trump (eenvoudig) herkozen wordt is een vraag die ik de laatste tijd regelmatig krijg. Mijn antwoord is dan meestal dat het zeker mogelijk is dat Trump wordt herkozen, maar dat het veel te vroeg is om er iets zinnigs over te zeggen. We weten niet wie de Democratische presidentskandidaat wordt en hoe  de handelsoorlog met China zal verlopen. En zo zijn er nog meer factoren. Maar we zien ook dat Trump een staat als Michigan waarschijnlijk in 2020 niet zal winnen. Is er in de Deep South al iets van een verkiezingskoorts?

Hoi Marco,

Het klopt dat Donald Trump het beeld in de media blijft bepalen. Dat is het voordeel als je president bent: alles wat je zegt, doet of twittert, is nieuws. Trump weet dat en – zo eerlijk moeten we zijn – hij is in staat de aandacht continu op zichzelf gericht te houden. Ik denk dat de Democraten Trump vooral moeten bestrijden door een radicaal alternatieve agenda te presenteren. Dus: strengere wapenwetgeving, miljardeninvestering in infrastructuur (iets dat Trump beloofde, maar niet heeft waargemaakt), het dichten van de loopholes in Obamacare, het schrappen van de gigantische belastingvoordelen voor de allerrijkste Amerikanen, een economie die voor iedereen werkt, investeringen in onderwijs en het behoud van medicare en medicaid. Het heeft geen nut om Trump alleen maar aan te vallen door te roepen dat hij een racist is. Dat speelt hem in de kaart. En last but not least. Volgend jaar staat ‘Amerika als een fatsoenlijk land’ op het stemformulier. Kortom, genoeg handvaten voor Democraten om Trump te bestrijden, maar het wordt geen eenvoudige klus. De economie is sterk, de werkloosheid historisch laag. Of dit aan Trump ligt, is betwistbaar, maar denk jij dat de president niet gewoon op een tweede termijn afkoerst?

– – – –

Hoi Stan,

Na de tweede presidentiële debatten is de top vijf (dat blijkt uit ook uit peilingen) Biden, Warren, Sanders, Harris en Buttigieg. Het veld zal snel kleiner worden omdat voor het derde presidentiële debat de regels strenger zijn. De Democratische partij ziet ook in dat 20+ kandidaten te veel is. Je moet minimaal 2 procent in de peilingen staan. De top vijf heeft zich daar al voor gekwalificeerd. Mensen als Gillibrand, Hickenlooper en Delaney nog niet. Halen zij het podium in het derde debat niet dan kun je rustig stellen dat het gedaan is met hun presidentiële ambities. De kaf wordt zeer snel van het koren gescheiden en dan kunnen we zien wie zich onder deze kandidaten echt kan onderscheiden er ver boven de rest kan uitstijgen. Ik las ook dat John Kasich het tegen Trump wil opnemen. Dat hij het overweegt vind ik dapper, maar hij heeft geen schijn van kans. De Republikeinse partij, met hypocrieten als Mitch McConnell en Lindsey Graham, heeft Trump omarmt. Alleen beseft men niet wat voor rampzalige gevolgen dit heeft als Trump straks geen president meer is. De Republikeinse partij blijft ook na racistische en xenofobe uitspraken achter hem staan. Dat is triest, maar geeft aan hoe diep de partij gezonken is. Nee, John Kasich maakt geen schijn van kans. Hoe denk jij dat de Democraten Trump moeten bestrijden? Trump blijft het beeld bepalen. Na een absurde tweet gaat het daar over en niet meer over de Democratische kandidaten. Vooralsnog wint Trump de oorlog als het gaat om de aandacht van de media.

Ha Marco,

Als je me die vraag drie jaar geleden had gesteld over de Republikeinen, dan had ik Donald Trump niet genoemd. De Amerikaanse kiezer is op drift. Dat Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Kamala Harris bij die vijf zitten, lijkt me vooralsnog logisch. Dat Pete Buttigieg ertussen staat, vind ik al verrassend. Toen de 37-jarige burgemeester van South Bend, Indiana zich kandideerde, gaf niemand hem een kans. Ik vind het ongelooflijk knap dat hij zich in zo’n groot veld heeft kunnen opwerken tot een serieuze kandidaat. Hij is slim, welbespraakt, spreekt veel kiezers aan, maar heeft een relatief lage naamsbekendheid. Zeker als je het vergelijkt met Biden, Sanders en Harris. Buttigieg is wat mij betreft de verrassing en kan ook een geloofwaardige vice-presidentskandidaat zijn op een ticket met Kamala Harris. Het wordt tijd dat het veld wordt ingekrompen, dan wordt het pas echt interessant. Ondertussen las ik dat John Kasich overweegt om het in de voorverkiezingen op te nemen tegen Donald Trump. Wat denk jij? Maakt hij kans?

