Focus on White House

Op deze pagina wisselen Amerika-kenners Stan Bos (@StanSchrijft) en Marco van den Doel (@focusonamerica) gedachten en observaties uit over de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2020. Ze schrijven korte updates en stellen vragen aan elkaar waar de ander dan weer op reageert. In aanloop naar de verkiezingen op 3 november 2020 zullen zij hun kijk en analyse geven op de verkiezingscampagnes van Donald Trump en van de Democratische kandidaten.

BOEK NU EEN PRESENTATIE OVER DE AMERIKAANSE VERKIEZINGEN VAN 2020

– – – –

Hallo Marco,

De steun van burgerrechtenicoon John Lewis aan Joe Biden is opnieuw een stap in de goede richting voor de voormalige vicepresident. Hij ligt al goed bij de zwarte kiezers en dat neemt alleen maar toe. Om te winnen in november heeft hij dat deel van het electoraat hard nodig. Cruciaal daarbij is dát ze gaan stemmen. Dat gaat in het zuiden niet meevallen. Kijk maar naar de manier waarop de gouverneursverkiezingen in Georgia waren georganiseerd. Relatief weinig plekken om te stemmen in de armere delen van de staat die doorgaans Democratisch stemmen.

Je zag het ook gisteren in Wisconsin. Van de zeventien stemlocaties in de grote stad Milwaukee, waar meestal Democratisch wordt gestemd, waren er slechts vijf open. In de kleinere plaatsen met veel Republikeinse kiezers waren er procentueel meer stemlokalen open. Zo blijven de Republikeinen aan de macht en hebben de Democraten het nakijken. We moeten nog een paar dagen wachten op de uitslagen uit Wisconsin, maar Nate Silver van het gezaghebbende FiveThirtyEight verwacht een overwinning voor Biden.

Bernie Sanders moet het van jongeren hebben, maar hebben die de zin en de middelen om verder te reizen als stemlokalen dicht blijven? De ontwikkelingen rond het coronavirus roept ook de vraag op of het bij de presidentsverkiezingen in november verstandig is om per post te stemmen. Trump is tegen, omdat het fraude in het hand zou werken. Biden zit er ook niet op te wachten, al vindt hij dat het per staat moet worden bekeken. Hij wil de verkiezingen niet uitstellen. Wat vind jij? Moet Amerika in november koste wat het kost naar de stembus, ook als dat de gezondheid van veel Amerikanen in de waagschaal stelt?

Hoi Stan,

Joe Biden heeft de juiste toon gevonden. Het land verenigen in tijden van crisis en iemand die de weg wijst in deze crisis is wat Amerika nodig heeft. President Trump probeert dat ook, maar slaagt daar niet echt in. Hij blijft maar onzin roepen en een medicijn promoten waarvan de medische experts zeggen dat het niet bewezen is dat het tegen het coronavirus helpt. En ondertussen zijn er al 10.000 Amerikanen aan het virus overleden.

Het is uitzonderlijk dat de president en zijn vermoedelijke tegenstander bij de verkiezingen met elkaar bellen. Maar het zijn dan ook uitzonderlijke tijden. Hoewel Trump zei dat het telefoongesprek vriendelijk en warm was, gaf Trump ook aan dat Joe Biden met suggesties kwam, maar dat hij zelf ook plannen heeft. Wie tussen de regels door leest, begrijpt dat Trump naar Biden heeft geluisterd, maar met die suggesties niets zal doen. Trump kiest zijn eigen koers. Achter de schermen gaat de campagne gewoon door.

De voorverkiezingen in Wisconsin gaan ook gewoon door. De Republikeinen stapten, in een ultieme poging de voorverkiezingen door te laten gaan, naar het Hooggerechtshof en kregen gelijk. Waarom zetten de Republikeinen de levens van de inwoners van Wisconsin op het spel? De Republikeinen hebben baat bij een lage opkomst. Door de coronacrisis gaan er waarschijnlijk weinig kiezers stemmen en dat is het voordeel van de Republikeinen. De Republikeinen hebben de meerderheid in het Congres in Wisconsin en bepalen dus hoe er gestemd wordt. Van de 180 stemlokalen in Milwaukee zijn er maar 5 bemand. Daarmee pesten ze de Democraten en zorgen ze dat er een zeer lage opkomst is.

Ook voor Bernie Sanders, die wekenlang in Wisconsin in de peilingen ruim voorlag op Joe Biden, is het slecht nieuws dat de verkiezingen doorgaan. Sanders houdt graag grote campagnebijeenkomsten en moet het hebben van een hoge opkomst. Maar door de coronacrisis is die kans vrij klein. Hoe gek het ook klinkt, de coronacrisis helpt juist Joe Biden in Wisconsin. Als Sanders ruim verliest in Wisconsin zal de druk op hem om te stoppen nog groter worden.

En Joe Biden kreeg er nog een belangrijke endorsement bij. Burgerrechtenicoon John Lewis heeft ook zijn steun voor Biden uitgesproken. Zo bindt hij nog meer zwarte kiezers aan zich.

Denk jij dat, nu de voorverkiezingen in Wisconsin doorgaan, dit in het voordeel van Biden of Sanders is?

Hoi Marco,

De toon in het nieuwe spotje van Joe Biden waaraan jij hieronder refereert, is de toon waar een groot deel van het Amerikaanse volk behoefte aan heeft. In tijden van crisis verlangen mensen naar leiderschap, iemand die de weg wijst, zonder meteen wonderen te verwachten. De Amerikaanse president zou in deze tijden ‘Consoler-in-Chief’ moeten zijn en geen partijpolitiek moeten bedrijven. Ik denk dat de Biden-campagne met dit spotje precies de juiste toon aanslaat.

Gisteravond vond er een telefoongesprek plaats tussen president Trump en Joe Biden. Trump noemde de conversatie vriendelijk en warm. Ik vrees dat het een telefoontje voor de bühne was, want als deze crisis voorbij is, vallen ze elkaar opnieuw hard aan. Sterker, ik denk dat we daar niet eens tot na deze crisis op hoeven wachten. In Wisconsin wordt alweer partijpolitiek bedreven. Vandaag zijn er voorverkiezingen bij de Democraten. Ieder weldenkend mens zou ze afblazen. Het door Republikeinen gedomineerde Congres en Hooggerechtshof in die staat hebben een streep gezet door het besluit van de Democratische gouverneur om de verkiezingen uit te stellen naar 2 juni.

Wat willen de Republikeinen volgens jou met dit besluit bereiken? Chaos? Of is het gewoon een kwestie van Democraten pesten?

– – – –

Hoi Stan,

Er wordt altijd wel gelekt uit campagneteams, maar meestal is dat om de publieke opinie te bespelen in het voordeel van een kandidaat. Dat topadviseurs van Bernie Sanders nu serieus twijfelen of hij nog een kans maakt op de nominatie is veelzeggend. Intern wordt de druk opgevoerd en ik denk dat Elizabeth Warren, die nog steeds geen keuze heeft gemaakt, zich uiteindelijk ook achter Joe Biden zal scharen. De rijen moeten zich sluiten.

Hoe langer Sanders in de race blijft, hoe impopulairder hij wordt onder de gematigde kiezers. Je moet weten wanneer het tijd is om te stoppen. Niemand weet hoe lang we nog in een wereld leven waar het coronavirus alles beheerst. Het coronavirus werkt in het nadeel van Sanders die grote rally’s houdt en zo zijn aanhang in beweging krijgt. Als Sanders stopt zal hij zich, met de nodige tegenzin, achter Biden scharen. Alle Democraten hebben maar één doel en is zorgen dat Trump een one term president wordt.

Dat Joe Biden er voor kiest om een masker te gaan dragen, is slim. Zo doet hij precies het tegenovergestelde van Trump die dat niet doet en gewoon handen blijft schudden. Biden wil zo uitstralen dat hij de coronacrisis wel zeer serieus neemt en Trump niet. Daarnaast zit Biden natuurlijk gezien zijn leeftijd in de risicogroep.

Maar het is zeker ook een beetje voor de bühne, maar er zit ook een gedachte achter. Willen we het coronavirus verslaan, dan is het dragen van een masker of mondkapje een goede manier. En de president geeft niet het goede voorbeeld. Biden lanceerde ook een nieuw campagnespotje waar hij niet Trump aanviel, maar het hoop en eensgezindheid uitstraalde.

Wat vind jij van het spotje? Is dit de juiste toon die Biden nu moet gebruiken?

Hallo Marco,

De druk op Bernie Sanders om uit de race te stappen, wordt langzaam opgevoerd. Voormalige presidentskandidaten scharen zich achter Joe Biden. Dat ex-kandidate Elizabeth Warren, die programmatisch het dichtst bij Sanders staat, geen steun voor hem uitspreekt, spreekt boekdelen. Als de adviezen van topadviseurs uitlekken dat het beter is om te stoppen, is dat een teken aan de wand. Het betekent dat de interne druk op Sanders om zijn presidentscampagne te beëindigen groter en groter wordt.

Hij kan het eigenlijk niet maken om tot 2 juni in de race te blijven, laat staan de zaak te rekken tot de week van 17 augustus, als de Democratische conventie begint. Sanders moet het hebben van het enthousiasme en de grote opkomsten tijdens zijn rally’s. In een coronavrije wereld zou dat een plausibel argument zijn om tot de laatste snik door te gaan, nu zit Sanders de eenheid binnen de Democratische partij in de weg. Hij zou een voorbeeld moeten nemen aan de wijze waarop Barack Obama en Hillary Clinton in 2008 de handen ineensloegen, met een bijeenkomst in de plaats Unity in New Hampshire.

Joe Biden maakte bekend dat hij buitenshuis een masker draagt tegen het coronavirus. Hij wil zo het goede voorbeeld geven aan het Amerikaanse volk. Daarmee distantieert hij zich ook van Trump, die vooralsnog weigert een masker te dragen. Denk jij dat Biden daar verstandig aan doet of is dit politiek voor de bühne?

– – – –

Hoi Stan,

Mitt Romney is de enige Republikein die nog enig gezag en ruggengraat heeft, maar hij is een roepende in de woestijn. De kans dat de nog levende oud-presidenten een gezamenlijke statement naar buiten brengen, is hoogst ongebruikelijk en ik acht de kans dan ook klein. De verdenking van partijtijdigheid ligt op de loer en daarnaast bemoeien oud-presidenten zich niet met het beleid van hun opvolgers. Het zal ook weinig uithalen. Trump luistert toch niet, is er nog steeds van overtuigd dat hij het fantastisch doet, dat zijn aanpak van de coronacrisis de beste is en waarschijnlijk denkt hij dat hij het beter doet dan zijn voorgangers het gedaan zouden hebben, De waarheid is anders, maar daar is Trump niet in geïnteresseerd.

Met betrekking tot Bernie Sanders, die zijn campagne al lang had moeten beëindigen, hink ik op twee gedachten. Enerzijds denk ik aan het scenario van 2016, toen Sanders tot aan de de conventie doorging en tijdens de conventie alle gedelegeerden opriep om op Hillary Clinton te stemmen. Aan de andere kant zou het kunnen dat Sanders wacht tot 2 juni. Veel staten hebben hun voorverkiezingen vanwege het coronavirus uitgesteld naar 2 juni. Als  Joe Biden dan de benodigde 1.991 gedelegeerden heeft, geeft Sanders het op. Want Sanders weet dat Biden nog niet de benodigde gedelegeerden heeft en dat is een argument dat waar is. Volgens adviseurs ziet Sanders nog een ‘narrow path’ naar de nominatie. Hoe smal dat pad is weet ik niet, maar ik zie het in ieder geval niet.

Biden is ervan overtuigd dat hij de nominatie gaat winnen, heeft zijn lijstje voor potentiële vrouwelijke running mates al klaar en is nu aan het zoeken naar geschikte kabinetsleden. Hij heeft daar nu alle tijd voor, aangezien hij toch thuis zit en geen campagne kan voeren. Ik denk dat Sanders pas stopt als hij denkt dat hij zijn doelen (lees: zijn progressieve programmapunten) voldoende terugziet in het Democratische partijprogramma. Daar kan een adviseur niets aan veranderen. Denk jij dat Sanders wel tot aan de conventie doorgaat of is het na 2 juni echt klaar?

Ha Marco,

Ook ik heb niet de illusie dat er prominente Republikeinen zijn die zich dit verkiezingsjaar tegen Donald Trump durven uit te spreken. Welke prominente Republikeinen met gezag zijn er nog over? Alleen Mitt Romney, oud-presidentskandidaat en huidig senator van Utah, zou het kunnen. Dat deed hij al, met alle gevolgen van dien. Hij kreeg een lawine aan negativisme over zich heen. Oud-president George W. Bush heeft gezag noch politiek kapitaal. Zijn vader had het gekund, net als Ronald Reagan, maar beiden leven niet meer.

Het enige dat ik me kan bedenken, is dat de levende oud-presidenten een gezamenlijk statement afgeven, maar ook daar zit je met partijtijdigheid. Van de vier die nog leven, zijn er drie Democraat: Carter, Clinton en Obama. En één Republikein: jonge Bush. Een verklaring van deze presidenten over de koers van het land wordt al snel langs partijlijnen getrokken, dus ik denk dat het weinig zin heeft.

Ook in het Democratische kamp is er nog geen eensgezindheid, al heb ik het idee dat er achter de schermen wel hard aan wordt gewerkt. Joe Biden meldde Bernie Sanders al dat hij doorgaat met zijn zoektocht naar kabinetsleden en een vrouwelijke vicepresident, mocht hij de nominatie en het Witte Huis winnen. Biden trekt de nominatie slim naar zich toe. Nu kwam The Washington Post met het bericht dat enkele topadviseurs van Sanders er bij hem op aandringen om zich terug te trekken uit de campagne.

Denk jij dat de einde nu echt in zicht is of trekt Sanders zich niets aan van zijn adviseurs en gaat hij door tot de conventie in augustus?

– – – –

Hoi Stan,

De toespraak van Barack Obama op de Democratische conventie van 2004 gaf hem landelijke bekendheid en de rest is geschiedenis. Eigenlijk zou op de conventie deze zomer ook zo’n politiek natuurtalent op moeten staan, maar daar zijn er maar echt weinig van. Het zou mooi zijn als Pete Buttigieg bijvoorbeeld nog een plaats krijgt om een mooi betoog te houden.

Met betrekking tot de Republikeinen en Donald Trump moeten we ons denk ik geen illusies maken. Trump heeft inmiddels al zo veel mensen ontslagen en geschoffeerd dat het niemand meer verrast. De Republikeinse partij is al lang niet meer de Republikeinse  partij, maar de Trump-partij. Trump heeft de partij totaal veranderd. En onder deze president is er voor gematigde Republikeinen geen plaats meer. De Republikeinen zijn overgeleverd aan de grillen van Trump en zijn volkomen loyaal aan hem. Wat ze niet genoeg beseffen, is dat er ook een periode komt na Trump.

Zoals vaak in de politiek richt men zich alleen maar op de korte termijn. Als Trump in november niet wordt herkozen, gaat Donald Trump gewoon verder. Wat er dan over is van de Republikeinse partij en hoe die er voor staat zal hem een zorg zijn. De Republikeinse partij komt er dan pas achter wat er is gebeurd en zullen ze realiseren dat alle punten waar de partij voor staat door Trump bij het grofvuil zijn gezet.

En geen enkele Republikein haalt het in zijn hoofd om zich in dit verkiezingsjaar uit te spreken tegen de president. Wie dat doet, helpt zijn eigen politieke carrière om zeep. Zeker als je herverkiezing op het spel staat, hou je wel je mond. Intern worden de zorgen over Trump en de koers van de partij wel geuit, maar veel Republikeinen bijten nu op hun lip, hopen dat ze deze rit kunnen uitzitten en de schade achteraf valt te repareren. Maar deze Republikeinen zijn naïef en zien dus niet in wat voor nachtmerrie de Republikeinse partij na Trump terecht komt. Denk jij wel dat er Republikeinen dapper genoeg zijn en daarmee hun eigen carrière op het spel zetten om zich tegen Trump uit te spreken?

Hoi Marco,

De conventietoespraak die mij het meeste bijstaat, is die van Barack Obama tijdens het partijfeest van 2004 in Boston. Obama was toen nog in de race om senator van Illinois te worden, maar lanceerde zichzelf op het landelijke podium. ‘There are no blue states, or red states, there is the United States of America. There is not a liberal America or a conservative America, there is the United States of America’. Hij kwam in de Senaat en vier jaar later maakte hij zijn politieke sprookje af door president te worden.

Afijn, die periode ligt ver achter ons. De realiteit is een stuk weerbarstiger. De kapitein van een vliegdekschip is ontslagen door Donald Trump, nadat die alarm sloeg over de corona-uitbraak op het vaartuig. Nu is ook de inspecteur-generaal de laan uitgestuurd die aan de basis stond van de impeachmentprocedure tegen Trump. Dat kan voortkomen uit twee gedachten: of hij wil echt niet worden herkozen in november (kan ik me niet voorstellen) of Trump wil kijken hoever hij kan gaan bij de Republikeinse partij. Die legden hem tot nu toe amper een strobreed in de weg.

Dit soort gedrag geeft inderdaad aan dat Trump niets anders verwacht dan loyaliteit. En wie niet luistert, wordt op straat geschopt of krijgt via Twitter een lading ellende over zich heen. Die ontwikkeling is meer dan zorgwekkend. Zolang staatsomroep Fox News hem blijft verdedigen, blijft een fors deel van het land blind in hem geloven. De oplossing ligt niet voor de hand. Er zijn serieuze Republikeinen nodig om zich uit te spreken tegen de president. Maar gaat dat voor verkiezingsdag nog gebeuren, denk jij?

– – – –

Hoi Stan,

Van de gouverneurs die nu landelijke bekendheid krijgen, zullen we nog wel wat gaan horen. Pete Buttigieg was de verassing in de verkiezingsrace bij de Democraten. We gaan  inderdaad nog wel van hem horen, Maar misschien staat er in 2024 wel een nieuwe  Buttigieg of Obama op. Niemand kende Obama in 2007 en men gaf geen stuiver voor de campagne van Buttigieg. Zowel bij de Democraten als de Republikeinen loopt genoeg talent rond en ik denk dat personen als Nikki Haley zich al warmlopen voor 2024. Of je het nu wel of niet eens was met het beleid van Reagan, Clinton of Bush, je kunt wel zien dat ze een groot ambtenarenapparaat kunnen aansturen, iets wat Trump niet kan of niet doet. Hij denkt dat hij in alles de beste is en dus geen ambtenaren nodig heeft.

Ik heb helaas nog niet een conventie van dichtbij mogen mee maken, maar het staat zeker op mijn bucket list. Ik bewaar een speciale herinnering aan de acceptance speech van Barack Obama in 2008 in het stadion van de Denver Broncos in Colorado. De conventiehal was te klein, dus werd de speech verplaatst naar een stadion dat tot de laatste plek was uitverkocht. Dat was een fantastisch moment. Aan welke conventie heb jij een speciale herinnering?

Trump ontsloeg de kapitein van een vliegdekschip, nadat die alarm had geslagen over de uitbraak van het coronavirus aan boord van het schip. Iedereen die kritiek heeft op het lakse beleid en trage reactie van de regering-Trump krijgt een tweetstorm over zich heen of wordt ontslagen. Kritiek wordt gezien als een gebrek aan loyaliteit. En Trump verwacht totale loyaliteit van zijn medewerkers. Trump lijkt de omvang van de crisis nog steeds niet te bevatten en vecht liever persoonlijke vetes uit. Experts vragen zich af waarom hij niet het heel land dicht gooit. Maar Trump zegt dat hij slechts de back up is. Denk jij dat zijn geloofwaardigheid op het spel staat en hij deze crisis nog te boven komt? Mensen ontslaan die alarm slaan is toch niet de oplossing?

Ha Marco,

Gouverneurs hebben als voordeel dat ze een staat hebben gerund en dus ervaring hebben met het aansturen van een ambtenarenapparaat. Senatoren of leden van het Huis sturen daarentegen alleen hun staf aan. Kijk naar de laatste veertig jaar. Van de zes presidenten sinds 1980 hebben er drie een verleden als gouverneur: Reagan in Californië, Clinton in Arkansas en jonge Bush in Texas. Gavin Newsom, Gretchen Whitmer en J.B. Pritzker hebben over vier jaar de leeftijd om zich in de presidentiële strijd te gooien. Andrew Cuomo is over vier jaar 66. Die had beter dit jaar kunnen meedoen.

Er is meer dan voldoende politiek talent in de Democratische partij. Van Pete Buttigieg gaan we in de toekomst nog genoeg horen. Hij zou een gooi kunnen doen naar het gouverneurschap van Indiana om zijn cv verder op te bouwen. Ook Beto O’Rourke zien we nog wel terug in een politieke rol. Texas wordt immers steeds gematigder. Het is een kwestie van tijd voordat dit Republikeinse bolwerk Democratisch stemt. Onderschat ook de Republikeinen niet: neem bijvoorbeeld Nikki Haley. Ze is vrouw, 48 jaar, diende in de regering-Trump (stapte er ook op tijd uit) en heeft een goede uitstraling. Ik zet er een goed fles wijn op dat zij zich in 2024 kandideert.

De Democraten hebben besloten om de partijconventie in Milwaukee een maand op te schuiven vanwege de coronacrisis. Die begint nu op 17 augustus, zodat iedereen erbij kan zijn en de partij vijf dagen een volle zaal trekt, met bijbehorende landelijke publiciteit. Vind jij dat een goede zaak? En aan welke conventie of conventiegebeurtenis bewaar jij een speciale herinnering?

– – – –

Hoi Stan,

Gretchen Whitmer heeft met haar kritiek op president Trump landelijke bekendheid gekregen. Dat geldt ook voor Jay Inslee, de gouverneur van Washington, die door Trump een ‘snake’ werd genoemd. En ook Andrew Cuomo staat dagelijks in de spotlights en doet het beter dan Trump. Voor Trump geldt: niet de verantwoordelijkheid nemen, maar straks wel met de eer strijken. Nog steeds is er geen landelijke aanpak voor de coronacrisis. Gouverneurs wachten niet op regering-Trump en buiten dit ook politiek uit.

Ik ga er vanuit dat Biden ook Kamala Harris en Amy Klobuchar op zijn lijstje heeft staan. Aangezien beiden landelijke bekendheid hebben door hun presidentiële campagnes, al enige tijd in Washington meelopen en ze weten op Capitol Hill hun weg te vinden. Dat is een groot voordeel ten opzichte van Whitmer. Barack Obama koos in 2o08 bewust voor Joe Biden als vicepresident, omdat Biden al decennia op Capitol Hill liep en zo wist hoe het politieke spel werkt. Op dit moment zet ik mijn kaarten op Kamala Harris, vanwege haar landelijke bekendheid en omdat haar zetel in Californië  hoogstwaarschijnlijk weer in Democratische handen zal vallen.

Op de website van POLITICO stond een interessant artikel waarin werd betoogd dat de volgende golf Democratische presidentskandidaten in 2024 (er van uitgaande dat Trump wordt herkozen) vooral uit gouverneurs zal bestaan. Gouverneur van Washington, Jay Inslee, gouverneur van Californië, Gavin Newsom, gouverneur van Michigan, Gretchen Whitmer, gouverneur van New York, Andrew Cuomo en gouverneur van Illinois, J.B. Pritzker hebben door de coronacrisis landelijke bekendheid gekregen en enkelen van hen zullen wellicht presidentiële ambities hebben. Wat denk jij?

Hallo Marco,

Dat Gretchen Whitmer op de lijst van Joe Biden staat als potentiële running mate verrast me niet. De gouverneur van Michigan wordt al genoemd vanaf het moment dat Biden zei voor een vrouwelijke ‘veepee’ te gaan. Ze heeft een paar voordelen: Gretchen is jong (48 jaar) en runt met Michigan een staat die de Democraten in november moeten winnen om het Witte Huis te veroveren. Anderzijds is ze pas iets meer dan een jaar gouverneur en had ze tot twee weken geleden amper landelijke bekendheid.

Dat veranderde toen ze kritiek uitte op de aanpak van de coronacrisis door president Trump. Ze kreeg de volle laag op Twitter van Trump. Dat maakte Whitmer plotseling tot een bekendheid en dus stijgt ze op het lijstje van kanshebbers. Toch vind ik een keuze voor Whitmer niet de meest logische. Ze gaf zelf aan: it’s not going to be me. Er is geen grote draai voor nodig om het toch te doen. In een ander artikel schreef ik al dat Whitmer de grootste moeite heeft beleid door het door Republikeinen gedomineerde Congres in Michigan te krijgen. Hoe moet dat in Washington DC, dat nog meer gepolariseerd is?

Voorlopig zet ik mijn kaarten op de senatoren Kamala Harris uit Californië of Amy Klobuchar uit Minnesota. Harris heeft een paar grote voordelen: ze kent Washington DC, heeft landelijke bekendheid, is dik twintig jaar jonger dan Biden en haar Senaatszetel in Californië lijkt mij betrekkelijk veilig in handen van de Democraten. Denk jij ook dat het Harris of Klobuchar wordt? Of zet je in op een andere kandidaat?

– – – –

Hoi Stan,

De verouderde infrastructuur is al langer een probleem waar de politiek iets aan zou moeten doen. President Trump is al eerder met een plan gekomen om iets aan de wegen, bruggen en spoorwegen te doen, maar was vooral druk bezig met futiliteiten en persoonlijke vendetta’s. Zo kwam er niets van terecht. Democraten en Republikeinen willen allebei dat er iets aan de infrastructuur wordt gedaan. Trump roept steeds dat hij dat ook wil, maar vervolgens horen we niets meer. Ik moet dus nog zien of er nu wel iets wordt gedaan.

De onderhandelingen zullen niet eenvoudig zijn, zeker gezien de onderlinge verhouding tussen Trump en Nancy Pelosi. Trump heeft in Pelosi een geduchte tegenstander. Pelosi loopt als zo lang mee in de politiek, weet hoe de hazen op Capitol Hill lopen en hoe ze het politieke spel moet spelen. Pelosi is een professional, Trump is een amateur die het allemaal nog moet leren. En hij is helemaal niet geïnteresseerd in het politieke handwerk. Het liefst zou hij bij alles het Congres omzeilen, maar dat kan nu eenmaal niet. En het belang van eenheid in de coronacrisis is een holle frase. Een dag na die oproep schoffeerde hij al weer gouverneurs die kritiek op hem hadden.

Ik ben het met je eens dat de Democraten, ze zullen zeker nog wat aanpassingen hebben, moeten instemmen met een wet die wat aan de infrastructuur doet. Het is goed voor de economie en het is ook echt nodig.

En Joe Biden liet onlangs weten dat de gouverneur van Michigan, Gretchen Whitmer, die toen ze kritiek op Trump leverde geen beademingsapparatuur kreeg en Mike Pence opdroeg haar niet te bellen, op zijn lijstje heeft staan als potentiële running mate? Een goede keuze?

Hoi Marco,

De relatie tussen president Donald Trump en de Democratische voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Nancy Pelosi is al langer niet goed. Er bestaat geen groter verschil tussen twee mensen dan tussen Trump en Pelosi. Beiden zetten de hakken in het zand, al is er nu een voorzichtige opening als het gaat om een forse investering in infrastructuur. Dat is een wens die bij Trump en de Democraten al veel langer leeft.

Trump noemde de voorbije twee weken het belang van eenheid. Dat hij vervolgens Pelosi niet uitnodigt in de Oval Office bij de ondertekening van het stimuleringspakket is veelzeggend, maar niet verrassend. Voor Trump is alles persoonlijk. Wie de president niet behaagt of naar zijn mond praat, heeft een probleem. Pelosi is een geduchte tegenstander van Trump. Voor iedere politieke tegenstander verzint hij een bijnaam (‘Crazy Bernie, Sleepy Joe, Little Marco, Lying Ted’), maar ondanks zijn enorme afkeer voor Pelosi heeft hij stiekem ook ontzag voor haar.

Omdat het een verkiezingsjaar is, verwacht ik niet dat de twee het nog echt bijleggen. Misschien een klein beetje voor de bühne, maar ik geloof niet dat het ooit nog goed komt. De voorgestelde investering van twee triljard dollar in infrastructuur kan ze dichter bij elkaar brengen. Wat vind je van dit voorstel? En moeten de Democraten er inderdaad mee instemmen, zoals overal wordt gesuggereerd?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Alexandria Ocasio-Cortez (AOC) nu breekt met Bernie Sanders verbaasde mij ook. Het zijn toch zielsverwanten, vier handen op één buik. Maar AOC ziet ook in dat de radicale politiek geen vruchten oplevert. If you can’t beat them, you can better join them, zo zal haar gedachte nu zijn. En alle Democraten hebben maar één doel en dat is dat Donald Trump op 20 januari 2021 het Witte Huis moet verlaten.

Het besef bij Bernie Sanders dat hij de voorverkiezingen niet gaat winnen en dat Joe Biden de nominatie krijgt, is al lang doorgedrongen. Maar Sanders volgt het pad dat hij vier jaar geleden ook volgde. Blijf zo lang mogelijk in de race, zodat je op de conventie zo veel gedelegeerden hebt. Daardoor heb je leverage om te zorgen dat zo veel mogelijk progressieve, linkse punten worden opgenomen in het partijprogramma. Dat lukte in 2016 en dat is waar het Sanders nu ook weer om te doen is. Dat dit ten koste gaat van de eenheid en de partij ernstig schaadt, is voor hem van ondergeschikt belang. Vier jaar was Sanders een blok aan het been van Hillary Clinton en dat zou nu met Joe Biden kunnen gebeuren.

Dus de vrees dat het scenario van vier jaar geleden zich herhaalt, is zeker aanwezig. Ik schreef enkele weken al een artikel over het feit dat een herhaling van 2016 mogelijk is. Ik heb het al eerder genoemd, maar heel veel kiezers stemden in 2016 op Sanders, omdat ze grote hekel hadden aan Clinton. Met Joe Biden ligt dat anders. De race tussen Clinton en Sanders duurde ook veel langer, voordat er duidelijkheid was. Nu is al duidelijk dat Sanders mathematisch Biden qua gedelegeerden niet meer kan inhalen.

Een herhaling van 2016 is dus goed mogelijk. Zoals ik mijn artikel schreef, zijn alle ingrediënten aanwezig. Een kandidaat die niet kan winnen en die te lang in de race blijft, een ernstig verdeelde partij en een kandidaat waar niet veel enthousiasme voor is. Daarnaast speelt de coronacrisis ook nog een belangrijke rol. Dit zorgt dat alle campagnebijeenkomsten zijn afgelast en zit er voor de kandidaten niets anders op dan campagnespotjes te maken. Als Joe Biden in november van Donald Trump verliest, komt dit mede door het gedrag van Bernie Sanders. De Democraten willen Donald Trump verslaan en daar moet het eigenbelang voor wijken.

President Trump ondertekende het historisch economische steunpakket in het Oval Office, maar had geen Democraten uitgenodigd. Grote afwezige was voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, die een belangrijke rol vervulde bij het tot stand komen van het pakket. Trump en Pelosi hebben sinds oktober niet meer met elkaar gesproken. Trump is woest vanwege de impeachmentprocedure en weigerde Pelosi een hand te te geven bij zijn State of the Union en Pelosi verscheurde de speech van Trump. Maar Trump en Pelosi hebben elkaar nodig. Vind jij dat ze de verhoudingen weer moet normaliseren? En denk je dat dit in een verkiezingsjaar kans van slagen heeft?

Hallo Marco,

Alexandria Ocasio-Cortez heeft misschien het licht gezien door niet meer de linkse, progressieve kandidaten in de voorverkiezingen te steunen. Ik denk dat zij ook inziet dat er in de Trump-tijden meer te bereiken is met gematigde kandidaten. Haar stap verrast me, maar is ook lovenswaardig. We zien nu met eigen ogen hoe destructief Bernie Sanders bezig is door in de campagne te blijven. Bij Bernie Sanders draait het om Bernie Sanders. Daarin verschilt hij eigenlijk niets met Donald Trump.

The Washington Post komt met een verhaal dat veel Democraten daardoor vrezen voor een herhaling van de nederlaag in 2016. Ook toen bleef Sanders veel te lang in de race. Los van de zwakke presidentscampagne van Hillary Clinton leverde dat de voormalige First Lady schade op richting november. Dat scenario kan zich dit jaar zomaar herhalen. Sanders wil de Democratische partij verder naar links laten opschuiven, met alle gevolgen van dien. Joe Biden heeft al een paar programmapunten van hem overgenomen, maar Sanders wil het onderste uit de kan. Dat is niet in het partijbelang van de Democraten.

Sanders heeft gezegd dat hij zich uiteindelijk achter de genomineerde schaart – wie dat ook moge zijn – maar zorgt voor een tweedeling nu hij er net als vier jaar geleden een Sanders-feestje van wil maken op de conventie. Dat is bijzonder schadelijk, terwijl het bij de Republikeinen al lang en breed duidelijk is dat Trump in elk geval tot aan verkiezingsdag in november de Republikeinse vaandel draagt. En laten we één ding niet vergeten: vier jaar geleden, toen Clinton in juni Californië won en het voor Sanders mathematisch onmogelijk was om de nominatie te vergaren, duurde het vijf (!) weken voordat Sanders zijn steun voor Clinton uitsprak.

Is het gedrag van Sanders in jouw ogen een belangrijke oorzaak dat de Democraten in november toch verliezen?

– – – –

Hoi Stan,

De Amerikaanse kiezer is in deze roerige en verwarrende tijden op zoek naar stabiliteit en houvast. Steeds meer Amerikanen geloven dat de American Dream, voor wat daar nog van over is, steeds verder weg raakt. En ze vinden dat hun land uit koers is. Daar helpt een president die incompetent is en meerdere leugens per dag vertelt niet bij en ook niet een presidentskandidaat die alles op zijn kop wil zetten en een politieke revolutie wil. Dus zoeken ze naar iemand die ze kennen en die houvast biedt en Amerika weer in rustiger vaarwater kan brengen. En dat is voor veel kiezers Joe Biden.

Ik ben het met je eens dat er minder kiezers op Sanders zouden stemmen dan wel. Hoewel veel kiezers niet erg enthousiast over Biden zijn, is er geen redelijk alternatief. Want Bernie Sanders is te links en een meerderheid van de kiezers denkt toch dat Biden de meeste kans maakt tegen Donald Trump. Als we kijken welke groepen in de voorverkiezingen die nu achter ons liggen allemaal op Biden hebben gestemd, moeten we concluderen dat hij een vrij brede greep van het Democratische electoraat kan aanspreken, een bredere groep dan Sanders.

Het is van president Trump bekend dat hij heel vaak dingen roept die niet waar zijn of die hij later weer moet intrekken en dat zijn medewerkers zich in allerlei bochten moeten wringen om het weer recht te breien. De geloofwaardigheid Trump is vanaf dag één geen klap waard. We herinneren ons nog allemaal de toespraak van Sean Spicer en de ‘alternative facts’ van Kellyanne Conway. Het probleem is dat het zo ‘normaal’ is geworden dat gemiddelde kiezer er niet meer wakker van ligt. Het valt niet eens meer op en dat is zorgelijk. Iedereen wist al dat het plan om Amerika weer ‘open te doen’ met Pasen onrealistisch was, zeker met de verspreiding van het virus met als epicentrum New York.

We hadden het onlangs over Alexandria Ocasio-Cortez. De afgevaardigde van New York steunt nu niet meer linkse progressieve kandidaten in hun primary en ziet meer in gematigde Democratische kandidaten om zo wellicht meer voor elkaar te krijgen. Ze breekt dus met Sanders. Een verstandige zet?

Ha Marco,

Het mooiste is als die vijftien procent van de Sanders-aanhang ook op Joe Biden stemt, maar dat gebeurt niet. Ik vraag me dan af hoe progressief en veranderingsgezind die mensen zijn. Of zijn het allemaal proteststemmen, want in politieke agenda’s bestaan er geen grotere verschillen dan tussen Bernie Sanders en Donald Trump. Nu moet Biden vooral zorgen hebben over het feit dat Sanders nog steeds in de race zit. Dat beschadigt de partij, nog even los van die vijftien procent.

Maar draai het eens om. Hoeveel Democraten zouden er niet op Sanders stemmen als hij de nominatie wint? Want: te links, onrealistische ideeën, schurkend tegen de regimes in Cuba en het Kremlin. In de zomer van 2019 sprak ik heel wat kiezers die al twijfelden wie de beste kandidaat is bij de Democraten, maar ze wisten zeker dat ze Democratisch zouden stemmen als Joe Biden de nominatie grijpt. De voormalige vicepresident heeft gigantische steun bij de middenklasse en zwarte bevolking. Met een running mate met een links profiel – zoals Kamala Harris uit het progressieve Californië die ook nog eens vrouw is – kan Biden in november goed voor de dag komen.

President Trump wilde vorige week het land rond de Pasen weer openstellen, maar moet nu op zijn woorden terugkomen. Hij verlengt de coronamaatregelen in Amerika tot in elk geval eind april. Een verstandig besluit, maar denk jij dat het zijn geloofwaardigheid ten goede komt dat hij het ene zegt en het andere doet?

– – – –

Hoi Stan,

Alexandria Ocasio-Cortez zal zo lang Bernie Sanders weigert uit de verkiezingsrace te stappen hem blijven steunen en zal ze de progressieve linkse boodschap van Sanders blijven verkondigen. De activistische manier van politiek bedrijven, zal blijven. Haar uitspraak dat ze in elk ander land niet in zelfde de partij zou zitten als Joe Biden was niet verstandig, Zeker nu er eenheid in de Democratische partij moet komen, was dit niet handig. AOC legt wel de verschillende uiteenlopende stromingen in de partij bloot.

De staten bepalen wat er gebeurt. Trump loopt al vanaf het begin van de de coronacrisis achter de feiten aan. Het is allemaal ‘a little too late.’ Dus gaan staten zelf beslissen welke  maatregelen ze nemen. Trump heeft als president in tijden van crisis gefaald. De persoon die het meest ‘presidentieel’ overkomt en elke dag juiste en heldere informatie geeft tijdens persconferenties is Andrew Cuomo, de gouverneur van New York. Aan hem zou Trump een voorbeeld kunnen nemen.

Het ego van Trump zit hem in deze tijden opnieuw in de weg. In plaats dat hij actie onderneemt, maakt hij onder andere ruzie ruzie met Gretchen Whitmer, de gouverneur van Michigan. En dat is niet slim. Als de coronacrisis lang aanhoudt en mensen in november in hun portemonnee kijken, hun baan kwijt zijn geraakt en iemand zijn verloren omdat Trump weigerde beademingsapparatuur te sturen, omdat hij niet tegen kritiek kan, kan dat Trump wel eens zijn tweede termijn kosten. De staten Michigan, Wisconsin en Pennsylvania zijn cruciale staten die Trump in 2016 met een klein verschil won. Deze staten moet hij ook in november winnen om een tweede termijn krijgen. Dat biedt kansen voor de Democraten.

Uit een peiling van ABC News/Washington Post blijkt dat de kiezers niet zo enthousiast zijn over Joe Biden en ik deel die mening wel. Ook zegt 15 procent van de kiezers die op Sanders stemt dat ze niet op Biden gaan stemmen, maar op Trump. En het enthousiasme onder Trump-supporters is groter dan onder de aanhang van Biden. Moet Biden zich zorgen maken, ondanks dat de verkiezingen pas over 7 maanden zijn?

Hoi Marco,

Nog even terugkomend op AOC. Op dit moment is zij met Bernie Sanders de grote splijtzwam in de partij. Natuurlijk hoeft zij niet in een hoekje te gaan zitten, maar dat is wat anders dan zorgen voor tweespalt. Deze week ging ze in het Huis vreselijk tekeer over het stimuleringspakket dat de Amerikaanse economie moet redden en hulp moet bieden aan de coronacrisis. Ideaal is het pakket niet, maar in de politiek moet je compromissen sluiten. En je kunt niet zo maar roepen dat je in elk ander land niet in dezelfde partij zou zitten als Joe Biden. Stel je voor dat Klaas Dijkhoff dat over Mark Rutte zegt. De VVD zou op z’n kop staan.

Terug naar de vraag: natuurlijk gaat president Trump de coronacrisis zo spinnen dat hij er als grote winnaar uitkomt. Joe Biden kan nu amper campagnevoeren, is afhankelijk van commentaren vanuit zijn huiskamer, maar de verkiezingen zijn nog altijd dik zeven maanden van ons vandaan. Trump overspeelt nu zijn hand door de wens uit te spreken dat het land met Pasen open moet zijn, tegen het advies van alle medische experts in. Symboolpolitiek, want Amerika is een federatie. Het zijn nog altijd de gouverneurs die per staat bepalen of ze ‘opengaan’ of niet.

Trump mag op prime time een persconferentie hebben, maar kiezers vergeten snel. Als ze straks echt in hun portemonnee worden geraakt, kun je elke dag een persconferentie geven, maar kiezers rekenen de regering toch echt af op daden. Een sterke economie was tot voor kort de sterkste troef van Trump om herkozen te worden. Dat argument staat flink op de helling. Bovendien speelt hij partijpolitiek, bijvoorbeeld met de inwoners van Michigan. Omdat de Democratische gouverneur om federale hulp vroeg en de trage reactie van de regering bekritiseerde, krijgt de staat geen beademingsapparatuur.

Vier jaar geleden won Trump verrassend in Michigan, normaliter een Democratisch bolwerk. Gaat dit besluit hem parten spelen in november?

– – – –

Hoi Stan,

In het campagnespotje van Bernie Sanders klinkt inderdaad door dat dit de tijd is om te kiezen. Bij welk kamp je wil horen? Kies je voor kamp Sanders of kamp Trump? Maar de kiezer zal ook denken dat als ze niet in kamp Biden zitten, dat ze dan voor Trump zijn. Het zorgt voor verwarring. Sanders zal alles uit de kast halen om nog kiezers aan zich te binden. Aangezien hij tot april (en wellicht nog langer) wil doorgaan en van geen ophouden weet, komt die spotje dus niet zomaar uit de lucht vallen.