Groet Stan

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden zal het inderdaad nog wel even vol houden, maar hij niet de kandidaat die de Democraten nodig hebben. Hij behoort tot het establishment, iets wat in 2008 en 2016 niet echt in het voordeel van Hillary Clinton werkte. Daarnaast moet snel het kaf van het koren worden gescheiden. Veel onbekende kandidaten als Tim Ryan en Andrew Yang zouden het voorbeeld van Eric Swalwell moeten volgen en hun campagne moeten staken. In Oregon merk ik weinig van de verkiezingen. Het nieuws werd de afgelopen weken gedomineerd door de racistische tweets aan het adres van the squad en zijn verkiezingsbijeenkomst in Greenville, North Carolina. Ik merk er dus nu nog weinig van. Welke vijf kandidaten denk jij dat er over blijven? De vijf die nu in de top 5 staan (minus Biden) of krijgen we nog een verrassing?

Met vriendelijke groet,

Marco

Ha Marco,

Joe Biden zal het nog wel een tijdje volhouden. Hij staat bovenaan in alle peilingen, maar die positie heeft hij vooral te danken aan naamsherkenning en het feit dat hij acht jaar vice-president was van Barack Obama. Mijn inschatting op dit moment is dat hij de conventie niet zal halen als kandidaat. Kamala Harris legde het verleden van Biden pijnlijk bloot tijdens het eerste debat. Ik denk dat hij nog één of twee duwtjes nodig heeft richting uitgang. Joe Biden is de Hillary Clinton van 2008. Met andere woorden: precies de kandidaat die de Democraten niet nodig hebben om het Witte Huis te heroveren. Dat geldt ook voor al die onbekende kandidaten die zich in de strijd hebben gegooid. Het is een kwestie van tijd, voordat er vijf, zes kandidaten overblijven. Voor al die andere kandidaten is het leuk dat ze een boek kunnen schrijven en zich kunnen afficheren als former presidential candidate. Merk jij trouwens al iets van de verkiezingskoorts in Oregon, waar je nu verblijft? Of houdt het de mensen nog helemaal niet bezig?

Groet Stan

– – – –

Ik ben het met je eens. De leeftijd van Warren en haar iets te progressieve ideeën kunnen in haar nadeel werken. Daar staat tegenover dat ze veel ervaring heeft in tegenstelling tot kandidaten als Buttigieg en Castro. De tijd zal het uitwijzen of relatief jonge en nieuwe kandidaten Als Buttigieg, Carstro en Booker ver komen. Ik vond Kamala Harris tijdens het eerste debat er uit springen. Ze viel Biden aan waarmee meteen duidelijk werd dat hij totaal geen idee heeft welke koers de Democratische partij nu op gaat en hij heeft nog steeds niet door zijn tijd al is geweest. Hoe lang denk jij dat Biden het volhoudt? Ben je het met mij eens dat hij niet de nominatie moet winnen? Het eerste debat gaf overigens ook duidelijk aan dat kandidaten waar weinig van viel te verwachten, zoals Delaney en Hickenlooper, dat lage verwachtingspatroon ook helemaal waar maakten.

Met vriendelijke groet,

Marco

Elizabeth Warren is één van de verrassingen van de voorverkiezingen bij de Democraten, dat klopt inderdaad. Toch heeft ze naar mijn idee twee nadelen: haar leeftijd en haar te progressieve inslag voor veel onafhankelijke kiezers. Willen de Democraten kans maken om volgens jaar het Witte Huis te heroveren – en de Senaat, laten we die niet vergeten – dan geloof ik niet dat een te linkse koers verstandig is. Liever zie ik een middenkoers die een grotere groep kiezers aantrekt, ook spijtoptanten die in 2016 nog op Donald Trump stemden. Liever zie ik Warren als een invloedrijk senator, misschien zelfs wel als meerderheidsleider in de Senaat als de Democraten die volgend jaar terugwinnen. Voor de Democratische nominatie zie ik liever frisse nieuwkomers als Kamala Harris, Pete Buttigieg of – in mindere mate – Julian Castro. De partij is ongelooflijk hard toe aan vernieuwing. Daarover gesproken. Wie vond jij uitblinken in het eerste Democratische debat?