Ik ben het met je eens dat Sanders moet beseffen dat hoe lang hij ook door gaat hij de voorverkiezingen niet gaat winnen. Joe Biden krijgt de nominatie en hij probeert nu al verschillende handreikingen te doen naar de (jonge) kiezers van Sanders. Sanders gaat net zo lang door, totdat hij denkt dat hij zijn doelen heeft bereikt en de fakkel kan overdragen. En Alexandria Ocasio-Cortez (AOC) zal de fakkel van hem overnemen.

Ik snap de aversie tegen haar niet zo. Ze is jong, charismatisch, weet waar ze het over heeft en is niet naar Washington gekomen om stil in een hoekje te gaan zitten. Ze doorbreekt de status quo en wil echt iets veranderen. En dan kun je maar vroeg genoeg beginnen. We hebben het wel eens over de nieuwe generatie in de Democratische partij gehad. Zij is daar het voorbeeld van. Ik denk dat ze overigens eenvoudig wordt herkozen in haar district in New York (Queens en de Bronx). Dit is een links bolwerk in de overwegende Democratische stad New York. En haar kiezers dragen haar op handen.

Sanders moet beseffen dat zijn socialistische boodschap niet is waar de meerderheid van kiezers op zit te wachten. Ook in de onzekere tijden met corona willen mensen geen grote veranderingen, maar zoeken ze houvast. Joe Biden kijkt al vooruit en richt zijn pijlen al op Donald Trump. Als de verdeeldheid in de Democratische partij lang aanhoudt, ben ik ook bang dat Donald Trump makkelijk een tweede termijn krijgt. Trump zal die onenigheid alleen maar proberen aan te wakkeren.

Joe Biden wint de nominatie en gaat het tegen Donald Trump opnemen. Ik ben op dit moment niet zo optimistisch over zijn kansen. POLITICO schreef dit artikel over de campagne van Biden. En ik ben ook bang dat Trump de coronacrisis zo zal spinnen dat hij er als ‘winnaar’ uit komt. Hij heeft elke dag prime time een podium met de persconferentie. Alle onzin die haar daar uitkraamt, maakt zijn achterban niets uit. Denk jij ook dat het coronavirus roet in het eten kan gooien voor Biden?

Hallo Marco,

Het nieuwe spotje van Bernie Sanders zit knap in elkaar, maar naar mijn idee heeft het een averechts effect. Sanders had het beter in januari kunnen uitzenden. Nu komt het over alsof hij een slechte verliezer is die weet dat de voorverkiezingen voorbij zijn, maar zich aan de laatste strohalm vastklampt. Het spotje is bovendien slecht voor een eenheid in de Democratische partij. Er klinkt een onuitgesproken boodschap in door: kies voor Biden of Trump en een drama volgt. Alleen ik kan het land redden.

Ik las dat Sanders tot eind april in de race wil blijven. Dat is een slechte zaak. In zijn kielzog de onvermijdelijke Alexandria Ocasio-Cortez. Twee jaar geleden boekte ze vanuit het niets een knappe overwinning en belandde zo in het Huis van Afgevaardigden, maar ondertussen gedraagt ze zich als het verwende nichtje van de Democratische familie dat haar zin niet krijgt en is ze een potentiële splijtzwam binnen de partij. AOC moet terug in haar hok (zorg er eerst eens voor dat je in november wordt herkozen) en Sanders moet inzien dat hij in het partijbelang (misschien is dat wel het probleem, want hij is niet eens een Democraat) een stap opzij moet doen.

Geef mij dan maar de verzoenende toon van Biden enerzijds richting zijn partij en Sanders. En anderzijds de stevige aanvallen op Donald Trump. Zo moet er nu politiek worden bedreven. Als Bernie Sanders op deze manier doorgaat, wordt de kans met de dag groter dat Trump een tweede termijn krijgt. Eens?

– – – –

Hoi Stan,

Het is belangrijk dat de Democraten en Republikeinen in het polariserende klimaat hun  politieke en ideologische ego’s even opzij hebben gezet en het eens zijn geworden over een steunpakket voor de Amerikaanse economie. Dit pakket is nodig, de economie is volledig ingestort. Er zijn in een week tijd meer dan 3 miljoen werklozen bijgekomen en die zullen niet na Pasen, zo als Trump graag wil, weer aan het werk gaan. De coronacrisis is nog lang niet voorbij en het virus is nog niet onder controle. Elke dag komen er, vooral in New York, veel nieuwe besmettingen bij. En Trump blijft de media maar aanvallen omdat ze ‘fake news’ blijven verkondigen. Als een president in crisistijd faalt Trump alle vlakken.

Eén van de Republikeinse stokpaardjes is een lage staatsschuld. De Republikeinen hameren daar altijd op als er een Democraat in het Witte Huis zit. Als er een Republikein in het Witte Huis hoor je ze daar niet over. Feit is dat onder een Republikeinse presidenten de staatsschuld meestal gigantisch oploopt. George W. Bush kwam in het Witte Huis met een begrotingsoverschot, maar toen hij vertrok was de staatsschuld enorm opgelopen, mede door de oorlogen in Afghanistan en Irak. Onder Barack Obama nam de staatsschuld af, maar nu Trump in het Witte Huis rijst de staatsschuld de pan uit. De volgende president die op 20 januari 2021 wordt beëdigd zal nooit in één termijn de staatsfinanciën weer op orde kunnen brengen.

De officiële lijn van het Witte Hus is ze dat het coronavirus het ‘Chinese virus’ of ‘Wuhan virus’ noemen. Trump introduceerde dit en dus nemen zijn kabinetsleden dit over. Dat dit een probleem is en men niet tot een slotverklaring kan komen bij de G7 geeft aan dat de regering-Trump bezig is met futiliteiten en het eigenbelang veel belangrijker vindt. Een diplomatieke blamage.

Zowel Joe Biden als Bernie Sanders kwamen met een nieuw campagnespotje. Wat opvalt is dat voor Bernie Sanders de voorverkiezingen nog niet voorbij zijn. Hij geeft in het spotje aan dat je moet kiezen: ‘Which side are you on?’ Het is niet gunstig voor Biden, die juist eenheid in de partij wil brengen. Sanders is daar nog niet aan toe.

Het spotje van Joe Biden slaat een andere toon aan. Biden valt juist Trump aan op het gebrek aan leiderschap.

Denk jij dat het spotje van Bernie Sanders hem gaat helpen om kiezers over te halen toch nog op hem te stemmen of heeft het spotje van Joe Biden meer effect?

Ha Marco,

Mits de crisis geen jaar duurt, kan een bijdrage van 1200 dollar per Amerikaan in elk geval voor wat verlichting zorgen. Toch denk ik dat het voor veel Amerikanen te weinig is om waardig de crisis door te komen. Gisteren zag ik een reportage in het NOS Journaal van Arjen van der Horst dat er in het centrum van Washington DC alleen al 7000 daklozen zijn. De verwachting is dat dit aantal tijdens de coronacrisis fors toeneemt. Bedrijven krijgen miljarden. Als dit op de juiste manier wordt besteed (dus niet voor bonussen voor de top, maar om salarissen van werknemers door te betalen), dan kan het steunpakket ook helpen.

Dit hulppakket doet de staatsschuld in Amerika de pan uitrijzen. Voor Republikeinen is de staatsschuld altijd een probleem als een Democratische president in het Witte Huis zit. Onder Trump, George W. Bush of Ronald Reagan was dit nooit een punt. Hoe de verkiezingen ook aflopen, voor de president die op 20 januari 2021 de eed aflegt, wordt het afbouwen van de staatsschuld een gigantische uitdaging. Op deze voet kan Amerika niet veel langer doorgaan.

Dat geldt ook voor het gedrag van minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo. De ministers van de G7 konden het niet eens worden over een gezamenlijke slotverklaring, omdat Pompeo erop stond om het coronavirus te betitelen als het Wuhan-virus (uit China dus). Zet Amerika zichzelf hiermee op diplomatiek terrein niet enorm voor schut?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Donald Trump zegt dat het land met Pasen weer ‘open moet zijn’, laat zien dat hij de omvang en impact van deze crisis totaal niet begrijpt. De experts hebben deze uitspraak al weer tegengesproken. Trump kijkt naar zijn eigen politieke gewin. Hij moet als president van alle Amerikanen zorgen dat het coronavirus wordt ingedamd en zorgen dat de medische problemen, zoals het tekort aan ziekenhuisbedden, worden opgelost. Hij kijkt naar de beurzen en ziet dat de economie volledig instort. De economie is zijn troefkaart die hij bij verkiezingen wil spelen. Als dit nog maanden aanhoudt, zullen de kiezers in november hem daar op kunnen afrekenen.

Alles in Amerika is politiek. Dus een spotje waar Trump wordt aangevallen over hoe hij met de coronacrisis omgaat is logisch. Of Joe Biden er blij mee is, weet ik niet. Hij gaf Trump niet de schuld van het coronavirus. Maar een Super PAC opereert onafhankelijk van de campagne. Trump moet niet piepen, want hij heeft voor dat coronacrisis begon spotjes gemaakt waar hij ‘Sleepy Joe’ ook hard aanviel. In een verkiezingsjaar wordt alles uit de kast gehad om de tegenstander in een kwaad daglicht te stellen. Bijna alles is geoorloofd. Ook de coronacrisis wordt zo gepolitiseerd. Trump wordt hard aangevallen, maar geheel onterechte is het niet. Trump heeft eerst het coronavirus ontkend. Het was een Democratische ‘hoax’ en daarna de situatie totaal onderschat en nam niet de regie. Dus in dat opzicht heeft hij gefaald, zoals het spotje aangeeft.

Het Congres is het na lang onderhandelen eens geworden over een steunpakket van 2000 miljard dollar. Zo komt er 150 miljard dollar voor staten en ziekenhuizen krijgen 130 miljard dollar aan steun. En zo is er 50 miljard dollar waarmee burgers direct geld krijgen van de overheid, wat neerkomt op ongeveer 1200 dollar per persoon. Wat vind jij van dit steunpakket en gaat het helpen?

Hoi Marco,

Joe Biden moet in deze tijden iets van zich laten horen. Een toespraak vanuit je woonkamer is niet gebruikelijk, maar nu kan hij weinig anders. Dat hij Donald Trump oproept om zich als een wartime president te gedragen, snap ik wel. Net als veel andere landen verkeert Amerika in een diepe crisis. Een derde van de inwoners moet thuisblijven. Die beslissing heeft een enorme impact. Trump moet zich nu de leider tonen om deze crisis zo effectief mogelijk te bestrijden. Al verraste hij iedereen door gisteren te zeggen dat het land met Pasen ‘open moet zijn’. Dat is al over tweeënhalve week.

Op de achtergrond gaat de presidentscampagne door, want Amerika gaat in november vooralsnog gewoon naar de stembus. Unite the Country, een Super PAC die Joe Biden steunt, lanceerde dit spotje. Behoorlijk hard in de richting van Trump. De onverholen boodschap is dat Trump faalt in het oplossen van de coronacrisis. Vind jij dit het juiste moment om met dit spotje te komen? Of is het een kwestie van: niet piepen. Immers, Trump doet er de laatste maanden ook alles aan om Biden in een kwaad daglicht te plaatsen.

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens dat de vraag lastig is te beantwoorden, dat we geen idee hebben hoe lang de coronacrisis gaat duren en welke impact dit zal hebben op de Amerikaanse samenleving en de verkiezingen. Om in te haken op jouw gedachten: Bernie Sanders moet inzien dat zijn kans op de nominatie nul is. Als hij verstandig is en de Democraten een kans willen maken om Donald Trump te verslaan, dan moet hij uit de race stappen. Zo kan de eenheid in de partij snel terugkeren. Wanneer Biden en Trump weer campagne kunnen voeren, is onzeker. Daarnaast is de vraag: hoe ziet een conventie in tijden van corona eruit en hoe zit dat met de debatten? Ik houd er serieus rekening mee dat de Amerikanen per post gaan stemmen.

Joe Biden heeft de tijd om een heldere boodschap te formuleren, maar heeft hij ook de tijd en de mogelijkheden om die tijdens campagnebijeenkomsten aan de man te brengen? Trump verkondigt elke dag op prime time onwaarheden, maar zo als je aangaf, vindt de helft van de bevolking dat geen enkel probleem. Ik denk dat ook dat de Democraten de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden houden en de Republikeinen de nipte meerderheid in de Senaat houden. Met de ongekende polarisatie zal het voor Biden moeilijk zijn om effectief te regeren, maar misschien zal men na de coronacrisis inzien dat de manier van leven toch zal moeten veranderen.

Trump is daar helemaal niet mee bezig. Hij is bezig hoe hij met zo min mogelijke schade uit deze crisis kan komen. Met andere woorden: hoe kan ik zorgen dat ik schuld bij anderen kan neerleggen (lees: China en de media). Voor Trump zijn de beurzen en Wall Street een belangrijke graadmeter en daar gaat het ontzettend slecht. De economische groei die de afgelopen jaren onder Trump is gerealiseerd, is nu in enkele weken volledig verdampt. Amerika komt zeker in een recessie terecht.

Democraten en de Republikeinen verschilleen fundamenteel over wie het hardst in deze crisis wordt getroffen en wie er geholpen moet worden. Maar om deze crisis aan te pakken, zouden beide partijen over hun eigen schaduw moet stappen en zo snel mogelijk tot een deal moeten komen. Partijpolitiek is nu niet belangrijk. De Democraten moeten met het voorstel van de Republikeinen instemmen, maar als er ook voldoende geld wordt vrijgemaakt voor de mensen die aan de onderkant van de samenleving die het hardst worden getroffen. Corporate Amerika kan wel tegen een stootje, maar men moet zeker zorgen voor de mensen die hulp het meest nodig hebben. De Republikeinen komen altijd voor corporate Amerika en Wall Street op en minder voor K Street. Ik vind dus wel dat er enige controle moet zijn.

Wat vond jij van de toespraak van Joe Biden die vanuit zijn woonkamer in Wilmington, Delaware, Trump opriep om zich als een ‘wartime president’ te gaan gedragen?

Ha Marco,

Jouw vraag of de coronacrisis de Democraten gaat helpen om in november het Huis van Afgevaardigden te behouden en de meerderheid in de Senaat te veroveren, is heel lastig te beantwoorden. Daar heb ik een paar gedachten over. Allereerst: wanneer stapt Bernie Sanders uit de race? Twee: schaart hij zich direct en onvoorwaardelijk achter Joe Biden, roept hij zijn supporters op dat ook te doen en gaat hij volop campagne voor hem voeren? Zo ja, dan kan de eenheid bij de Democraten terugkeren. Zo nee, dan wordt het voor Biden een heel lastig verhaal om Trump te verslaan, laat staan het Congres in handen te krijgen.

Daarnaast is het de vraag hoe de campagne van Biden zich ontvouwt. Kan hij tijdig terug op campagne? Huurt hij de juiste mensen in? Komt hij met een aansprekende boodschap of blijft het beperkt tot ‘The Soul of the Nation’ en voert hij campagne voor een derde termijn van Obama? Zijn er goede Democratische senatoren of kandidaat-senatoren die hun zetels kunnen behouden of afsnoepen van Republikeinen? Op dit moment lijkt het erop dat de Republikeinen hun nipte meerderheid behouden in de Senaat. Dan wordt het lastig regeren als Biden het tot het Witte Huis schopt.

Een andere vraag: hoelang duurt deze crisis nog en blijft Trump stuntelen in zijn optredens, waarin hij aperte onwaarheden verkoopt? Inmiddels gelooft de helft van het land dat zijn aanpak goed is, maar is dat komende zomer ook nog zo? Welke economische consequenties hangen er aan deze crisis? De markten bevinden zich onder het dieptepunt van de crisis in 2008. En last but not least: het Congres onderhandelt over een ongekend steunpakket van twee biljoen dollar. Een deal hangt in de lucht. Hoe pakt dit uit voor de gewone man?

Kortom, vragen te over. Op dit moment houd ik het er op dat de Republikeinen de Senaat behouden en de Democraten het Huis. Maar verkiezingsdag is nog ver weg. De Republikeinen willen bedrijven 500 miljard steun geven, zonder enige vorm van controle wie precies wat krijgt. Moeten de Democraten daar in dit verkiezingsjaar mee instemmen?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden hield via een livestream een toespraak. Nu hij noodgedwongen thuis zit in Delaware zit er niets anders op. Wat mij opviel, is dat hij presidentieel probeert over te komen. Hij viel Trump niet aan, maar riep de president op om naar de specialisten te luisteren en vervolgens sneller te zorgen dat er middelen beschikbaar komen om het coronavirus te bestrijden.

Het was te verwachten dat president Trump negatief zou reageren op de suggestie om voormalige presidenten in te schakelen of om hulp te vragen. Volgens Trump is hij de beste en slimste president ooit dus het zou ver beneden zijn eigen stand zijn om de hulp van andere presidenten in te roepen. Zelf als dit echt zou helpen. “I don’t think I’m going to learn much and, you know, I guess you could say that there’s probably a natural inclination not to call”, aldus Trump. Maar Trump zou wel baat kunnen hebben om bijvoorbeeld Barack Obama te bellen. Obama heeft te maken gehad met de ebolacrisis en zou advies kunnen geven, Het is dus geen flauwekul, maar het gaat niet gebeuren.

Ondertussen maakt Trump nog steeds ruzie met de media, die hem in zijn ogen, onterecht afschilderen als een president die te weinig doet aan de coronacrisis.

In een peiling geeft 37 procent van de Amerikanen aan dat Donald Trump om hun zorgen geeft, maar dat zijn Democratische tegenstander zich het meest om hun zorgen geeft. Denk jij dat de coronacrisis de Democraten kan helpen om in november de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden te behouden en de meerderheid in de Senaat heroveren?

Hoi Marco,

Joe Biden makt zeker kans tegen Donald Trump, zelfs als hij minder geld heeft te besteden. Kijk naar vier jaar geleden. Hillary Clinton had meer geld dan Trump, maar verloor. Ik ben het wel met je eens dat geld een heel belangrijke factor is in de Amerikaanse politiek. Wat mij betreft te belangrijk. Je kunt verkiezingen bijna letterlijk kopen, zolang je zakken maar diep genoeg zijn. Als Biden de nominatie eenmaal heeft (wanneer stapt Bernie Sanders eindelijk uit de race?) gaat ook voor de voormalige vicepresident de geldmachine draaien.

Trump kreeg gisteren tijdens de dagelijkse persconferentie een interessante vraag: of hij één van zijn nog levende voorgangers heeft gebeld met de vraag om advies? Het antwoord daarop was nee. Nu staat Trump daarin natuurlijk volledig in zijn recht, maar oud-presidenten zijn vaker ingezet voor missies. Zo schakelde George W. Bush zijn vader en Bill Clinton in na de orkaan Katrina, is het bekend dat Obama zo nu en dan zijn Bush belde voor advies en werd Jimmy Carter na zijn vertrek uit het Witte Huis ingeschakeld voor diplomatieke hulp.

Wat vind jij? Zou Trump zijn voorgangers moeten inschakelen? Of is dat flauwekul?

– – – –

Hoi Stan,

Dokter Anthony Fauci kijkt naar de lange termijn en probeert zo goed mogelijk de schade die Trump met zijn uitspraken aanricht te repareren. Hij zit ook in een positie die hij niet zelf gekozen heeft en zal zich ook regelmatig afvragen in welke wereld hij is beland. Bij Trump draait het altijd om hem zelf. Hoe kom ik zo goed mogelijk over in de media. Andere mensen mogen niet met de eer gaan strijken. Als Trump Fauci ontslaat, zal dat hem veel kritiek opleveren, maar dan ben ik benieuwd of Fauci zijn mond houdt of op alle Amerikaanse televisiezenders zijn woord zal doen.

Het probleem van Joe Biden is dat hij in deze tijd moeilijk kan spreken met grote donoren en andere bijeenkomsten kan houden om geld op te halen. Dat is lastig. De Republikeinen hebben al vele miljoenen dollars opgehaald, maar zien zich ook genoodzaakt dat tijdens de coronacrisis niet uit te geven. Elke politieke actie of bijeenkomst wordt door de coronacrisis overschaduwd. De media hebben er nauwelijks aandacht voor. De coronacrisis geeft Biden dus tijd om geld op te halen. Biden kan rekenen op de miljoenen van Michael Bloomberg, maar structureel minder geld is in een verkiezingscampagne funest. De voorverkiezingen zijn totaal wat anders dan de landelijke verkiezingen. Dat Biden met minder geld toch de voorverkiezingen won, heeft onder andere te maken met het feit dat hij belangrijke steun kreeg van belangrijke mensen en organisatie en dat zijn concurrenten op het juiste moment uit de race stapten. In de landelijke verkiezingen zul je wel degelijk veel geld nodig hebben, wil je een kans maken. De campagne van Biden is daar geen uitzondering op.

Ik las dat men er over denkt om de overige voorverkiezingen niet meer te houden. New York heeft al voorgesteld om de kiezers per post te laten stemmen als de coronacrisis nog lang duurt. Trump kan de verkiezingen ook uitstellen, maar dat zal hij niet doen, want als er op 20 januari 2021 geen nieuwe president is, wordt Nancy Pelosi de facto de baas van het land en dat zal Trump toch willen voorkomen.

Denk jij dat Biden het met minder financiële middelen wel een goede kans maakt tegen Trump?

Ha Marco,

Anthony Fauci, de directeur van het National Institute of Allergy and Infectious Diseases, stapt niet zomaar op. Hij realiseert zich dat Amerika in een meer dan lastige fase zit met de coronacrisis. Fauci bijt op zijn lip, in het belang van Amerika. Stapt hij op omdat hij zich stoort aan Trump, dan wordt het verhaal zo gedraaid dat hij geen patriot is en dat hij vertrekt in tijden dat het land hem het meest nodig heeft. Trump zal hem moeten ontslaan. De president staat alleen loyale mensen om zich heen toe. Als Fauci nog een keer uit ergernis zijn hand voor zijn gezicht houdt, moet ik nog zien of Trump dat weer accepteert.

Achter de schermen van de coronacrisis moet Joe Biden bouwen aan een campagne om Trump te verslaan. Nu de pers vooral met corona bezig is, kan dat relatief gezien buiten de spotlights gebeuren. In dit artikel lees ik dat de campagne van Biden flink achterloopt op Trump en de Republikeinen als het gaat om financiële middelen. Natuurlijk is er nog tijd om het budget flink op te krikken. Denk jij dat het een probleem is voor Biden en de Democraten als zij structureel minder geld hebben te besteden? Of liet Biden tijdens de voorverkiezingen juist zien dat financiën geen doorslaggevende rol spelen?

– – – –

Hoi Stan,

Het handelen met voorkennis is strafbaar en ik denk dat dit nog wel een staartje krijgt. En het nieuws werd wel opgepikt door de media. Zelfs Tucker Carlson van Fox News, wat toch de echokamer van de Republikeinen is, besteedde er aandacht aan. Senator van Georgia, Kelly Loeffler, die ook haar aandelen verkocht vlak voordat de beurs instortte, waste haar handen in onschuld en gaf commentaar in de show van Carlson. En dat maakte haar nog ongeloofwaardiger.

Als je denkt dat het dieptepunt is bereikt als het aankomt op uitspraken van president Trump dan kan het altijd nog erger. Ik kijk eigenlijk nergens meer van op. De coronacrisis laat zien hoe incompetent hij is en dat hij totaal geen idee waar het hij over heeft (hij leest nooit iets) en geen controle heeft over de situatie en dat is iets waar hij een hekel aan heeft. En als een journalist dan een legitieme, eenvoudige vraag stelt waar Trump de kans heeft om de Amerikaanse bevolking gerust te stellen, verliest hij zichzelf. Hij geeft hij de journalist de schuld van de berichtgeving, omdat hij niet kan uitstaan dat het beeld, waar hijzelf medeverantwoordelijk voor is, er alleen maar somberder op wordt.

Trump ondermijnt voortdurend zijn ministers en instituties en spreekt ook steeds de specialisten, zoals dokter Anthony Fauci, tegen. Zelfs tijdens persconferenties als Fauci naast hem op het podium staat verkondigt Trump, onzin over bijvoorbeeld dat er een vaccine is dat werkt, terwijl dat Fauci zegt dat dit helemaal niet het geval is.  Het is om moedeloos van te worden.

Ik vermoed dat dokter Fauci nog wel onderdeel blijft van Trumps coronateam. Hij schaamt zich voor Trump door alle bullshit die hij verkondigt. Maar ik denk dat hij blijft, omdat hij wel de juiste informatie aan de Amerikaanse bevolking kan geven en Trump zo enig tegengas kan geven. Hij denkt aan de Amerikaanse bevolking en het algemeen belang en wil hen juiste en realistische informatie en advies geven. Als hij vertrekt, komt er nog meer desinformatie. Ik denk dat hij niet zich door Trump van de wijs laat brengen. Daarnaast heeft Trump hem nodig. Als de specialisten weglopen, is de ramp al helemaal niet meer te overzien. Want het is ook wel duidelijk dat Mike Pence ook geen medische kennis heeft. Alles hangt af van mensen als Antony Fauci die de regering-Trump rondom de misinformatie en onzin de beste adviezen geven om de spreiding van het coronavirus in te dammen.

Denk jij dat directeur van het National Institute of Allergy and Infectious Diseases Anthony Fauci genoeg krijgt van Trumps onzin en desinformatie en dat hij opstapt?

Hoi Marco,

Het geluk van de vier Republikeinse senatoren en van Democratisch senator Dianne Feinstein is dat het nieuws volledig wordt beheerst door het coronavirus. Dus op dit moment zeg ik dat ze er – volledig onterecht – mee wegkomen. Tenzij de corona over een paar weken volledig naar de achtergrond is verdrongen en Amerikaanse media echt gaan graven in deze kwestie. Het toch al broze vertrouwen van Amerikanen in politici wordt er met dit soort incidenten niet groter op.

Het ene opmerkelijke moment na het andere volgt zich op in Amerika. Sinds 20 januari 2017, de dag dat Donald Trump zijn inauguratietoespraak hield, is het duidelijk dat Trump weinig op heeft met de instituties van Amerika. Hij schoffeerde ministeries en ministers die hij zelf heeft aangesteld, noemde medewerkers van het Pentagon ‘watjes’, ontsloeg FBI-directeur James Comey omdat hij niet loyaal genoeg zou zijn, maar gisteren volgde een nieuw dieptepunt. In aanwezigheid van minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo noemde Trump diens State Department het ‘Deep State Department’. Met andere woorden: ze zijn daar zo corrupt als het maar kan.

Dokter Anthony Fauci, één van de specialisten die ook bij de persconferentie stond, schaamde zich kapot (klik hier voor de beelden). Hoe kijk jij tegen deze situatie aan? En denk jij dat Fauci nog lang onderdeel is van het coronateam van Trump?

– – – –

Hoi Stan,

Voor zowel Donald Trump als Joe Biden biedt de coronacrisis kansen. Trump kan laten zien dat hij een echte leider is, dat hij de crisis onder controle heeft en als een president in ‘oorlogstijd’ voorop gaat in de strijd. Maar daar is op dit moment nog weinig van te merken. Trump blijft de virus steevast het ‘Chinese virus’ noemen, valt Democraten voortdurend aan en heeft het virus wekenlang gebagatelliseerd. Aan de andere kant had het campagneteam van Trump al een hele campagnestrategie bedacht om Biden aan te vallen. Die kan, nu alle focus op de coronacrisis ligt, de prullenbak in.

Joe Biden kan geen grote toespraken meer houden, dus dat hij blunders begaat of domme uitspraken doet, wordt daarmee verkleind. Dat zal een opluchting zijn voor zijn campagneteam. Biden kan nu in alle rust werken aan een goede, heldere boodschap en kan het coronacrisis gebruiken om Trump aan te vallen. Men moet campagnevoeren met social distancing, maar met een slimme online campagne kan Biden nu de aanval op Trump inzetten. Alle onzin en onwaarheden die Trump de afgelopen weken heeft gezegd over het coronavirus is goed materiaal om daar een paar goede campagnespotjes van te maken. Het is cynisch, maar alles is politiek, dus ook de coronacrisis wordt gepolitiseerd.

Wat betreft de senatoren die met voorkennis aandelen hebben verkocht, is er maar één conclusie. Ze moeten aftreden en worden vervolgd. Handelen met voorkennis is strafbaar, al zal het nog wel lastig worden om dit te bewijzen. Het meest schokkend is dat ze geprofiteerd hebben ten koste van hun kiezers. Terwijl zij snel nog wat miljoenen verdienden, gingen er ondertussen mensen dood aan het coronavirus. Het verbaasd me overigens niet dat het vooral Republikeinse senatoren zijn. De meeste Republikeinse politici zijn corrupt en hebben boter op hun hoofd. Ik kan geen enkele Republikeinse  senator bedenken die het hart op de goede plaats of enige ruggengraat heeft en geeft om de kiezer in zijn of haar district. Misschien is Mitt Romney de enige senator die nog een beetje geloofwaardig is. De familie Trump heeft ook hier en daar wat aandelen en wellicht hebben zij ook met voorkennis gehandeld.

Ik denk dat dit schandaal niet echt veel invloed heeft op de verkiezingen, Men richt zich nu op de bestrijding van het coronavirus. Geen van de senatoren gaat op voor een herverkiezing, naar als ze worden gedwongen af te treden kan dat een kans bieden voor de Democraten om de meerderheid in de Senaat te veroveren. Denk jij dat dit schandaal de verkiezingen wel sterk gaat beïnvloeden?

Ha Marco,

Jazeker, Joe Biden moet het hebben van de persoonlijke connectie met kiezers. Dat zagen we in New Hampshire. Op het moment dat hij van de teleprompter sprak, klonk het allemaal heel bedacht. Praatte hij vanuit zijn hart, dan klonk het gemeend en betrokken, vooral op momenten dat hij het over persoonlijk leed had. Het gevaar dat hij ‘off script’ gaat, is dat Biden een domme uitspraak doet die later tegen hem wordt gebruikt.

Het is in deze tijden van coronacrisis lastig campagnevoeren. Bij veel kiezers staat het hoofd nu niet naar een presidentiële wedloop. Kijk naar Californië, waar de gouverneur inwoners opdraagt thuis te blijven. President Trump laat dagelijks zien hoe incompetent hij was en is bij de aanpak van deze crisis. Betere reclame kan Biden zich niet wensen. Zijn campagne moet nu achter de schermen hard werken aan een centrale campagneboodschap, slimme spotjes en intelligent uitgedachte strategieën voor de swing states, Pennsylvania, Michigan en Wisconsin, drie staten die de Democraten terug móéten winnen.

Ondertussen heeft de campagne de tijd om de beste running mate voor Biden te selecteren. Biden kan gesprekken met kandidaten voeren. Op de achtergrond kan hij werken aan eenheid binnen de partij. Het is te hopen dat Bernie Sanders snel inziet dat hij uit de race moet stappen en zijn volledige steun uitspreekt voor Biden. Die moet op zijn beurt de beste mensen inhuren om ervoor te zorgen dat hij op 3 november een verpletterende overwinning boekt, het Huis van Afgevaardigden in Democratische handen houdt en de Senaat herovert.

Ik las dat vier Republikeinse senatoren en een Democraat handelden met voorkennis door hun aandelen voor de uitbraak van de coronacrisis te verkopen. Welke invloed gaat dit hebben op de verkiezingen in november, verwacht jij?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump wordt met het coronavirus voor het eerst in zijn presidentschap met een crisis geconfronteerd. Omdat hij ongeschikt is voor de baan heeft hij vanaf het begin de coronacrisis gebagatelliseerd en het afgedaan als een ‘hoax.’ Het zou vanzelf weer weggaan, toen was alles onder controle en nu heeft hij het over het ‘Chinese virus’. Het is allemaal de schuld van China. Daar schiet de Amerikaanse burger niets mee op. Die wordt alleen maar onrustiger nu het aantal besmettingen razendsnel toeneemt en Trump allemaal onzin en onwaarheden via Twitter de wereld in slingert. Dat moet vervolgens door zijn taskforce worden ontkracht.

Trump beseft dat deze crisis grote schade kan aanrichten aan zijn presidentschap en zijn herverkiezing weleens op het spel kan zetten. Dus doet men nu aan damage control en haalt men alles uit de kast om te zorgen dat Trump als een krachtige leider in ‘oorlogstijd’ wordt neergezet. Slim, maar hoe langer de crisis duurt en het nog steeds niet onder controle is, des te minder vertrouwen de Amerikanen in Trump zullen hebben. Zeker als door deze crisis de werkloosheid snel oploopt en de schappen bij Walmart leeg zijn, etc. Er is ook nog steeds een groot tekort aan testkits en andere medische apparatuur.

De coronacrisis heeft ook invloed op de presidentscampagne. Het campagneteam van Joe Biden moet nu onder deze bijzondere en onzekere omstandigheden toch met een plan komen hoe campagne kunnen blijven voeren, Biden moet het van de persoonlijke connectie hebben, maar dat kan nu niet met social distancing. Wat zou jij Biden aanraden om nu te doen?

Hoi Marco,

Zolang het gezondheidsaspect vooropstaat bij het uitstellen van de voorverkiezingen, dan is dat prima. Als er partijpolitieke spelletjes worden gespeeld, dan ben ik er geen voorstander van. In Kentucky (Andy Beshear) en Louisiana (John Bel Edwards) zitten Democratische gouverneurs. Ohio (Mike DeWine) en Georgia (Brian Kemp) worden geleid door Republikeinse gouverneurs. Er is wat mij betreft ook een groot verschil of de strijd om de nominatie heel spannend is of – zoals nu – in feite al beslist.

Ondertussen ligt president Trump flink onder vuur over zijn lakse aanpak in het beginstadium van de coronacrisis. Hij noemde het eerst een ‘hoax’ van de Democraten om zijn presidentschap te ondermijnen. Later riep hij dat alles onder controle was en het aantal besmettingen richting de nul ging. Onwaarheden die hem mogelijk later dit jaar – als de verkiezingen naderen – duur kunnen komen te staan. Het team van de president probeert nu zijn presidentschap te herdefiniëren door hem neer te zetten als een ‘oorlogspresident die het coronavirus bestrijdt’, wetende dat Amerikaanse kiezer zelden een president in ‘oorlogstijd’ wegstemt.

Wat vind jij van deze strategie? Gaat het hem helpen op weg naar zijn herverkiezing?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens dat Bernie Sanders nu aan het partijbelang moet denken en niet aan zijn eigen belang. De Democraten hebben één belangrijk doel: Donald Trump verslaan. De rest is daar aan ondergeschikt. Voor veel Democratische kiezers is dat veel belangrijker dan of een kandidaat hetzelfde denkt als hen over belangrijke thema’s. En de kiezers kiezen dan toch een vertrouwd iemand die ze kennen en die geen revolutie wil, maar het land weer in rustig vaarwater brengt.

Als we kijken naar de lijst met twaalf vrouwen die POLITICO opstelde, denk ik dat het verstandig is om een running mate te kiezen die al landelijke bekendheid heeft. Dan vallen vrouwen als Laura Kelly, Gretchen Whitmer, en Tammy Duckworth af. Deze vrouwen zijn ongetwijfeld gekwalificeerd, maar soms nog maar net in functie. Whitmer en Kelly zijn nog maar net gouverneur. Als het gaat om landelijke bekendheid dan blijven Elizabeth Warren, Amy Klobuchar en Kamala Harris over. Dit zijn niet geheel toevallig voormalige presidentskandidaten.

Het campagneteam van Biden zal zeker een uitgebreid proces doorlopen, voordat ze iemand naar voren schuiven, maar ik dicht Kamala Harris de meeste kansen toe. Ze heeft landelijke bekendheid, is al enige tijd een succesvolle senator, kan de opkomst onder de zwarte bevolking bevorderen en de Democraten hoeven niet bang te zijn dat haar zetel wordt ingenomen door een Republikein. Wat belangrijk is, is dat Joe Biden voor een iemand naast hem kiest met wie hij echt kan laten zien dat de nieuwe generatie aan de beurt is.

Vind jij dat met de coronacrisis de voorverkiezingen gewoon door moeten gaan, zoals de Democratische partij wil, terwijl staten als Ohio, Kentucky, Georgia en Louisiana de voorverkiezing hebben uitgesteld?

Ha Marco,

De manier waarop Joe Biden na de eerste Super Tuesday de Democratische partij wil verenigen, vind ik bewonderenswaardig. Hij doet echt zijn best om iedereen in de partij achter zich te krijgen. In tegenstelling tot Bernie Sanders, die maar tegen Biden aan blijft trappen (in plaats van tegen Donald Trump). Sanders liet vandaag weten dat hij zijn campagne nog eens onder de loep neemt. De senator van Vermont mag nu in het belang van de partij gaan denken en niet in het belang van Bernie Sanders.

Ja, het grote speculeren voor de vrouwelijke running mate van Joe Biden is begonnen. Er zijn tal van afwegingen te maken. In de eerste plaats vind ik dat de mogelijk toekomstige ‘veepee’ aanmerkelijk jonger moet zijn dan Biden. De vicepresident is slechts ‘a heartbeat away from the presidency’, zoals ze dat in Amerika zo mooi zeggen. Met aanmerkelijk jonger bedoel ik bij voorkeur onder de zestig. Daarnaast moet het iemand zijn die het klappen van de zweep kent. Michelle Grisham uit New Mexico zou capabel kunnen zijn – mede door haar latino-achtergrond – maar is pas iets meer dan een jaar gouverneur en al zestig.

Susan Rice is een dark horse, maar door haar ervaring in de regering-Obama en haar leeftijd (55) een zeer serieuze optie. Ook Kamala Harris is een belangrijke gegadigde. Ervaring op Justitie in Californië, sinds 2017 senator van die staat. Ze kwam vroeg in de campagne hard in botsing met Biden, maar door voor haar te kiezen, kan hij laten zien boven zo’n incident te staan. Bovendien heeft ze een nationaal profiel. Biden hoeft haar niet voor te stellen aan het land.

Dan hebben we nog Amy Klobuchar (foto, 59), sinds 2007 senator van Minnesota en voormalig presidentskandidaat, voor wie hetzelfde geldt. Met haar kan Biden misschien één of twee staten in het doorgaans Republikeinse midwesten over de streep trekken. Ze heeft ervaring, maar wordt er ook van beschuldigd dat ze haar staf niet goed heeft behandeld. Tammy Baldwin (58), bezig aan haar tweede termijn als senator van swing state Wisconsin, is ook een serieuze optie. Die staat moeten de Democraten winnen. Bovendien is ze openlijk lesbisch. Dat kan de zeer progressieve aanhang van Sanders en Elizabeth Warren wel eens over de streep trekken.

Hoe dan ook: ik denk dat Biden er goed aan doet iemand te kiezen met profiel en inhoud. Vier jaar geleden maakte Hillary Clinton de fout door grijze muis Tim Kaine (destijds 58) te kiezen en niet te gaan voor een partijgenoot uit de nieuwe generatie Democratische politici. Vind jij trouwens dat Joe Biden al snel zijn running mate bekend moet maken? En wie zou hij volgens jou moeten kiezen?

– – – –

Hoi Stan,

Een zogenoemde clean sweep voor Joe Biden. Hij won met overmacht de voorverkiezingen in Arizona, Florida en Illinois. Met de winst van Biden in deze staten is de voorsprong van hem nu zo groot dat de druk op Bernie Sanders vanuit de partij nu wel erg groot wordt om te stoppen. Biden deed in een speech opnieuw een handreiking naar de jonge kiezers die vooral op Sanders stemmen. “To the young voters who have been inspired by Sen. Sanders:  I hear you. I know what’s at stake. I know what we have to do”, aldus Biden.

Voor Bernie Sanders is de campagne nu wel voorbij. Ik zie geen enkele mogelijkheid meer voor hem om de nominatie te winnen. Biden, ook al heeft hij nog niet de benodigde 1.991 gedelegeerden, kan zich opmaken om de partij te verenigen en een strategie te ontwikkelen om Donald Trump te verslaan.

De Democratische partij denkt, als gevolg van het coronavirus, de komende voorverkiezingen maar te schrappen, omdat Biden toch de nominatie wint. Daarnaast begint de speculatie over een de potentiële vrouwelijke running mates (we hadden het er al kort over). Op POLITICO staat een opinieartikel waar twaalf potentiële ‘veepees’ worden genoemd, de één wat meer voor de hand liggend dan de ander. Bekende namen als Kamala Harris, Amy Klobuchar en Elizabeth Warren worden genoemd. Maar ook wat onbekende namen zoals Susan Rice (African-American en nationaal veiligheidsadviseur in de regering-Obama), Laura Kelly (gouverneur van Kansas), Michelle Lujan Grisham (latino en gouverneur van New Mexico) en Tammy Baldwin (senator van Wisconsin). Wat vind jij? Moet Biden voor een bekende naam gaan of voor een vrouw uit een swing state die de Democraten in november moeten winnen?

Hoi Marco,

Of de verkiezingen in november worden uitgesteld, vereist een blik in de glazen bol. Enerzijds begrijp ik dat een president niet de autoriteit heeft om verkiezingen zomaar uit te stellen, aan de andere kant kijk ik bijna nergens meer van op. Hoelang deze crisis duurt, weet niemand, maar op het moment dat zijn herverkiezing in gevaar komt, sluit ik niet uit dat Trump er alles aan gaat doen om het zo te draaien dat verkiezingsdag voor hem op een gunstig moment valt.

Anderzijds: laten we niet te veel op de zaken vooruitlopen. 3 november is nog bijna acht maanden weg. De Democraten moeten nog een aanvoerder kiezen. Vandaag zijn er verkiezingen in Florida, Illinois en Arizona. De gouverneur van Ohio heeft vanwege het coronavirus besloten om de voorverkiezingen uit te stellen naar begin juni. In de drie staten waar wordt gestemd, ligt Joe Biden op voorsprong. Wat vind jij: moet Bernie Sanders de strijd na vandaag opgeven als Biden in Florida, Arizona en Arizona zegeviert?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Joe Biden tijdens het debat aankondigde dat hij een vrouw als running mate zal kiezen, was een verrassende uitspraak en was dan natuurlijk ook groot nieuws. De uitspraak is opmerkelijk en Biden bereikt hiermee twee doelen.

Het is opmerkelijk, omdat het hoogst ongebruikelijk is dat een kandidaat nog voor dat hij of zij de nominatie heeft al voorsorteert om een eventuele vice-presidentskandidaat te kiezen. Ted Cruz deed het in 2016, om zo te proberen te zorgen dat Trump niet de zou nominatie winnen. Meestal wordt de vice-presidentskandidaat enkele weken voor de conventie gepresenteerd en vaak is onduidelijk wie dat is. Biden maakt nu al een keuze. Het wordt een vrouw.

Doordat Biden deze uitspraak doet, gaat hij er waarschijnlijk vanuit dat hij Bernie Sanders zal verslaan en probeert hij Sanders zo de wind uit de zeilen te nemen. Een slimme zet. Met de nominatie op zak kan hij op zoek naar een geschikte vrouwelijke running mate. Het doel wat Biden wil bereiken is om eventuele twijfelende vrouwelijke kiezers die eigenlijk op Biden stemmen omdat er geen redelijk alternatief meer over is (Sanders is te links) zo over de streep te trekken. De uitspraak was beslist geen blunder, maar van tevoren bedacht.

De namen die rond gaan zijn allemaal gekwalificeerde vrouwen en een stuk jonger dan Biden. Wat betreft Gretchen Whitmer denk ik dat zij haar termijn als gouverneur moet uitzitten, ze zit er nog maar net. Haar tijd komt nog wel en ze kan zorgen dat Michigan in november weer in Democratische handen komt. Kamala Harris zou ik graag als minister van Justitie zien. Elizabeth Warren zou een interessante keuze zijn om zo de progressieve kiezers aan zich te binden. Maar het campagneteam van Biden heeft ongetwijfeld een heel lijstje met vrouwen. Het lastig te zeggen wie het moet worden, er zijn genoeg geschikte vrouwen. Wat belangrijk is dat een vrouw wel enige (landelijke) bekendheid heeft. Dan vallen Grisham, Raimondo en Whitmer af. Om een voormalige presidentskandidaat als Amy Klobuchar of Kirsten Gillibrand te kiezen ligt meer voor de hand.

Biden probeerde in het debat toenadering tot Sanders te zoeken, maar daarnaast ook presidentieel over te komen. Biden kijkt al veel verder vooruit. Sanders zocht voortdurend de aanval en viel Biden aan. Maar het was niet genoeg. Als Sanders nog enige kans op de nominatie wilde maken dat had hij een harde klap aan Biden moeten uitdelen. Maar die bleef uit. Na de voorverkiezingen in Arizona, Florida, Illinois en Ohio is het voor Sanders wel klaar.

Amerika gaat als gevolg het coronavirus steeds verder op slot. In de staten New York, New Jersey, Connecticut en Ohio gaan naast scholen nu ook restaurants en cafés dicht. Ondertussen roept Trump dat alles onder controle is, terwijl het aantal besmettingen toeneemt en de onrust groeit. Staten als Georgia en Louisiana hebben de voorverkiezing uitgesteld. En er verschijnen nu artikelen op internet dat Trump de verkiezingen van 3 november kan afgelasten. Denk jij dat dit een serieuze mogelijkheid is?

Hallo Marco,

De mededeling dat Joe Biden voor een vrouwelijke vicepresident gaat, vond ik het meest opvallende aan het debat. Dat nieuws beheerst alle kranten en websites. Biden gaat voor een vrouw (slimme keuze!). De geijkte namen van Kamala Harris, Amy Klobuchar, Elizabeth Warren en Kirsten Gillibrand komen voorbij. Ook de vrouwelijke gouverneurs Michelle Grisham (New Mexico), Gina Raimondo (Rhode Island) en Gretchen Whitmer (Michigan) komen voorbij. Whitmer klinkt niet onlogisch. Ze is 48 jaar en komt uit Michigan, een staat die de Democraten moeten winnen. Anderzijds is Whitmer pas veertien maanden gouverneur, maar is sinds 2000 politiek actief.

Buiten het feit dat Biden op sommige momenten moeilijk uit zijn woorden kwam, was dit debat geen game changer. Biden hield keurig de nul tegen Sanders, die diep in zijn hart weet dat de campagne voorbij is. Morgen gaan Florida, Ohio, Arizona en Illinois stemmen. Als dat goed gaat voor Biden, dan heeft hij de nominatie zo goed als in de tas. Bovendien was Biden zo slim om kort voor het debat twee plannen van Sanders en Warren te omarmen: publieke scholen en universiteiten worden gratis voor gezinnen met een inkomen onder de 125.000 dollar en een ‘bankroetplan’ voor werkende families.

Het grote speculeren voor de vrouwelijke ‘veepee’ is nu ook losgebarsten. Stel dat jij in het campagneteam van Biden zou zitten: wie zou jij hem aanraden als running mate?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat er nu bewegingen zijn die de campagne van Joe Biden aanvallen en proberen uit alle macht te zorgen dat Bernie Sanders de nominatie wint, laat zien dat de aanhang superfanatiek is en niet zo maar automatisch op Biden zal gaan stemmen. Ook Sanders zal zich pas in een laat stadium achter Biden scharen. Pas als zijn doelen zijn bereikt en zijn nalatenschap is veilig gesteld, zal hij uiteindelijk inzien dat Biden de kandidaat is die het tegen Trump zal opnemen, hoezeer dat ook tegen zijn zin is.

Het klopt dat de aversie tegen Clinton vele malen groter was dan tegen Biden. Sanders profiteerde daar in 2016 van. Sanders wil ook maar één ding: Trump uit het Witte Hus krijgen. Hij moet inzien dat eenheid in de partij dan van cruciaal belang is.

Het debat wordt interessant. Veel vragen zullen gaan over de coronacrisis. Sanders zal zeggen dat met Medicare for All de problemen niet zo groot zouden zijn als dan ze nu zijn. Hij zal beargumenteren dat er onder zijn plannen genoeg testkits zouden zijn. En dat de overheid er voor zou zorgen dat veel onverzekerden die geen geld hebben om zich te laten testen wel de mogelijkheid krijgen om zich te laten testen. Als Sanders dit goed voor het voetlicht kan brengen, kan dat een game changer zijn. Biden moet oppassen dat hij geen domme versprekingen doet.

Ik verwachte en hard debat. Sanders moet, wil hij nog een kans maken, er hard ingaan. Wat vond jij opvallend aan het debat?

Ha Marco,

Natuurlijk is de ‘Never Biden Movement’ een bedreiging voor Joe Biden, maar ik verbaas me vooral over de apathische houding van Bernie Sanders. Hij zou zich onmiddellijk moeten distantiëren van deze acties en zijn supporters moeten oproepen hiermee te stoppen. Dat is in het belang van de eenheid binnen de Democratische partij. De geschiedenis herhaalt zich. Vier jaar geleden gebeurde hetzelfde toen Hillary Clinton van Sanders won.

Anderzijds meldt het artikel waaraan jij refereert ook dat kiezers een stuk positiever tegen Biden aankijken dan tegen Clinton. Bovendien realiseren kiezers ook dat er één kans is om Donald Trump uit het Witte Huis te krijgen: komende november. Ze weten dat Biden niet perfect is, soms zaken door elkaar haalt en niet de toekomst van de Democratische partij is. Maar Biden kan Sanders morgen wel flink aanvallen op het feit dat een deel van zijn aanhang zich tegen Biden keert als hij de nominatie wint. En dat Sanders daar niets van zegt.

Ik verwacht morgennacht een stevig debat. Het wordt de laatste kans voor Sanders om nog een game changer te realiseren. Hoe onvriendelijk wordt het, verwacht jij?

– – – –

Hoi Stan,

De toespraak van president Trump vanuit de Oval Office was rampzalig, Het roept alleen maar meer vragen op. En zijn oproep tot eenheid, voor wie dat nog geloofde, werd daarna door tweets weer onderuit gehaald. Trump geeft nog steeds de schuld aan de regering-Obama. Het Witte Huis moest na de speech allerlei verklaringen uitgeven om de boel weer enigszins recht breien. Hoe kan je in een uitgeschreven toespraak zo veel fouten maken?

De regering-Trump is de regie volledig kwijt. En de toespraak van Trump heeft de situatie alleen maar erger gemaakt. De toespraak en de hele aanpak van de coronacrisis zou wel eens het keerpunt kunnen zijn in het presidentschap van Trump en zou hem zijn herverkiezing kunnen kosten, Daarvoor is het natuurlijk nog te vroeg, maar het geeft wel aan dat de regering zo incompetent is en de uitbraak van het coronavirus totaal heeft onderschat en niet weet hoe men het moet aanpakken. Trump heeft het in het begin alles gebagatelliseerd en riep dat het een stevige griep was, terwijl al duidelijk was dat het veel ernstiger was.

Daarnaast zou de regering met één stem moeten spreken, maar het tegenovergestelde gebeurt. Er is verwarring en alles wat de taskforce zegt, wordt door Trump weer ontkracht. Dit draagt alleen maar bij aan de verwarring en dat zorgt voor onrust onder de bevolking.

Bij Trump ligt het nooit aan hemzelf en is het altijd de schuld van anderen, In dit geval krijgt Europa de schuld van het coronavirus in Amerika. Om nu alle vluchten naar Amerika te schrappen helpt niet, omdat er in binnen Amerika nog mag worden gevlogen. Mensen uit de staat Washington, waar de meeste besmettingen zijn, mogen dus nog gewoon naar andere delen in Amerika vliegen. Alle samenhang en coördinatie ontbreekt.

Ik denk dat de Democraten dit gaan uitbuiten. Joe Biden en Bernie Sanders krijgen op het aanstaande debat ongetwijfeld de vraag hoe zij dit zouden aanpakken.

In 2016 was er een ‘Never Trump’ beweging en nu bericht POLITICO over een “Never Biden’ beweging.  Hashtags als #NeverBiden en #WriteinBernie zijn trending. Het lijkt er dus op dat er een beweging van Bernie Sanders-supporters is die niet bereid zijn op Joe Biden te stemmen. Denk jij dat dit een serieuze bedreiging vormt voor Biden?

Hoi Marco,

Een gevleugelde uitspraak is dat een week in de politiek lang is en twee weken een eeuwigheid. Toch denk ik dat deze coronacrisis een lange schaduw zal trekken over de verkiezingscampagne. Ga maar na: amper twee weken geleden was de coronacrisis in de ogen van president Trump een ‘hoax’ van de Democraten om hem onderuit te halen. Het zou vanzelf overgaan, net als de griep. Het zou een tijd moeten zijn van nationale eenheid, twitterde Trump, die 48 uur eerder vanwege de corona in Washington State de Democratische gouverneur van die staat een ‘slang’ had genoemd.

Denk eens aan de economische gevolgen. De beurzen zijn gigantisch gedaald. Het hele argument dat de economie het onder het presidentschap van Trump zo geweldig doet, glipt hem door de vingers. Kiezers uit alle windhoeken van het land krijgen in de gaten dat het downplayen van de coronacrisis door Witte Huis-zender Fox News toch niet de realiteit is van hun dagelijkse leven. In een mum van tijd zouden er allerlei tests beschikbaar zijn voor mensen om te controleren of ze het virus onder de leden hebben. In de praktijk is dat niet zo. Tijdens zijn speech vanuit de Oval Office zei Trump dat alle vormen van vervoer vanuit Europa met ingang van vrijdagnacht zou worden stopgezet. Amper twee uur later kwam er een verklaring dat dit niet geld voor vrachtverkeer.

Mensen zien een onsamenhangende regie vanuit de regering. Ik denk dat de aanpak – of een gebrek daaraan – weleens het Waterloo (of het Katrina) van Trump kan worden. Denk jij dat de president de regie over deze crisis nog beheersbaar kan maken?

– – – –

Hoi Stan,

Het coronavirus lijkt nu ook effect op de verkiezingscampagne te hebben. Het Democratische debat dat in Arizona zou plaatsvinden, is verplaatst naar Washington D.C. En er zullen ook geen grote campagnebijeenkomsten meer zijn. Dat is vooral jammer voor Bernie Sanders, want die bijeenkomsten zijn echte happenings.

Dat Bernie Sanders vooral voor zichzelf meedoet en niet het belang van de partij vooropstelt, is wel duidelijk. Hij vecht voor zijn nalatenschap. Hij is ook geen echte Democraat. Hij is een onafhankelijke senator, maar begreep al vroeg dat je als onafhankelijke kandidaat geen kans maakt om überhaupt in de voorverkiezingen een kans te maken. Het probleem van Sanders is dat de jonge kiezers een te smalle basis zijn om te winnen. Ook blijkt uit onderzoek, in tegenstelling tot wat Sanders zelf beweert, dat hij geen nauwelijks nieuwe kiezersgroepen aan zich weet te binden en de opkomst nu in staten voor hem veel lager is dan vier jaar geleden. Sanders profiteerde vier jaar geleden van de afkeer die er tegen Hillary Clinton was. Kiezers stemmen nu vooral strategisch en niet ideologisch en stemmen dus op Joe Biden, omdat ze denken dat hij de beste kandidaat is om Donald Trump te verslaan.

Het wordt voor Biden nog een hele klus om de kiezers die op Sanders stemden aan zich te binden. Deze kiezers zullen, net als vier geleden teleurgesteld zijn, maar of sommige van deze kiezers opnieuw op Trump zullen stemmen, betwijfel ik. Clinton was een meer controversiële kandidaat dan Joe Biden. Biden doet er verstandig aan om een handreiking te doen aan de jonge generatie. Dat kan door een jonge running mate te kiezen en bijvoorbeeld iets over de gigantische studieschuld op te nemen in zijn plannen. Joe Biden moet hun zorgen serieus nemen en een handreiking doen om bijvoorbeeld verjonging in zijn kabinet door te voeren.

Wat voor effect denk jij dat de coronacrisis verder nog zal hebben op de verkiezingscampagne?

Ha Marco,

Jennifer Rubin schreef een verhelderend opiniërend artikel in The Washington Post over Bernie Sanders. Moraal van het verhaal: het gaat Bernie Sanders vooral om hemzelf, nooit om de partij. Rubin raakt hiermee de kern. Laat duidelijk zijn dat de senator van Vermont alle recht heeft om a) in de race te blijven en b) een politieke nalatenschap achter te laten. Maar wie campagne voert om, zoals Sanders het omschrijft, ‘de gevaarlijkste en meest corrupte president uit de geschiedenis’ te verslaan, moet verder kijken dan zijn eigenbelang.

Dus ja, voorlopig denk ik dat Sanders doorgaat met campagnevoeren. In elk geval nog een week. Hij pakt het debat van zondag mee en de voorverkiezingen van komende dinsdag in Florida, Arizona, Illinois en Ohio. Sanders hoopt op een game changer. Dat mag, maar als na dinsdag blijkt dat Joe Biden nog steviger in het zadel zit om de Democratische nominatie te grijpen, dan moet Sanders in het partijbelang een stap opzij doen. Vanaf dat moment – en eigenlijk al vanaf nu – moeten de Democraten eenheid uitstralen om in november Donald Trump te kunnen verslaan.

Sanders had tot South Carolina de wind in de zeilen. Uitslagen in Iowa, New Hampshire en (in mindere mate) Nevada zijn niet representatief voor de rest van Amerika. Sanders voert een energieke campagne met een hoge opkomst onder jongeren. Die kiezersgroep moet Biden in november aan zich zien te binden. Geen eenvoudige taak. Wat is volgens jou de beste strategie om ervoor te zorgen dat jongeren in november op Biden gaan stemmen, ook al is dat in hun ogen niet de beste kandidaat?

– – – –

Hoi Stan,

De Democratische partijtop haalt waarschijnlijk opgelucht adem dat Joe Biden de nominatie gaat winnen. Maar Bernie Sanders gaf in een persconferentie na zijn verlies op Mini-Tuesday aan dat hij niet uit de race stapt. Hij geeft niet op. Net als vier jaar geleden, toen al duidelijk werd dat Hillary Clinton de nominatie zou winnen, ging Sanders door tot aan de conventie om zo te zorgen dat veel van zijn progressieve punten in het partijprogramma werden opgenomen. En dat doel heeft hij nog niet bereikt.

Op de persconferentie gaf Sanders aan dat zijn kiezers de toekomst van de Democratische partij zijn en dat naar hen moet worden geluisterd. Democratische kiezers van 35 jaar en jonger stemden op Sanders. Maar Sanders viel Joe Biden ook hard aan. Hij doet mee aan het Democratische debat in Arizona en zal daar Biden hard aanvallen op zijn gematigde en rechtse standpunten die, in de ogen van Sanders, zorgen dat de status quo blijft gehandhaafd.

Er is dus nu nog geen sprake van eenheid in de partij. Maar Bernie Sanders moet het grote doel voor ogen houden: Donald Trump verslaan. Dat is het hoofddoel van de Democraten en daar voor moet Sanders zijn ego opzij zetten. En de kiezers willen dat Joe Biden het tegen Trump gaat opnemen. Om de partij te verenigen en als eenheid Trump aan te vallen is het verstandig als Sanders stopt. Maar dat zit niet in de aard van de senator van Vermont.

Denk jij dat Bernie Sanders doorgaat tot aan de Democratische conventie om toch wat van zijn linkse plannen te verwezenlijken?

Hoi Marco,

Dat Bernie Sanders na de nederlaag op Mini-Tuesday linea recta naar zijn huis in Vermont ging, is veelzeggend. Ik denk dat hij een flinke klap heeft gekregen. Negen dagen geleden leek hij op weg naar de Democratische nominatie – wat voor een ongelooflijke revolutie had gezorgd binnen de Democratische partij – maar in het zicht van de haven lijkt hij te stranden. En wat te denken van Joe Biden. Als je op 77-jarige leeftijd als comeback kid wordt bestempeld, doe je iets goed.

Het kan bijna niet anders of Sanders moet zich thuis beraden over het vervolg. Ik kan me voorstellen dat hij aanstaande dinsdag nog een rondje wil meedoen in Arizona, Florida, Illinois en Ohio, omdat daar nu eenmaal veel kiezers wonen. Anderzijds: elke dag dat Sanders blijft inhakken op Biden is goed nieuws voor Donald Trump. Mijn advies aan Sanders: stop ermee, schaar je onvoorwaardelijk achter Biden, roep je supporters op hetzelfde te doen en voer onvermoeibaar campagne voor Biden.

Sanders heeft namelijk zijn doel bereikt: de Democratische partij is door zijn aanwezigheid en agenda al een stuk progressiever geworden. Juist nu, in het enige jaar waarin de Democraten de kans hebben om Trump te verslaan, zou Sanders zijn fans moeten enthousiasmeren om op Biden te stemmen. Wat denk jij: is de eenheid binnen de Democratische partij op tijd te herstellen voor de verkiezingen in november?

– – – –

Hoi Stan,

Het coronavirus houdt de wereld in zijn greep en dat geldt ook voor Amerika. Het aantal besmette Amerikanen loopt in rap tempo op. New Rochelle, een plaatsje iets buiten New York, wordt van de buitenwereld afgesloten, senatoren gaan uit zichzelf in quarantaine en ondertussen roepen de president en Fox News dat het de schuld is van de Democraten. Dit is de eerste echte crisis van de regering-Trump en het is duidelijk dat men er totaal niet op is voorbereid. Trump heeft nu Mike Pence aangewezen. Die leidt een taskforce en geeft dagelijks een persconferentie om zou de indruk te wekken dat men er bovenop zit.  Als deze crisis uit de hand loopt, zal Trump Pence de schuld geven, terwijl hij zelf de regie zou moeten nemen.

De schade aan de economie zal Trump het meeste zorgen baren. Het inzakken van de beurzen is iets waar Trump dagelijks naar kijkt. Hij ziet de aandelenkoersen als de graadmeter voor zijn populariteit. Daarnaast roept Mike Pence totaal wat anders dan president Trump. Er lijkt geen coördinatie te zijn en Trump lijkt vooral met zichzelf bezig. Hij denkt dat het virus vanzelf zal over gaan.

Als gevolg van het coronavirus hielden zowel Joe Biden als Bernie Sanders geen grote toespraken met veel aanhangers toen de uitslagen binnenkwamen uit de staten waar gestemd werd. Ook het komende Democratische debat in Arizona zal gehouden worden zonder publiek. Bernie Sanders gaf helemaal geen toelichting op de voor hem dramatische verlopen Mini-Tuesday. Hij verloor Mississippi, Missouri, Idaho en Michigan. Vooral Michigan was pijnlijk. Vier jaar geleden won hij deze staat nog van Hillary Clinton.  Sanders wint wel North Dakota, maar daar zijn maar 16 gedelegeerden te winnen. Volgens POLITICO heeft Biden nu 846 gedelegeerden en Sanders 684 gedelegeerden. Een verschil van 162 gedelegeerden. En er zijn 1.991 gedelegeerden nodig om te winnen.

Het momentum van Joe Biden zet door en de weg naar de nominatie ligt open. Voor Sanders ziet het er somber uit. Hij ligt nu zo ver achter dat hij Biden eigenlijk niet meer kan inhalen. Vind jij dat Sanders moet stoppen en zijn supporters moet oproepen om Biden te steunen?

Ha Marco,

Voor de eenheid in de Democratische partij is het een zegen als na volgende week duidelijk is wie de partij aanvoert tegen president Donald Trump. De Democraten zijn niet gebaat bij lange, bloederige voorverkiezingen die de partij uit elkaar scheuren. Ik denk dat de kiezers zich vandaag en volgende week maar eens duidelijk moeten uitspreken welke richting het uit moet gaan. Joe Biden krijgt de steun van steeds meer prominente Democraten. Hij heeft de nominatie nog niet in de tas, maar is nooit zo dichtbij geweest als nu.

Je hebt gisteren ongetwijfeld het nieuws meegekregen dat de beurzen behoorlijk in elkaar zijn gezakt. Het coronavirus slaat wereldwijd toe. President Trump claimt dat hij alles onder controle heeft, maar ook het aantal coronagevallen in Amerika loopt steeds verder op. Ondertussen twittert hij zich een slag in de rondte en is hij boos op de wereld. De regering Obama-Biden zou het meest corrupte kabinet uit de geschiedenis zijn, de Democraten naaien Bernie Sanders een oor aan en de ‘fake news media’ krijgen ervan langs. Denk jij dat Trump in de campagne last gaat krijgen van zijn aanpak van de coronacrisis?

– – – –

Hoi Stan,

Kamala Harris zou een goede running mate zijn. Ze heeft ervaring als senator en komt uit het blauwe Californië. Of zij, als ze gevraagd wordt, ook ja zegt, weet ik niet. Als voormalig openbaar aanklager zou ze ook heel geschikt zijn als minister van Justitie. Maar dat de running mate een zwarte politicus (en dan het liefst een vrouw) moet zijn lijkt me wel een uitgemaakte zaak.

Het is voor Bernie Sanders zaak dat hij morgen een aantal staten wint of niet met al te groot verschil van Joe Biden verliest. Anders wordt het wel een moeilijk verhaal. De gouverneur van Michigan heeft zich nu ook achter Joe Biden geschaard en dat is niet gunstig voor Sanders. Ik denk dat nadat volgende week grote staten als Florida en Ohio hebben gestemd het wel duidelijk is wie de meeste kans heeft op de nominatie. Maar als we naar 2016 kijken zal Sanders niet opgeven. Hij zal door gaan tot aan de conventie om net als vier jaar geleden iets van zijn plannen in het partijprogramma te krijgen. Overigens blijkt uit een peiling op deze website dat de meeste mensen (53 procent) denken dat Sanders de nominatie wint. Denk jij dat het na volgende week beslist is?

Hoi Marco,

Als Elizabeth Warren vijftien jaar jonger was, dan zou ze een prima keuze zijn geweest als running mate voor Joe Biden of Bernie Sanders. Maar vergeet niet dat ze in de zomer 71 jaar wordt. Biden en Sanders zijn nog ouder. Gezien hun leeftijd wordt de keuze voor een running mate heel belangrijk. Want het moet een capabele man of vrouw zijn die meteen kan inspringen als Biden of Sanders iets overkomt.

Gezien het politieke klimaat in Amerika zie ik ook het liefst een jongere vrouw. Dan ligt Kamala Harris het meest voor de hand. Ze is een ervaren senator, deed namens de Democraten een gooi naar het presidentschap, ligt goed bij de zwarte kiezer en is met haar 55 jaar jong genoeg om het Democratische ticket in balans te houden. Bovendien komt ze uit Californië, een staat die betrekkelijk veel leden van het Huis van Afgevaardigden levert. De Democraten willen daar graag de meerderheid houden. Californië is een veilige staat voor de Democraten. Als Harris haar rol als senator moet opgeven, is de kans aanzienlijk dat die zetel in Democratische handen blijft.

Morgen gaan Idaho, Michigan, Mississippi, Missouri, North Dakota en Washington State stemmen. Veel ogen zijn gericht op Michigan. Sanders kreeg daar veel kansen toegedicht, maar volgens FiveThirtyEight ligt Biden flink voor. In Washington ligt Sanders een neuslengte voor. Volgende week dinsdag gaan Arizona, Florida, Illinois en Ohio stemmen. Verwacht jij dat volgende week woensdag duidelijk is wie de Democratische kandidaat wordt?

– – – –

Hoi Stan,

Natuurlijk heeft Bernie Sanders, net als Joe Biden, problemen. Als je al decennia meeloopt in de politiek en al heel wat bagage hebt en je tegenstander heeft dat niet, dan is dat een nadeel. Ook Bernie Sanders kent zo zijn gebreken. Zijn uitgesproken socialistische ideeën die voor veel Amerikanen veel te ver gaan, zal Donald Trump zeker uitvergroten en tegen hem gebruiken.

Ik denk dat seksisme een rol speelt. Dat gebeurde in 2016 ook. Hillary Clinton en vrouwen in het algemeen ondervinden dit al hun hele leven in de politiek. Maar zeker toen Elizabeth Warren terugkrabbelde en weigerde te zeggen hoeveel Medicare for All zou gaan kosten, daalde ze in de peilingen. Ik denk dat we rustig kunnen zeggen dat dit een keerpunt was in haar campagne. Ook haar aanval op Michael Bloomberg hielp vooral Joe Biden en niet haar. We zagen in New Hampshire hoe goed en energiek ze is, maar toch kon ze de progressieve kiezer niet overtuigen.

Ik ben van mening dat Joe Biden of Bernie Sanders Elizabeth Warren niet als running mate moeten kiezen. Warren is capabel en zou ongetwijfeld een goede running mate zijn, maar ik denk dat Biden en Sanders een relatief jonge zwarte vrouw moeten kiezen. Vind jij Warren wel een goede keuze?

Ha Marco,

Natuurlijk is de kandidatuur van Joe Biden een risico. Donald Trump pakt hem hard aan, op zijn leeftijd, op zijn versprekingen, op de verkeerde beslissingen uit zijn verleden. Maar dat geldt ook voor Bernie Sanders, een oude hartpatiënt die in het verleden opzichtig tegen Rusland en het communisme aanschurkte. De risico’s met Sanders – die weliswaar de jongeren achter zich heeft, maar weinig steun ondervindt vanuit het gematigde midden – zijn minstens net zo groot. Bovendien mocht een verslaggever van The Washington Post onlangs geen vraag stellen en weigert Sanders zijn medische gegevens vrij te geven. Op wiens leest zijn die acties geschoeid? Precies: Donald Trump.

Seksisme speelt ongetwijfeld een rol, ook in deze voorverkiezingen. Ik geloof alleen niet dat het een hoofdrol speelt. Van alle vrouwen die namens de Democraten een gooi deden naar het presidentschap was Elizabeth Warren misschien wel de meest capabele. Ze had overal een plan voor, haar campagne was de meest doordachte van allemaal. Maar toen ze kritische vragen kreeg over Medicare for All, pareerde ze die slecht. Helemaal in het begin van haar campagne claimde ze een inheemse afkomst te hebben, maar na een DNA-test bleek dat maar twee procent te zijn. In een campagne kan het snel gedaan zijn met je geloofwaardigheid.

Vind jij dat Joe Biden en Bernie Sanders moeten overwegen om Elizabeth Warren running mate te maken, zodra ze de nominatie in de tas hebben?

– – – –

Hoi Stan,

Politiek heeft vaak meerdere kanten en het hangt soms van toevalligheden af. Het juiste moment, de tijd, een beetje geluk of een uitgedachte strategie. Als Joe Biden de Democratische nominatie wint, dan is hij de ideale tegenstander voor Trump. Trump heeft al voorgesorteerd op het feit dat Biden zijn tegenstander wordt. Niets voor niets gaf hij opdracht om dirt over Biden en zijn zoon Hunter op te zoeken in Oekraïne. Trump zal daar op blijven hameren ook al is er geen bewijs voor en is het fake news.

De wederopstanding van Biden komt vooral door de steun van Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Michael Bloomberg en druk van de partijtop op de kandidaten om zich achter Biden te scharen om zo Bernie Sanders tegen te houden, Het establishment heeft zich nu geconsolideerd rondom de voormalige vicepresident.

Ik ben met je eens dat er geen Biden-haat is en dat men geen grondige hekel heeft aan Biden, zoals dat bij Hillary Clinton wel het geval was. Hij wordt gerespecteerd en gewaardeerd. Maar ik denk dat zijn versprekingen en blunders echt door Trump zullen worden uitgebuit en wat voor Clinton het email-schandaal was, is voor Biden het Oekraïne-verhaal.

Het probleem is dat alle Democratische kiezers voor het veilige midden kiezen. Dat is misschien veilig en logisch, maar is dat ook de beste keuze? Daar ben ik niet zo zeker van. Als je belangrijkste doel is om Trump te verslaan, is het dan verstandig om  een politicus die veel bagage heeft en tot de swamp behoort te nomineren. Daarnaast heeft Biden ook de jonge (latino)kiezers, die vooral op Sanders stemmen, nodig. Met alleen de oudere en zwarte kiezers redt Biden het niet.

Ik zie het dus anders en ik vrees echt dat het scenario van 2016 zich kan herhalen. Maar goed, wie weet wat er in acht maanden nog kan veranderen. Het is wel zaak dat de race tussen Biden en Sanders dan snel wordt beslist. Dan kan de partij worden verenigd en kan men aan een goede heldere boodschap werken.

Denk jij overigens ook dat seksisme een rol heeft heeft gespeeld tijdens de verkiezingsrace, waar voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi over speculeerde? Het is toch jammer dat er nu uiteindelijk geen enkele vrouw meer over is?

Hoi Marco,

Politiek is vaak het verhaal van enerzijds en anderzijds. Ja, er zijn redenen om te denken dat het scenario van 2016 zich herhaalt met Joe Biden als kandidaat. Hij is te oud, hoort te veel bij de gevestigde orde, heeft weinig originele plannen, heeft een probleem met het gedoe rond zoon Hunter in Oekraïne, zou Donald Trump niet aankunnen in de debatten, heeft een zwakke staf en een beroerd georganiseerde campagne. Geen zaken waar je heel vrolijk van wordt.

Anderzijds zijn er nog acht maanden tot de presidentsverkiezingen. Biden is in een paar dagen in staat gebleken het gematigde midden aan zich te binden. Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Mike Bloomberg schaarden zich achter de voormalige vicepresident. Biden geniet enorme steun onder de zwarte bevolking in Amerika en wordt tamelijk breed gerespecteerd door kiezers in het algemeen, ook Republikeinen. Onderschat in 2016 niet de enorme Hillary-haat in Amerika. Die afkeer roept Biden amper op. Hij is de vriendelijke, meelevende opa die nog één keer zijn laatste kunstje komt doen.

Al in de zomer viel het mij in gesprekken met kiezers in de Deep South op hoezeer zij hem respecteren en waarderen. Daar zaten Democraten tussen die in 2016 op Donald Trump stemden, omdat ze Hillary Clinton verschrikkelijk vonden. ‘He was the lesser of 2 evils’, zei een man uit Georgia tegen me. Democraten weten ook wel dat Biden niet de toekomst is van de Democratische partij, maar ze achten hem wel het beste in staat om Trump te verslaan. Die eensgezindheid onder Democraten is – met uitzondering van verstokte aanhangers van Bernie Sanders – heel groot.

Een slimme Biden trekt nu alle jonge, slimme, hardwerkende campagnemedewerkers weg bij Buttigieg, Klobuchar en Bloomberg. Zij kunnen bouwen aan een stevige campagne, een heldere boodschap, een verenigde Democratische partij en een goed geprepareerde Biden, die beide voeten op de grond moet houden. Natuurlijk wordt het heel lastig om Trump te verslaan, maar als je zo kunt opstaan uit de politieke dood zoals Biden, dan ben je ook niet meer bang om Trump aan te pakken. Of denk jij er heel anders over?

– – – –

Hoi Stan,

Elizabeth Warren heeft haar campagne beëindigd. Het was een kwestie van tijd. Na de voor haar dramatische uitslag op Super Tuesday waar ze niet eens haar thuisstaat Massachusetts won, was het duidelijk dat haar campagne ten einde was. Warren spreekt niet haar steun uit voor Joe Biden of Bernie Sanders. En dat zal vooral Sanders jammer vinden. Het is de vraag wat de kiezers van Warren gaan doen.

De zoektocht naar een geschikte running mate vind ik nogal voorbarig. De race is nog lang niet beslist, maar er wordt natuurlijk wel over gespeculeerd. Voor zowel Biden als Sanders zou ik een jonge vrouwelijke running mate kiezen. En dan kom je al snel uit bij bijvoorbeeld Kamala Harris of Stacey Abrams. Maar om nu al met de running mate te komen nu de race nog niet beslist is, lijkt me geen goede strategie.

De race gaat, na het stoppen van Bloomberg en Warren, tussen twee oude mannen. Het establishment en de voormalige gematigde kandidaten hebben zich allemaal achter Joe Biden geschaard. Mij bekruipt het gevoel dat met Joe Biden het scenario van 2016 zich wel eens zou kunnen herhalen? Wat denk jij?

Ha Marco,

Elizabeth Warren voelt druk van twee kanten. Aan de ene kant van de gematigde vleugel om haar campagne voort te zetten en zo Bernie Sanders de wind uit de zeilen te nemen. Aan de andere kant van de zeer progressieve vleugel om haar campagne te beëindigen en zich aan te sluiten bij Sanders. Warren heeft het geld om door te gaan, maar als je derde wordt in je thuisstaat Massachusetts, dan is dat een teken aan de wand.

Vanuit de Sanders-campagne zou ik de volgende stap adviseren: benader Warren, biedt haar een plek aan als running mate of een andere hoge functie in het kabinet-Sanders. Dan heb je een vrouw als ‘veepee’ en haar kiezers. Ik kan me voorstellen dat Warren er nog een paar nachtjes over wil slapen, want ze is een invloedrijk senator die haar goodwill weigert te verspelen bij de gematigde tak van de Democraten. Interessante tijden in de Amerikaanse politiek.

Wat de Sanders-campagne kan doen, kunnen ze ook bij Joe Biden overwegen. Kamala Harris zou een goede ‘veepee’ kunnen zijn, maar ook heel geschikt als minister van Justitie. Ook de naam van Stacey Abrams valt. Biden zou de race opnieuw kunnen opschudden en alle media-aandacht naar zich kunnen toetrekken met een jonge, vrouwelijke running mate. Lijkt jou dat een goede strategie?

– – – –

Hoi Stan,

De winst op Super Tuesday van Joe Biden is echt heel opmerkelijk. Hij pakte alle staten in het zuiden, zoals Alabama en Tennessee, maar ook Minnesota en Oklahoma. En Biden pakte ook staten waar hij helemaal geen campagne voerde, zoals Massachusetts en Maine. En hij won verrassend Texas, waar Bernie Sanders toch lang aan de leiding ging. Biden won uiteindelijk tien van de veertien staten. Het is ongelooflijk, een week geleden was zijn campagne bijna dood en begraven, maar de winst in South Carolina, het stoppen van Pete Buttigieg en Amy Klobuchar (die vervolgens hun steun voor Biden uitspraken) heeft hem enorm geholpen en gaf hem momentum.

Elizabeth Warren en Michael Bloomberg deden het ronduit slecht. Bloomberg won geen enkele staat, alleen American Samoa en is meteen maar met zijn campagne gestopt. Hij steunt nu Joe Biden. Bloomberg gokte op Super Tuesday en gokte dus verkeerd. Ook Warren deed het slecht. Ze eindigde als derde in haar thuisstaat Massachusetts en won ook geen enkele staat. Vooralsnog stopt ze niet met haar campagne, maar dat is een kwestie van tijd. Zij zal toch ook tot de conclusie komen dat het gat met Biden en Sanders onoverbrugbaar is.

Ik denk dat Super Tuesday de race alleen nog maar interessanter maakt. Doordat Sanders Californië wint, is het verschil tussen hem en Biden niet zo groot. De race is nog lang niet beslist. Er komen nog belangrijke staten aan, zoals Florida en Pennsylvania.

Vind jij ook dat het tijd is voor Elizabeth Warren om te stoppen? En zou ze dan Bernie Sanders moeten steunen?

Hoi Marco,

Wat! Een! Comeback! Niemand zag het aankomen dat Joe Biden op Super Tuesday zo’n goed resultaat te halen door veruit de meeste staten op zijn naam te schrijven. Natuurlijk, Bernie Sanders sloeg zoals verwacht toe in Californië, maar de winst van Biden (ook in Texas) geeft hem een enorm ‘momentum’ en doet zijn campagnekas flink vullen. Want laten we dat niet vergeten: in vergelijking met Sanders had Biden een vrijwel lege kas en voerde geen campagne in staten die hij op Super Tuesday uiteindelijk won.

Om terug te komen op jouw vraag: natuurlijk gaan de Republikeinen en de Trump-campagne de versprekingen van Biden aanspreken om zijn gezondheid en mentale vermogens in een kwaad daglicht te plaatsen. Maar vergis je niet: dat zouden ze bij Sanders ook doen met zijn hartproblemen. Opvallend vind ik wel dat Biden vooral Trump aanvalt en Sanders juist Biden. De Democraten moeten op weg naar november één gemeenschappelijke tegenstander hebben: Donald Trump.

De voorverkiezingen gaan langer duren dan gedacht. Wat denk jij? Was Super Tuesday beslissend of denk jij dat er nog een verrassing uit de hoge hoed komt?

– – – –

Hoi Stan,

Op Super Tuesday zal duidelijk worden of de steun van Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Beto O’Rourke voor Joe Biden grote impact heeft op de race. Vergeet niet dat Buttigieg en Klobuchar gewoon nog op het stembiljet staan en in sommige staten was er early voting. Dus het kan zo maar zijn dat kiezers al hun stem hebben uitgebracht op een kandidaat die nu niet meer meedoet. Overigens denk ik niet dat dit een grote invloed zal hebben op de uitslag.

De campagne van Joe Biden was al bijna dood en begraven, maar Biden bleek de comeback kid met dank aan de zwarte kiezers in South Carolina. Nu is het zaak om het momentum vast te houden. Biden heeft twee problemen. Hij moet de concurrentie met Bloomberg aangaan, die veel geld heeft. En hij moet het opnemen tegen de geoliede machine van Bernie Sanders. De campagne van Biden is slecht georganiseerd en de bodem van campagnekas is in zicht. Maar de wederopstanding van Biden is opmerkelijk. De Democratische partijtop zal toch enigszins opgelucht ademhalen dat er nu een tweestrijd tussen Biden en Sanders ontstaat. Want er heerste toch paniek in de partij. Volgens Donald Trump zal de Democratische partijtop er voor zorgen dat Sanders niet de nominatie wint.

Het is duidelijk dat de partij niets ziet in Sanders, omdat ze bang zijn dat hij van Trump zal verliezen. In 2016 had de partij besloten dat Hillary Clinton de nominatie moest krijgen. Dat stond van tevoren al vast. Als de Democraten een eerlijk en democratisch proces nastreven, dan zullen ze de wil van de kiezer moeten respecteren en niet in achterkamertjes zorgen dat Biden de nominatie krijgt. De aanhang van Sanders zal woedend zijn en de kans is dat zij op de verkiezingsdag thuisblijven. En de Democraten moeten een hoge opkomst hebben. Het is duidelijk dat de Democratische partij met een dilemma zit.

President Trump en Republikeinse propagandazender Fox News zijn alvast het verhaal aan het spinnen dat Biden ziek is. Biden maakt veel gaffes (blunders). Zo zei hij onlangs dat hij meedeed voor de Senaat en had hij het over Super Thursday. Ook Trump buitte dat op Twitter uit. Denk jij dat de fysieke en geestelijke gesteldheid van Biden nog een probleem wordt en nog een rol gaat spelen in de campagne?

Ha Marco,

Met alle financiële armkracht moeten we niet onderschatten dat Michael Bloomberg nog een rol van betekenis kan spelen. Anderzijds ontstaat er nu een tweestrijd tussen Joe Biden en Bernie Sanders. Biden genereerde de laatste dagen – met de winst in South Carolina en de steun van Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Beto O’Rourke – flinke media-aandacht. Het kan niet anders of er is in de top van de Democratische partij de laatste week stevig nagedacht over de strategie om Sanders te stoppen.

De steun voor Biden van de drie gestopte presidentskandidaten laat zien dat de Democraten zich kunnen verenigen. Aan de andere kant is het de vraag of dat ook lukt als Sanders de nominatie niet wint. Het wordt nog een flinke klus voor Biden om hem van het ticket te houden. Sanders trekt gigantisch veel publiek en geniet grote populariteit onder jongeren. Ik ben ontzettend nieuwsgierig wat er vandaag gaat gebeuren op Super Tuesday.

Er staat veel op het spel. Er zijn ruim 1300 van de ruim 1900 benodigde gedelegeerden te winnen. De hoofdprijzen liggen in Californië (415 gedelegeerden) en Texas (228 gedelegeerden). Biden en Sanders kunnen een enorme klapper maken. Overigens mengde president Trump zich ook in de strijd bij de Democraten. Hij twitterde dat de partij bezig is met een machtsgreep om Sanders van de nominatie te houden. Denk jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

Door het stoppen van Pete Buttigieg en Amy Klobuchar, twee gematigde kandidaten, stijgen de kansen van Joe Biden enorm. Biden heeft na South Carolina, na het stoppen van Buttigieg en Klobuchar, een goede kans om de nominatie te winnen. Een week geleden zag dat er nog heel anders uit. Zo zie je maar dat er snel iets kan veranderen. Aan de gematigde flank heeft Biden alleen nog concurrentie van Michael Bloomberg. En ik denk dat Elizabeth Warren na Super Tuesday er ook de brui aan geeft en krijg je een tweestrijd tussen Biden en Sanders.