Groet Stan

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens. Het zou fijn zijn als er vijf of zes kandidaten overblijven. De eisen om aan een debat mee te doen worden ook steeds hoger, dus ook daar vindt al een selectie plaats. Het zou me dan ook niet verbazen als een kandidaat die zich niet kwalificeert voor de volgende debatten al snel de handdoek in de ring zal gooien. Om te voorspellen wie de nominatie wint is erg lastig met zoveel kandidaten, maar ik acht de kans dat het Gabbard, Inslee of Yang wordt toch erg klein. Eric Swalwell had het in het eerste debat over het doorgeven van de fakkel. Daar had hij een goed punt. Maar de Democraten zitten met een groot dilemma. Kiezen we een ouder iemand (Biden, Sanders) die Trump zeker kan verslaan of kiezen voor de jonge generatie (Buttigieg, Booker, Harris) met de kans dat Trump herkozen wordt, maar men wel een nieuwe generatie Democratische politici heeft? Hoewel Elizabeth Warren oud is, is ze wel de persoon die met concrete plannen komt. Voor alles heeft ze een plan, terwijl kandidaten als Beto O’Rourke en Pete Buttigieg nog niet echt concrete plan hebben. Dat heeft ook met ervaring te maken. Warren is consequent wat ze stemt in de Senaat en laat dat ook in haar campagne zien. Haar track record is goed. Dus ik denk dat zij het wel ver gaat schoppen. Denk jij dat ook?

Met vriendelijke groet,

Marco

Hoi Marco,

Met al die Democratische kandidaten, volgens mij zitten we al rond de 25, wordt het veld aan die kant van het politieke spectrum enorm onoverzichtelijk. Veel kandidaten weten nu al dat ze de nominatie niet winnen, maar het is in elk geval goed voor hun naamsbekendheid. Ze kunnen straks een goed verkopend boek schrijven en zich presenteren als ‘former presidential candidate’. Klinkt toch lekker! Voor de Democraten zou het goed zijn als het veld snel wordt teruggebracht tot vijf of zes mensen. De helft kan inderdaad al snel afvallen en na de eerste voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire, begin volgend jaar, trekken veel verliezers hun conclusies. Daarbij is het voor de toekomst van de Democratische partij te hopen dat de ‘oudjes’ Joe Biden, Bernie Sanders en Elizabeth Warren snel plaatsmaken voor een nieuwe generatie. Biden staat bovenaan, maar hij dreigt met zijn verleden de Hillary Clinton van 2020 te worden. Wie maakt volgens jou de beste kans op de nominatie?

– – – –

Beste Stan,

De lancering van Trumps herverkiezing was beetje een déjà vu. Het was alsof ik keek naar de start van zijn verkiezingscampagne van 2016. Dezelfde onderwerpen, immigratie, de fake news media en zelfs Hillary Clinton, kwamen weer aan bod. De campagne zal smerig worden, nog veel erger dan in 2016. Of Trump herkozen wordt hangt van veel factoren af. Hoe gaat het met de economie nu Trump nog steeds met China in een handelsoorlog is verwikkeld? Besluiten de Democraten om een impeachment procedure te starten en wie wordt de Democratische presidentskandidaat die het op 3 november 2020 tegen Trump  gaat opnemen?  Ik las een artikel van onze collega Frans Verhagen en die schreef dat na de de eerste debatten op 26 en 27 juni “zijn we verlost van zowat de helft van de kandidaten voor de Democratische nominatie. Ze zullen incompetent blijken in het debat of misschien dat niet maar zich ook niet kunnen onderscheiden.” Hoe zie jij dat?

Met vriendelijke groet,

Marco

Beste Marco,

Donald Trump heeft zijn campagne voor zijn herverkiezing officieel afgetrapt. In Orlando nog wel, in de belangrijke swingstate Florida, een staat die hij in november volgend jaar hard nodig heeft om er vier jaar aan vast te plakken in het Witte Huis. Ik verwacht dat het één van de vuilste Amerikaanse presidentscampagnes in de geschiedenis wordt. Hoe kijk jij daar tegenaan? Het enthousiasme van een vol stadion kende deze week geen grenzen. Denk jij dat Trump een serieuze kans maakt om herkozen te worden?

Hartelijke groet, Stan