Ik was best verbaasd door het stoppen van Pete Buttigieg, Ik dacht dat hij Super Tuesday zou afwachten en dat geldt ook voor Amy Klobuchar. De voormalige burgemeester van South Bend is de verassing van deze verkiezingsrace, maar het slechte resultaat in South Carolina was een teken voor hem om te stoppen. Ik vind het jammer, hij vertegenwoordigt de nieuwe generatie. Maar, ik ben het met je eens: zijn naam is gevestigd en de kans dat hij een (hoge) positie in een Democratisch Witte Huis krijgt lijkt me niet ondenkbaar.

Net als Pete Buttigieg spreekt Amy Klobuchar haar steun uit voor Joe Biden. Dat is logisch, omdat zowel Buttigieg als Klobuchar gematigde kandidaten zijn en ze niets in Bernie Sanders zien als de presidentskandidaat. Het zorgt er voor dat veel supporters van Butttigieg en Klobuchar nu waarschijnlijk op Biden gaan stemmen en dat zorgt voor een tweestrijd tussen Biden en Sanders op Super Tuesday. Het doel is om Trump verslaan en de kiezer beslist nu of Biden of Sanders de beste kans heeft om hem te verslaan.

Het is jammer dat Buttigieg en Klobuchar stoppen, want de strijd gaat nu tussen twee bejaarden. Het laat zien dat de Democratische partij en dus ook de meeste kiezers toch kiezen voor de oude garde, terwijl dat voor de toekomst geen goede zaak is. Mocht Biden of Sanders van Trump verliezen in november, dan zou het stoppen van Buttigieg en Klobuchar wel eens een cruciaal moment kunnen zijn in de race om de Democratische nominatie.

Biden gaat op Super Tuesday zeker profiteren van het stoppen van Pete Buttigieg en Amy Klobuchar. Bernie Sanders ligt voor in de cruciale staten als Californië en Texas, naar nu er twee gematigde kandidaten zijn gestopt, zullen veel kiezers wellicht toch op Biden overstappen, dus kan dat voor verassingen zorgen. Het wordt interessant wie de meeste staten wint. Denk jij nu het veld zo is uitgedund dat Michael Bloomberg zich nog in de strijd tussen Biden en Sanders kan mengen?

Hoi Marco,

Na de uitslag in South Carolina verwacht ik een tweestrijd tussen Joe Biden en Bernie Sanders. In beginsel geeft dat te denken: de oude voormalig vicepresident Biden (77) tegen de oude hartpatiënt Sanders (78). Voor de Democratische partij is het doodzonde dat één van de nieuwkomers op het landelijke toneel – bijvoorbeeld Pete Buttigieg of Amy Klobuchar – niet definitief zijn doorgebroken. En het is mijn verwachting dat het ook morgen niet gaat gebeuren.

Pete Buttigieg stapte gisteren (vannacht onze tijd) definitief uit de race. Heel jammer, want in de voormalige burgemeester van South Bend, Indiana zie ik een nieuwe generatie leiderschap. Buttigieg had het verder kunnen schoppen als de bejaarden Biden, Sanders en Bloomberg niet nog een rondje wilden meedoen. Mayor Pete stapte met een waardige toespraak van het toneel, maar hij heeft zijn naam landelijk gevestigd. Hij is 38 en heeft zijn hele politieke leven nog voor zich. Mocht Donald Trump een tweede termijn winnen, dan zie ik Buttigieg in 2024 opnieuw een gooi naar het Witte Huis doen.

In zijn speech sprak Buttigieg zijn steun uit voor Biden, zonder expliciet zijn naam te noemen. Luister maar eens goed tussen de regels door. Ik sluit niet uit dat de top van de Democratische partij en de campagne van Biden hem beloftes hebben gedaan. Misschien wel als running mate, een hoge ministerspost (als oud-militair op Defensie?) of volledige steun als hij een gooi doet naar het gouverneurschap van Indiana. Buttigieg is de toekomst van de Democratische partij, zijn rol is niet uitgespeeld. Sterker nog, dit is pas het begin.

Denk jij dat het uitstappen van Buttigieg morgen een positief effect heeft op de uitkomst van Joe Biden op Super Tuesday? Of gaat Bernie Sanders er met de buit vandoor?

– – – –

Hoi Stan,

Michael Bloomberg kan inderdaad eindeloos doorgaan, omdat hij ongelimiteerd geld heeft, iets wat de andere kandidaten niet hebben. Zo kan het een lange campagne worden die tot ver in juni kan duren en dat is niet wenselijk. Ik ben het met je eens dat Bloomberg beter zijn geld kan spenderen aan spotjes voor Democratische afgevaardigden en senatoren die een lastige herverkiezing te wachten staat. Het is immers ook belangrijk dat, als Trump wordt herkozen, hij een Democratisch Congres tegenover zich krijgt. En dat een Democraat die het Witte Huis intrekt met een Democratisch Congres voortvarend aan het werk kan.

Joe Biden moest in South Carolina winnen dat deed hij. En hij won ook nog eens met ruime cijfers. Biden moest South Carolina winnen om zijn campagne in leven te houden, want anders was het einde in zicht. Als de strijd tussen Sanders en Biden gaat, dan dienen kandidaten als Elizabeth Warren, Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Tom Steyer zich te gaan beraden of doorgaan nog zin heeft. Steyer heeft dat gedaan en heeft de handdoek in de ring gegooid. Elizabeth Warren en Amy Klobuchar zouden dat nu ook moeten doen. Beiden hebben nog geen staat gewonnen. Maar zij wachten Super Tuesday af. Voor beiden staat hun thuisstaat (Massachusetts en Minnesota) op het spel. Voor hen is het echt op Super Tuesday er op of er onder. In het belang van de partij is het belangrijk dat kandidaten die bijvoorbeeld het op Super Tuesday bijzonder slecht doen uit de race stappen. Of dan automatisch Biden wint van Sanders valt moeilijk te zeggen.

Verwacht jij dat Warren en Klobuchar het op Super Tuesday goed doen en zo een comeback kunnen maken en de race op zijn kop zetten? Of is het einde verhaal?

Hallo Marco,

Voorlopig vlak ik Mike Bloomberg nog niet uit. De belangrijkste reden: geld. Hij haalt goede campagnemedewerkers weg bij zijn rivalen door met zijn portemonnee te zwaaien. De vraag is of kiezers zich ook laten ‘kopen’ door de voormalige burgemeester van New York. Zijn vermogen wordt geschat op zestig miljard dollar. Veel liever had ik gezien dat hij zo veel mogelijk campagnes financiert van Democratische Huis-leden en senatoren die dit jaar op het stembiljet staan. Vanuit Democratisch oogpunt is dat veel nuttiger.

De verwachting is inderdaad dat Joe Biden vandaag wint in South Carolina. Belangrijk is wel dat hij het met ruime cijfers doet. Alleen dan kan hij geloofwaardig verder. Bij een nek-aan-nekrace met Bernie Sanders komen de verhalen weer naar boven over een slecht gerunde campagne, zijn leeftijd en het gebrek aan energie. Voorlopig lijkt de race om de nominatie te gaan tussen Biden en Sanders, al kijk ik er niet van op als zich vandaag of dinsdag nog een verrassing voordoet. Wat vind jij: moeten Pete Buttigieg en Amy Klobuchar na dinsdag uit de race stappen om te zorgen dat Biden van Sanders wint en dus de nominatie krijgt?

– – – –

Hoi Stan,

Als het coronavirus leidt tot een pandemie in Amerika dan zal Trump inderdaad de schuld afschuiven op Mike Pence. Trump heeft nog geen echte crisis meegemaakt en mijn vrees is dat men ook niet weet hoe er mee om te gaan. Een competente president neemt de regie, zoals Obama dat deed bij ebola. Een president die het afdoet als een grote griepgolf weet niet waar hij het over heeft. Alles is erop gericht om zijn eigen hachje te redden, mocht het gruwelijk uit de hand lopen. En dat is in een verkiezingsjaar inderdaad een gevaarlijke strategie.

De kans dat Joe Biden in South Carolina wint, is wel zeker. Dat Bernie Sanders als tweede eindigt, is ook wel duidelijk. De vraag is hoe groot het verschil zal zijn met Biden en of kandidaten als Buttigieg, Warren, Klobuchar en Steyer op een grote achterstand worden gezet. Ik verwacht geen verassingen. Na morgen heeft de campagne van Joe Biden weer een boost gekregen. Het gevolg is denk ik dat richting Super Tuesday het een tweestrijd wordt tussen Biden een Sanders. De campagne van Michael Bloomberg lijkt al voortijdig te imploderen. Denk jij ook dat het een strijd tussen de Biden en Sanders wordt?

Ha Marco,

Het hangt er helemaal vanaf hoe president Trump omgaat met het coronavirus. Hij heeft nu vicepresident Mike Pence aangesteld om alles in goede banen te leiden. Dat zou je enerzijds ‘slim delegeren’ kunnen noemen, anderzijds zou de president van Amerika zelf als een bok op de haverkist moeten zitten. Boze tongen beweren dat Trump de verantwoordelijkheid naar Pence heeft verschoven, omdat hij in een verkiezingsjaar bij een falende aanpak naar Pence kan wijzen. Een riskante strategie.

Morgen gaat South Carolina naar de stembus. In vrijwel alle peilingen gaat Joe Biden aan de leiding. Soms met een bescheiden marge van vijf procent, maar in de meeste steekproeven ligt de voormalige vicepresident ruim voor op Bernie Sanders. Dat zij eerste en tweede worden, lijkt me een uitgemaakte zaak. De vraag is wie daarachter eindigt. Tom Steyer doet het ook goed in de peilingen, waar Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Elizabeth Warren achterblijven. Denk jij dat er morgen in The Palmetto State nog een verrassing in de lucht hangt? En welke gevolgen verwacht jij dat de uitslag heeft in de richting aanstaande dinsdag, Super Tuesday?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Barack Obama de televisiestations in South Carolina oproept om het spotje niet meer uit te zenden, kun je op twee manieren uitleggen. Enerzijds kun je zeggen dat Obama zijn voorkeur voor Joe Biden laat blijken. Obama heeft al eerder laten doorschemeren dat hij niets ziet in Bernie Sanders als Democratische presidentskandidaat. Anderzijds kun je zeggen dat Obama iets wil doen tegen nepnieuws en niet wil dat zijn uitspraken uit context worden gehaald en worden gebruikt om Biden aan te vallen.

Dus ik begrijp dat Obama dit doet en het kan best zijn dat dit Joe Biden helpt in South Carolina. Of dat verstandig is weet ik niet, maar Obama ziet niets in Bernie Sanders. Verder zal hij zich zo weinig mogelijk met de voorverkiezingen bemoeien en uiteindelijk zich ook achter de kandidaat die de nominatie wint scharen en zelfs voor die kandidaat campagne voeren.

President Trump wordt nu voor eerst in zijn presidentschap met een grote crisis geconfronteerd. Het coronavirus is inmiddels ook in Amerika bij enkele personen vastgesteld. In zijn wijsheid heeft de president Mike Pence (die nu medische kennis heeft) aangewezen om de taskforce te gaan leiden om het coronavirus te bestrijden.

Denk jij dat het coronavirus, waar nu de economische effecten (prijzen van sommige producten stijgen) en de sociaal-culturele effecten (sportevenementen worden afgelast) van merkbaar zijn een bedreiging vormen voor Trumps herverkiezing?

Hallo Marco,

Als Bernie Sanders de nominatie krijgt, zal Donald Trump de opmerkingen over zijn opponent over Cuba en Cubaanse vluchtelingen zeker tegen hem gebruiken in swing state Florida. Sanders deed in het verleden wel meer onverstandige uitspraken waarmee hij nu om zijn oren wordt geslagen. Geldt ook voor Joe Biden, allebei kandidaten met flinke politieke krassen op hun cv. Trump zal het niet nalaten om dat flink uit te buiten.

Overigens liet oud-president Barack Obama deze week ook iets van zich horen. Het gaat om een spotje dat wordt uitgezonden door een Super PAC dat president Trump ondersteunt. Obama roept alle televisiestations in South Carolina op dit spotje niet meer uit te zenden, omdat het een misleidende boodschap heeft. Obama heeft altijd gezegd dat hij neutraal wil blijven tijdens de voorverkiezingen, omdat hij vindt dat de kiezer moet beslissen wie de Democratische kandidaat wordt.

Vind jij het een goede zaak dat Obama zich hierover uitspreekt? Of laat hij hiermee toch zijn voorkeur blijken om Joe Biden naar voren te schuiven?

– – – –

Hoi Stan,

Amy Klobuchar noemde na afloop het debat een “slugfest” en dat lijkt mij een goede omschrijving. De verdeeldheid in de partij was duidelijk zichtbaar, kandidaten vielen elkaar keihard aan en men niet elkaar niet uitspreken. Dat laatste was zeer irritant. Dat Bernie Sanders zou worden aangevallen, was te verwachten, maar hij kwam geen enkel moment echt in de problemen. Ook de aanvallen over zijn (controversiële) uitspraken over Cuba wist hij eenvoudig te pareren.

De overige kandidaten vallen Sanders aan, maar het lijkt hem niet te deren. In de peilingen in South Carolina staat hij vlak achter Joe Biden, die in het debat trouwens aangaf dat hij ervan overtuigd is dat hij de staat gaat winnen. Dat denk ik ook, hij deed het goed en straalde meer energie uit dan bij de meeste van zijn campagnebijeenkomsten. Misschien is het omdat hij weet dat dit zijn laatste kans is. Het lijkt erop dat de overige kandidaten niet weten hoe ze Bernie Sanders moeten stoppen. En dat ziet de Democratische partijtop ook.

De strijd bij de Democraten is niet echt te vergelijken met die bij de Republikeinen. Trump was een incompetente outsider en Sanders is een gerespecteerde senator. Maar als je de vergelijking wilt trekken dat iemand het tegen het establishment durft op te nemen met radicale plannen, dan gaat die vergelijking wel op. Het grote verschil is dat Trump totaal geen benul had en totaal geen goed doordachte plannen had. Of Sanders ook de nominatie wint en het presidentschap is veel te vroeg om te concluderen. Maar de weg na de nominatie kan na Super Tuesday zomaar voor hem open liggen.

Sanders werd aangepakt op zijn standpunt over Cuba. Denk jij dat dit bij Cubaanse vluchtingen, waar het grootste deel in Florida woont, een probleem kan worden om deze belangrijke swing state te winnen?

Ha Marco,

Dat Bernie Sanders het gisteren flink te verduren kreeg, lag in de lijn der verwachting. Nu kreeg de senator uit Vermont ook flink tegengas van senator Elizabeth Warren, die ideologisch het dichtst bij hem staat. Sanders kreeg verder van vrijwel alle kandidaten kritiek, de consequentie van zijn status als frontrunner. Sanders liet zich niet uit de tent lokken, bleef rustig, maar dat er paniek in de Democratische partij is, is zeker na dit debat duidelijk.

Ik betwijfel of ze er op tijd mee zijn. Veruit de meeste mensen dachten dat Sanders vooral meedeed voor het sloopwerk, om Trump aan te pakken, om hem in een kwaad daglicht te plaatsen, maar kennelijk slaat zijn boodschap bij veel kiezers aan. Wel moest hij erkennen dat hij vijf keer tegen de Brady Bill had gestemd, ook na de aanslag in een kerk in South Carolina, vijf jaar geleden. Nu South Carolina zaterdag naar de stembus gaat, zou dat twijfelende kiezers kunnen overhalen om niet op Sanders te stemmen.

De voorverkiezingen doen mij denken aan die bij de Republikeinen van vier jaar geleden. Toen deed ene Donald Trump mee. Net als Sanders werd hij verketterd en belachelijk gemaakt. Maar hij won wel de nominatie en het presidentschap. Denk jij dat dit scenario ook mogelijk is voor Bernie Sanders?

– – – –

Hoi Stan,

Waar alle Democraten het over eens zijn, is dat Trump moet worden verslagen. Ze verschillen alleen hevig over wie de meeste kans maakt om hem te verslaan. Moet dat de Democratische socialist uit Vermont zijn, een relatief onervaren jonge burgemeester uit South Bend of een vicepresident die vooral leunt op de erfenis van Barack Obama? Ook het laatste campagnespotje van Biden, waarin hij Sanders aanvalt, gaat toch weer over Obama. Maar Sanders ligt in peilingen in de cruciale staten in de Rust Belt op dit moment voor op Trump. Maar dit verschil is klein en ligt binnen de foutmarge.

Super Tuesday zal hopelijk duidelijkheid scheppen. Zeker omdat Michael Bloomberg mee gaat doen, die trouwens het goed moet doen in het debat. Kandidaten die in South Carolina en op Super Tuesday niet in de top drie eindigen, kunnen het beste stoppen. Bernie Sanders heeft op dit het moment het momentum en mocht hij niet in South Carolina winnen, dan zal hij toch in andere staten het goed doen. Het schijnt dat hij in Californië en Texas, de grootste prijzen op Super Tuesday, aan de leiding gaat.

Of Joe Biden nog een comeback kan maken, betwijfel ik. Ik denk dat hij in South Carolina wel zal winnen, maar of dat genoeg is, weet ik niet. De campagnebijeenkomsten van hem die we in New Hampshire bezochten, vond ik weinig inspirerend. Er ging weinig energie en enthousiasme van uit, als je dat bijvoorbeeld vergelijkt met campagnebijeenkomsten van Pete Buttigieg en Bernie Sanders.

De strategie van de kandidaten in het debat in South Carolina zal alle ballen op Sanders zijn. Ze zullen hem hard aanvallen. Hoe vond jij dat Sanders het deed?

Hoi Marco,

Een peiling onder Democraten zegt niet alles. Dat zij liever Bernie Sanders hebben dan Donald Trump lijkt mij logisch. Het gaat mij vooral om de belangrijke staten die de Democraten verloren in 2016: Michigan, Wisconsin en Pennsylvania. En hoe denken gematigde Republikeinen die ernstig twijfelen over een nieuwe stem op Trump? Het alternatief is een onafhankelijke, socialistische senator uit Vermont.

Anderzijds komen de voorverkiezingen nu in een cruciale fase. Aanstaande zaterdag in South Carolina en volgende week dinsdag op Super Tuesday wordt duidelijk hoe de vlag ervoor hangt bij de Democraten. Kiest de achterban inderdaad voor een revolutie met Bernie Sanders of zijn er juist nu veel twijfelaars die eieren voor hun geld kiezen en voor een gematigde kandidaat gaan? Als Sanders het zaterdag en dinsdag goed doet, dan ligt de weg voor hem open naar de nominatie.

Om terug te komen op je vraag: voor Amy Klobuchar, Tom Steyer en Joe Biden wordt het debat komende nacht heel belangrijk. Zij vechten voor hun laatste kans. Maar ook voor Pete Buttigieg, één van de weinige kandidaten die Sanders nog serieus kan uitdagen. Biden moet het vannacht echt goed doen, anders is het voor hem over een dikke week echt klaar. Denk jij dat de voormalige vicepresident nog in staat is tot een comeback?

– – – –

Hoi Stan,

De polarisatie op Capitol Hill is zo sterk dat een Democratische president echt een meerderheid in het Congres moet hebben om echt fundamentele plannen kunnen door te voeren. En de plannen van Sanders zijn zo radicaal dat er in het Congres, ook al heeft hij een meerderheid, zeker onder gematigde Democraten weinig animo zal zijn om deze plannen uit voeren. Maar hetzelfde geldt als Trump wordt herkozen. Mochten de Republikeinen er niet in slagen om het Huis van Afgevaardigden te heroveren, dan wordt het ook voor Trump moeilijk om zijn plannen uit te voeren, want de Democraten zullen alles wat hij wil in het Huis van Afgevaardigden blokkeren.

Een brokered convention werkt alleen maar in het voordeel van Trump. De Democraten moeten zien te voorkomen dat het scenario van 2016 zich herhaald. Ik ben het met je eens dat alle kandidaten de nominatie willen en niet voor Super Tuesday uit de race willen stappen, ook al is het voor sommige kandidaten zoals Steyer en Warren een uphill battle om de nominatie te winnen.

De aanvallen op Sanders werken denk ik averechts, want het zorgt er zorgt alleen maar voor dat zijn aanhang nog fanatieker campagne voor hem zal gaan voeren. Het is begrijpelijk dat Bloomberg nu spotjes lanceert om Sanders aan te vallen. Gematigde kandidaten zien het gevaar van Sanders en denken dat hij geen schijn van kans maakt tegen Trump. Maar volgens een peiling onder Democraten zou Sanders de meeste kans hebben om Trump te verslaan. Op plaats twee staat Michael Bloomberg en op plaats drie staat Joe Biden.

Het Democratische debat in South Carolina staat voor deur. Wie moet daar echt een goede indruk maken wil zijn of haar campagne nog in leven blijven?

Ha Marco,

Dat de Democratische partijtop in paniek is na de overwinningen van Bernie Sanders, is wel duidelijk. Ik ben het inderdaad met je eens dat het voor Democraten in het Huis van Afgevaardigden en de Senaat een uphill battle wordt als Sanders de nominatie verwerft. Kijk, als Sanders in november al Trump zou verslaan (een scenario dat hoogst twijfelachtig is), dan heeft de senator uit Vermont een meerderheid in het Huis en de Senaat nodig om zijn plannen te realiseren. Anders stranden al zijn voornemens in de Senaat, waar Mitch McConnell met zijn uitgestreken gezicht alle ideeën verwerpt als ‘socialisme’.

Anderzijds kunnen de Democratische partijbonzen het niet maken om aan te sturen op een brokered convention als Sanders veruit de meeste gedelegeerden heeft. Zijn achterban zal – net als in 2016 – woedend zijn als hij daardoor de nominatie misloopt en uit kwaadheid thuisblijven of op Trump stemmen in november. Ik denk eerder dat het zin heeft dat de partijtop achter de schermen druk uitoefent op Amy Klobuchar, Tom Steyer, Tulsi Gabbard en Mike Bloomberg om voor Super Tuesday uit de race te stappen, zodat die gematigde stemmers zich achter Joe Biden of Pete Buttigieg kunnen scharen.

Zij zijn de twee beste kanshebbers om Sanders te kloppen. Na Super Tuesday moet één van die twee kandidaten ook stoppen om Sanders van de nominatie te houden, maar ik vrees dat het zo in de praktijk niet zal gaan. Ze willen allemaal het hoogste, de nominatie, maar duidelijk is wel dat de Democraten in een spagaat zitten. Sanders bouwde op de achtergrond aan een uitstekende campagne. Je ziet ondertussen de aanvallen op Sanders steeds steviger worden. Denk jij dat dit kiezers nog van mening doet veranderen of dat het juist een averechts effect heeft?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de Russen graag Bernie Sanders tegenover Trump zien staan, snap ik wel. De Russen denken dat Trump de meeste kans maakt tegen de zelfverklaarde Democratische socialist. De Russen zullen Trump daar op alle mogelijke manieren bij helpen, zoals de inlichtingendiensten vorige week al aan het Congres vertelden, tot woede van Donald Trump. Dat Rusland weer de verkiezingen zal proberen te beïnvloeden met nepnieuws is een angst die terecht is.

Maar is nog een andere angst. De kans dat Bernie Sanders de nominatie wint. Die angst leeft bij de Democratische partijtop. De angst is dat Sanders zo niet alleen van Donald Trump verliest, maar ook de kansen op een herverkiezing van Democratische afgevaardigden en senatoren op het spel zet. De partijtop zit met Bernie in zijn maag, maar kan er weinig tegen doen. De kiezer is aan zet en als die een revolutie wil, dan is dat zo. Men beseft niet dat een herverkiezing van Trump dan dichter bij is dan met een gematigde kandidaat.

Joe Biden haalt ongetwijfeld opgelucht adem dat hij als tweede eindigde, al was dat wel met een flinke achterstand op Bernie Sanders. Maar goed, zijn campagne leeft nog. Maar als hij in South Carolina weer tweede wordt met een ruime achterstand op Sanders, dan wordt het tijd om serieus na te denken of het zin heeft om verder te gaan.

De verkiezingsuitslag in Nevada laat zien dat Sanders zijn aanhang heeft uitgebreid. In de staten Iowa en New Hampshire is het grootste gedeelte van de inwoners blank en zij zijn niet representatief voor de rest van Amerika. Nevada is meer divers. Sanders heeft dus ook zwarte- en latinokiezers aan zich kunnen binden en zijn basis dus uitgebreid. Dat is knap. Ik denk dat Sanders, als hij zo doorgaat, niet is te stoppen. Het enthousiasme dat we in New Hampshire zagen, groeit alleen maar. Mocht Sanders de meeste gedelegeerden halen, denk jij dat we dan toch afgaan op een brokered conventie, omdat de partijtop niet wil dat Sanders het tegen Trump opneemt?

Hoi Marco,

Dat de Russen opnieuw proberen zich in de Amerikaanse presidentsverkiezingen te mengen, verbaast mij niet. Vier jaren geleden deden ze het met succes, nu willen ze er alles aan doen om Donald Trump een tweede termijn te bezorgen. Ook de Russen weten dat Trump een gerede kans maakt tegen Bernie Sanders. Dat ze hem proberen te helpen de nominatie in de wacht te slepen, is niet verrassend. Wel verrassend is dat dit nieuws al een maand geleden bekend was bij de Sanders-campagne, maar dat het een dag voor de caucus in Nevada naar buiten kwam.

Het begint er steeds meer op te lijken dat Sanders wel eens de Democratische nominatie kan winnen, zeker na de uitslag in Nevada. Joe Biden eindigde overtuigend op plek twee. Dat geeft hem lucht richting South Carolina, aanstaande zaterdag. Daar moet hij winnen, het liefst overtuigend, anders vrees ik dat zijn campagne voorbij is. Na ons bezoek aan New Hampshire ben ik niet verbaasd dat Sanders het zo goed doet. Hij brengt energie en zorgt voor volle zalen, maar ik houd ernstige twijfels of hij Donald Trump kan verslaan in november.

Hoe interpreteer jij de verkiezingsuitslag in Nevada? En is Bernie Sanders nog te stoppen?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat er voor Super Tuesday ook geen kandidaten uit de race stappen. Wat Tulsi Gabbard nog in deze verkiezingsrace doet, vraag ik mij ook af. Tom Steyer doet het in South Carolina wel aardig, maar ik verwacht dat hij daar uiteindelijk niet in de top drie eindigt. Ondertussen gaat Bernie Sanders rustig door. Hij wint waarschijnlijk Nevada en ook in South Carolina ziet het er goed voor hem uit. Biden heeft aangegeven dat een eerste of een tweede plaats in Nevada voor hem een goede uitslag is. De vraag is dan hoeveel het verschil in procenten is. Het is interessant om te kijken hoe hij het doet.

Michael Bloomberg heeft inderdaad ongelimiteerd geld en zal zeker nog vele miljoenen dollars gaan uitgeven aan campagnespotjes. Zo lang hij Trump aanvalt en Trump over hem blijft twitteren helpt hem dit alleen maar. De gematigde kandidaten als Biden, Buttigieg en Klobuchar kunnen wel eens flink last van hem krijgen.

Een goed debatoptreden kan heel erg helpen. Dat zagen we bij Amy Klobuchar. Zij deed het goed in het debat in New Hampshire, haalde na het debat enkele miljoenen dollars aan donaties op en werd verrassend derde in de uitslag. Datzelfde kan ook bij Elizabeth Warren gebeuren. Zij haalde na het debat ook enkele miljoenen dollars op en zo zit er weer leven in haar campagne. Ze kan dus een goede uitslag in Nevada boeken. Of ze serieus kans maakt op de nominatie betwijfel ik. Ze heeft nog geen enkele staat gewonnen. Wil ze serieus kans maken dan zal ze op Super Tuesday echt een aantal staten, waar behoorlijk wat gedelegeerden zijn te verzamelen, moeten winnen.

Wat vind jij overigens van het nieuws dat de inlichtingendiensten Bernie Sanders hebben geïnformeerd dat de Russen Sanders proberen te helpen om de Democratische nominatie te winnen?

Hallo Marco,

Alleen bij een desastreuze uitslag voor kandidaten in Nevada en South Carolina stappen er nog kandidaten uit voor Super Tuesday. Wat Tom Steyer en Tulsi Gabbard nog in de race doen, begrijp ik niet. Zeker voor gematigde kandidaten als Biden, Buttigieg en Klobuchar is hun aanwezigheid ongunstig. Bernie Sanders knijpt zijn handen ondertussen dicht, omdat de gematigde kandidaten elkaar allemaal stemmen afsnoepen. Ik ben vandaag vooral benieuwd hoe Joe Biden het doet. Als hij vandaag in Nevada en volgende week in South Carolina niet wint, kan hij er beter mee stoppen.

De kansen van Mike Bloomberg zijn naar mijn idee nog niet verkeken. Ja, in het debat deed hij het ronduit slecht (met uitzondering van de opmerking dat de enige zelfverklaarde socialist Sanders drie huizen bezit), maar hij beschikt over een onuitputtelijke bron van financiën. In Florida gaat hij aan de leiding bij de Democraten, maar dat de opa’s Sanders en Bloomberg het zo goed doen in de peilingen (en in het geval van Sanders ook in de uitslagen) geeft te denken. Denk jij trouwens dat Elizabeth Warren na haar goede debatoptreden in Las Vegas nog een serieuze kans maakt op de nominatie?

– – – –

Hoi Stan,

Het was een enerverende week in meerdere opzichten. We hebben democratie in zijn puurste vorm van dichtbij meegemaakt en ik denk dat je nergens zo dicht bij kandidaten kunt komen als in New Hampshire. Dat Bernie Sanders zou winnen, was te verwachten. Hij stond al lang aan kop in de peilingen, maar na de chaos in Iowa, waar hij net verloor van Pete Buttigieg, had New Hampshire een eigen dynamiek kunnen krijgen. Grote morele winnaar was Amy Klobuchar.

De campagnebijeenkomsten van Bernie Sanders zijn een happening, Met optredens van rockbands en bekende Amerikanen (acteur Tim Robbins en documentairemaker Michael Moore). Ik ben het met je eens. Ik had die gedachte ook, wie gaat al die gratis voorzieningen betalen? Ik vroeg aan de dame met wie we in de rij stonden na afloop hoe ze dacht dat Sanders dat allemaal ging bekostigen. Dat antwoord bleef ze me schuldig, ze had zijn plannen niet gelezen, maar ging toch op hem stemmen.

Mocht Sanders inderdaad de meeste gedelegeerden winnen, dan zou hij de nominatie kunnen opeisen. Mocht niemand de benodigde hoeveelheid gedelegeerden halen, dan geven op de Democratische conventie in juli de supergedelegeerden de doorslag. En ik denk dat die dan niet voor Sanders zullen stemmen. Op een brokered conventie zal er een andere kandidaat naar voren worden geschoven, omdat het establishment er vanuit gaat dat Donald Trump de vloer met Bernie’s socialistische plannen zal aanvegen. Dat is de angst van de partijtop.

Sanders ligt inderdaad op koers om de nominatie te winnen, De verwachting is dat hij ook de caucus in Nevada gaat winnen. In peilingen staat Joe Biden op de tweede plaats. Hij moet het goed doen en dan hopen dat hij met een ruime marge wint ten opzichte van de nummer drie en hopen dat zijn firewall in South Carolina het houdt. Denk jij overigens dat er nog iemand voor Super Tuesday uit de race stapt? En zijn de kansen van Bloomberg verkeken na het voor hem dramatisch verlopen debat?

Hoi Marco,

Wat een week hebben we achter de rug in New Hampshire. Ik vond het heel bijzonder, nuttig en indrukwekkend om zo kort op alle campagnes te zitten. We zagen zes kandidaten en waren – inclusief het McIntyre Shaheen Dinner – aanwezig bij acht evenementen. De voorverkiezingen zijn een enorme directe vorm van democratie die je volgens mij nergens ter wereld ziet bij zo’n grootmacht. De uiteindelijke winnaar Bernie Sanders is frontrunner en heeft voorlopig de beste papieren om de Democratische nominatie binnen te slepen.

Zijn bijeenkomst was – net als bij Pete Buttigieg – zeer energiek en inspirerend. Maar het feit dat hij op kop gaat, vind ik ook zorgelijk. Gratis studeren, gratis gezondheidszorg, gratis dit, gratis dat. Bij de campagnebijeenkomst die we bezochten in Keene, New Hampshire liep ik weg met het idee: wie gaat dit allemaal betalen? Columnist David Brooks schreef vandaag in zijn column dat Sanders waarschijnlijk de nominatie naar zich toetrekt. Maar is Sanders niet veel te links om Donald Trump te verslaan? Denk jij dat hij de nominatie pakt? En hoe denk jij dat morgen de voorverkiezing in Nevada gaat eindigen?

– – – –

Hoi Stan,

De chaos rondom de caucus in Iowa laat zien dat een voorverkiezing op deze manier niet meer van deze tijd is. Er zijn vaak onregelmatigheden en het proces is niet altijd transparant. Met andere woorden, gewoon een stembiljet invullen en in de stembus doen voorkomt dat er chaos ontstaat en het is veel minder fraudegevoelig. Ook de status van Iowa als first-in-the-nation moet heroverwogen worden. De inwoners van Iowa zijn niet de afspiegeling van Amerika. Dus ik ben het met je eens dat je een grote staat met meer inwoners en die wel een representatieve afspiegeling is van Amerika als eerst zou moeten laten stemmen. In Iowa wonen bijvoorbeeld nauwelijks zwarte- of latinokiezers. Die vormen een belangrijke electorale groep.

Dat Joe Biden slechts op de vierde plaats ruim achter Pete Buttigieg, Bernie Sanders en Elizabeth Warren eindigt, heeft mij enigszins verbaasd. De peilingen gingen ervan uit dat het een strijd tussen Biden en Sanders zou worden, maar zo laat Iowa dus maar weer zien dat het voor een verrassing kan zorgen. Dat geldt overigens ook voor New Hampshire, waar alle ogen nu op gericht zijn. Daar gaat Bernie Sanders nu ruim aan de leiding en als Biden daar derde of vierde wordt, is het de hoogste tijd om zijn campagne te heroverwegen.

De State of the Union was er één die ik nog niet eerder had gezien. Allereerst was daar de weigering door Trump van de uitgestoken hand van Nancy Pelosi. Daarnaast werd er een Medal of Freedom uitgereikt, wat zeer ongebruikelijk is, en zat er nog surprise element in door een militair te herenigen met zijn vrouw en kinderen. Verder was het een Trump-show met louter superlatieven. Pelosi kon dat niet waarderen en verscheurde na afloop demonstratief de speech doormidden. Zo gebruikte ze het recept van Trump. Het ging al lang niet meer wat Trump zei, maar ging het beeld van het verscheuren van de toespraak viraal.

Het komt kinderachtig over, maar het laat zien hoe verdeeld Amerika is. Zo gaf de State of the Union een inkijkje in wat voor hard verkiezingsjaar we krijgen. De State of the Union was Trumps aftrap van de verkiezingsstrijd. Maar het is normaal dat men de gebruikelijke beleefdheden uitwisselt. Maar wat is nog normaal in het Trump-tijdperk?

Na de chaos in Iowa en de uitslag die door de verschillende Democratische kandidaten verschillend wordt uitgelegd, zal iedere kandidaat claimen dat er toch een overwinning is behaald. Maar de druk ligt nu op New Hampshire, dat eigenlijk de eerste staat is waar het nu om draait, daar zal de chaos uitblijven. Denk jij dat New Hampshire – na wat er in er in Iowa is gebeurd – nu nog belangrijker wordt?

Hallo Marco,

Het wordt de hoogste tijd dat de verkiezing in Iowa op de schop gaat. Een caucus is niet meer van deze tijd. Bovendien blijft het vreemd dat zo’n relatief kleine staat met weinig inwoners zo’n grote invloed heeft op het verloop van de rest van de voorverkiezingen. Het zou veel logischer zijn om in staten als Californië, Texas, Florida of New York te beginnen. Daarbij voerde de Democratische partij een slechte regie in Iowa. Onvoorstelbaar dat ze het lieten uitlopen op een chaos.

Dat Pete Buttigieg voorlopig aan kop gaat, is wel een voorzichtig signaal dat de kiezers toe zijn aan een fris geluid. Voor Joe Biden valt de uitslag voorlopig vies tegen. Er ligt een enorme druk op zijn schouders als hij dinsdag in New Hampshire ook slecht scoort. Dan moet hij winnen in Nevada en South Carolina om geloofwaardig door te kunnen.

De talk of the town is toch weer de State of the Union. Trump die Pelosi een hand weigert te geven, Pelosi die na afloop demonstratief de toespraak van Trump doormidden scheurt. Het komt allemaal ongelooflijk kinderachtig over. Pelosi bewerkstelligde in elk geval dat het even niet over Iowa, maar over haar gaat. Een slimme zet? Of horen de president en Madame Speaker zich voor het oog van de natie en wereld gewoon normaal te gedragen?

– – – –

Hoi Stan,

Wat een blamage! Het is niet te geloven wat er in Iowa is gebeurd. Tijdens een test van de app waar de uitslagen mee moet worden doorgegeven, waren er al problemen. Waarom niet gewoon de uitslagen telefonisch doorgeven zoals dat eerder altijd gebeurde? Maar nee, men dacht in 2020 doen we het met moderne apparatuur die vervolgens niet bleek te werken.

Het gevolg is dat de campagneteams van de kandidaten hun eigen data gaan publiceren en gaan die data op hun eigen manier spinnen. De campagne van Joe Biden, waarvan men verwacht dat hij het niet zo goed heeft gedaan in Iowa, zegt al dat ze de uitslag in twijfel zullen trekken. Ze vinden, niet geheel onterecht, dat de manier waarop de data is verkregen niet betrouwbaar is. Ook Pete Buttigieg, die al een soort van overwinningstoespraak gaf, probeert de uitslag, die er dus nog steeds niet is, naar zijn hand te zetten. President Trump is ondertussen de grote winnaar van het debacle bij de Democraten.

Joe Biden kampt met het probleem dat veel oudere politici hebben. Ze gaan te lang door en het feit dat hij het in Iowa niet zo goed heeft gedaan, zou al een signaal moeten zijn. Het feit dat hij Trump makkelijk zou verslaan is geen argument waar je campagne op kunt voeren. Déjà vu van 2016. Ik denk dat Trump makkelijk Biden kan verslaan, omdat hij juist tot establishment behoort. Maar tot nu toe komt Biden weg met zijn vage antwoorden en oplossingen.

Ook is de discussie nu ontstaan of Iowa met zijn soms ondoorzichtige manier van stemmen (soms wordt er gewoon een muntje opgegooid als er een gedelegeerde aan een kandidaat moet worden toegewezen) wel de eerste staat moet zijn. Helemaal na de chaos, spreekt men daar over. Maar goed, er zal waarschijnlijk niets veranderen. Het is nu eenmaal traditie. Wat de definitieve uitslag in Iowa ook wordt, iedere kandidaat zal zeggen dat het voldoende is om in New Hampshire mee te doen. Wat we wel al kunnen zeggen is dat het in New Hampshire waarschijnlijk niet tot chaos zal leiden. Kiezers kunnen daar de hele dag stemmen en gewoon het stembiljet invullen en in de stembus doen.

Hoi Marco,

Wat zetten Iowa en de lokale Democratische partij zichzelf toch ongelooflijk voor schut door nog steeds geen definitieve uitslag van de caucus te leveren. Het zorgt er voor dat de winnaars (waarschijnlijk Bernie Sanders en Pete Buttigieg) geen momentum hebben en dat de waarschijnlijk grote verliezer (Joe Biden) als een dief in de nacht uit Iowa kan vertrekken en in New Hampshire verder kan. Ongelooflijk dat zoiets in 2020 nog mogelijk is. Ik hoor president Trump al roepen: ‘If they cannot run Iowa, how can they run the nation?’

De definitieve uitslag moeten we nog afwachten, maar het ligt wel in het verlengde van jouw vraag: ja, de Democraten nemen een heel groot risico als de kandidaat van het establishment – Joe Biden – het tegen Trump moet opnemen. Biden loopt al heel lang mee, te lang, en was een alom gerespecteerd politicus. Een veelvoorkomend probleem in die beroepsgroep is een gebrek aan zelfkennis wanneer je moet stoppen. Biden is 77, hij zou op de achtergrond prima een adviserende rol kunnen spelen, maar moet geen president meer willen worden. Bovendien heeft hij geen programma en gaat het – bij een eventuele nominatie – alleen maar over het gedoe met zoon Hunter Biden in Oekraïne.

We moeten de definitieve uitslag nog even afwachten, maar als die er is: hoe kijk jij aan tegen de ontwikkelingen in Iowa? En wat zegt dat over de voorverkiezingen van volgende week dinsdag in New Hampshire?

– – – –

Hoi Stan,

De Democratische partijtop wordt behoorlijk zenuwachtig als ze kijken hoe goed Bernie Sanders het doet. Hij gaat in New Hampshire aan de leiding. De opmars van Sanders baart de partij zorgen. En die zorgen zijn begrijpelijk. De partij denkt terecht dat Sanders met zijn te linkse agenda onafhankelijke en gematigde Republikeins kiezers afschrikt en Trump zal hem afschilderen als een socialist die Amerika naar de rand van de afgrond brengt.

Met Sanders wordt het voor Trump wel erg makkelijk. Maar goed, de kiezer beslist en als de Democraten een radicaal linkse koers willen dan stemmen ze op Sanders. Ze moeten dan wel bedenken dat een tweede termijn van Trump erg waarschijnlijk is. En is de belangrijkste prioriteit van veel Democraten niet dat Donald Trump uit het Witte Huis vertrekt?

Wat de overwegend blanke bevolking van Iowa en New Hampshire gaat doen, moeten we afwachten. Ik denk dat ongeveer de helft met het hart zal stemmen en de andere helft van de kiezers met het hoofd. Daarom wordt er ook een strijd tussen Biden en Sanders verwacht. Daarom hoopt de Democratische partij dan ook vurig dat Joe Biden wint en zo de opmars van Sanders kan stoppen. Andere kandidaten als Pete Buttigieg en Amy Klobuchar zouden hier juist van kunnen profiteren.

Het wordt ongelofelijk spannend in Iowa, zeker door de opzet van een caucus en de aard van de tweede stemronde kan er wel eens een verrassende uitslag komen. Ik denk dat het voor kandidaten als Michael Bennet, Tulsi Gabbard, Andrew Yang en Tom Steyer lastig wordt om de 15 procent in de eerste stemronde te halen. Wellicht zal niet iedereen het opgeven (Yang heeft zich bijvoorbeeld gekwalificeerd voor het debat op 7 februari in New Hampshire), maar kandidaten als Bennet en Gabbard doen er verstandig aan om te stoppen. De kaf van wordt van het koren gescheiden.

De Democratische partijtop lijkt dus het grootste vertrouwen in Joe Biden te hebben. Is dat een verstandige keuze? Loopt de partij dan niet het risico dat een establishmentkandidaat (Biden is toch Hillary 2.0) het opneemt tegen Trump en ze de fout van 2016 herhalen?

Ha Marco,

Natuurlijk hoort de top van de Democratische partij zich niet te bemoeien met de keuze van de kiezer. Als de achterban Bernie Sanders op het ticket wil, dan is dat aan de kiezer om te bepalen. Ik denk wel dat ze er een grote fout mee maken. Sanders brengt enthousiasme teweeg maar is a) geen Democraat, maar een onafhankelijke senator, b) met zijn 78 jaar veel te oud, c) met een te broze gezondheid (zie ook zijn hartproblemen eerder deze campagne) en d) is hij niet aantrekkelijk voor een heel groot deel van het electoraat (lees: te links).

De oorsprong van zijn kandidatuur ontstond ruim vier jaar geleden, toen Hillary Clinton koste wat het kost een gooi wilde doen naar het presidentschap en eigenlijk niemand het tegen haar durfde op te nemen. Toen meldde Sanders zich. Hij deed en doet het verrassend goed in de peilingen, zowel statelijk als landelijk. Vergeet niet dat het kernelectoraat van de Democraten hartstikke links is. Dat verklaart ook de opkomst van AOC (Alexandria Ocasio-Cortez red.), die zich achter Sanders heeft geschaard. Ik vraag me vooral af wat de rest van het Democratische electoraat gaat doen. Een stem met het hart of met het hoofd (in dat laatste geval betekent dat een stem op Joe Biden om Sanders de kandidatuur te ontnemen).

Wint Sanders de nominatie, dan ligt de weg voor Donald Trump open naar een tweede termijn. Vandaag is de eerste krachtmeting in Iowa. Gezien de verschillen in kandidaten denk ik dat het wel eens heel spannend kan worden. Denk jij dat ook? En welke Democraten gooien na vandaag de handdoek, verwacht jij?

– – – –

Hoi Stan,

De strijd om de nominatie zal denk ik gaan tussen Joe Biden, die de gematigde kiezers aantrekt en Bernie Sanders, die kiezers zal aantrekken die een radicaal andere koers voor Amerika willen. Ik denk dat kandidaten als Elizabeth Warren, Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Tom Steyer dreigen ondergesneeuwd te raken in het gevecht tussen Biden en Sanders. Maar tijdens een caucus weet je het nooit. En wellicht kan Michael Bloomberg later nog een rol spelen.

Omdat het verschil tussen een caucus en een voorverkiezing (primary) niet altijd duidelijk is en wij het verschijnsel van een caucus in Nederland niet kennen, volgt hieronder een uitleg over het verschil tussen een caucus en een primary.

Bij een caucus, zoals Iowa die organiseert, komen geregistreerde (in dit geval Democratische) kiezers over de hele staat in hun eigen wijk of district, precint genoemd, samen in buurthuizen, gymzalen, kerken en scholen. Elke hoek van de zaal wordt fysiek vertegenwoordigd door een presidentskandidaat. Zo is er een hoek waar een vertegenwoordiger van de Biden- campagne staat, er is een hoek voor Warren, een hoek voor Sanders en voor alle andere overige kandidaten. Kiezers die al een keuze hebben genaakt voor een kandidaat lopen dan naar de hoek waar zogenoemde precint captains van Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, etc. staan. Als de kiezers verdeelt zijn begint de caucus. Het is eigenlijk een debatavond waar de precint captains van de verschillende kandidaten andere kiezers proberen te overtuigen om voor hun kandidaat te kiezen. De verschillende precint captains houden een pitch van één minuut en dan worden de kiezers geteld. De kiezer brengt zijn stem uit door in de hoek te gaan staan van de kandidaat die je steunt. Dit is de eerste stemronde.

Een kandidaat moet minimaal 15 procent van kiezers aan zich binden om zogenoemd viable te zijn. Dan begint de tweede ronde. Die verloopt enigszins hetzelfde als de eerste ronde. Alleen die kiezers die voor kandidaat waren die niet de 15 procent heeft gehaald, moeten nu naar een andere kandidaat overstappen. Ze maken dus hun tweede keuze. En dat maakt het pas interessant. Er volgt opnieuw debat van ongeveer 15 tot 30 minuten waar de overgebleven kandidaten die in eerste ronde voldoende kiezers hadden verzameld  de andere kiezers proberen te overtuigen om nu in hun kamp te komen.

Een voorbeeld. Stel dat Andrew Yang en Michael Bennet niet de 15 procent halen, maar Biden, Warren, Sanders en Buttigieg wel, dan zullen de vertegenwoordigers van deze kandidaten de kiezers die in eerste instantie op Yang of Bennet zouden stemmen hen proberen over te halen om nu respectievelijk op Biden, Warren, Sanders of Buttigieg te stemmen. Na de tweede stemronde wordt er opnieuw geteld en dan is de caucus ten einde.

Omdat de tweede ronde ook wordt meegenomen in de uitslag en de gedelegeerden proportioneel worden verdeeld, kan het zo maar zijn dat de kandidaat die in de eerste ronde wint, maar niet de tweede ronde, zo niet de meeste gedelegeerden krijgt. Daarom is de opkomst bij een caucus erg belangrijk. De caucus vind ’s avonds plaats en iedereen moet fysiek aanwezig zijn. Sommige mensen die kleine kinderen hebben of ’s avonds werken, kunnen dus niet aan de caucus meedoen. De opkomst is dan ook altijd erg laag. Alleen echt fanatieke kiezers komen opdagen. De rest blijft thuis, omdat het toch relatief veel moeite kost. Ook het weer speelt een rol. In Iowa ligt er in februari sneeuw en als er op de caucusavond een sneeuwstorm is (wat niet ondenkbaar is), dan kan dat de opkomst beïnvloeden.

Bij een primary stemmen de kiezers in een stemhokje en stoppen hun stembiljet in de stembus. Het proces verloopt net zoals we dat in Nederland kennen. In tegenstelling tot de caucus kunnen de mensen de hele dag door stemmen of per post hun stem uitbrengen. De opkomst bij een primary is dan ook een stuk hoger. Elke stem wordt geteld en de gedelegeerden worden ook proportioneel verdeeld.

De uitkomst van een caucus is dus lastig te voorspellen. Als er meer of minder kiezers komen op de caucusavond dan kan dat al tot tot grote verschillen leiden in de uitkomst. Omdat ook de tweede voorkeur wordt meegenomen, kan die voor een verrassende uitkomst zorgen. Daarom is een voorspelling heel lastig.

Wat vind jij van het plan van de Democratische partijtop om te zorgen dat Bernie Sanders niet de nominatie wint? De kiezer beslist en toch niet het establishment? Dat is toch democratie?

Hoi Marco,

Dat Bernie Sanders in de peilingen als een komeet omhoog gaat, is zeker. In één peiling staat hij landelijk zelfs voor op Joe Biden. Landelijke peilingen zijn in het kiessysteem van Amerika minder relevant, omdat het land per staat stemt. Ik geloof dat Sanders – en dat vind ik gezien zijn leeftijd en voor Amerika zeer linkse ideeën verrassend – een kans maakt op de nominatie. Kijk maar eens hoe lastig hij het Hillary Clinton vier jaar geleden maakte. Zij won ook, omdat ze de supergedelegeerden achter zich had.

Sanders heeft, in tegenstelling tot Joe Biden, niets te verliezen. Zijn taal is kristalhelder. ‘We moeten de gevaarlijkste en meest corrupte president in de geschiedenis verslaan’. Veel kiezers houden van die taal. Kijk maar eens hoe populair Donald Trump ermee werd. Achter de schermen wordt Sanders tegengewerkt door de partijtop, die het niet in hem zit zitten. Ook een argument voor kiezers om straks voor Sanders te kiezen. Anderzijds: hij is oud (78) en heeft geen geweldige gezondheid. Niet voor niets moest hij zijn campagne tijdelijk staken vanwege hartproblemen.

Het wordt maandag, als Iowa de caucus houdt, spannender dan menigeen denkt en ik ben daarom heel nieuwsgierig naar de uitslag. Over zo’n caucus gesproken. Kun jij onze lezers eens in het kort uitleggen wat nu precies het verschil is tussen een caucus en een voorverkiezing?

– – – –

Hoi Stan,

Zowel de Democraten als de Republikeinen zullen de uitkomst van van de impeachmentzaak inderdaad in hun voordeel uit leggen. Uit een peiling bleek dat een kleine meerderheid van de Amerikanen was voor het afzetten van president Trump. Daar kunnen de Democraten een beetje hoop uit putten. Trump en de Republikeinen zullen blijven beweren dat er niets onoorbaars gebeurt (Read the transcripts!) en zullen zeggen dat de Democraten er alleen op uit zijn om het presidentschap van Trump te saboteren. Trump zal, nu de impeachmentzaak op zijn einde loopt, zijn moment pakken, Maar de focus zal al snel weer op de voorverkiezingen komen te liggen. De nieuwscyclus gaat zo snel.

Trump zal zijn achterban duidelijk maken dat hij heeft gewonnen, ook al is hij geïmpeached. Wat Trump ook zegt, men zal het allemaal pikken omdat geen enkele Republikein tegen hem in durft te gaan. Trump heeft de partij in een wurggreep. De Republikeinse politici verliezen liever hun geloofwaardigheid dan dat ze een tweetstorm over zich heen krijgen. Vanaf het begin van Trumps presidentschap heeft Trump steeds zijn eigen fanatieke achterban bedient een heeft hij de gematigde kiezer van zich vervreemd. Dat zagen we goed tijden de tussentijdse verkiezingen van 2018. De staten (Wisconsin, Michigan en Pennsylvania) die Trump met een zeer kleine marge (slechts 70.000 stemmen verschil) won in 2016 zal hij ook weer moeten winnen, wil hij een lans make op een tweede termijn. Deze kiezers heeft Trump toch voor een gedeelte van zich vervreemd. De fabrieksbanen zijn niet teruggekomen en de boeren hebben veel last gehad van de handelsoorlog met China.

Het zal voor Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar een opluchting zijn dat de impeachmentzaak voorbij is. Dan kunnen ze nog een korte eindstrijd inzetten. Ik denk niet dat dit nog van grote invloed zal zijn. De strijd zal toch tussen Joe Biden en Bernie Sanders gaan. Voor de andere kandidaten is het belangrijk dat ze niet te ver achter deze twee eindigen.

Op website The Hill stond een artikel waarin werd aangegeven dat Joe Biden Michael Bloomberg als een bedreiging ziet. In het kort komt het er op neer dat Biden en Bloomberg in de zelfde vijver qua kiezers vissen en dat op Super Tuesday Biden en Bloomberg deze gematigde kiezers moeten verdelen. De overige kiezers gaan dan voor Bernie Sanders, zo is de gedachte. En Sanders zou dan zo vrij makkelijk richting de nominatie gaan. Deel jij deze analyse?

Ha Marco,

Democraten en Republikeinen leggen de uitkomst van de impeachmentprocedure in dit verkiezingsjaar allebei in hun voordeel uit. Republikeinen en president Trump roepen dat het één grote heksenjacht was van Democraten die de verkiezingsuitslag van 2016 ongedaan willen maken en dat geen bewijs is voor een quid pro quo met Oekraïne. Democraten willen aantonen dat Republikeinen Trump overal mee laten wegkomen, zelfs met het misbruik maken van zijn macht voor politiek gewin. Wie die strijd gaat winnen? Degene die zijn of haar boodschap het beste voor het voetlicht brengt.

Toch zegt mijn gevoel dat Trump hier als een morele winnaar uitkomt. Het zal hem sterken in de gedachten dat hij de Republikeinse partij volledig in zijn greep heeft en dat vrijwel iedereen naar zijn pijpen danst. Nu de Democraten midden in het proces van voorverkiezingen zitten, krijgt hij zo alle ruimte om tijdens dit jaar te roepen wat hij wil. Daarin schuilt voor hem wel het gevaar dat hij enerzijds zijn eigen, fanatieke achterban op de wenken bedient, maar de meer gematigde, onafhankelijke kiezer voor het hoofd stoot. Trump doet geen enkele moeite om naar het politieke midden te bewegen. Dat is een riskant spel.

Zeer waarschijnlijk vindt vandaag de stemming in de Senaat plaats voor of tegen afzetting van Trump. Die uitslag staat vast. Trump is ook na vandaag nog steeds president van Amerika. Elizabeth Warren, Amy Klobuchar en Bernie Sanders kunnen snel naar Iowa om daar nog twee dagen campagne te voeren. Verwacht jij dat dit aanstaande maandag, als de caucus in Iowa is, nog van grote invloed is op de uitslag?

– – – –

Hoi Stan,

Dat president Trump de moeite neemt om met een plan te komen om het conflict tussen Israël en de Palestijnen op te lossen, valt te prijzen. Maar om niet beide partijen uit te nodigen voor het uitwerken van zo’n plan is een miscalculatie. De Palestijnen zullen nooit akkoord gaan met het feit dat illegale nederzettingen blijven bestaan en dat er grond wordt geannexeerd. Ik denk dat Trump dit vooral doet om zijn de Joodse achterban en de machtige Israël-lobby tevreden te stellen. Hij heeft de stemmen van deze kiezers nodig en kan pronken met het feit dat hij, in tegenstelling tot zijn voorgangers zo zal hij beweren, wel met een vredesplan komt. Maar of het levensvatbaar is, ook op de langere termijn, betwijfel ik.

Om het scenario van 2008 uit te kast te trekken lijkt me lastig. Een scenario zoals in 2016 lijkt me met zo veel stromingen meer voor de hand liggen en dat is een nachtmerrie. Om dat te voorkomen zou er na Super Tuesday een duidelijke winnaar moeten zijn. Een kandidaat die qua gedelegeerden niet meer is in te halen. Het is voor de partij te hopen dat die kandidaat niet te extreem is. Maar goed, de kiezer beslist. Welke kandidaat het ook wordt, er zullen altijd mensen teleurgesteld zijn. Dus wie de nominatie ook wint, hij of zij krijgt een hels karwei om de partij te verenigen.

Donald Trump en de Republikeinen gaan alles uit te kast halen om de Democratische partij en de kandidaten tegen elkaar uit te spelen. Trump zal zeggen dat impeachment niets heeft uitgehaald, dat de Democraten van Amerika een socialistisch land willen maken en dat ze de grenzen opengooien zodat er nog meer immigranten binnenkomen. Trump zal zijn achterban duidelijk maken dat de Democraten alles van je willen afpakken: je wapens, je zorgverzekering en je gaat meer belasting betalen. Dat wordt het mantra van Trumps verkiezingscampagne. En dan moeten de Democraten een tegengeluid laten horen. Dat wordt heel erg moeilijk. Trump zal een harde en smerige campagne voeren. Alles is geoorloofd. En als hij de wet overtreedt of zijn macht daar voor moet misbruiken (zoals in het geval van Oekraïne) dan zal hij dat doen.

Nu de impeachmentzaak in de Senaat op zijn eind loopt en president Trump niet zal worden afgezet, is de vraag nu wie er in dit verkiezingsjaar gaat profiteren van de impeachmentsaga. Beide partijen zullen claimen dat ze bereikt hebben wat ze wilden en Trump zal victorie kraaien. Wie denk jij dat er van zal profiteren, de Democraten of de Republikeinen? En wat voor invloed heeft dit op de verkiezingsstrijd?

Hoi Marco,

Mijn eerste gevoel over het vredesplan tussen Israël en de Palestijnen zegt ook dat het gedoemd is te mislukken. Maar laten we president Trump even het voordeel van de twijfel geven en kijken hoe dit uitpakt. Dit soort afspraken moet je vooral over de langere termijn zien. Kijk bijvoorbeeld naar de Iran Deal die zijn voorganger Obama afsloot, in samenwerking met andere landen. Het was sindsdien betrekkelijk rustig in de regio, totdat Trump zich eenzijdig terugtrok. De gevolgen daarvan zijn zichtbaar. Daar worden weinig landen vrolijk van.

Ik ben het met je eens dat de strijd in de Democratische partij het beste na Super Tuesday beslist kan zijn. Voor de eenheid is dat een zegen, want het beste cadeau dat de Democraten aan Trump en de Republikeinen kunnen geven, is een verdeelde partij. Of zoals Abraham Lincoln het ooit zei: A house divided against itself cannot stand. Toch zal het niet meevallen. De Democraten moeten het scenario van 2008 uit de kast trekken. Na een bittere strijd tussen Obama en Clinton besloten ze bijeen te komen in het plaatsje Unity in New Hampshire om de gelederen te sluiten.

Toch denk ik dat het niet makkelijk wordt om de partij te verenigen. Er zijn zo veel stromingen. Denk jij dat Trump en de Republikeinen gaan proberen om de Democratische partij tegen elkaar uit te spelen?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden gaat landelijk aan de leiding, maar dat zegt inderdaad niet alles. Zo als je terecht aangeeft, lag in 2008 Hillary Clinton landelijk aan kop en zou de relatief jonge senator van Illinois met een rare naam nooit een kans maken. En in 1992 deed Bill Clinton het in Iowa en New Hampshire slecht en werd toch president. En in 2016 had niemand verwacht dat Donald Trump de nominatie zou winnen en al helemaal niet dat hij president zou worden.

Wil de Democratische partij nog relevant zijn, dan moet het afrekenen met de oude generatie politici. Met oude politici zullen ze Donald Trump niet verslaan. Het wil maar niet doordringen dat Washington-insiders niet de verandering gaan brengen die de partij nodig heeft. Amerika wordt steeds progressiever, maar de meeste politici op Capitol Hill lijken dat niet door te hebben. Als de verkiezing en het presidentschap van Trump geen wake up call voor de Democraten is, wat dan wel? Wordt men pas wakker als Trump voor een tweede termijn is gekozen?

Het belang van de uitslag in Iowa en New Hampshire kan groot zijn en kan voor kandidaten een make or break moment zijn. Ga ik stoppen of ga ik door? We hebben het er al vaak over gehad dat Iowa en New Hampshire hun eigen dynamiek hebben en hierboven nog maar eens aangegeven dat uiteindelijke winnaar in Iowa, zowel aan Democratische en Republikeinse kant niet de nominatie won. Het zou voor de Democraten een zegen zijn als na Super Tuesday de strijd is beslist. Een scenario zoals in 2016 kan desastreuze gevolgen hebben. Als er na Super Tuesday een duidelijk winnaar is, dan kan die kandidaat de partij verenigen en zich op Donald Trump richten. Trump hoopt natuurlijk dat het een lange slopende strijd wordt tot ver in juni.

President Trump ontvouwde gisteren zijn plan voor vrede tussen Israël en de Palestijnen. In het bijzijn van de Israëlische premier Nethanjahu zei Trump dat dit een win-win kans is voor de beide naties. Maar Trump was vergeten om de Palestijnen in dit plan te betrekken. Ik denk dat dit plan dan ook gedoemd is om te mislukken. Denk jij dat ook?

Ha Marco,

Als je de cijfers bekijkt op het gezaghebbende FiveThirtyEight van Nate Silver, dan is Joe Biden inderdaad de belangrijkste gegadigde om de Democratische nominatie binnen te slepen. Als ik nu zou moeten beslissen, dan zet ik een fles wijn op de voormalige vicepresident die acht jaar diende onder Barack Obama. Maar de status van frontrunner is niet bepalend. Denk maar aan vier jaar geleden, toen Jeb Bush de nominatie zou krijgen en Donald Trump geen kans kreeg toegedicht. Of in 1988 aan Gary Hart, die de Democraten zou aanvoeren, maar na een seksschandaal roemloos in de coulissen verdween. En wat te denken van Hillary Clinton in 2008, toen ze van Barack Obama verloor.

Ik heb hier vaker bepleit dat het voor de Democratische partij een zegen is als een nieuwe generatie politici doorbreekt. Daarom was het teleurstellend dat Kamala Harris en Beto O’Rourke al zo vroeg afhaakten, omdat hun campagne niet aansloeg. De Democraten moeten in Iowa en New Hampshire hopen op de doorbraak van burgemeester Pete Buttigieg of senator Amy Klobuchar. Beiden maken geen onderdeel uit van het old boys network in Washington DC.

Hoe groot is het belang van de uitkomsten in Iowa en New Hampshire in de rest van de Democratische voorverkiezingen, denk jij? En denk jij dat na Super Tuesday, begin maart, duidelijk is wie het bij de Democraten tegen Donald Trump opneemt in november? Of gaat de strijd door tot in juni?

– – – –

Hoi Stan,

Het klopt dat er vier Republikeinse senatoren nodig zijn die met de 47 Democraten mee moeten stemmen om getuigen op te roepen. Voor het aandragen van nieuwe bewijs of nieuwe getuigen op te roepen, is een simpele meerderheid van 51 stemmen genoeg. Naast Mitt Romney en Susan Collins zou ook Lisa Murkowski van Alaska openstaan om getuigen op te roepen. Dan is er nog één senator nodig. Er zijn een aantal senatoren die niet voor hun herverkiezing gaan, zoals Lamar Alexander van Tennessee. Deze senatoren hebben niets te verliezen. Met betrekking tot Romney weet ik het nog niet. Hij is een Trump -criticaster, maat ook een windvaan.

Republikeinen die herkozen willen worden, zullen wel oppassen om tegen Trump in te gaan. Trump duldt geen tegenspraak. Het is veelzeggend. Trump heeft de partij volledig in zijn macht. Elke kritiek wordt beantwoord met een tirade via Twitter en je politieke carrière is voorbij. Republikeinen moeten een keuze maken: kies je voor de partij of voor het land? Hoe wil je de geschiedenis in gaan? Als de Trump-show straks voorbij is, ben je al je geloofwaardigheid kwijt.

Bernie Sanders doet het, ondanks dat hij in de Senaat zit bij de impeachmentzaak,  verrassend goed in de peilingen. Maar hij heeft mensen achter de hand. Alexandria Ocasio-Cortez en documentairemaker Michael Moore voerden campagne voor hem in Iowa. Wat het zegt, is dat campagne goed is opgebouwd en dat de linkse (socialistische) boodschap aanslaat. En dat is gelijk ook het probleem. Of het genoeg is om de nominatie te winnen, betwijfel ik. Met zijn plannen zal het heel moeilijk zijn om gematigde en onafhankelijke kiezers aan zich te binden. Als ik – met nog minder dan een week voordat het voorverkiezingsseizoen begint – geld op een kandidaat moet zetten zou ik, helaas toch denken dat Joe Biden de meeste kans maakt op de nominatie. Zijn jarenlange ervaring  geeft de kiezer toch vertrouwen. Zijn steun onder zwarte- en latinokiezers is groot. Ik weet dat het nog erg vroeg is, maar wat denk jij?

Hoi Marco,

Uit Amerikaanse media begrijp ik dat er vier Republikeinse senatoren nodig zijn om het mogelijk te maken getuigen op te roepen. Naar verluidt zijn er twee door de pomp: senator Susan Collins uit Maine en senator Mitt Romney uit Utah. Van Romney is bekend dat hij een bekende Trump-criticaster is, zeker nadat Trump hem overwoog als minister van Buitenlandse Zaken en Romney vervolgens op een gênante manier afserveerde. De grote vraag is: zijn er nog meer Republikeinse senatoren die hun nek durven uit te steken?

Wie zich binnen de partij tegen Trump keert, kan rekenen op een stortvloed van aanvallen via Twitter. Ook wordt de geloofwaardigheid van een kritische Republikein direct in twijfel getrokken. Het is de tactiek van de verschroeide aarde. Zo overleeft Trump al ruim drie jaar en zeker in het jaar waarin hij wil worden herkozen, duldt hij geen tegenspraak. Ik durf er geen weddenschap op af te sluiten dat er meer Republikeinen overstag gaan, ondanks dat John Bolton duidelijk aangeeft dat er sprake is van een quid pro quo inzake Oekraïne en een onderzoek naar de Bidens.

Wat trouwens opvalt in de laatste peilingen is dat Bernie Sanders een enorme sprong heeft gemaakt in Iowa en New Hampshire. Wat zegt dat volgens jou? En denk jij dat deze 78-jarige senator uit Vermont een serieuze kans maakt op de Democratische nominatie?

– – – –

Hoi Stan,

Als we naar de geschiedenis kijken, is de uitkomst in Iowa onzeker. Uit 2008 en 2016 weten we dat de persoon die landelijk aan de leiding ging, maar ook in Iowa aan de kop ging, uiteindelijk de caucus niet won. Een caucus heeft zijn eigen dynamiek, omdat men niet in een stemhokje een kruisje zet bij de kandidaat van zijn of haar keuze. Dat is bijvoorbeeld in New Hampshire wel het geval. Bij een caucus komen geregistreerde kiezers bijeen in buurthuizen en gymzalen en gaan dan in een hoek staan bij de kandidaat van hun keuze.

Als een kandidaat te weinig aanhang heeft (de limiet is 15 procent) moeten deze kiezers zich bij een andere kandidaat aansluiten. Ook wordt er flink gedebatteerd om kiezers over te halen. En zo kan het soms uren duren. En dit jaar is het echt interessant, omdat bij de uitslag ook wordt gekeken welke kandidaat onder de kiezers hun tweede keuze was.

En daarom is opkomst zo belangrijk. En voor kandidaten als Pete Buttigieg en Amy Klobuchar is dat extra belangrijk daar van profiteren. Stel dat Tom Steyer en Michael Bennet niet de 15 procent halen, dan moeten die kiezers overstappen naar een andere kandidaat. En daar kunnen Buttigieg en Klobuchar van profiteren. Ze winnen dan misschien niet, maar omdat de gedelegeerden proportioneel verdeeld worden, kunnen ze er toch een aantal winnen. Opkomst is altijd, of het nou om voorverkiezingen of landelijke verkiezingen gaat, cruciaal. Een fanatieke aanhang is vooral bij een caucus extra belangrijk. Als veel jonge kiezers gaan stemmen kan dat zorgen dat een jongere kandidaten veel stemmen krijgen. En dat kan een signaal voor de Democratische partijtop zijn om nu echt eens aan verandering te gaan werken.

De impeachmentzaak in de Senaat gaat zijn tweede week in. En nu heeft The New York Times de hand weten te leggen op het manuscript van het nog te verschijnen boek van voormalig nationaal veiligheidsadviseur John Bolton. Daarin geeft Bolton aan dat er wel zeker een duidelijke quid pro quo was tussen de inhouden van militaire steun voor Oekraïne en een onderzoek naar Joe Biden en zijn zoon Hunter. Trump zegt dat het onzin is. Maar het stelt vooral gematigde Republikeinen voor een dilemma. Gaan ze Bolton oproepen om te getuigen? Iets wat de Democraten zeker willen. Denk jij dat deze wending nog van invloed zal zijn op de impeachementzaak?

Ha Marco,

De kans dat er in Iowa een verrassing uit de hoge hoed komt, is zeer aanwezig. Ik geef Pete Buttigieg en Amy Klobuchar een serieuze kans om in de top drie te eindigen. Iowa verrast vaak. Hillary Clinton won vier jaar geleden maar nipt van Bernie Sanders, Barack Obama verraste iedereen door in 2008 Clinton te verslaan in Iowa en Tom Harkin liet in 1992 Bill Clinton en Jerry Brown achter zich in zijn thuisstaat Iowa.

We hebben hier al eerder gememoreerd dat Iowa vaak grillig en onvoorspelbaar stemt. Dat komt vanwege het systeem van de caucus, waarbij kiezers elkaar mogen overhalen om toch op een andere kandidaat te stemmen. Je kunt dan peilen wat je wil, als stemmen op het laatste moment veranderen, dan is het ontzettend lastig om een goede inschatting te maken. Voor de toekomst van de Democratische partij is het te hopen dat kiezers in Iowa en New Hampshire duidelijk uitspreken dat de partij een nieuwe weg moet inslaan.

Ik las dit artikel over het belang van een hoge opkomst in Iowa. Voor Elizabeth Warren, Pete Buttigieg en Amy Klobuchar zou een hoge opkomst hun enige kans op op succes zijn in die staat. Denk jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

De steun van prominente partijgenoten en andere politici die aanzien en invloed hebben in de Amerikaanse politiek is altijd meegenomen. Dat John Kerry Joe Biden steunt en campagne voor hem voert, vind ik tekenend voor de situatie binnen de Democratische partij. Waarom steunt Kerry het establishment en kiest hij niet voor jongere kandidaat? Kies voor de toekomst. Het is tijd voor de nieuwe generatie. In dat opzicht had Ted Kennedy het wel begrepen.

Ik denk dat Kamala Harris en Cory Booker uiteindelijk wel hun steun zullen uitspreken voor een kandidaat. Maar ik dat zal niet Joe Biden zijn. Kamala Harris, die tijdens het eerste debat met Biden een aanvaring had, zal hem hoogst waarschijnlijk niet steunen. Pete Buttigieg kan de steun van Harris of Booker goed gebruiken, want het enthousiasme over de voormalige burgemeester van South Bend is onder zwarte kiezers niet erg groot.

Het begint nu echt te kriebelen. We zijn al maanden bezig en het mag van mij nu wel beginnen. Wie Iowa wint, durf ik niet te zeggen, omdat een caucus zijn eigen dynamiek en regels heeft. En ja, dan kan er zomaar een verrassing uit de hoge hoed komen. Op 4 februari weten we meer. Het wordt ongetwijfeld spannend en interessant. Denk jij dat er nog een verrassing komt?

Hoi Marco,

Steunbetuigingen van prominente partijgenoten geven een kandidaat zeker een stevige steun in de rug. In 2008 schaarde senator Ted Kennedy – de broer van JFK en Robert – zich achter Barack Obama, nadat Kennedy lang neutraal was gebleven. Eigenlijk hadden de Clintons op zijn steun gerekend (en daar ook een stevige lobby voor gevoerd), maar Kennedy besloot dat het in 2008 tijd was voor een nieuwe generatie politici. Bill Clinton belde Kennedy nog op om hem over te halen neutraal te blijven, maar Kennedy schaarde zich achter Obama. De Clintons waren not amused.

John Kerry voert campagne voor Joe Biden in Iowa. Als voormalig minister van Buitenlandse Zaken legt hij gewicht in de schaal. Julian Castro, ook minister onder Obama, spreekt zijn steun uit voor Elizabeth Warren. Ik ben vooral nieuwsgierig achter welke kandidaat Kamala Harris en Cory Booker zich gaan scharen. Zij liggen goed onder Afro-Amerikaanse kiezers. Pete Buttigieg heeft onder die groep nog een wereld te winnen. Als zij hem steunen, dan geeft dat zijn campagne een enorme boost.

We zitten nu iets meer dan een week voor de Democratische caucus in Iowa. Volgende week maandag is het zover. Begint het bij jou al te kriebelen? En wat is jouw verwachting over de afloop? Komt er een daverende verrassing uit de hoge hoed?

– – – –

Hoi Stan,

Interne verdeeldheid binnen de Democratische partij is het grootste cadeau wat je aan Donald Trump kunt geven. Dat kandidaten onderscheidend moeten zijn van hun collega’s is goed, want er moet inderdaad wat te kiezen zijn. Maar om te roepen dat je eventueel niet op de genomineerde presidentskandidaat gaat stemmen, iemand beschuldigt van laster en dat een vrouw niet zou kunnen winnen, dat zijn zaken die niet echt helpen, Je kunt ook op een andere manier je punt maken.

Het feit dat Barack Obama en Hillary Clinton in 2008 een harde strijd uitvochten en de partij zich achter Obama schaarde en hij won, had ook te maken met het feit dat John McCain niet zo heel sterke kandidaat was en het land naar acht jaar George W. Bush wel aan verandering toe was.  Maar Donald Trump is van een ander kaliber. Hoe hij vier jaar geleden zijn Republikeinse tegenstanders één voor één elimineerde en vervolgens de gedoodverfde Hillary Clinton versloeg, is iets waar de Democraten van moeten leren. Het zou verstandig zijn als ze het playbook van Trump, maar zonder alle beledigingen en leugens, zouden hanteren.

Barack Obama zal zeker zijn opwachting make. Als de presidentskandidaat bekend is, spreekt hij zijn steun uit en voert hij wellicht campagne voor deze kandidaat. Michael Bloomberg heeft al gezegd dat hij de kandidaat zal steunen, ongeacht wie dat is. Er is zeker een rol voor Obama weggelegd. Ik denk wel dat iedere Democraat zich achter de kandidaat  die de voorverkiezingen wint zal scharen. Sterker nog, dat is nodig, anders zal Trump de kandidaten tegen elkaar uitspelen en is een tweede termijn voor hem zo goed als zeker.

Er zijn ook steeds meer mensen die steun voor een kandidaat uitspreken. Zo kondigde Julian Castro al aan dat hij Elizabeth Warren steunt. En CNN meldt dat Marianne Williamson Andrew Yang steunt. Maar tot nu toe krijgt Joe Biden de meeste steun. Na dat al prominente zwarte leiders de steun voor hem uitspraken, heeft ook de het hoofd fondsenwerving van Obama zijn steun voor Biden uitgesproken. Denk jij dat dit invloed heeft op de keuze van de kiezers? Mensen met invloed in gemeenschappen kunnen bijvoorbeeld kiezers oproepen om op een bepaalde kandidaat te stemmen.

Ha Marco,

Het grootste geschenk dat de Democraten kunnen geven aan president Trump is interne verdeeldheid. Natuurlijk staat de boel aan de vooravond van de verkiezingen in Iowa en New Hampshire op scherp. Dat moet ook. Kandidaten moeten kiezers duidelijk maken waar ze voor staan, waarin ze onderscheidend zijn van hun collega’s. Zo deed Donald Trump dat vier jaar geleden ook binnen de Republikeinse partij. Hij zette de GOP met succes op zijn kop en naar z’n hand.

Toch moeten Democraten elkaar niet onder de gordel aanvallen. Een spotje van Bernie Sanders met aantoonbare onwaarheden over Joe Biden, Hillary Clinton die de aanval inzet op Sanders, Tulsi Gabbard die Hillary aanklaagt wegens laster en de hinderlijke Alexandria Ocasio-Cortez, die na haar overwinning in november 2018 iets te veel in haar eigen grootheid is gaan geloven door te roepen dat zij en Biden in elk ander land nooit in dezelfde partij zouden zitten. Het is niet goed, het is slecht.

Het betekent niet dat de Democraten al moeten wanhopen. In 2008 vochten Barack Obama en Hillary Clinton een bikkelharde strijd uit. Denk maar eens aan dit spotje van Clinton en de reactie daarop van Obama. Uiteindelijk verenigde de partij zich achter Obama, nadat zijn kandidatuur onomkeerbaar was. Ik denk dat er een rol voor Obama is weggelegd om de partij na de voorverkiezingen te verenigen, op weg naar verkiezingsdag in november. Denk jij dat iedere Democraat zich achter de kandidaat schaart, ongeacht de uitkomst in de voorverkiezingen?

– – – –

Hoi Stan,

Bill en Hillary Clinton moeten zich inderdaad niet met de interne verkiezingsstrijd binnen  de Democratische partij bemoeien. Daarom waren de opmerkingen van Hillary Clinton onverstandig. Maar vergeet niet dat de invloed van de Clintons nog steeds erg groot is. Zij hebben al decennia lang invloed binnen de partij en naar hun advies en mening wordt echt wel geluisterd. Of dat een goede of slechte zaak is, daarover valt te twisten.

Met betrekking tot de impeachment zitten zowel de Democraten als Republikeinen in een spagaat. De Republikeinen willen het zo snel mogelijk afhandelen, omdat er volgens hen helemaal niets aan de hand is. Geen nieuw bewijs, geen nieuwe getuigen. Maar president Trump denkt daar anders over. Hij denkt dat een lang proces hem in een verkiezingsjaar helpt. Of dat zo is, valt te betwijfelen, De Democraten willen eigenlijk ook zo snel mogelijk het proces afronden, omdat ze bang zijn dat het de voorverkiezingen gaat overschaduwen, maar een lang proces met wellicht toch enig nieuw bewijs en getuigen, zoals John Bolton, kan zorgen dat het langer duurt. En de Democraten hopen dat nieuwe onthullingen hen helpt in het verkiezingsjaar. Dat de president roept dat het hoax en een heksenjacht is, is niet nieuw. Maar het is onzin. Het Congres doet waar ze voor het is opgericht. Het moet de uitvoerende macht controleren en dat is wat ze doen. Als ze die mogelijkheid niet krijgen (belemmering van het Congres is één van de aanklachten) dan kunnen ze overgaan tot impeachment. De president denkt dat hij boven de wet staat en kan wel roepen dat het een heksenjacht is, maar checks and balances is hoe het politieke systeem is ingericht. Het Congres doet dus gewoon haar werk.

Presidentskandidaat Tulsi Gabbard, die overigens vrijwel geen kans maakt op de nominatie, heeft Hillary Clinton aangeklaagd wegens laster. Volgens Gabbard heeft Clinton haar beschuldigd van het feit dat ze een Russische pion zou zijn en dat heeft haar carrière en haar politieke ambities geschaad. Dit zorgt allemaal weer voor afleiding en verdeeldheid in de partij. Wat is jouw mening?

Hoi Marco,

Bill en Hillary Clinton moeten wat mij betreft zo lang mogelijk uit elke campagneactiviteit worden geweerd. We hebben in 2016 gezien hoe desastreus de campagne verliep. Daar is een goed boek over geschreven. Shattered, Inside Hillary Clintons Doomed Campaign. Ervaring zegt niet alles, dat blijkt wel uit dat boek. Alles dat fout kon gaan, ging fout. Met op de achtergrond de bemoeierige Bill die als een wethouder Hekking de campagne probeerde te sturen. In één advies had hij gelijk: ga campagnevoeren in Michigan en Wisconsin. Zijn raad werd genegeerd, de Democraten verloren beide staten voor het eerst in ruim 25 jaar.

Ik krijg steeds meer het idee dat vooral de Republikeinen zo snel mogelijk van de impeachmentzaak tegen Trump af willen. Ze vinden het een heksenjacht. Maar ook de Democraten kunnen zich geen lange zaak veroorloven. Als ze niet oppassen, overschaduwt de procedure de Democratische voorverkiezingen. In dat geval zijn Bernie Sanders, Elizabeth Warren en Amy Klobuchar niet alleen in Iowa, maar ook in New Hampshire onzichtbaar voor de kiezer.

Ik denk dus dat beide partijen weinig baat hebben bij een ellenlange procedure. Die uitkomst staat overigens allang vast, want veruit de meeste Republikeinen lopen straks hondstrouw achter de president aan. Vind jij eigenlijk dat de Democraten met deze procedure een heksenjacht voeren tegen de president? Of hebben ze een punt?

– – – –

Hoi Stan,

In de landelijke peilingen staat Joe Biden aan kop, maar Amerika stemt per staat. We hebben al zo veel schommelingen in peilingen in Iowa en New Hampshire gezien dat het echt moeilijk te voorspellen is wie er gaat winnen. Er is geen duidelijke frontrunner. Dus is het misschien wijs om niet aan elke nieuwe peiling te veel waarde te hechten. Campagneteams klampen zich daar wel aan vast, maar uit de geschiedenis blijkt dat dit niet altijd klopt. Iedereen herinnert zich de beroemde krantenkop die Harry Truman omhoog hield bij verkiezingen van 1948.

De positie die Iowa en New Hampshire innemen en de verschillende voorverkiezingen die ze houden (caucus versus primary) kan zeker in het voordeel van een kandidaat als Pete Buttigieg werken.  Het feit dat Warren, Sanders en Klobuchar in de Senaat zitten, kan zeker in hun nadeel werken. De uitslag in Iowa is een indicatie of hun campagne schade heeft opgelopen.

Het feit dat Hillary Clinton zich weer in de verkiezingsstrijd mengt, vind ik niet verrassend. Ze is een politiek dier, maar jammer is het wel. Het is nog steeds niet tot haar doorgedrongen dat haar tijd erop zit. Maar ik ben bang dat we nog niet van de Clintons af zijn. Haar man Bill, die nog steeds enorm populair is onder Democraten, zal op de conventie spreken, verwacht ik. Het feit dat ze negatief over Bernie Sanders is, heeft misschien ook met 2016 te maken. Het lijkt erg op rancune. Maar om nu al te zeggen dat je niet op hem gaat stemmen, is niet verstandig. De Clintons moeten zich zeker in deze fase van de campagne niet met de zaken bemoeien. Het is slecht voor de partij en zorgt voor (meer) verdeeldheid.

De Senaat is begonnen met de impeachmentzaak tegen president Trump. De Democraten en Republikeinen liggen steeds op ramkoers en het laat de verdeeldheid zien. De uitkomst staat al vast. We weten niet hoe lang het duurt, voordat de Senaat met een oordeel komt. Welke partij denk jij heeft het meeste baat bij als de zaak lang of kort duurt, de Democraten of de Republikeinen?

Ha Marco,

Dat Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar de komende periode geen campagne kunnen voeren in Iowa en zes dagen per week in de Senaat moeten zijn voor de impeachmentprocedure tegen Donald Trump, heeft geen invloed op de meest recente peiling. Misschien dat we daar over een week wel een verschuiving in zien. Joe Biden staat landelijk aan kop. Ik denk dat veel mensen een veilige keuze maken. Geen experimenten, maar een door de wol geverfde oud-senator en voormalig vicepresident van 77 jaar. Niet heel spannend en niet heel vernieuwend.

Toch staan Iowa en New Hampshire bekend als staten die zich niet zo veel aantrekken van de rest van het land. Daar kan Pete Buttigieg – afkomstig uit het midwesten – de komende twee weken best van profiteren, zeker als Sanders, Warren en Klobuchar in de Senaat zitten. Nieuwkomer Buttigieg kan verrassen in Iowa, net als Obama in 2008, die tot ieders ongeloof de gedoodverfde winnaar Hillary Clinton versloeg en ook John Edwards achter zich liet. In dat opzicht kan ik niet wachten tot de eerste voorverkiezing in Iowa.

Hillary Clinton dringt zich overigens ook weer op in de campagne. In een te verschijnen documentaire schijnt ze nogal uit te halen naar Bernie Sanders. Zij noemt hem een ‘carrièrepoliticus die niemand mag’. Ook zou ze niet haar onvoorwaardelijke steun willen uitspreken als Sanders de Democratische nominatie wint, waar ik zelf niet in geloof. De Clintons moeten zich tot na de verkiezingen gewoon nergens mee bemoeien. Dat is slecht voor de Democratische partij. Hun tijd zit erop, het is klaar. Deel jij die mening?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat de steun van The New York Times voor Warren en Klobuchar even zal werken. De nieuwscyclus gaat zo snel dat het slechts kort voor wat publiciteit zorgt. Daarnaast denk ik dat Joe Biden, Bernie Sanders en Pete Buttigieg er niet echt wakker van liggen. Ik denk dat steun voor Klobuchar zeker in haar voordeel zal werken. De gematigde kiezer die overstelpt wordt met nieuws over het gevecht tussen Warren en Sanders zou wel eens verder kunnen kijken en dan is Amy Klobuchar wellicht te overwegen.

De leugens en onwaarheden van president Donald Trump zijn het nieuwe normaal geworden. Feiten doen er niet meer toe en worden afgedaan als fake news. De gemiddelde (onafhankelijke) kiezer haalt er zijn schouders over op, aangezien meerdere keren per dag, vooral via Twitter, een onwaarheid door de president de wereld in wordt geslingerd. Aan de andere kant denk dat er ook voldoende kiezers zijn die genoeg hebben van alle aanvallen op de pers en andere personen en genoeg hebben van alle incidenten en chaos in en rondom het Witte Huis. Dus er zullen best kiezers zijn die dit meenemen, maar of het  grote invloed heeft op hun keuze weet ik niet.

Het is hier al vaker besproken. De peilingen die van week tot week verschillen. Uit de meest recente peiling blijkt dat Joe Biden een goede kans maakt om Iowa te winnen. Denk jij het feit dat Warren, Sanders en Klobuchar die de komende weken niet heel actief campagne kunnen voeren daar de oorzaak van is, of kiest de kiezer bewust voor de veilige, maar weinig inspirerende, Joe Biden?

Hoi Marco,

Dat Elizabeth Warren en Amy Klobuchar steun krijgen van The New York Times is voor de korte termijn leuk voor de publiciteit. Ze zijn even in het nieuws, zeker in dit geval, omdat ze allebei een steuntje in de rug krijgen van de krant. Toch kan ik me niet voorstellen dat het van doorslaggevende betekenis is. Ik herinner me dat 98 procent van de kranten Hillary Clinton steunde in de strijd tegen Donald Trump (zelfs kranten met een meer rechtse signatuur sloten zich aan bij Clinton), maar we weten allemaal hoe dat afliep.

Ik denk wel dat Klobuchar blij is met de steun. Tussen alle kanshebbers heeft zij de minste naamsbekendheid, dus dat haar naam over de tong gaat, komt Klobuchar niet slecht uit. Toch vind ik haar campagne niet echt loskomen, ze heeft nog geen definitieve doorbraak kunnen forceren in de peilingen. Minnesota is de buurstaat van Iowa, dus als ze kans wil maken op de nominatie, moet ze over twee weken minstens in de top drie eindigen om geloofwaardig verder te kunnen.

Over geloofwaardigheid gesproken. De fact checkers van The Washington Post houden het aantal onwaarheden bij die Donald Trump uitspreekt. Gisteren was het drie jaar na zijn inauguratie. In die periode kwamen er 16.241 onwaarheden of misleidende claims over zijn lippen. Bekend is dat de achterban het allemaal slikt als zoete koek, maar denk jij dat de onafhankelijke kiezer, die in november de doorslag geeft, dat meeneemt in zijn of haar afweging in het stemhokje?

– – – –

Hoi Stan,

De staat New Hampshire heeft altijd een aparte uitslag. Dat laat de geschiedenis wel zien. Wie Iowa wint, wint niet automatisch New Hampshire en creëert zo een momentum en gaat zo fluitend naar de nominatie. In 2008 gaf men geen cent voor Barack Obama en in 2016 zou Hillary Clinton de nominatie op haar sloffen winnen en werd Donald Trump belachelijk gemaakt. Hij zou nooit president worden. De rest is geschiedenis.

Ik acht het ook onwaarschijnlijk dat Michael Bennet goed scoort in New Hampshire. De race zal echt tussen Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Klobuchar gaan. Ik denk dat na Iowa, of misschien wellicht New Hampshire, kandidaten als Tulsi Gabbard en Andrew Yang de handdoek in de ring zullen gooien.

De keuze van The New York Times verrast mij ook. Blijkbaar is de redactie net zo verdeeld als de kiezer dat ze geen keuze kunnen maken. Dat ze dan kiezen voor twee uitersten verbaast mij dan weer wel. De linkse Elizabeth Warren en de gematigde Amy Klobuchar. En ze kiezen ook voor twee vrouwen (waar ik verder geen oordeel over vel). Joe Biden of Pete Buttigieg worden niet genoemd. Ik denk dat een krant een duidelijke keuze moet maken of anders het beter niet kan doen. Het is hoogst ongebruikelijk dat men twee kandidaten steunt. Het laat het dilemma zien. Wat zouden de lezers daarvan vinden? Denk jij overigens dat de endorsement van The New York Times voor Warren en Klobuchar iets zal uitmaken voor hun kansen?

Ha Marco,

New Hampshire heeft een grillig verleden als het om de keuze voor een kandidaat gaat. Ga maar na: in 2016 won Ted Cruz Iowa, maar zegevierde Donald Trump in New Hampshire. In 2008 pakte Barack Obama de eerste plaats in Iowa, maar won Hillary Clinton New Hampshire. In 1992 won senator Tom Harkin de Democratische voorverkiezing in Iowa en schreef senator Paul Tsongas uit Massachusetts New Hampshire op zijn naam, maar uiteindelijk ging comeback kid Bill Clinton er met de nominatie en het presidentschap vandoor. John McCain versloeg George W. Bush in 2000 in New Hampshire, maar zag Bush (die Iowa won) toch de nominatie winnen.

Kortom, niets is zo onvoorspelbaar als de uitslag in New Hampshire. De kiezer staat erom bekend dat hij niet met frontrunners meeloopt, noch kijkt naar landelijke trends. In dat opzicht maakt senator Michael Bennet kans in New Hampshire. Ze voeren daar flink campagne, maar op dit moment, drie weken voor de voorverkiezing in New Hampshire, staat hij op de tiende plaats in de peiling. Het lijkt mij vrij onwaarschijnlijk dat Bennet wint in de Granite State. Ik heb praktisch niets gehoord vanuit zijn campagne. De media lijken me gefixeerd op Biden, Warren, Buttigieg, Sanders en Klobuchar.

Over die laatste gesproken: Amy Klobuchar en Elizabeth Warren krijgen steun van de hoofdredactie van The New York Times. In Amerika is het gebruikelijk dat kranten kleur bekennen in de verkiezingsstrijd, maar deze keuze verrast me. The New York Times steunt namelijk zowel een vrij radicale kandidaat (Warren), maar ook de gematigde Klobuchar. Ze maken geen duidelijke keuze. Dat verrast mij. Jou ook?

– – – –

Hoi Stan,

Het probleem van Joe Biden is dat hij te veel leunt op Obama. Ik snap niet dat zijn campagneteam daar voor kiest. Te veel leunen op de erfenis van Obama werkt uiteindelijk niet. Het geeft ook aan de je te veel terugkijkt en niet vooruit. En kiezers willen weten wat de toekomstplannen van de kandidaten zijn. Welke koers gaat de president varen, wat zijn de plannen op het gebied van gezondheidszorg, onderwijs en infrastructuur. Biden heeft daar, in tegenstelling tot Pete Buttigieg of Elizabeth Warren, geen concrete plannen voor. Misschien heeft hij ze wel, maar ik hoor er weinig over. Daar zou hij spotjes over moeten maken.

Wil de campagne na Iowa een vervolg krijgen, dan is het zeker voor Amy Klobuchar van belang dat ze een goed resultaat behaalt. Maar eigenlijk geldt dat voor iedere kandidaat. Iowa kan de toon zetten. Het feit dat Trump zich nu met de Democraten gaat bemoeien, is omdat hij de aandacht van de impeachmentprocedure in Senaat wil afleiden. Hij zal alles aangrijpen om te zorgen dat het daar zo min mogelijk over gaat. Het is blufpoker. Trump gaat niet over de nominatie van de Democratische presidentskandidaat. Dat bepaalt uiteindelijk de kiezer. Hij heeft er geen enkele invloed op.

Dit artikel op POLITICO geeft aan dat Michael Bennet de dark horse in New Hampshire kan zijn. Denk jij dat hij serieus een kans maakt om in New Hampshire goed te scoren?

Hoi Marco,

Reizend door het diepe zuiden, afgelopen zomer, sprak ik veel kiezers die op Joe Biden gaan stemmen, omdat ze terug willen naar de Obama-jaren. Een schandaalvrije regering, dat is waar de Democratische kiezer naar verlangt. Dan is vanuit het kiezersperspectief logisch om te denken aan Joe Biden, zijn vicepresident en klankbord, de man die bij vrijwel alle grote beslissingen aanwezig was. Kiezers kijken niet altijd verder dan hun neus lang is.

Toch is het spotje waaraan jij refereert té Obama. Als ik in de Biden-campagne zat, dan had ik dit spotje niet geadviseerd. Veel beter zou het zijn als de campagne Obama in die spotjes op een bijna ongemerkte manier de revue zou laten passeren, maar dat de boodschap wel aankomt. Hier ligt het er te dik bovenop. Het is te klef en – inderdaad – te weinig uitgaan van eigen ideeën. Los van zijn leeftijd gaat het te vaak over de leegte van de Biden-campagne. Hij moet geen gooi doen naar een derde termijn voor Obama, maar voor een eerste termijn Biden.

Ik heb het hier al vaker betoogd. De Democratische partij heeft behoefte aan nieuw bloed. Er moet een totaal andere kandidaat tegenover Donald Trump staan. Ik ben daarom ongelooflijk nieuwsgierig wat er morgen over twee weken in Iowa gebeurt. Als het partijkartel doorbroken moet worden, dan is het zaak voor Pete Buttigieg en Amy Klobuchar om een goed resultaat neer te zetten in Iowa. Overigens begint Trump zich nu ook te bemoeien met de Democraten. Hij zegt dat de partij Bernie Sanders de kandidatuur wil afnemen, net als vier jaar geleden. Denk jij dat ook of is het een staaltje blufpoker van de president?

– – – –

Hoi Stan,

Voor de senatoren Warren, Sanders en Klobuchar wordt het lastig campagne voeren, maar ik ben het met je eens dat de impeachmentprocedure in de Senaat zeker zijn schaduw zal werpen over de voorverkiezingen. Ik denk niet dat ze zich echt kunnen profileren. De senatoren mogen immers niets zeggen. Zij vormen de jury en zullen achter gesloten deuren hun zegje doen. Daar valt publicitair niet zo veel eer te behalen.

Joe Biden en Pete Buttigieg en in mindere mate miljardairs Tom Steyer en Michael Bloomberg kunnen in de peilingen stijgen en kunnen gewoon actief campagne blijven voeren in Iowa en New Hampshire. Voor de kandidaten die al op leeftijd zijn en dus heen en weer moeten vliegen kan dit een uitputtingsslag worden, voor zover een verkiezingscampagne dat al niet is. Uit recente peilingen blijkt dat zestig procent van de kiezers in Iowa nog geen idee heeft welke kandidaat ze gaan steunen. Dus ik denk dat het eventuele voordeel van Biden en Buttigieg niet heel groot zal zijn.

De opkomst van Afro-Amerikanen is zeker belangrijk voor de Democraten. Joe Biden doet het goed onder deze groep kiezers, maar iedere Democratische presidentskandidaat heeft deze groep kiezers nodig. Als je deze groep kiezers aan je kan binden en en ze gaan massaal stemmen, dan heeft Trump een groot probleem. Maar vergeet niet dat van de zwarte kiezers in die in 2008 en 2012 massaal op Obama stemden, er een aanzienlijk deel in 2016 op Trump stemde. Maar als tachtig procent klaar is met Trump, dan is dat een serieus probleem voor hem. Of er een zwarte kandidaat op het stembiljet moet komen, vind ik lastig om te beantwoorden. Nu Kamala Harris en Cory Booker zijn gestopt, blijft alleen Deval Patrick over, maar ik verneem niets van zijn campagne. Een ticket Biden-Harris of Biden-Booker zou dan een mogelijkheid zijn. Maar ben ik niet kapot van Biden. Een ticket met twee vrouwen zie ik niet zo snel gebeuren.

In het nieuwste campagnespotje van Joe Biden voert hij Barack Obama op. Biden heeft het vaak over Obama, maar ik vind dit niet verstandig. Hij moet zijn eigen plannen komen en niet leunen op de erfenis van Obama. Vind jij dat ook?

Ha Marco,

Voor de senatoren Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar is het inderdaad heel ongunstig dat ze de komende weken nauwelijks campagne kunnen voeren. Ze zullen in de weekenden heen en weer moeten vliegen naar Iowa en New Hampshire. Anderzijds kunnen zij zich voor het oog van miljoenen Amerikanen politiek profileren tijdens de impeachmentprocedure tegen Donald Trump. De focus ligt vooral daarop, want het is een zeldzaamheid dat het in de Amerikaanse politiek zo ver komt.

Toch is het een voordeel dat Joe Biden, Pete Buttigieg en kandidaten die laag in de peilingen scoren straks alle ruimte hebben in de eerste twee voorverkiezingsstaten. Of het beslissend is, waag ik serieus te betwijfelen. Vergeet niet dat Warren al ruim van tevoren heel intensief campagne voerde in Iowa. Maar veel kiezers twijfelen nog, dus elk contactmoment met het electoraat is meegenomen.

Ik las in dit onderzoek van The Washington Post dat acht op de tien zwarte Amerikanen Trump betitelen als een racist. Ze zijn ‘diep pessimistisch’ over de koers van het land onder deze president en zijn voornemens om ervoor te zorgen dat het bij één termijn blijft. Als Afro-Amerikanen weer net zo massaal gaan stemmen als in 2008 en 2012 heeft Trump een fors electoraal probleem om een tweede termijn binnen te slepen. Denk jij dat ook? En: moet er hoe dan ook een zwarte kandidaat op het stemformulier staan bij de Democraten?

– – – –

Hoi Stan,

Het venijn van het debat zat hem in de staart. Eigenlijk ging het daar na afloop over. Wat werd er gezegd? Er is nu audio van. Volgens Warren noemde Sanders haar een leugenaar. Dat Warren de uitgestoken hand van Sanders weigerde, vind ik ook niet slim. De Democratische partij en de kandidaten moeten eenheid uitstralen. En op het gebied van beleid kun je het met elkaar oneens zijn, maar na een debat hoor je elkaar een hand te geven. Warren probeert nu het vermeende seksisme, waar het nu in de media over gaat, in haar voordeel uit te buiten. Maar ik betwijfel of dit zin heeft. De trouwe aanhang van Sanders was ook niet blij met de opmerking van Warren. Ik denk inderdaad dat Joe Biden en Pete Buttigieg het meeste baat hebben bij de onenigheid tussen Warren en Sanders.

De impeachmentprocedure in de Senaat gaat van start. Met veel ceremonieel gedoe heeft Nancy Pelosi de articles of impeachment aan de Senaat overgedragen. Vier presidentskandidaten (Warren, Sanders, Klobuchar en Bennet) zitten de komende weken vast in Washington voor de impeachmentprocedure en kunnen dus nauwelijks campagne voeren. Denk jij dat dit de race zal beïnvloeden en kunnen bijvoorbeeld Biden en Buttigieg hiervan profiteren?

Hoi Marco,

Je voorspelling dat Elizabeth Warren en Bernie Sanders elkaar in de haren vliegen, is uitgekomen. Die verwachting was er ook, maar dat Warren na afloop Sanders voor de camera en het oog van iedereen weigerde de hand te schudden, viel me vies van haar tegen. Dat was voor mij het meest opvallende moment. Het is een truc om zich te onderscheiden van Sanders, maar dit is niet de juiste manier. Bestrijd elkaar met woorden, niet door een hand te weigeren. Voor de eenheid die de Democratische partij dit verkiezingsjaar moet uitstralen, vind ik het geen slimme zet van Warren.

Ik betwijfel daarom ook meteen of ze wel geschikt is voor het presidentschap. In het hoogste ambt lig je continu onder het vergrootglas en worden er wel ergere dingen geroepen. Mocht ze het tot het Witte Huis schoppen – waar ik in deze fase niet in geloof – dan trekken de Republikeinen alles uit de kast om haar in diskrediet te brengen. Verder over het debat: Joe Biden maakte soms een wat weifelende indruk, maar ik denk dat hij met Pete Buttigieg het meest profiteert van de onenigheid tussen Sanders en Warren. Verwacht jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook Amy Klobuchar moet aanvallen. Maar als Elizabeth Warren en Bernie Sanders elkaar in de haren vliegen, want ongetwijfeld zal gebeuren, kan zij zich presenteren als het redelijke alternatief. Van Tom Steyer verwacht ik niet veel. Hij kan zich beter snel uit de race terugtrekken en zijn geld beter besteden. Hij bungelt onderaan in de peilingen. Over Buttigieg maak ik mij minder zorgen. Hij zegt verstandige dingen en als het op buitenlands beleid aankomt, en daar gaat het na de dood van Soleimani zeker over, kan Buttigieg zijn ervaring als Afghanistan-veteraan gebruiken.

Ik vind het wel verrassend dat Booker nu al is gestopt. Ik had het al eerder verwacht. Als je niet stijgt in de peilingen en er komen geen donaties meer binnen, dan houdt het snel op. Maar ik denk dat we nog wel van Booker gaan horen. Hij zou een potentiële running mate kunnen zijn.

Het debat dus met Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg, Amy Klobuchar en Tom Steyer. Er wordt veel geklaagd dat dit niet echt de diversiteit, waar de Democratische partij zegt voor te staan, uitstraalt. Wat viel jou op tijdens het debat?

Ha Marco,

Amy Klobuchar moet bij het laatste Democratische debat sowieso aanvallen. Ze staat nu ergens op plek vijf. Klobuchar is senator van Minnesota en om geloofwaardig door te kunnen, moet ze in buurstaat Iowa verrassen. Anders is ook haar campagne gedoemd te mislukken, tenzij ze goed voor de dag komt in New Hampshire. Hetzelfde geldt voor Tom Steyer. Hij plaatste zich verrassend voor het debat en moet vol in de aanval.

Als Joe Biden slim genoeg is – en dat is hij – dan probeert hij zo presidentieel mogelijk over te komen bij het debat. Bernie Sanders en Elizabeth Warren vliegen elkaar ongetwijfeld in de haren over de vermeende uitspraak van Sanders dat de Democraten verliezen als ze een vrouw nomineren. Warren houdt vol dat Sanders het heeft gezegd, Bernie ontkent. Ook Buttigieg, in de peilingen van Iowa iets weggezakt, moet in de aanval. In zijn situatie zou ik kiezen voor het verhaal dat de Democratische partij toe is aan politieke vernieuwing en moet kiezen voor de toekomst. Dat dringt de drie bejaarden Biden, Sanders en Warren automatisch in de verdediging.

Wie er niet bij is, is Cory Booker. De senator van New Jersey beëindigde gisteren zijn campagne om het presidentschap. Vooraf kreeg hij kansen toegedicht, maar zijn campagne kwam nooit serieus op stoom. Ben jij verrast dat Booker zo vroeg is uitgestapt?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Elizabeth Warren en Bernie Sanders ook te links zijn en dat Donald Trump als hij het tegen één van hen moet opnemen vrijwel verzekerd is van een tweede termijn. Joe Biden voert vooral campagne die mij doet denken aan een derde termijn Barack Obama. Hij wil terug naar hoe het voor het presidentschap van Trump was. Maar of dat voldoende kiezers aantrekt, betwijfel ik. Om Trump als de grote boeman af te schilderen, is niet genoeg. Ongeveer de helft van de bevolking vindt dat hij allemaal fantastisch doet. De andere helft niet.

Om aan te geven wie er in Iowa wint, is ontzettend lastig, Het zijn dagkoersen. In juni stond Biden daar bovenaan in de peilingen. In september was het Warren, in november Buttigieg en nu is het Sanders. Volgende week kan het nog steeds Sanders zijn, maar misschien iemand anders. Het is steeds stuivertje wisselen. Volgens een peiling van CNN heeft een derde van de kiezers nog geen keuze gemaakt. Maar de kans is zeker aanwezig dat Sanders de caucus wint, zeker nu progressieve groepen hem steunen en niet Elizabeth Warren. Ik denk dat hij de beste kaarten heeft.

Het Democratische debat aan de vooravond van de voorverkiezing in Iowa heeft maar zes kandidaten. De kans om eens de diepte in te gaan. Wie gaat er volgens jou aanvallen en wie moet er echt scoren?

Hoi Marco,

Hoewel Elizabeth Warren en Bernie Sanders een radicaal andere agenda hebben dan Donald Trump zegt mijn intuïtie dat ze geen kans maken tegen de zittende president. Een belangrijke oud-campagnemedewerker van Barack Obama zei dit weekend nog dat Trump het ‘heel graag tegen Sanders wil opnemen’. Veelzeggend. Hun agenda is (veel) te links. Anderzijds: Joe Biden voert campagne als de voormalige vicepresident van Obama. Eén van zijn slogans is ‘De ziel van het land’, maar hij heeft weinig nauwkeurig omschreven programmapunten.

Ik kijk er niet van op dat er Democratische Congresleden zijn die zich liever niet achter Warren en Sanders scharen. Ze vrezen voor hun baan als ze zich achter een te linkse kandidaat scharen. Biden is in dat opzicht een veilige keuze, maar voor het presidentschap blijf ik iedereen boven de zeventig jaar te oud vinden. Er loopt echt voldoende talent rond bij de Democraten, maar op Pete Buttigieg en Amy Klobuchar na raken ze allemaal ondergesneeuwd door de drie bejaarden: Biden, Warren en Sanders.

Vandaag over drie weken gaat Iowa naar de stembus om hun voorkeur uit te spreken voor een Democratische kandidaat. Sanders gaat aan kop in de meest recente peiling, maar denk jij dat de senator van Vermont ook daadwerkelijk daar gaat winnen?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat het een onvergetelijke ervaring wordt. Voor ons als Amerika-kenners en politieke nieuwsjunkies is er niets mooier om je een week helemaal onder te dompelen in het politieke circus en spektakel. Er gebeurt zo ontzettend veel. En om daar bij te kunnen zijn, is fantastisch.

Na de voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire wordt het kaf van het koren gescheiden en ontstaat er een nieuwe dynamiek. Als Biden het in die staten niet zo goed doet, is dat niet meteen een probleem, In South Carolina, waar het grootste deel van kiezers zwart is, zou hij een goede slag kunnen slaan. Een kandidaat als Pete Buttigieg scoort heel laag onder deze bevolkingsgroep. Stel Buttigieg wint Iowa en New Hamsphire en Biden wint vervolgens South Carolina en ook Nevada. Dan wordt voor kandidaten als Warren en Sanders lastig.

Daarom ben ik benieuwd wat er op Super Tuesday (3 maart) gebeurt. Ik denk dat Biden wel de meeste kans heeft op de nominatie. Hij is acht jaar vicepresident geweest, dus men weet wie hij is en waar hij voor staat. Of hij ook de meest geschikte kandidaat om het tegen Trump op te nemen, vind ik moeilijk om te beantwoorden. Daarnaast schrijft POLITICO dat verschillende Democratische Congresleden zich achter Joe Biden scharen, omdat ze bang zijn dat als Elizabeth Warren of Bernie Sanders de nominatie wint hen dat hun herverkiezing kan kosten. Ben jij het daar mee eens?

Ha Marco,

Waar ik in New Hampshire vooral nieuwsgierig naar ben, is de hele dynamiek van de campagne. Kandidaten gaan van zaaltjes naar eetgelegenheden, laten zich fotograferen, gaan op straat in gesprek met kiezers en geven interviews. Hun campagneteams kloppen op huisdeuren om mensen te overtuigen voor hun kandidaat te kiezen en daadwerkelijk te gaan stemmen. Het lijkt me één groot feest om ons daar eens een weekje helemaal in onder te dompelen.

Uit een nieuwe peiling van The Washington Post, in samenwerking met Ipsos, blijkt dat Joe Biden een vrijwel onoverbrugbare voorsprong heeft op zijn Democratische kandidaten bij zwarte kiezers. Het is weliswaar een landelijke peiling – en Amerika stemt ook in de voorverkiezingen per staat – maar Biden doet het goed onder die bevolkingsgroep. Dat hij vicepresident was van Barack Obama speelt daar ongetwijfeld een rol in, net als zijn naamsbekendheid. Maakt dat Biden in jouw ogen dan ook de meest geschikte kandidaat om het in november tegen Donald Trump op te nemen?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Tom Steyer zich heeft gekwalificeerd voor het volgende debat heeft zeker met geld te maken. Maar de Democratische partij kijkt ook naar en aantal peilingen. Die tellen ook mee of je aan een debat mee mag doen of niet. En daar doet hij het dus ook goed, al ligt hij wel ver achter op Biden, Warren, Sanders en Buttigieg.

Ik ben met je eens. Buttigieg is de verrassing deze campagne, eens in de zoveel tijd heb je dat. Na Iowa en New Hampshire wordt het kaf van het koren gescheiden en ik denk dat Buttigieg dan nog wel in de race zit. Ik denk dat Super Tuesday belangrijk wordt. Er wordt dan in 14 staten gestemd, waaronder Californië en Texas, waar veel gedelegeerden zijn te winnen.

Het circus barst na Iowa echt los en ik verheug mij zeer op de primary in New Hampshire. Pas na afloop kan ik denk ik pas zeggen ik meest fascinerend vond. Ik verheug me op het hele circus en spektakel en om de Democratische kandidaten van dichtbij te zien. Waar kijk jij het meest naar uit?

Hoi Marco,

Dat Tom Steyer zich voor het volgende debat heeft geplaatst, vind ik verrassend. Geld speelt daar ongetwijfeld een rol in, want hij kan zo’n beetje uitgegeven wat hij wil. Of we echt rekening met Steyer moeten houden, betwijfel ik. Bij een goed debat kan hij momentum krijgen. We zitten immers steeds korter voor de eerste voorverkiezing in Iowa. Op dit moment zeg ik dat het een strijd wordt tussen Biden, Buttigieg, Sanders, Warren en Klobuchar. Wat mij betreft zitten daar met Buttigieg en Klobuchar al twee verrassingen tussen.

Ik heb het hier eerder betoogd: Pete Buttigieg wint misschien niet de nominatie, maar is wat mij betreft de absolute verrassing van de Democratische campagne. Nog niet zo lang geleden zeiden ze in Amerika dat een zwarte man of een vrouw geen president kon worden. Inmiddels is Barack Obama acht jaar president geweest en schopte Hillary Clinton het tot de nominatie. Dus waarom geen openlijk homoseksuele man? Natuurlijk, in het midwesten gruwelen ze van het idee, maar er zijn ook hele volksstammen die gruwelen van een tweede termijn voor Donald Trump.

Voor ons wordt het nu echt aftellen. Over vier weken zitten we in het vliegtuig naar Boston om ons een week onder te dompelen bij de Democratische voorverkiezingen in de staat New Hampshire. Waar verheug jij je eigenlijk het meeste op?

– – – –

Hoi Stan,

De steun van Julian Castro voor Elizabeth Warren is op dit moment welkom. Warren zakt in de peilingen, dus de steun van Castro kan ze goed gebruiken. De campagne van Castro kwam nooit echt op gang en zijn steun voor Warren zal in Iowa en New Hampshire niet echt het verschil maken, maar kan, zoals je terecht opmerkt, wel degelijk het verschil in Texas maken.

Ik verwacht dat na Iowa en New Hampshire ook een nieuwe dynamiek. Ik denk dat kandidaten als Tulsi Gabbard, Andrew Yang en Michael Bennet zijn afgevallen en dat we dan Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en wellicht Klobuchar als serieuze kandidaten overhouden.

Pete Buttigieg is de Barack Obama van 2020. Hij is de verassing van deze campagne. Tot een jaar geleden had nog niemand van hem gehoord en gaf men nog geen stuiver voor de open, homoseksuele burgemeester van het kleine stadje South Bend in Indiana. Hij zegt verstandige dingen en komt gematigd over. Hij is het jonge alternatief voor de bejaarde Biden en het alternatief voor de linkse Warren en Sanders. Maar toch betwijfel ik of hij de nominatie kan winnen. Maar als hij goed scoort in Iowa en New Hampshire gaan de latino’s in Nevada en de zwarte kiezers in South Carolina zich misschien achter de kandidaat scharen die het momentum heeft.

Miljardair Tom Steyer heeft zich op de valreep nog gekwalificeerd voor het debat in Iowa. Tijdens het laatste debat was ik niet onder de indruk en ik denk dat hij nog geen deuk in een pakje boter slaat. En hij is ook weer een bejaarde. Denk jij dat we toch serieus rekening met hem moeten houden?

Hoi Marco,

De campagne van Julian Castro kwam nooit echt van de grond. Als burgemeester van San Antonio en minister van Wonen in de Obama-regering kan hij een aardig cv overleggen. Een grote aanhang heeft hij niet, maar als hij campagne voert voor Elizabeth Warren in zijn thuisstaat Texas kan dat wel degelijk een verschil maken. Maar of het doorslaggevend is? Dat betwijfel ik.

Ik verwacht na de voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire een nieuwe dynamiek. Als Warren het daar goed doet, kan de steun van Castro haar helpen. Scoort ze in die staten minder dan verwacht en krijg je bijvoorbeeld drie duidelijke frontrunners (zonder Warren), dan kijken kiezers toch voornamelijk naar die kandidaten. Kiezers willen graag bij winnaars horen. En laten we eerlijk zijn: de kandidatuur van Castro had in de praktijk weinig impact. Dus: leuk steuntje voor Warren, maar niet doorslaggevend. Joe Biden krijgt op het campagnepad bijvoorbeeld steun van John Kerry, voormalig minister van Buitenlandse Zaken en Democratisch presidentskandidaat in 2004. Die heeft invloed!

De speech van Donald Trump had inderdaad een de-escalerend effect. We moeten afwachten of het zo blijft. De aandacht voor de impeachmentprocedure is een week naar de achtergrond gedrongen. Overigens denk ik dat Pete Buttigieg de meeste garen spint bij deze week. Hij is de enige Democratische kandidaat met een serieuze militaire achtergrond. Ik vind hem ongelooflijk slim en hij praat verstandig over vrijwel alle zaken. Zijn opkomst uit het niets vind ik de grootste verrassing tot nu toe. Hoe zie jij dat?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vind het van Bloomberg ook onverstandig. Het is bekend dat je met veel geld ver kunt komen. Een verkiezingscampagne kost veel geld, daar kunnen voormalige kandidaten als Kamala Harris en Julian Castro over meepraten. Als er geen geld meer binnenkomt, is het snel afgelopen. Het belang van de eerste staten (Iowa, New Hampshire, Nevada) wordt dus door Bloomberg onderschat. De kandidaten die nu al een bijna jaar actief campagne voeren, verdienen meer respect.

Ik ben niet verrast dat het in Iowa en New Hampshire een nek-aan-nek-race is. Aan het begin van de campagne was Joe Biden de gedoodverfde winnaar, toen kwam Elizabeth Warren ineens omhoog, maar die zakte vervolgens weg in de peilingen. En toen stond Pete Buttigieg weer bovenaan. Amy Klobuchar loopt achter, maar kan zomaar in sommige districten winnen. De nek-aan-nek-race zegt mij dat de kiezers in Iowa en New Hampshire nog geen duidelijke voorkeur hebben en zo maar op het laatste moment hun keuze zullen  bepalen. Dat maakt het onvoorspelbaar en ongelofelijk spannend.

De toespraak van Trump over de crisis met Iran was bedoeld om te de-escaleren. Trump gaf aan dat Amerika ‘gewonnen’ heeft en dat de aanval van Iran met raketten op Amerikaanse bases in Irak geen Amerikaanse slachtoffers heeft gekost. Er komt geen vergeldingsactie. Trump kondigde nieuwe sancties tegen Iran aan. Trump wil Teheran weer aan de onderhandelingstafel krijgen, maar of dat gaat gebeuren, betwijfel ik. Maar je merkt aan alles dat er geen strategie is. Het Pentagon zegt iets anders dan Trump en in zijn toespraak werd ook niet duidelijk wat hij nu precies wil met Iran.

Julian Castro heeft zijn steun voor Elizabeth Warren uitgesproken. Denk jij dat zijn achterban zich nu achter Warren zal scharen en dit haar vooral in Nevada en Texas kan helpen, aangezien daar veel latino kiezers wonen en Castro uit Texas komt?

Ha Marco,

Nee, de keuze van Michael Bloomberg om Iowa, New Hampshire en South Carolina over te slaan, vind ik onverstandig. Sterker, het geeft bij Bloomberg een dedain aan bij het belang van de eerste drie staten. Juist daar kunnen kandidaten zichzelf op de kaart zetten, een steun in de rug krijgen of zich realiseren dat een gooi naar het hoogste ambt onhaalbaar is. In Iowa, New Hampshire en South Carolina wordt het kaf van het koren gescheiden. Bloomberg kan zich met zijn centen misschien ‘inkopen’ in Florida en Texas, maar dan heb ik meer respect voor de kandidaten die nu hard campagnevoeren in de eerste voorverkiezingsstaten.

Als we op de peilingen mogen afgaan, wordt het in Iowa een nek-aan-nek-race. Biden, Buttigieg en Sanders staan bovenaan met 23 procent, Warren volgt met 16 procent, ruim daarachter zit Klobuchar met 7 procent. In New Hampshire gaat Sanders aan kop, gevolgd door Biden, Warren en Buttigieg. Die verkiezingen zijn echter nog ruim een maand weg. Verrast het jou dat het in Iowa op dit moment nog volstrekt onduidelijk is wie er gaat winnen?

PS: om 17.00 uur spreekt president Trump het land toe. Ben benieuwd wat je ervan vindt?

– – – –

Hoi Stan,

De Democraten zullen in de verkiezingscampagne zeker zeggen dat Trump een ondoordachte, domme, impulsieve (en welke andere kwalificaties ze nog noemen) actie heeft ondernomen door generaal Soleimani te doden. Was er echt een directe dreiging? En de verkiezingsbelofte van Trump om geen zinloze oorlogen meer te beginnen en zich uit het Midden-Oosten terug te trekken, daar zullen de Democratische kandidaten ook op blijven hameren. Amerika is oorlogsmoe na twee desastreuze verlopen exercities in Afghanistan en Irak.

Wat betreft de uitspraken van Alexandria Ocasio-Cortez (AOC) ben ik het niet met je eens. Zij behoort tot de uiterst linkse progressieve, zelfs activistische, vleugel van de Democratische partij en ze mag dus zeggen wat ze wil. Wat ze met haar uitspraak wil duidelijk wil maken, is dat Joe Biden niet progressief genoeg is en niet de toekomst van de Democratische partij vertegenwoordigt. En daar heeft ze een punt. Volgens haar is de bejaarde Bernie Sanders dat wel. En daar kun je vraagtekens bij zetten. Wat AOC ook vindt, ik vind dat ze best haar mening mag uiten. Zij is met, veel andere vrouwelijke congresleden, toch de toekomst van de Democratische partij en zal zich niet terug in haar hok laten duwen.

De campagne van Michael Bloomberg lijkt dan nu toch van de grond te komen. Hij gaf al meer 30 miljoen dollar aan advertenties uit, maar heeft nu ook een campagnekantoren geopend en lijkt zijn kaarten in te zetten op Florida, waar veel gedelegeerden zijn te winnen. Denk jij dat het een goede strategie is om de eerste staten (New Hampshire, Nevada, South Carolina) over te slaan en zich te richten op de grote staten als Florida en Texas?

Hoi Marco,

Dat Trump extra troepen naar het Midden-Oosten stuurt, wordt dit jaar zeker onderdeel van de verkiezingscampagne. De belofte van Trump dat hij geen nieuwe oorlogen wil en juist de troepen wil terugtrekken, staat op de helling. De president verkoopt zijn ingrijpen met het argument dat hij niet anders kon, omdat zijn voorgangers Obama en Bush dat niet durfden. Alleen heeft hij de consequenties niet overzien.

Dus hameren de Democratische kandidaten de komende weken en maanden op de interventiepolitiek van Trump. Zijn achterban smult ervan, maar ik betwijfel of dat ook voor de twijfelende onafhankelijke kiezers geldt. Amerika heeft binnenlands voldoende problemen om te tackelen. Toch verbaas ik me er dan weer over dat het Democratische Congreslid Alexandria Ocasio-Cortez, beter bekend als AOC, juist deze week gekke dingen roept. Nu Trump publicitair met zijn rug tegen de muur staat, vestigt AOC de aandacht op zich door te zeggen dat zij in elk ander land niet in dezelfde partij zou zitten als Joe Biden.

Ik snap dat verschillen in voorverkiezingen moeten worden uitgevent – AOC hoopt dat de bejaarde Bernie Sanders de Democratische kandidatuur wint – maar juist in dit verkiezingsjaar moeten de Democraten eensgezindheid uitstralen. AOC is dertig, boekte in 2018 een knappe zege, maar begint nu wel heel erg in zichzelf te geloven. Ze moet terug in haar hok. Eens?

– – – –

Hoi Stan,

Bij Donald Trump weet je nooit wat de motivatie is om actie te ondernemen. De regering zend altijd verschillende signalen uit, komt vaak op verklaringen terug en je weet nooit wat precies waar is, zeker met een president die voortdurend liegt en bedriegt. Het feit dat zelfs de belangrijkste mensen in het Congres niet waren ingelicht over de operatie zegt eigenlijk al genoeg. Ik denk dat Trump een grote gok neemt en dat hij de consequenties (nog) niet helemaal overziet. Iran zal hoe dan ook terugslaan. En dat zorgt er voor dat de situatie in het Midden-Oosten nog verder destabiliseert. Waren er geen andere opties om Iran op de vingers te tikken?

Het feit dat Trump dit doet om de aandacht van de impeachmentprocedure af te leiden, zoals Clinton dat in 1998 deed, is geen rare gedachte. Trump zit er duidelijk mee in zijn maag en wil graag goede sier maken met iets anders. En een succesje op buitenlans gebied is dan welkom.

Amerika had nooit eenzijdig uit de Iran-deal moeten stappen. Het Westen had toegang tot Iran en kon inspecteren of het land toch niet aan een atoombom werkte. Door uit de Iran-deal te stappen, zag Teheran zich ook niet meer genoodzaakt zich aan de afspraken te houden. Het is dus een onverstandige beslissing, mede ingegeven door de haviken in Trumps regering, om uit de deal te stappen.

De crisis met Iran beheerst nu het nieuws en de verschillende Democratische kandidaten praten er nu ook over. Denk jij dat het sturen van extra troepen naar het Midden-Oosten, het vechten van eindeloze oorlogen (ook in het licht van de Afghanistan papers) een belangrijk onderdeel zal worden tijdens de verkiezingscampagne?

Ha Marco,

Donald Trump neemt inderdaad een grote gok met het doden van Soleimani. Natuurlijk is het een goede zaak dat deze man niet meer leeft. Zo ziet de achterban van Trump het ook. ‘Kijk, eindelijk een president die optreedt tegen een terrorist’, zullen ze zeggen. Toch denk ik dat zijn actie destabiliserende consequenties heeft en dat de onrust in het Midden-Oosten enorm oplaait. Misschien niet morgen of overmorgen, maar Iran voert vroeg of laat een vergeldingsactie uit.

Dat is inderdaad riskant voor Trump, zeker in een verkiezingsjaar. Als kandidaat beloofde hij een einde te maken aan zinloze oorlogen en geen nieuwe confrontaties aan te gaan. Die belofte kan de koelkast in. Ook denk ik dat Trump deze actie bewust heeft uitgevoerd om de aandacht af te leiden van de impeachmentprocedure. Daar is hij een meester in. Hij huurt dezelfde mensen in die Bill Clinton in 1998 bijstonden tijdens zijn impeachmentprocedure. Ter afleiding liet Clinton in die periode Irak bombarderen. Dat is wel heel toevallig.

Was het, vind jij, in perspectief niet gewoon veel verstandiger geweest van Trump om de Iran-deal te respecteren?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens. In het belang van de partij en de andere kandidaten moeten kandidaten die rond de 1 procent schommelen en die zich niet kwalificeren voor debatten echt opstappen. Wat doet iemand als John Delaney nog in de race?

De race zal inderdaad gaan tussen de kandidaten die de laatste maanden in de top vijf staan: Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg en Amy Klobuchar. Die laatste heeft de plek van Kamala Harris ingenomen.

Ik zie weinig in de kandidatuur van Micheal Bloomberg en Deval Patrick. Ik las ik wel dat Patrick televisiespotjes gaat uitzenden in New Hampshire en South Carolina en een campagnekantoor gaat openen in Manchester, New Hampshire. Ik ben van mening dat dit redelijk laat is. Bij kiezersonderzoek heeft vrijwel geen enkele Democratische kiezer van hem gehoord. Dus dan blijven in Biden, Buttigieg en Klobuchar over.

Klobuchar zou een goede running mate zijn. Ze is vrouw, redelijk jong (58) en ze kan in de staat waar ze senator van is (Minnesota) stemmen binnenhalen en in naburige staten stemmen van Trump afsnoepen. Overigens verloor Trump Minnesota in 2016 van Hillary Clinton.

Ik wil het toch nog even over het conflict met Iran hebben. Ik denk dat Trump hier een grote gok neemt met betrekking tot zijn herverkiezing. Zijn belofte was om Amerika terug te trekken uit het Midden-Oosten, maar nu stuurt hij toch 3000 extra militairen naar de regio. Denk jij dat de kiezers hier toch hun bedenkingen over hebben? En zit er een strategie achter, moet het afleiden van de impeachment of is het de zoveelste impulsieve actie van Trump?

Hoi Marco,

Het zou mij verbazen als Michael Bennet, John Delaney, Tom Steyer en Marianne Williamson de voorverkiezingen halen in Iowa en New Hampshire. Hun rol is te marginaal om een serieuze kans te maken. Dat geldt ook voor Tulsi Gabbard. Hoe leuk ook, maar het is tijd dat ze opstappen. En als Michael Bloomberg en Deval Patrick niet snel scoren, moeten ze in het partijbelang ook zo snel mogelijk uit de race stappen.

Ik kan me voorstellen dat Cory Booker zich ook flink achter de oren krabt. Zijn campagne komt nauwelijks van de grond. Andrew Yang haalt daarentegen verrassend veel geld op, maar blijft achter in de peilingen. In mijn optiek zijn er op dit moment vijf serieuze kandidaten: Joe Biden, Pete Buttigieg, Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Amy Klobuchar. Warren en Sanders zijn veel te links om serieus kans te maken tegen Trump. Dus als Bloomberg of Patrick niet doorbreken, gaat het tussen Biden, Buttigieg en Klobuchar.

Overigens zie ik Klobuchar als een serieuze kandidate voor het vicepresidentschap. Als senator van Minnesota kan ze een belangrijke rol spelen in het binnenhalen van stemmen uit de midwestelijke staten. Denk jij dat ook?

– – – –

Hoi Stan,

De vrouwen die Trump massaal de rug toekeren zorgden er mede voor dat de Democraten de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden in 2018 op de Republikeinen veroverden. Als die vrouwen dit jaar weer Democratisch stemmen dan is Trump inderdaad gezien. Maar dan moeten de Democraten wel met een goed verhaal komen en het over de zogenoemde ‘kitchentable issues’ hebben, zoals gezondheidszorg en onderwijs.

Het conflict met Iran loopt, met de dood van een generaal van de Revolutionaire Garde, snel op.  En voor alles is een tweet. Trump stuurde in 2011 de onderstaande tweet de wereld in.

Iran heeft gezworen wraak te nemen en de vraag is hoe Trump hier op gaat reageren. De campagne van Joe Biden haakt er meteen op in en publiceerde het volgende spotje.

Het vorige spotje van Biden gaat over de ziel van Amerika. Onder president Trump is Amerika naar een bedenkelijk niveau afgegleden, met als dieptepunt Charlottesville, wat Biden in zijn spotje laat zien. Maar alleen maar benoemen wat Trump fout doet werkt niet, zo is de les van 2016. Het spotje is goed, de boodschap komt over.

Julian Castro heeft zijn campagne om de Democratische nominatie te winnen ook gestaakt. En Marianne Williamson heeft haar campagnestaf ontslagen, vaak ook een teken dat het einde in zicht is. Voor het volgende Democratische debat (14 januari) hebben tot nu toe Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Klobuchar zich gekwalificeerd. De deadline om je te kwalificeren is 10 januari. Denk jij dat Booker en Yang dat gaan halen? En wie zie jij voor de caucus in Iowa nog afvallen?

Ha Marco,

Er zijn zeker kansen dat Trump zijn herverkiezing verspeelt, maar eenvoudig wordt niet om hem uit het Witte Huis te krijgen. Blijft de economie bijvoorbeeld op volle toeren draaien? Hoeveel Republikeinse kanonnen staan er dit jaar op om aan te geven dat het zo echt niet langer kan. Ik lees dat vooral vrouwen in de voorsteden van Amerika Trump massaal de rug toekeren. Kunnen de Democraten in november voor net zo’n hoge opkomst zorgen als in 2018 bij de midterms? Zo ja, dan is Trump gezien.

De bestorming van de Amerikaanse ambassade in Bagdad speelt daar denk ik een marginale rol in. De Amerikaanse kiezer reflecteert vooral naar zijn eigen situatie. In het nieuwste spotje van Joe Biden zit een heldere boodschap. De verkiezing gaat over de ziel van het land? Kan Amerika zich nog vier jaar Donald Trump veroorloven? Dat is waar het de komende verkiezingen ook over gaat. Al moet er zeker niet alleen een referendum over Donald Trump van worden gemaakt. Wat vind jij van het spotje en deze boodschap van Biden?

– – – –

Hoi Stan,

Als de Democraten echt een kans willen maken om Donald Trump uit het Witte Huis te krijgen dan is een Hillary Clinton 2.0 kandidaat het slechtste wat de partij kan overkomen. Een kandidaat als Joe Biden valt dan dus af. Maar of de Democratische achterban dat ook zo ziet vraag ik mij af.

Het worden ongetwijfeld spannende en harde verkiezingen. De opkomst is alles bepalend. Komt de trouwe achterban van Trump massaal opdagen of weten de Democraten de hoge opkomst van 2018 bij de tussentijdse verkiezingen te evenaren? Naast de opkomst zal de onafhankelijke kiezer de doorslag geven. Is die kiezer Trump na vier jaar chaos en incidenten zat of niet? De Republikeinse partij is al lang de Republikeinse partij niet meer. Trump heeft de partij overgenomen en als hij van het toneel is verdwenen heeft hij deze partij ten gronde gericht, In feite is de GOP al failliet.

Ik heb al eerder aangegeven dat er een leeftijdslimiet moet komen, zeker voor mensen als Bernie Sanders, die fysieke problemen heeft. Ik denk dat hij dus ook niet fit genoeg is voor de baan. Maar mocht hij de nominatie winnen dan hoop ik dat hij een jonge running mate kiest die, mocht hij omvallen, het stokje over kan nemen.

Historisch gezien is het lastig om een zittende president te verslaan. Maar denk jij dat er dit jaar nog zaken kunnen gebeuren die de kansen op Trumps herverkiezing kunnen verkleinen? Wat te denken van de bestorming van de Amerikaanse ambassade in Bagdad?

Hoi Marco,

Voor verslaafden aan Amerikaanse politiek wordt het inderdaad een mooi jaar. Alle remmen gaan los. Ik verheug me vooralsnog op onze gezamenlijke trip naar New Hampshire, waar in februari de voorverkiezingen plaatsvinden. Ik ben vooral benieuwd naar hoe hard, vuil en smerig het spel wordt gespeeld. Er staat ongelooflijk veel op het spel, niet alleen in november, maar ook in de Democratische partij. Kiest die achterban voor een kandidaat van de toekomst of krijgen we een Hillary Clinton 2.0-versie uit 2016 die vooral het verleden van de partij benadrukt?

Ik ben ook ongelooflijk nieuwsgierig naar de mening van de onafhankelijke kiezer. Die geeft in november de doorslag. Zijn ze Trump zat of vinden ze het juist prima dat hij er zit? En klimt Trump nog met zijn gemiddelde waarderingscijfer? Dat zal beter moeten worden om een tweede termijn te winnen. Het wordt ongelooflijk spannend, zo is mijn verwachting. Blijven de Republikeinen achter Trump staan, door dik en dun, wat hij ook doet en roept? Dat zou het definitieve failliet van de GOP zijn. Kortom, genoeg om te volgen en om over te schrijven.

Bernie Sanders heeft trouwens meerdere doktersverklaringen uitgegeven met de mededeling dat hij (78) fit genoeg is voor het presidentschap. Eerder deze campagne kreeg hij hartproblemen. Denk je dat Sanders fysiek in staat is deze zware baan op zich te nemen?

– – – –

Hoi Stan,

Aangezien ik weinig tot niets verneem van Patrick en Bloomberg en ze in veel peilingen niet worden meegenomen ben ik toch bang dat ze te laat in de race zijn gestapt. Maar goed, Trump stapte ook pas in juni 2015 in de race en won de verkiezingen. Aangezien Bloomberg niet in Iowa meedoet en niet op het stembiljet in New Hamsphire staat wordt het voor hem een moeilijk verhaal. Misschien is het beter als hij zijn miljoenen stopt in campagnes van Democratische kandidaten die een lastige herverkiezing te wachten staat.

Het jaar 2020 wordt een achtbaan van hoogte- en dieptepunten. In januari gaat de impeachmentprocedure in de Senaat van start en hoe lang dat gaat duren weet niemand, maar de uitkomst staat wel vast. En dan trapt op 3 februari Iowa af met de eerste voorverkiezing. En daarna volgen New Hampshire, South Carolina, Nevada en op 3 maart Super Tuesday met onder ander Californië en Texas.

Ik denk ook dat het een harde campagne wordt. Trump zal via Twitter het nieuws proberen te beheersen en zal snoeihard tekeer gaan, daar kun je de klok op gelijk zetten. Het feit dat Trump het slechter doet dan zijn voorgangers sinds de Tweede Wereldoorlog maakt voor de gemiddelde Amerikaan en de Republikeinse achterban geen bal uit. Zijn achterban steunt hem onvoorwaardelijk, wat hij ook zegt of doet. Ik denk dat Trump ook een zeer goede kans maakt om herkozen te worden, mits de economie goed blijft draaien. Als hij herkozen wordt krijgen we nog vier jaar van hetzelfde of misschien nog wel erger. Een land dat tot op het bot verdeeld is. Ik verheug mij eigenlijk op alles in 2020. De voorverkiezingen, de conventies, het hele circus is toch waar je elke vier jaar naar uit kijkt. En waar verheug jij het meeste op?

Hoi Marco,

De strategie van Deval Patrick en Michael Bloomberg is mij niet helemaal duidelijk. Bloomberg zou juist in de blanke staten Iowa en New Hampshire goed moeten scoren. Patrick komt uit Massachusetts, de buurstaat van New Hampshire, en moet daar een goed resultaat halen om geloofwaardig verder te kunnen. Als hij daar niet scoort en daarna ook niet in het ‘zwarte’ South Carolina, dan is hij gezien. Beiden kunnen niet te lang tweede viool spelen in de campagne.

We gaan bijna het nieuwe jaar in. 2019 was een apart jaar, culminerend in de impeachment van Donald Trump. Nog ruim vijf weken tot de eerste voorverkiezingen, nog ruim tien maanden tot de presidentsverkiezingen. Ik verwacht de hardste campagne in de historie van Amerika. Gaat het land vanaf 2021 op dezelfde voet verder of kiest Amerika voor een andere koers?  Trump doet het op dit punt van zijn presidentschap slechter dan al zijn voorgangers sinds de Tweede Wereldoorlog. Dus ook slechter dan Richard Nixon. Niettemin maakt Trump een serieuze kans op herverkiezing. Denk jij dat ook? En waar verheug jij je in 2020 het meeste op?

– – – –

Hoi Stan,

Goed, we verschillen hier van mening, maar dat is juist goed. Ik ben het met je eens dat het gaat om kwaliteit en dat ras, geslacht of leeftijd geen rol moet spelen, maar de realiteit is vaak anders. Daarnaast heeft Pete Buttigieg moeite om de zwarte en latino kiezers aan zich te binden en die zal hij toch echt nodig hebben wil hij kans maken op de nominatie. Aan de andere kant is Buttigieg, net als Klobuchar, wel een gematigde kandidaat die een brede groep kiezers kan aanspreken. Maar we gaan zien hoe het er na de voorverkiezing in Iowa uit ziet.

Ik ben niet verbaasd dat Elizabeth Warren nu minder geld ophaalt. Het lijkt of haar momentum is verdwenen. Tijdens het laatste debat viel ze ook niet echt op en werkte haar aanval op Pete Buttigieg over ‘winecaves’ averechts. Wellicht heeft ze te vroeg gepiekt. Het momentum ligt nu bij Buttigieg en Sanders, die veel meer geld ophalen dan Warren en ook Klobuchar die na het laatste debat in 24 uur 1 miljoen dollar ophaalde.

Ik hoor vrij weinig tot niets over de kandidatuur van Deval Patrick en Michael Bloomberg. Denk jij dat zij überhaupt nog een kans maken?

Ha Marco,

Je stelling dat Amerika niet klaar is voor Pete Buttigieg of Andrew Yang deel ik niet. De laatste misschien wel, omdat hij onderaan in de peilingen bungelt, maar Buttigieg is een groot talent. Twaalf jaar geleden was Amerika zogenaamd ook niet klaar voor een zwarte president, maar Barack Obama won. Hetzelfde geldt over de discussie of een vrouw een goede Commander-in-Chief kan zijn. Als iemand geschikt is voor het presidentschap maakt geslacht niet uit.

Amy Klobuchar doet het inderdaad aardig de laatste weken. Ze zou zomaar de dark horse kunnen zijn, maar zoekt nog wel naar momentum. Die heeft Buttigieg wel. Ja, hij is slechts burgemeester van een voor Amerikaanse begrippen kleine plaats in Indiana (toch iets meer dan 100.000 inwoners), hij is pas 37 en homoseksueel. Maar het gaat in mijn optiek om kwaliteit, niet om geslacht, ras, ervaring of leeftijd. Deval Patrick is ook een outsider, maar stapt erg laat in.

Ik ben het daarentegen wel met je eens dat de Democraten een gematigde kandidaat moeten nomineren die echt durft een andere agenda neer te zetten. Dus niet dat halfbakken gedoe van Jeremy (ik spreek me niet uit over de Brexit) Corbyn, maar iemand met fatsoenlijke standpunten die een breed kiezerspubliek aantrekt. Ik las trouwens dat Elizabeth Warren dit kwartaal dertig procent minder aan fondsen heeft opgehaald. Ben jij verbaasd?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat een Democratische president Republikeinen op belangrijke posities zet in zijn of haar kabinet lijkt me uitgesloten in een hypergepolariseerd land. Wat wel mogelijk is om voormalige Democratische presidentskandidaten een belangrijke positie te geven. Zo koos Obama in 2008 voor Biden als vice-president en koos hij, tot verrassing van velen Hillary Clinton als minister van Buitenlandse Zaken. Ik denk dat een Democratische president schoon schip wil maken en het tijdperk Trump zo snel mogelijk wil afsluiten en daarom geen Republikeinen in zijn of haar kabinet zal opnemen.

Ik heb ook gelezen dat de Democratische partijtop denkt dat Bernie Sanders de nominatie kan winnen. Dat lijkt me geen fijne gedachte. In 2016 was hij beter geweest dan Clinton tegen Trump. maar ik denk dat er nu betere kandidaten zijn.  Sanders heeft wel die radicaal andere agenda waar jij het over hebt. Maar misschien iets te radicaal om gematigde (Republikeinse) kiezers over de streep te trekken.

Ik was gecharmeerd van Kamala Harris, maar nu zij is gestopt vestig ik mijn hoop op iemand als Amy Klobuchar of Deval Patrick. Ik denk dat Amerika nog niet klaar is voor Pete Buttigieg of Andrew Yang en Joe Biden is een ramp. Elizabeth Warren, is net als Sanders, te links. Denk jij ook dat de Democraten hun hoop moeten vestigen op gematigde kandidaat als Klobuchar of Patrick?

Hoi Marco,

Ja, het land verenigen in het post-Trump-tijdperk wordt een vrijwel onmogelijke opgave. Amerika is al tientallen jaren verdeeld. De laatste president die het land enigszins samenbracht, was Ronald Reagan, al waren er ook toen aperte Reagan-haters. Toen Bill Clinton van George H.W. Bush een ééntermijnspresident maakte, werd hij aan alle kanten tegengewerkt door Republikeinen. Barack Obama overkwam hetzelfde toen hij in 2008 het Witte Huis won. En de Democraten van nu zijn – zo is het ook – weinig bereidwillig om met Donald Trump samen te werken, al mag je ook zeggen dat daar goede redenen voor zijn.

De beste kandidaat om het land te verenigen? Ik moet je het antwoord schuldig blijven. Wat ik me kan voorstellen is dat de Democratische kandidaat een gematigde Republikein als running mate kiest om in elk geval iets van eendracht uit te stralen. In zijn (of haar) kabinet zou hij op belangrijke posities voor een Republikein kunnen kiezen. Ik betwijfel of dat in het hypergepolariseerde Washington DC een realistisch scenario is. Ik geloof wel dat de Democraten een radicaal andere agenda moeten neerzetten om zich te onderscheiden van de Republikeinen.

Tot mijn verbazing las ik dat de Democratische partijtop er rekening mee houdt dat de bejaarde Bernie Sanders de nominatie kan winnen. Na Hillary Clinton kan ik me geen desastreuzer scenario voorstellen. Of vind jij een kandidatuur van Sanders wel een goede zaak?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vond het prettig dat er nu maar zeven kandidaten op het podium stonden. Dat zorgt er voor dat het niet alleen maar bij oneliners blijft, maar men ook wat meer de diepte in kon gaan. Pete Buttigieg bleef zonder enige moeite overeind. Ik vond Andrew Yang ook sterk en ook Amy Klobuchar vond ik weer goed. Het verbaasd mij nog steeds dat ze zo laag in de  peilingen staan. Bernie Sanders had het over zijn oude stokpaardjes (een verhaal dat we nu wel kennen) en Joe Biden vond ik iets sterker dan de vorige debatten.

Elke kandidaat wil Donald Trump verslaan en daarna het land weer bij elkaar brengen, verenigen. Elke kandidaat spreekt dat uit. Dat is natuurlijk een mooie gedachte en je moet dat ook uitstralen, maar de realiteit zal zijn dat na het Trump-tijdperk het land nog nooit zo diep verdeeld zal zijn als nu. En dat het land verenigen een moeilijke, zo niet onmogelijke, opgave is. Denk jij dat ook? En welke kandidaat is het beste geschikt voor die opgave?

Ha Marco,

Donald Trump zal acteren dat hij goede feestdagen heeft, maar op de achtergrond borrelt het. De president voelt zich niet prettig bij het negatieve nieuws rond zijn impeachment. Als hij straks in zijn buitenverblijf in Florida zit, betwijfel ik of hij kritisch in de spiegel durft te kijken. Trump zal wijzen naar de staat van de economie, de lage werkloosheid en dat hij voorlopig nog niets te vrezen heeft van een Democratische tegenstander.

Ze stonden afgelopen nacht (Nederlandse tijd) op het podium. Het waren er dit keer slechts een stuk of zeven, dat ruimt flink op. Elizabeth Warren had een paar aardige oneliners, Bernie Sanders sloeg driftig om zich heen, Amy Klobuchar vond ik niet hoogstaand. The Washington Post en The New York Times waren zeer te spreken over het optreden van Pete Buttigieg, die het van zijn opponenten flink te verduren kreeg, maar zich telkens kranig weerde. Ook Joe Biden deed het goed en oogde het meest presidentieel.

Welke zaken vielen jou op aan het Democratische debat?

– – – –

Hi Stan,

De lat hoog leggen is op zich goed en de Democraten willen het circus dat de Republikeinen in 2016 hadden voorkomen. Omdat de Republikeinse partij geen regels had over donaties of andere regels kon Trump veel van zijn eigen geld gebruiken. Dat had hij niet echt nodig, want door zijn controversiële uitspraken in de media kwam het geld toch wel binnen.

Ik vraag mij soms af of Donald Trump wel eens rustig ergens voor kan gaan zitten. Hij komt op mij altijd onrustig over. Hij is snel afgeleid en heeft de spanningsboog van een goudvis en luistert toch het liefst naar zichzelf. Hoe dan ook zal hij tijdens de kerstdagen wel weer over de heksenjacht, de impeachmentprocedure en andere zaken die hem niet zinnen blijven tweeten. Dat hij ook nog even iemand beledigt is ook niet ondenkbaar. Echt ongerust hoeft hij zich niet te maken. Zijn advocaten moeten aan het werk om de ‘rechtszaak’ in de Senaat voor te bereiden. Toch is het feit dat je bent geïmpeacht geen fijne gedachte. Denk jij dat Trump fijne feestdagen heeft?

Hoi Marco,

De kwalificatie-eisen zijn wat mij betreft niet te streng. Wie president wil worden, moet aan veel kwaliteiten en eisen voldoen. Dus dat de Democratische partij de lat hoog legt, vind ik volkomen legitiem. De campagnes van Castro en Booker zijn weinig inspirerend. Tulsi Gabbard voert een dwarse campagne, genereerde daar aandacht mee, maar gaat het volgens mij niet redden. Het is zaak voor de Democraten die met een paar procent onderin bungelen om zo snel mogelijk af te zwaaien. Dat geeft de echte kanshebbers ruimte om zich te profileren en op grote schaal geld in te zamelen.

Ik ben het met je eens dat de impeachmentprocedure weinig verandert. Wel is het zo dat Donald Trump na Bill Clinton en Andrew Johnson de derde president in de historie van Amerika is die door het Huis van Afgevaardigden is afgezet. Op dat lijstje wil je niet staan. Maar net als met Clinton en Johnson zal de Senaat de nek van Trump redden. Dat zegt iets over het ruggengraatloze karakter van de Republikeinen, ooit de partij van Abraham Lincoln en Ronald Reagan. Trump slaat alweer wild om zich heen, ook gisteravond op een rally in de belangrijke staat Michigan. Wat denk jij: zit Trump volgende week met een gerust gevoel aan de kersdis?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump is er niet echt in geslaagd om het moeras te dempen, als je mij vraagt. Het moeras is alleen maar groter geworden. Hij kan Biden niet echt beschuldigen dat hij onderdeel is van het establishment, want dat is Trump nu ook. Als je maar lang genoeg in Washington woont en werkt wordt je dat vanzelf. Maar Biden is wel te oud.

Ik denk dat de impeachmentprocedure in het nadeel van de Democraten uitpakt. De publieke opinie is door de openbare verhoren niet veranderd (waar Democraten wel op hoopten). Maar in een hyper gepolariseerd land is dat ook niet te verwachten.

De Democraten stonden voor een dilemma. Pelosi wilde aanvankelijk niet, maar ging toch overstag, omdat ze inzag dat ze niet aan de kiezer zou kunnen uitleggen waarom ze niets had gedaan. De Democratische kiezer had deze parlementariërs toch gekozen om hun werk te doen. En daar is het controleren van de president er één van. Maar daarnaast zijn er kiezers die liever zien dat de Democraten aan wetten werkten. De Republikeinen blijven roepen dat de impeachmentprocedure een heksenjacht is en blijven vierkant achter Trump staan. De Democraten weten dat de zaak strandt in de Senaat. Ze zullen dan zeggen dat ze het hebben geprobeerd, maar de Republikeinen zullen zeggen dat het weggegooid belastinggeld is en dat de Democraten alles zullen proberen om Trump weg te krijgen. En dat is denk ik een sterker verhaal.

Zonder de latino Julian Castro, de hindoe Tulsi Gabbard en de zwarte Cory Booker op het podium bij het Democratische debat zijn het vooral blanke kandidaten waarvan de meesten de 70 ruim zijn gepasseerd. Denk jij dat de Democratische partij te streng is met zijn kwalificatie-eisen, zodat kandidaten als Castro en Booker nu buiten de boot vallen?

Ha Marco,

Op dit moment in de race ben ik geneigd te zeggen dat Joe Biden inderdaad de beste kans maakt op de kandidatuur. Hij heeft veel ervaring als senator en was acht jaar vicepresident van Barack Obama. Dat is ook meteen zijn manco. Trump beloofde het moeras in Washington DC te dempen en Biden is daar een onderdeel van. Daarnaast is zijn leeftijd (78 als hij wordt gekozen) wat mij betreft een grote handicap.

Biden is wel één van de weinigen die brede naamsbekendheid heeft en ook onder de zwarte bevolking, net als de latino’s, veel steun geniet. Tijdens mijn rondreis van afgelopen zomer door het Diepe Zuiden van Amerika hoorde ik van Democraten niet zelden zijn naam als ik vroeg of wie ze zouden stemmen als er vandaag verkiezingen zijn. Ze willen terug naar het goede gevoel van de Obama-jaren.

Het is een historische week, want deze week gaat het Huis van Afgevaardigden stemmen over impeachment. Ik neig te zeggen dat deze procedure eerder in het nadeel dan in het voordeel werkt voor de Democraten. Ben je het daarmee eens?

– – – –

Hoi Stan,

Ik heb na de bekendmaking van Deval Patrick ook niet echt meer veel van hem vernomen. Als je zo laat in de race stapt is het vaak lastig om je tussen de andere kandidaten die al een jaar bezig zijn met campagnevoeren te nestelen. Daarnaast heeft Patrick geen naamsbekendheid buiten Massachusetts.

Wat betreft de uitslag van de verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk kan dit wel eens voorbode zijn voor de herverkiezing van Trump. De conservatieven hadden maar één boodschap en dat was Brexit. De Democraten hebben meer onderwerpen waar ze Trump mee kunnen verslaan. Een te progressieve kandidaat is dan geen goede keuze. Als je het dan hebt over centralist kom je toch bij Joe Biden uit. Hij ligt in de landelijke peilingen aan kop. Als je op die peilingen afgaat willen de Democratische kiezers dus ook een centralist als presidentskandidaat. Denk jij dat Biden dan ook de meeste kans maakt?

Hoi Marco,

Of het teleurstellend is dat het tot nu louter blanke kandidaten zijn die aan het debat mogen meedoen, weet ik niet. Het zegt ook iets over de kansen van Cory Booker, die als een talent wordt gezien, maar kennelijk niet goed genoeg is om zich tussen de rest te nestelen. In dat kader vind ik de kandidatuur van Deval Patrick, de voormalige zwarte gouverneur van Massachusetts, interessant. Ik vraag me af of hij zich er nog tussen kan wurmen. Sinds zijn aankondiging heb ik weinig van hem vernomen.

Deze week waren er verkiezingen in Engeland. Boris Johnson won daar met grote cijfers. Omdat Labour in Jeremy Corbin een te linkse kandidaat had met onduidelijke standpunten gaat het verhaal dat de Democraten niet een te progressieve kandidaat moeten nomineren om Trump te verslaan. Ik neig ernaar om het ermee eens te zijn. De verkiezingen moeten niet over Trump gaan – zoals die in Engeland te veel over wel of geen Brexit gingen – maar over nieuwe ideeën in het tijdperk na Trump. Wat vind jij? Hebben de Democraten de meeste kans met een centrist als kandidaat?

– – – –

Hoi Stan,

Of Elizabeth Warren te vroeg heeft gepiekt of niet is inderdaad moeilijk te zeggen. Maar dat ze draaide om Medicare for all heeft zeker bijgedragen aan haar daling in de peilingen. Kandidaten die favoriet zijn en waar men vanuit gaat dat die Iowa wint, winnen vaak niet. Dat Barack Obama in 2008 de caucus in Iowa won was voor iedereen een grote verrassing. Dus het is inderdaad moeilijk te voorspellen. Ik denk dat er in de peilingen nog wel wat gaat verschuiven, zeker als er nog een aantal kandidaten uit de race stappen.

Het is een interessante gedachte om grote staten als eerste te laten stemmen. Ik vind overigens al langer dat kleine staten te veel invloed hebben. Waarom heeft een staat als Wyoming evenveel senatoren als Californië, waar bijna 40 miljoen Amerikanen wonen? Maar dat is een andere discussie. Als je grote staten als eerste laat stemmen geeft dat denk ik een evenwichtiger beeld, zeker als je dan een swing state als Florida of Pennsylvania meeneemt.

Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg, Amy Klobuchar, Tom Steyer en Andrew Yang hebben zich gekwalificeerd voor het zesde Democratische debat. Vind jij het ook teleurstellend dat het allemaal, met uitzondering van Yang, blanke kandidaten zijn?

Ha Marco,

Elizabeth Warren kan een comeback maken in Iowa, waarom niet? De verkiezingen zijn daar begin februari, dus het kan nog alle kanten op. Omdat het om een caucus gaat, mogen kiezers elkaar op het laatst nog overtuigen om op een andere kandidaat te stemmen. Anderzijds is de kans niet ondenkbaar dat Warren te vroeg heeft gepiekt. Ze ging aan kop, maar maakte wat uitglijders, onder meer met gezondheidszorg voor iedereen, een idee dat door tegenstanders makkelijk kan worden afgedaan als big government.

Kiezers in Iowa en New Hampshire moeten hun definitieve beslissing nog nemen. Het zal mij niet verbazen als de peilingen in de komende periode nog wat gaan schuiven. Er is nog geen duidelijke koploper bij de Democraten, zoals vier jaar geleden. Ook toen was het trouwens Hillary Clinton die Iowa met slechts een klein verschil won van Bernie Sanders. Het is bijna niet te voorspellen. Zou jij het trouwens niet veel logischer vinden als de grote staten zoals Texas, Florida en Californië als eerste mogen stemmen? Relatief kleine staten waar een klein deel van de bevolking woont – Iowa en New Hampshire dus – hebben wel erg veel invloed op het verdere verloop. Hoe kijk jij daar tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

Het playbook van Trump is duidelijk. Val de kandidaat waarvan je verwacht dat die je tegenstander wordt hard mogelijk aan, zelfs als je daar de hulp van een buitenlandse mogendheid voor nodig hebt. Maar net als Clinton in 2016, is Biden een kandidaat met een volle rugzak en dat werkt niet in zijn voordeel. Het lijkt er op dat de Democraten niet willen inzien wat er allemaal fout ging 2016. De kans dat ze de fout herhalen in 2020 is niet ondenkbaar.

Ik ben het volledig met je eens. Een president dient twee termijnen. Biden moet zelf ook inzien dat hij echt de boot naar de 21ste eeuw heeft gemist. Maar niemand in zijn directe omgeving zal hem dat vertellen.

Elizabeth Warren opent op dit moment de aanval op Biden en Buttigieg. Ze stond lang aan kop in Iowa, maar is nu gezakt en Buttigieg en Sanders staan boven haar. Denk jij dat ze voor Iowa nog een comeback maakt?

Hoi Marco,

De campagne van Joe Biden heeft de berichtgeving over een presidentschap voor één termijn inmiddels tegengesproken, maar de betreffende journalist zal het niet hebben verzonnen. Wie zich verkiesbaar stelt voor het presidentschap van Amerika moet voor de volle twee termijnen gaan. Het geeft in elk geval enige politieke continuïteit in een land dat voortdurend in campagnestand staat. Als Biden maar één termijn president wil zijn (hij is 82 als hij in 2025 aftreedt), dan gaat het vanaf het moment van de nominatie alleen maar over zijn running mate en het gedoe over zijn zoon Hunter in Oekraïne.

De focus moet vanuit Democratisch oogpunt juist liggen op ander beleid, op een nieuwe weg na het presidentschap van Donald Trump. De Democraten moeten zich niet in de verdediging laten drukken, zoals vier jaar geleden, toen Hillary Clinton zich moest verweren tegen het ene schandaal na het andere (haar e-mails, de Clinton Foundation, de maîtresses van Bill en haar gezondheid). Dat vereist een nieuwe generatie leiderschap met mensen die niet een rugzak vol problemen met zich meetorsen. Dus als Biden echt voor één termijn gaat, zeg ik: stap uit de race, maak ruimte voor anderen. Eens?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump zal geen kans onbenut laten om toch de aandacht op zichzelf te richten. Daar is hij de afgelopen vier jaar via Twitter uiterst effectief in gebleken. Met de impeachmentprocedure in de Senaat die wel eens lang kan gaan duren en die er voor zorgt dat sommige kandidaten, zoals Warren, Sanders, Klobuchar en Booker zich met de impeachmentprocedure moeten bezig houden en dus geen tijd hebben om campagne te voeren, werkt dat denk ik wel in het voordeel van Trump.

Ik vind het lastig om te voorspellen wie de Democratische presidentskandidaat wordt. Pete Buttigieg doet het goed in Iowa en New Hampshire, maar onder zwarte en latino kiezers wil het (nog) niet lukken. Joe Biden ligt landelijk nog steeds op kop, maar als hij presidentskandidaat wordt is dat een ramp. Toch lijkt hij al voor te sorteren op het feit waar jij het over hebt: zijn leeftijd. Ik las op POLITICO dat hij er over denkt om één termijn president te zijn. Dan zou een jonge running mate verstandig zijn. Denk jij dat, als hij Trump verslaat, Biden het bij één termijn houdt?

Ha Marco,

Als Joe Biden de Democratische nominatie binnenhaalt, kan ik me geen desastreuzer scenario voorstellen dan een running mate met veel ervaring. Biden is 78 jaar als hij president wordt, daar moet een jonge god of godin tegenover staan voor de balans. Kijk naar drie jaar geleden, toen Hillary Clinton voor de kleurloze Tim Kaine koos. Uiteraard op advies van haar bejaarde man Bill, die vond dat ze een kandidaat ‘uit het midden’ moest kiezen. Kaine voegde helemaal niets toe aan de campagne van Clinton, die voor een veel jongere ‘veepee’ had moeten kiezen.

Vier jaar geleden was er bij de Democraten een duidelijke frontrunner: Hillary Clinton. Uiteindelijk werd zij ook geen president, dus ik geloof niet dat het een voordeel (of nadeel) is voor Trump dat er geen duidelijke koploper is. In het kamp Trump zien ze Biden wel als de meest waarschijnlijke opponent, want ze laten geen kans onbenut om hem aan te vallen. Het zou goed zijn als er een spannende strijd komt, net als twaalf jaar geleden, toen het pas in juni duidelijk was dat Barack Obama de kandidatuur voor de neus van Clinton weg kaapte. Publicitair houd je daarmee veel aandacht en voorkom je dat Trump alle zuurstof opeist.

Wie wordt volgens jou eigenlijk de Democratische kandidaat?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat kandidaten als Marianne Williamson en Michael Bennet snel moet stoppen. Ik denk dat er ook vijf of zes kandidaten in het veld blijven. Biden, Warren, Sanders, Buttigieg, Patrick en Bloomberg. Wellicht kan Cory Booker nog aanhaken.

Ik was ook niet verrast door het vertrek van Kamala Harris. Ze werd gezien als een serieuze kanshebber, maar na een sterk optreden in het eerste Democratische debat bleef het daar bij. De reden dat Joe Biden haar noemde als potentiële running mate heeft denk ik wel een reden. Harris is zwart en vrouw. Biden denkt wellicht dat hij met Harris nog meer de zwarte kiezer aan zich kan binden. En dat ze daarnaast een vrouw is kan ook helpen. Maar ik denk dat Harris het aanbod van Biden, mocht het zo ver komen niet zal accepteren. Wat denk jij? Ik denk dat ze best onder Biden zou willen werken, maar dan inderdaad als minister van Justitie. Ze heeft de kwaliteiten. Ik denk dat Biden niet voor te jonge running mate wil gaan en toch iemand zoekt met veel ervaring. De toekomstige running mate zou best wel eens een kandidaat kunnen zijn die nu nog het veld is. Of dat Harris is, is lastig te voorspellen.

Aangezien er nog geen duidelijke frontrunner is en zo’n vier kandidaten kans maken om de caucus in Iowa te winnen bestaat dat het kans dat het lang duurt voordat de race beslist is. Denk jij dat dit werkt in het voordeel van president Trump of is daar in dit stadium nog niets over te zeggen?

Hoi Marco,

De laagvliegers in de peilingen zullen over niet al te lange tijd afhaken en dat is alleen maar een zegen. Ze halen geld weg bij de frontrunners, de serieuze kanshebbers op de nominatie. Het is tijd voor een snelle exit, zodat het veld wordt uitgedund naar vijf à zes kandidaten: Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Pete Buttigieg, Deval Patrick en – omdat hij veel geld in kas heeft – Michael Bloomberg. Van die zes zouden Sanders en Bloomberg snel moeten afhaken, maar ik denk dat het tot na de voorverkiezingen in South Carolina duurt, voordat het Democratische veld echt is uitgedund.

Ik was deze week niet verrast door het afhaken van Kamala Harris, maar jammer is het wel. Ze is een goede senator, kende een sterk eerste debat tegen Biden, komt uit een grote staat (Californië) en is vrouw. Toch kwam haar campagne nooit echt op stoom, vrijwilligers en donateurs liepen bij haar weg. In dat kader vond ik het vrij opvallend dat Biden haar naam direct noemde als mogelijke kandidaat voor het vicepresidentschap. Liever zie ik haar als voormalig openbaar aanklager of de post van minister van Justitie, een rol die ze ook al bekleedde in Californië. Wat vind jij? Een goede keuze van Biden of moet hij voor een veel jongere ‘veepee’ gaan?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Pete Buttigieg het nog moeilijk krijgt om de zwarte en latino kiezer aan zich te binden. Het klopt dat hij relatief onbekend is en dat kiezers bij winnaars willen horen. Maar voor veel oudere, metname zwarte, kiezers is het feit dat hij homoseksueel is en zo jong is toch een reden om niet op hem te stemmen. Ze voelen zich meer thuis bij iemand als Joe Biden. Maar goed, we moeten zien hoe hij het in South Carolina en Nevada gaat doen.

Dat Steve Bullock uit de race stapt vind ik geen gemis. Hij voegde niets toe. Hij kwalificeerde zich niet voor de Democratische debatten, dus dat zegt eigenlijk wel genoeg. Kiezers waren niet in hem geïnteresseerd. Dat was al snel duidelijk, dus hij had veel eerder moeten stoppen. Dat had hem ook veel geld gescheeld. Feit dat hij gouverneur is van een  Republikeinse staat heeft kiezers niet over de streep getrokken. Hij wilde die kaart spelen, maar die was al ingevuld door Amy Klobuchar. Wie denk jij dat de volgende kandidaat die stopt? Marianne Williamson, Michael Bennet, Julian Castro of iemand anders? Deze kandidaten en nog een aantal hebben zich (nog) niet gekwalificeerd voor het Democratische debat in december.

Hoi Marco,

Dat is een goede vraag: ik heb de verhalen ook gelezen dat Pete Buttigieg op dit moment amper steun geniet van zwarte kiezers en latino’s. Natuurlijk is dat een probleem, maar de rit naar de nominatie is nog lang. Ik denk dat een deel van dit probleem schuilt in zijn relatieve onbekendheid. Als hij straks de wind in de zeilen krijgt in Iowa en New Hampshire, dan komt zijn kandidatuur in een flow. Van kiezers is bekend dat ze graag bij winnaars willen horen.

In 2007 en 2015 – een jaar voor de presidentsverkiezingen – zou Hillary Clinton op zeker president zijn geworden. Dat is twee keer niet gebeurd. En wat te denken van Barack Obama en Donald Trump. Die kregen bij hun aankondiging om een gooi te doen naar het presidentschap geen enkele kans toegedicht. Peilingen zijn palingen, maar ik zie Buttigieg nu meer aandacht besteden aan de kiezersgroepen waar hij nog niet populair is. Vandaag haakte Steve Bullock af bij de Democraten. Hij is gouverneur van Montana. Vind jij zijn vertrek een gemis?

– – – –

Ha Stan,

Trump is en blijft Trump en hij zal niet inbinden. Hij zal als hij merkt dat zijn steun afneemt nog wilder om zich heen gaan slaan. Iets wat zijn aanhang fantastisch vindt. Hij vertrouwt echt op zijn basis. Zijn hardcore aanhangers. Hij zegt zelfs dat als hij iemand op 5th Avenue zou neer schieten het hem geen kiezers zou kosten.

Het is inderdaad moeilijk om een zittende president te verslaan alleen zijn de nederlagen van Carter (gijzeling Amerikaanse ambassade in Iran) en George W. Bush (slecht draaide economie) wel verklaarbaar. Maar in 2000 en 2004 hebben de Democraten te kans laten liggen om het Witte te Huis te veroveren en ook 2016 was een desastreus jaar voor de Democraten. Een verdeelde Democratische partij is inderdaad rampzalig, al zal het knap lastig worden om de linkse activistische en de gematigde vleugel bij elkaar te brengen.

Misschien is Pete Buttigieg de kandidaat die daar voor kan zorgen. Hij is Biden en Warren nu in de peilingen in Iowa en New Hamsphire voorbij, maar onder zwarte kiezers, de grootste groep kiezers in South Carolina (wat na New Hampshire een voorverkiezing houdt), peilt hij 0 procent. En POLITICO had een artikel dat hij ook onder latino kiezers (in Nevada en Californië) niet zo goed scoort. Denk jij dat hij dat kan veranderen?

Ha Marco,

Voorlopig lijkt Trump met heel veel weg te komen. De Republikeinse partij staat in het openbaar volledig achter hem. Het lijkt wel: hoe gekker, hoe beter. De vraag is hoe deze kleine en grotere schandalen landen bij de onafhankelijke kiezers. Die bepalen volgend jaar immers of Trump een tweede termijn krijgt. Daar zou eens serieus onderzoek naar gedaan moeten worden. Ik denk dat Trump pas inbindt op het moment dat duidelijk is dat hij zijn kansen op een tweede termijn vergooit.

Historisch gezien is het sinds de Tweede Wereldoorlog, zeg maar grofweg de afgelopen 75 jaar, maar twee keer gebeurd dat een gekozen president na één termijn werd weggestemd: Jimmy Carter in 1980 en George H.W. Bush in 1992. Ik denk dat het helemaal geen uitgemaakte zaak is dat dit Trump ook gaat overkomen. De Democraten hebben zichzelf wel vaker in de vingers gesneden. Daarom is het goed als tijdens de voorverkiezingen snel duidelijk wordt wie de kandidaat wordt en dat de partij zich achter hem of haar schaart. Want een verdeelde Democratische partij is een desastreus scenario, toch?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens dat de tragische dood van John F. Kennedy zeker bijdraagt aan de mythe rondom hem. De Cuba-crisis was zeker zijn politieke hoogtepunt waar hij er voor zorgde dat er geen derde (nucleaire) wereldoorlog uitbrak. Het feit dat hij veelvuldig vreemdging en met veel dingen wegkwam was geen probleem en hetzelfde lijkt nu voor Trump te gelden.

Tijdens de campagne van 2016 toen de Acces Hollywood tape naar buiten kwam en het veelvuldig schofferen van minderheidsgroepen heb ik vaak gedacht dat de grens was overschreden. En toen ook veel prominente Republikeinen de handen van Trump af trokken dacht ik en overigens ook anderen dat dit het einde was.  Maar dat was dus niet zo. Ook toen de zaak rondom Stormy Daniels naar buiten kwam dacht ik dat Trump een groot probleem had. Maar het lijkt allemaal van hem af te glijden en er lijken voor the Donald andere regels te gelden. Ik denk overigens dat hij er nu als president mee wegkomt en het zijn campagne niet zal schaden. Maar als hij niet wordt herkozen en weer gewoon burger is zal hij er nog wel eens last mee kunnen krijgen, zeker na de getuigenis van Michael Cohen en de veroordeling van Roger Stone. Wat denk jij? Komt hij er echt zo makkelijk van af? Ook voor Donald Trump is er toch een grens?

Hoi Marco,

De mythische proporties die rond John F. Kennedy hangen, zijn slechts deels terecht. Het feit dat er zo lovend over hem gesproken – tot op de dag van vandaag waardeert zeventig procent van de Amerikanen hem – komt vooral door zijn tragische eind en de belofte die hij uitstraalde. Kennedy deed goede dingen. Zijn presidentiële hoogtepunt was de wijze waarop hij de Cuba-crisis behandelde, toen de chefs van staven in oktober 1962 het eiland wilden bombarderen vanwege de aanwezigheid van Russische raketten. Kennedy speelde een riskant pokerspel op het hoogste niveau en kwam als winnaar uit de strijd.

Toch is zijn veelvuldige medicijngebruik, het feit dat hij een fysiek wrak was en zijn eindeloze honger naar vrouwelijk schoon (achter de rug van zijn vrouw om) pas veel later naar buiten gekomen. Geen president of presidentskandidaat komt daar nu nog mee weg. Kijk naar Bernie Sanders. Zijn hartaanval was onmiddellijk nieuws. In de jaren zestig waren er nog geen talloze televisiestations en sociale media. Dat was het geluk van JFK, die ook werd gedekt door het journaille in Washington DC. In 1988 koste een buitenechtelijke affaire Gary Hart de Democratische nominatie, omdat de pers hem op de hielen zat.

Toch zijn er over Donald Trump ook diverse zaken naar buiten gekomen. Denk aan de opmerking (‘Grab ‘m by the pussy’) en zijn vermeende affaire met Stormy Daniels. Denk jij dat dit Trump in 2020 nog kan opbreken?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat zo’n leeftijdsgrens voor politci en voor mensen in andere functies er niet zal komen. Er zijn belangrijke zaken en Amerikanen zien vaak mensen die al op leeftijd zijn als mensen met veel (levens)ervaring en dus daarom geschikt zijn voor een bepaalde baan. Maar over welke kwaliteiten je moet beschikken om president te worden valt te twisten.

Om niet in een eindeloze discussie over de geestestoestand van Ronald Reagan te belanden schreef de zoon van Reagan dat zijn vader wellicht aan Alzheimer leed. Verschillende personen die met Reagan hebben gewerkt spreken elkaar dan wel weer tegen.

Voor de Republikeinen is Reagan een heilige, zoals Kennedy en in mindere mate FDR dat is voor de Democraten. Elke president heeft goede en slechte kanten en over het gevoerde beleid kun je twisten. Maar ik denk dat geen enkele president een soort heilige status moet krijgen. Republikeinen die Reagan op een voetstuk plaatsen vergeten de Iran-contra affaire en dat de complete deregulering van het financiële systeem onder hem begon en leidde in 2008 tot de grootste economische en financiële recessie sinds de crisis van de jaren ’30. Dus nee, ik vind die status niet terecht. Wat vind jij hoe sommige presidenten worden opgehemeld tot soms mythische proporties, zoals bijvoorbeeld JFK?

Ha Marco,

Vernieuwing is altijd goed voor een politieke partij. In Amerika is ouderdom overigens geen achilleshiel, want ook in allerlei andere functies zie je nog steeds mensen die allang de pensioengerechtigde leeftijd hebben bereikt. Amerikanen staan daar anders in dan wij. Je voorstel over een leeftijdgrens voor Congresleden is nobel, maar in de VS kunnen ze het nog niet eens worden over de kleur van het toiletpapier op Capitol Hill, laat staan over een leeftijdsgrens voor politici.

Over Ronald Reagan: het gerucht dat hij in zijn tweede termijn aan Alzheimer leed, is inderdaad een gerucht dat allang gaat, ik vermoed vooral ook ingegeven door politieke tegenstanders. Er is nooit serieus en waterdicht bewijs voor geleverd. Reagan informeerde het publiek in november 1994 over zijn toestand in een mooie brief. Dat was bijna vijf (!) jaar na zijn aftreden. Zijn leeftijd speelde hem zeker in zijn tweede termijn parten, maar totdat het echte bewijs is geleverd, geloof ik niet dat hij toen al aan Alzheimer leed. Voor veel Republikeinen is Reagan een heilige. Vind jij die status in perspectief terecht?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vind Pete Buttigieg ook de verrassing bij de Democraten. Hij heeft zijn campagne zorgvuldig opgebouwd en we gaan zien waar het hem gaat brengen.

Dat Joe Biden beter niet mee had kunnen doen ben ik met je eens. Maar hij ligt in tegenstelling tot Warren, Sanders en Buttigieg goed bij zwarte kiezers. Met andere woorden,  in staten in het zuiden van Amerika, zoals South Carolina (wat na Iowa en New Hampshire een voorverkiezing houdt) zou het hij wel eens goed kunnen scoren. Maar hij vertegenwoordigt het verleden. Ik vind al langer dat er een leeftijdsgrens moet komen. Van president Reagan wordt beweerd dat hij de laatste jaren van zijn presidentschap een lichte vorm van Alzheimer had. Een bovengrens van zeventig jaar lijkt me goed.  Laten we dat ook voor afgevaardigden en senatoren invoeren. Lijkt mij uitstekend. Zo zorg je ook voor verjonging in de partij. Wat vind jij?

Hoi Marco,

Amy Klobuchar kan zomaar een paar plaatsen stijgen in de peilingen, dat moet je zeker niet uitsluiten. De senator kan een interessante optie zijn voor de plek van vicepresident op het ticket. Minnesota is zo’n staat die de Democraten goed kunnen gebruiken in 2020. Opnieuw was het Pete Buttigieg die opviel in het debat. Welbespraakt, slim en de aanvallen van zijn Democratische collega’s (die waren te verwachten nu hij in Iowa en New Hampshire aan kop gaat) handig parerend. Ik vind hem de verrassing van 2019 tot nu toe en ben erg benieuwd of hij het volhoudt.

Dat Joe Biden weer eens niet uit zijn woorden kwam, verrast me niet. Hij is de Hillary Clinton van 2020. Te oud, te Washington, te veel negatieve bagage, te veel leunend op Obama en te weinig een eigen verhaal. Biden wordt gerespecteerd, maar hij had zich niet verkiesbaar moeten stellen. Ik denk dat de voorverkiezingen een lijdensweg worden voor Biden, die net 77 is geworden. Hij vertegenwoordigt het verleden van de Democraten en niet het nieuwe elan waar de partij zo naar op zoek is. Wat vind jij? Er is een limiet van 35 jaar om aan het presidentschap mee te mogen doen. Zou er ook een bovengrens moet zijn, bijvoorbeeld van zeventig jaar?

– – – –

Hoi Stan,

Trump zal het in de verkiezingsstrijd zeker over de economie hebben. Maar ik denk dat zijn focus daar niet alleen op zal liggen. Hij zal de vooral de retoriek rondom immigratie en zijn muur die in 2018 voor een deel werkte weer van stal halen. Je kunt wel blijven roepen dat het economie het goed doet, maar dat wordt op een gegeven moment een saai en eenzijdig verhaal. Maar, zoals Bill Clinton ooit zei: “it’s the economy, stupid.” Maar Trump moet ook ander zaken aanboren. De Democraten zullen zich inderdaad richten op fatsoen, corruptie, vragen aan buitenlandse mogendheden om de verkiezingen te beïnvloeden, etc. Maar alleen maar aangeven wat Trump fout doet is niet genoeg.

Er waren een aantal zaken die mij opvielen in het vijfde debat. Joe Biden struikelde weer over zijn woorden, alsof hij niet echt weet waar hij het over wil hebben. Pete Buttigieg bleef makkelijk overeind en kon de aanvallen op hem goed pareren en Elizabeth Warren had moeite om haar zorgplannen te verdedigen. Maar wie mij toch positief verraste was Amy Klobuchar. Ze had humor, gaf aan dat ze met Republikeinen kan samenwerken en is senator van een overwegend Republikeinse staat (Minnesota). Ik vond haar echt opvallen. Zou ze nu dan ook in de peilingen stijgen? Wat viel jou op aan het debat?

Ha Marco,

De verklaring van Gordon Sondland had een dubbele lading. Enerzijds noemde hij het inderdaad een ‘quid pro quo’, ofwel: voor wat, hoort wat. Anderzijds heeft hij het Trump nooit zelf rechtstreeks horen zeggen. Daar duiken de Republikeinen nu vol bovenop. Het ondermijnt het eerste deel van zijn verklaring. Gevoelsmatig gaat zijn getuigenis de temperatuur in het land niet veranderen.

Wat het betekent voor de campagne? De beste verdedigingslinie van Trump en zijn partij is de sterk draaiende economie en lage werkloosheid. Dus moeten de Democraten inzetten op andere onderwerpen. Trump wil dat de verkiezingen gaan over de economie, maar de Democraten hebben wat kaarten in de mouw. Fatsoen, democratie, gezondheidszorg, corruptie, het aanzien van Amerika in de wereld en een diep verdeeld land staan in 2020 op het stemformulier. Ik heb niet het idee dat een volgende president – Democraat of Republikein – de verdeeldheid in het land kan elimineren. Toch is er genoeg om voor te knokken.

Dat lieten de Democratische presidentskandidaten afgelopen nacht ook weer blijken. Zijn er nog zaken die jou in het laatste Democratische debat opvielen?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Tulsi Gabbard en Andrew Yang het ook niet gaan halen. Maar ik vind het interessant hoe ze toch genoeg geld weten op te halen en het in de peilingen, die de Democratische partij hanteert, goed doen.

Ik kan ook niet wachten totdat de voorverkiezingen beginnen. De strategie van Biden is inderdaad interessant en riskant. Zijn campagne bagatelliseert het belang van Iowa en New Hampshire. Neem je die kiezers daar niet serieus? Een kandidaat die het goed doet (lees: wint) in Iowa en/of New Hampshire kan momentum krijgen zoals Obama in 2008 en Sanders in 2016. Als je eenmaal dat momentum hebt zien kiezers dat en zie er dan nog maar eens tussen te komen. Bloomberg slaat die eerste staten gewoon over en dat is niet verstandig. Tot zover de campagne van de Democraten.

De inlichtingencommissie van het Huis van Afgevaardigden is bezig met de verhoren en openbare getuigenis van Gordon Sondland sprong eruit. Hij zei dat er wel degelijk sprake was van een quid pro quo en gooide Trump. Mulvaney, Pompeo en Giuliani onder de bus. De zaak zal stranden in de Senaat, maar wat denk jij wat dit betekent voor de campagne van 2020 en de toekomst van Amerika in deze hyper gepolariseerde tijd?

Hoi Marco,

Voor zover je kunt spreken over het succes van Tulsi Gabbard en Andrew Yang: ze zijn allebei onbeschreven bladeren. Gabbard durft de Democratische elite aan te vallen (lees: Hillary Clinton) en Yang komt over als een no-nonsense-figuur. Dat ze zich wisten te plaatsen voor het debat is knap. Toch denk ik dat ze outsiders onder de outsiders zijn. Voorlopig kunnen Biden, Warren, Sanders en Buttigieg op de meeste steun rekenen. Kiezers willen bij winnaars horen, dus het lijkt mij een kwestie van tijd, voordat Gabbard en Yang afhaken.

Ik kan eigenlijk niet wachten, totdat de voorverkiezingen serieuze vormen krijgen. Campagnes, debatten, peilingen: allemaal leuk, maar ik ben heel nieuwsgierig wat er begin februari in Iowa en New Hampshire gaat gebeuren. Kandidaten kunnen daar in een flow komen bij een goede uitslag, neem bijvoorbeeld Barack Obama in 2008. Daarom ben ik verrast dat de campagne van Joe Biden het belang van de uitslag in die twee staten bagatelliseert. Dat is een riskante strategie. Hoe kijk jij daar eigenlijk tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

Deval Patrick kan zeker zorgen voor een andere dynamiek in de race om de Democratische nominatie. Het feit dat hij bevriend is met Barack Obama en uit Massachusetts komt is in zijn voordeel. Ook hebben veel (zwarte) kiezers nog geen keuze gemaakt op wie ze in Iowa en New Hampshire gaan stemmen.

Zaak is dat Patrick nu snel voldoende geld ophaalt en in de peilingen een goede score haalt zodat hij zijn plannen in de nog resterende debatten kan toelichten. En ook aan zijn naamsbekendheid zal hij moeten werken.

Over de kandidaten die moeten stoppen en die eigenlijk nooit echt serieus een kans maken reken ik John Delaney, Marianne Williamson, Steve Bullock, Wayne Messam, Joe Sestak en Michael Bennet. Deze kandidaten hebben zich niet eens voor het komende debat geplaatst en doen er verstandig aan om te stoppen. Ook Julian Castro heeft zich niet gekwalificeerd voor het debat en dat moet een teken zijn om te stoppen. Ook de campagne van Kamala Harris zit in de problemen. Verrassend vind ik dat Tulsi Gabbard en Andrew Yang zich hebben gekwalificeerd voor het debat.  Ik had niet gedacht dat ze het zo lang zouden volhouden. Er doen nu 10 kandidaten mee. Na mijn idee nog te veel, maar het schiet zo wel lekker op. Van 17 nu naar 10 en zo verder naar een top 5 of top 3.  Wat denk jij dat het ‘succes’ van Gabbard en Yang is?

Ha Marco,

De kandidatuur van Deval Patrick moeten we vooralsnog zeer serieus nemen. Behalve de bejaarde Joe Biden doen de kandidaten die ‘de zwarte stem’ nodig hebben het niet goed. Kamala Harris begon sterk, maar zakt ver weg en de kandidatuur van Cory Booker is tot nu toe een grote teleurstelling. Pete Buttigieg – die zich als middenkandidaat profileert – baalt waarschijnlijk het hardst van de komst van Patrick.

Daarbij heeft Patrick een paar andere voordelen: hij is bevriend met Barack Obama, die binnen de Democratische partij immens populair is, en maakte onderdeel uit van de regering-Clinton. Bovendien was Patrick acht jaar gouverneur van Massachusetts, een staat met bijna zeven miljoen inwoners en het hart van New England. Massachusetts grenst aan New Hampshire, waar in februari een slag moet worden geslagen in de voorverkiezingen. Patrick heeft ervaring en kan de middenkandidaat zijn die de partij zoekt (Buttigieg is daar naar mijn idee de jonge variant van).

Als nadeel heeft Patrick dat hij betrekkelijk laat in de race stapt. Dat is bijvoorbeeld al onvoldoende om later deze maand mee te doen aan het Democratische debat. Zaak is vooral dat het veld uitdunt, want er zijn te veel kandidaten die op een paar procent in de peilingen staan. Ik denk de komst van Patrick de kussens zal opschudden. We naderen het einde van het jaar. Welke kandidaten moeten wat jou betreft de handdoek zo snel mogelijk in de ring gooien?

– – – –

Hoi Stan,

Opkomst is het aller belangrijkst. Van deur tot deur gaan om mensen te motiveren om te gaan stemmen. En de partij die de meeste kiezers naar de stembus weet te krijgen, ervan uit gaande dat ze dan ook op die partij stemmen, wint. De opkomst tijdens de tussentijdse verkiezingen in 2018 moet de Democraten hoop geven. Maar men zal had moeten werken om een kans te maken om Trump te verslaan.

De Democratische partij begint zo langzamerhand en bejaardenpartij te worden. Biden, Warren, Sanders en nu waarschijnlijk Bloomberg. En dat is een slechte zaak. Iedereen kan zich aanmelden om president te worden. Dat hebben we bij Trump gezien. Ook heb je totaal geen politieke ervaring. Zouden de partijen daar gewoon niet regels voor moeten opstellen? Maar de Democratische partij heeft jong nieuw fris elan nodig. En minder kandidaten die een poging doen om de nominatie te winnen. Er moeten niet meer kandidaten mee doen, maar minder. Overigens denk ik dat Blomberg te laat is om nog kans te maken in Iowa of New Hampshire. Een peiling liet al zien dat hij niet echt populair is.

Deval Patrick, die gouverneur van Massachusetts was, wil misschien ook nog mee doen. Hij is wel jonger dan Bloomberg en behoort ook tot de progressieve vleugel van de partij. Denk jij dat hij een kans maakt tussen progressieve kandidaten als Warren en Sanders? Of zou hij juist een gevaar voor Buttigieg en Harris kunnen vormen?

Hallo Marco,

Als de Democraten volgend jaar het Witte Huis willen winnen, dan zijn drie zaken cruciaal: opkomst, opkomst, opkomst. In de belangrijke swing states koste dat Hillary Clinton in 2016 deels de kop. Maar voor een goede opkomst is ook een goede kandidaat noodzakelijk. Met andere woorden: geen bejaarden zoals Biden, Sanders of Michael Bloomberg, maar een jonge, charismatische kandidaat of kandidate die breed aanspreekt.

De Democraten moeten – net als in 2008 en 2012 onder Obama – een grassroots campagne voeren. In simpele woorden: ze moeten van deur tot deur gaan, in alle belangrijke staten, steden en dorpen. Er staat voor de Democraten te veel op het spel om, net als in 2016, te denken dat ze wel even gaan winnen, omdat Trump de tegenstander is. De ezel moet zich niet voor de tweede keer aan dezelfde steen stoten.

Over de campagne gesproken: Michael Bloomberg kandideert zich waarschijnlijk namens de Democraten voor het presidentschap. Hij is 78 jaar. Vind jij dat een goede zaak?

– – – –

Hoi Stan,

Het klopt dat bij tussentijdse verkiezingen of bijvoorbeeld gouverneursverkiezingen in een aantal staten de opkomst vrij laag is. Maar er zijn ook uitzonderingen. Zo was de opkomst tijdens de tussentijdse verkiezingen in 2018, vooral onder Democratische kiezers zeer hoog. De uitslagen in Kentucky en Virginia kunnen een indicatie zijn wat er in 2020 zou kunnen gebeuren.

De onafhankelijke kiezer zal zeker het verschil maken. Als veel kiezers die in 2016 op Trump stemde dat nu niet doen dan wordt hij niet herkozen. Maar we zitten nog een jaar voor de verkiezingen en dat is een eeuwigheid in de politiek. Er kan nog van alles gebeuren.

Met betrekking tot de blauwe wand, met staten als Wisconsin en Michigan, denk ik dat de Democraten wel een kans hebben om deze staten terug te winnen. Trump won deze staten met slechts enkele duizenden stemmen verschil van Clinton. De beloofde banen die zouden terug komen zijn er (n0g) niet. Deze kiezers, die dus in 2012 nog op Obama stemde en 2016 op Trump, kunnen nu weer de switch maken. Alles hangt af van hoe de economie zich ontwikkelt, wat komt er uit het impeachmentonderzoek en wellicht het allerbelangrijkst: de opkomst. Een lage of hoge opkomst maakt een groot verschil. Ik verwacht een hoge opkomst, omdat er nu, misschien nog wel meer dan 2016, veel op het spel staat. Wat denk jij?

Hoi Marco,

Vanuit Democratisch oogpunt zijn de uitslagen in Kentucky en Virginia hoopgevend, maar er moet een kanttekening worden geplaatst. Wat je in Nederland ziet bij verkiezingen voor de gemeenteraad of Provinciale Staten, zie je in Amerika bij tussentijdse verkiezingen: de opkomst is minder hoog dan bij presidentsverkiezingen. Toch is het wel een teken aan de wand dat de Republikeinen sinds het aantreden van Trump vooral verkiezingen verliezen.

Wat ik veel interessanter vind, is een verhaal dat ik las over onafhankelijke kiezers die steeds meer weg van Trump lijken te drijven. Als dat klopt, heeft de president een serieus probleem. Zonder steun van de onafhankelijke kiezer is hij volgend jaar gezien. Toch is het lastig voorspellen hoe het in november 2020 afloopt. Ik hoor veel prognoses, maar in deze fase is er nauwelijks een zinnig woord over te zeggen.

Zomaar wat gedachten: wat gebeurt er in het impeachmentonderzoek? Hoe staat de economie er volgend jaar deze tijd voor? Met welke kandidaat komen de Democraten op de proppen? Komt Trump nog met controversiële beslissingen? Kortom, er is nog een lange weg te gaan, voor zowel Trump als de Democraten. Ze moeten allebei hard werken, zeker de Democraten, die bij de vorige verkiezingen de blauwe wand met staten als Wisconsin, Michigan en Pennsylvania verloren? Wat denk jij: kunnen ze die binnen vier jaar heroveren?

– – – –

Hoi Stan,

Praten over de politiek doen veel mensen niet meer. Het is altijd al een gevoelig onderwerp, maar nu Trump in het Witte Huis zit helemaal. Elke nuance is verdwenen.  Je bent voor of tegen en daar tussen lijkt niets meer te zitten. Een trieste conclusie.

De volgende president, of Trump herkozen wordt of niet, krijgt de ondankbare taak om Amerika weer echt Amerika te laten zijn. Een president voor alle Amerikanen. Alleen met een grote nederlaag voor de Republikeinen kan een Democratische president echt wat voor elkaar krijgen.

Beto O’Rourke is gestopt, Kamala Harris heeft haar medewerkers in New Hampshire ontslagen en ook Julian Castro heeft zijn kantoren in New Hampshire en South Carolina  gesloten. En dat is geen goed teken. Alle middelen worden ingezet in Iowa. De kans dat Harris en Castro ook vroegtijdig moeten stoppen is aanzienlijk. Dat Kamala Harris nu al op weg naar de uitgang is had ik niet verwacht. Maar haar campagne wil maar niet van de grond komen, terwijl ze best een goede kandidaat is.

Maar er is ook goed nieuws voor de Democraten. In het donkerrode Kentucky werd de zittende Republikeinse gouverneur verslagen door een Democraat. Goed, de zittende gouverneur was zeer impopulair, maar om als Democraat in Kentucky te winnen zegt wel wat. Trump voerde nog campagne en won de staat in 2016 met verschil van 30 procent. Daarnaast wonnen de Democraten ook in Virginia, wat een belangrijke swing state is. Ze hebben nu beide kamers van het Congres in handen. Zijn de uitslagen in Kentucky en Virginia een voorbode voor 2020? Of is het nog te vroeg om die conclusie te trekken?

Ha Marco,

De polarisatie in Amerika is nooit groter geweest dan nu. De verkiezing van Donald Trump en de wijze waarop hij het land regeert, draagt daaraan bij. Ik weet dat er in Amerika hele families en vriendengroepen uit elkaar zijn gevallen vanwege politieke discussies. Het onderwerp wordt vermeden. Ik maakte dat ook mee in Boston, toen ik in een boekwinkel stond. Er lag een boek over Robert F. Kennedy. Ik keek ernaar. De man die naast me stond zei: ‘Zo’n leider heeft het land nodig.’ Om er snel aan toe te voegen: ‘Maar laten we het maar niet over politiek hebben’.

Of Donald Trump volgend jaar wordt herkozen of niet, de president die op 20 januari 2021 wordt ingezworen, krijgt twee gigantische problemen op zijn bord: een diep verdeeld land en een kolossaal begrotingstekort. Wie wil daar eigenlijk aan beginnen? Het is vrijwel onbegonnen werk, tenzij de Republikeinse nederlaag volgend jaar zó groot is dat de partij zich wel moet bezinnen in het tijdperk na Trump en Senaatsleider Mitch McConnell, in mijn optiek de kwade genius die voor grote polarisatie zorgt.

Ondertussen zijn er steeds meer Democratische kandidaten op weg naar de uitgang. Twee opvallende namen daarin zijn Kamala Harris en Beto O’Rourke. Dat had ik in deze fase nog niet verwacht. Jij wel?

– – – –

Hoi Stan,

Pete Buttigieg is aan een opmars bezig en lijkt zijn campagne doordacht op te bouwen. En dat zie je in de peilingen. Hij zegt verstandige dingen, zelfs Joe Biden is bang voor hem. De opkomst bij zijn rallies worden ook steeds groter. En dat zorgt voor meer naamsbekendheid en bij de caucus in Iowa, waar elke kandidaat 15 procent van de kiezers aan zich moet binden, anders moeten kiezers zich bij een andere kandidaat aansluiten, zou hij zomaar als winnaar uit de bus kunnen komen.

Vooralsnog zijn de Republikeinen loyaal aan Trump. En dat is het enige wat telt. Totale loyaliteit. Twijfel je daar over of keer je je af van Trump dan kan je een Twitter tirade verwachten waarbij je politieke loopbaan ten einde is.

Het antwoord op je vraag is tweeledig. Aan de ene kant ben ik erg pessimistisch. Het land is zo verdeeld en Amerika heeft zich met Trump van de wereld vervreemd. Amerika gold als het voorbeeld en was een baken van hoop. Dat is al lang niet meer zo. Trump is daar mede verantwoordelijk voor. Maar hij is een symptoom, niet de oorzaak. En ik denk dat een andere president niet zo snel verandering of hoop, zoals de boodschap van Obama in 20o8 was, zal brengen. Zelfs Obama is daar niet in geslaagd. De Amerikaanse politiek is een puinhoop.

Aan de andere kant ben ik toch hoopvol. Kijk naar de diversiteit van de Democratische fractie in het Huis van Afgevaardigden, The Squad en het diverse veld aan Democratische presidentskandidaten. Ook al maken Amerikaanse politici er een puinhoop van, de gewone Amerikaan doet gewoon zijn ding. Amerika is nog steeds land waar veel mogelijk is, ongeacht wie er in het Witte Huis zit. Hoe kijk jij tegen die polarisatie aan?

Hoi Marco,

Name recognition – of op z’n Hollands gewoon naamsbekendheid – speelt in Amerika een sterke rol, maar het zegt niet alles. In 2008 kende bijna niemand Obama en in 1992 was Bill Clinton een betrekkelijk onbekende gouverneur uit Arkansas. Op dit moment is dat zeker een probleem voor Buttigieg, al krijgt hij in de Verenigde Staten steeds meer aandacht. Hij presenteert zich als de jonge variant van de bejaarde Joe Biden, pragmatisch, niet te links, niet te rechts en als de verstandige middenkandidaat. Veel kiezers beslissen kort voordat ze hun stem uitbrengen of zelfs pas in het stemhokje.

Kom ik op je vraag of de publieke opinie verandert rond Trump nu de hoorzittingen rond zijn impeachment openbaar worden. Dat kan, mits het onomstotelijk vast komt te staan dat er achter de schermen kwalijke zaken hebben plaatsgevonden. Hoe meer belastende verklaringen, hoe slechter het eruit ziet voor Trump. De Republikeinen tonen zich sinds zijn kandidatuur al opportunistisch. Ze scharen zich achter hem, omdat ze niet anders kunnen. Wie zijn toorn wekt, kan een verdere politieke loopbaan op zijn buik schuiven.

Toch kan het zijn dat het zelfs de Republikeinen (in de Senaat vooral) te gortig wordt. Om de schade te beperken, kunnen ze hem lozen voor vicepresident Mike Pence, die dan de termijn van Trump afmaakt. Met die zet zouden ze volgend jaar de Senaat kunnen behouden en daarmee alle plannen van een eventuele Democratische president kunnen dwarsbomen. Mijn vraag aan jou is daarom: de Amerikaanse politiek lijkt op een ruïne. Denk je dat dit nog goed komt, ongeacht de uitslag van volgend jaar november?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat het ook om deze vijf kandidaten zal gaan. Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Booker. Het is treurig dat er maar 1 vrouw tussen zit en er drie kandidaten zijn die ver boven de 70 jaar oud zijn.  De hartaanval van Sanders had een wake up call voor hem moeten zijn. En zijn gezondheidstoestand en de vraag of hij dus wel fit genoeg is om president te zijn  zal hem toch de hele campagne blijven achtervolgen. Dus ja, het zou verstandig zijn als hij zou stoppen en dat hij steun aan Warren geeft. Dat zou haar een enorme boost geven. De aanhang van Sanders is fanatiek en kan iets extra’s brengen. Maar Sanders gaat niet opgeven, dat zit niet in zijn aard, Hij gaat door, misschien wel tot hij er letterlijk bij neer valt.

Het probleem dat Buttigieg en Warren is, in tegenstelling tot Biden, dat ze niet de zwarte Amerikanen aan zich weten te binden. En dat is inderdaad en punt van zorg. Ze hebben die steun wel nodig. Misschien zijn de plannen die ze hebben nog iets te vaag voor hen. Veel zwarte Amerikanen hebben misschien nog niet hun keuze gemaakt. Ze kennen Joe Biden en weten wie hij is en waar hij voor staat. Als Biden afhaakt zou die kiezersgroep wel eens verdeeld kunnen worden over de andere kandidaten.

Het impeachment proces is een nieuw fase in gegaan. De getuigenissen van verschillende  diplomaten en anders belangrijke hoofdrol spelers, zoals John Bolton, vinden nu openbaar plaats en worden live op televisie uitgezonden. Denk jij dat de publieke opinie zal veranderen, zoals dat bij Richard Nixon in 1974 gebeurde? En dat de Republikeinen onder de druk van de publieke opinie niet om het bewijs heen kunnen en Trump toch laten vallen?

Ha Marco,

In 2008 was de vraag: is Amerika wel klaar voor een vrouw of een zwarte president? We zaten destijds midden in de spannende strijd om de Democratische nominatie tussen Barack Obama en Hillary Clinton. De huidskleur van Obama speelde destijds een rol, maar hij won wel de verkiezingen. Acht jaar later stond Clinton op het stembiljet. Ze verloor weliswaar, maar nooit eerder had een vrouw het zo ver geschopt.

Natuurlijk zal de homoseksualiteit van Pete Buttigieg een rol spelen bij de evangelische christenen in de midwestelijke staten. Anderzijds moeten de Democraten geen Calimerogedrag vertonen. In hun ogen zit er ondertussen een onbeschofte onroerendgoedboer in het Witte Huis die tijdens een campagne straffeloos kan roepen dat hij zonder gevolgen iemand midden op Fifth Avenue kan neerschieten of vrouwen bij hun kruis kan grijpen. De keuze van de onafhankelijke kiezer hangt – vermoed ik – niet af van zijn geaardheid, maar van zijn beleidsvoorstellen. Ik vind zijn opkomst buitengewoon interessant. Hij is intelligent, welbespraakt en lijkt zijn campagne doordacht op te bouwen. Zorgelijker is dat Buttigieg en Warren op dit moment betrekkelijk weinig steun genieten van zwarte Amerikanen.

Toch is het nog te vroeg in de campagne om daar al te grote conclusies aan te verbinden. De komende maanden zullen er meer Democraten afhaken. Beto O’Rourke is al opgestapt en de kandidaten die rond een paar procent in de peilingen zitten, haken ook snel af. Ik verwacht sowieso dat Biden, Warren, Sanders, Buttigieg en Booker de voorverkiezingen gaan halen. Kamala Harris moest al kantoren sluiten in Iowa en New Hampshire. Dat is een slecht signaal. Misschien haakt Klobuchar nog aan, maar van Yang, Gabbard, Steyer, Castro en Bennet ben ik niet onder de indruk. Het zou heel goed zijn voor de partij als er straks vier of vijf kandidaten overblijven die het met elkaar gaan uitvechten.

Over kandidaten gesproken: Bernie Sanders had laatst een hartaanval en is al 78 jaar. Zou hij de eer niet aan zichzelf moeten houden door te stoppen?

– – – –

Beste Stan,

De interne verdeeldheid binnen de Democratische partij is nu ook gaande en kan inderdaad het struikelblok worden. En dan zit Amerika en de wereld nog eens vier jaar met Trump opgescheept.

Om alleen maar te roepen dat Trump vreselijk is, een leugenaar is en zijn ambt misbruikt is niet genoeg, Een reden waarom Clinton in 2016 verloor is dat ze het steeds over Trump had en dus niet aan de kiezer uitlegde wat haar eigen plannen waren.

Ik ben het eens dat de campagne smerig en bikkelhard zal worden. Dat heeft mede te maken met de grote verdeeldheid in het land. Ik dat de polarisatie nog nooit zo groot is geweest. En Trump zal alles uit de kast halen om te zorgen dat hij het Witte Huis niet hoeft te verlaten.

Nu Beto O’Rourke uit de race is gestapt wordt het veld met potentiële kanshebbers om de nominatie te winnen steeds kleiner. Opvallend daarin is de opmars van Pete Buttigieg, burgemeester van het stadje South Bend in Indiana. Tot een jaar geleden had niemand nog van hem gehoord. Maar Mayor Pete doet het goed in de debatten, staat hoog in de peilingen, haalt meer geld op dan Joe Biden en Kamala Harris. Hij is de eerste kandidaat die onlangs naar Concord, New Hamspshire, ging om zich officieel in te schrijven voor de voorverkiezing daar. Hij gaat er dus vanuit dat hij in Iowa goed gaat scoren. En de peilingen zien er gunstig voor hem uit. Ik hoorde onlangs iets interessants. Buttigieg (37) is eigenlijk de jonge Joe Biden. Fris, pragmatisch, niet te links, niet te rechts. Eigenlijk de gulden middenweg, zodat hij ook gematigde kiezers kan aanspreken. Hij spreekt meerdere talen en is Afghanistan veteraan. En heeft ervaring als burgemeester. Ik denk dat het bottleneck is dat hij homoseksueel is. Dat is Nederland en Europa geen issue, maar is Amerika klaar voor een homoseksuele president? En wie denk jij dat er overblijven? Wie verschijnen er aan de start in Iowa?

Hoi Marco,

Nog vier jaar Donald Trump is voor de Democraten in elk geval een lesje in nederigheid. Als Trump volgend jaar wint – en die kans is zeker aanwezig – dan betekent dat in de praktijk dat de Democraten een gouden kans hebben laten lopen op de zege. Met andere woorden: ze hebben een bejaarde genomineerd en een slechte campagne gevoerd. Het zou niet voor het eerst zijn. Toen Nixon in 1974 aftrad en zijn opvolger Ford in 1976 werd verslagen door Jimmy Carter dachten velen dat de tijd van Republikeinse dominantie ten einde was.

We weten hoe dat afliep, want in 1980 versloeg Ronald Reagan Jimmy Carter en zat er tot 1992 (!) een Republikein in het Witte Huis. Het zelfdestructieve karakter van de Democraten speelde daarin ook een rol. Ted Kennedy daagde in 1979 zijn partijgenoot en zittend president Carter uit, omdat hij diens beleid niet progressief genoeg vond. Het leidde tot een bloedbad en interne verdeeldheid. In 2000 draaide de economie als een tierelier, maar omdat Bill Clinton zijn gulp niet dicht kon houden en vicepresident Al Gore een zwakke campagne voerde tegen George W. Bush verloren de Democraten het Witte Huis.

Kortom, de Democraten moeten met een stevig plan komen. Louter inspelen op de factor Trump en het ongenoegen over hem is niet voldoende. Met een jonge kandidaat, met frisse ideeën en aantrekkelijk voor het brede publiek. We zitten bijna een jaar voor verkiezingsdag, het aftellen gaat beginnen. Ik verwacht een bikkelharde campagne, misschien wel de hardste in de geschiedenis van de Amerikaanse politiek. Jij ook?

– – – –

Hoi Stan,

Absoluut! De Democraten gooien hun eigen glazen in als ze op de proppen komen met een kandidaat à la Clinton of Biden. Ik heb de geruchten ook gehoord dat Clinton zich opnieuw in de race zou mengen. Andere namen die worden genoemd zijn John Kerry en Eric Holder. Het Democratische partij-top ziet tussen de huidige 18 overgebleven kandidaten dus niet iemand zitten waarvan ze denken dat hij of zij Trump kan verslaan. Maar Clinton inbrengen is een cadeautje voor Trump en zal leiden tot een zeer pijnlijke nederlaag. Het is, zoals je schrijft, een desastreus scenario. Misschien nog belangrijker: de kiezer zit totaal niet te wachten op (nog een keer) Clinton. Dat bleek in 2008 al en al helemaal in 2016.

Het is tijd voor een nieuwe generatie en politici als Clinton en Biden moeten leren accepteren dat hun tijd is geweest. Daarnaast denk ik dat Warren, Buttigieg en Harris genoeg capabel zijn om het land te besturen.

Misschien een gekke gedachte, maar ik denk dat nog vier jaar Trump voor de Democraten niets eens zo slecht zou zijn. In 2024 zijn mensen als Warren, Biden en Sanders van het toneel verdwenen en is er echt een nieuwe generatie Democratische politici die echt wat kan veranderen. De Republikeinse partij is na acht jaar Trump compleet verscheurd door Trump zelf. Want de Republikeinse partij is de Trump partij en alles wat na Trump komt interesseert hem niet en dus denk dat de Democraten dan vrij eenvoudig de verkiezingen in de komende decennia zullen winnen. Wat denk jij? Zou nog vier jaar Trump heilzaam kunnen werken voor Democraten? En dat ze dan echt met de oude generatie kunnen afrekenen.

Met vriendelijk groet,

Marco

Beste Marco,

Dat denk ik zeker. De president kan over het succes over de dood Abu-Bakr-Al-Baghdadi en zijn beoogde opvolger flink op de trom slaan en zal dat ook doen. Neem het hem eens kwalijk, zo midden in het afzettingsonderzoek. Voor Trump – en iedereen die een veilige wereld voorstaat – komt dit op een goed moment. Hij kan zich nu presenteren als de ‘Commander-in-Chief’, al plaats ik wel een kanttekening dat de nieuwscyclus in Amerika continu verandert.

Wat mij veel meer zorgen baart, zijn de proefballonnetjes die worden opgelaten vanuit het kamp Clinton. De geluiden gaan dat Hillary Clinton op een geschikt moment wacht om zich nogmaals in de strijd om het presidentschap te mengen, zeker als Joe Biden afhaakt. Dat wordt een cadeau voor Trump en een zekerheid dat hij nog vier jaar in het Witte Huis kan vertoeven. Clinton was in 2008 en 2016 een zwakke kandidaat en dat is in 2020 niet anders. Voor de Democraten kan ik me haast geen desastreuzer scenario voorstellen.

Het is tijd voor een nieuwe generatie politici. Juist met relatief onbekende kandidaten – Kennedy in 1960, Carter in 1976, Clinton in 1992 en Obama in 2008 – deden het Democraten het goed. Wat vind jij? Gooien de Democraten hun glazen in als ze met een kandidaat à la Biden, Sanders of Clinton op de proppen komen?

– – – –

Hoi Stan,

Dat van die anonieme stemming heb ik ook gelezen en dat zegt toch wel veel. Maar of men er ook openlijk voor durft uit te komen is maar zeer de vraag.

Of de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen is moeilijk te zeggen. Ze hebben maar vier zetels nodig. De meeste Senaatszetels die volgend jaar op het spel staan zijn in Republikeinse handen. Maar ik zie in Kentucky of South Carolina geen Democraat winnen. En ook Susan Collins van Maine zie ik niet door een Democraat worden verslagen. Dus het wordt moeilijk, maar niet geheel onmogelijk. Het Huis van Afgevaardigden blijft denk ik wel in Democratische handen. De Democraten hebben daar een marge van 35 zetels.

Trump maakte bekend dat Amerikaanse Special Forces de leider van ISIS, Abu-Bakr-Al-Baghdadi hebben gedood. Een grote overwinning op het gebied van buitenlands beleid, net zoals de dood van Osama bin Laden dat was voor president Obama. Denk jij dat dit succes Trump zal helpen in de aanloop naar zijn herverkiezing?

Ha Marco,

Dat laatste zou zomaar kunnen. Stel je eens voor dat Mark Rutte een aantal VVD-senatoren in de Eerste Kamer ‘uitschot’ zou noemen. Het land zou te klein zijn. Je ziet dat het binnen de Republikeinse partij aan het schuiven is. Tot voor kort hielden ze de gelederen knap gesloten, maar er komt misschien een punt dat de Republikeinen in de Senaat het allemaal te gortig wordt. Dan laten ze Trump wel vallen en kunnen ze met vicepresident Mike Pence de verkiezingen in. We zijn nog bijna een jaar van Election Day en met Pence kunnen de Republikeinen – afhankelijk van wat er nog allemaal naar buiten komt over Trump – het Witte Huis mogelijk behouden.

Ik denk dat de komende weken cruciaal worden of Trump voldoende aanhang blijft houden van zijn partijgenoten in de Senaat. Opvallend vond ik al dat er bij een anonieme stemming voldoende Republikeinse senatoren zijn om een tweederde meerderheid te hebben voor afzetting. Alleen zo werkt het niet. Iedere senator moet openlijk stemmen en vooral de Republikeinen vrezen voor hun zetel. Volgend jaar wordt ook weer éénderde van de Senaat herkozen. Wat denk jij? Kunnen de Democraten volgend jaar de Senaat heroveren?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens. Niets is zo onvoorspelbaar als de Amerikaanse politiek. En daarnaast zit er een onvoorspelbare en bij vlagen zeer impulsieve man in het Witte Huis.

De Democrate hadden, na het beruchte telefoontje van Trump en nu stafchef Mulvaney de zogenoemde quid pro quo heeft toegegeven, geen andere keus om een impeachmentonderzoek te starten. Er inmiddels denk ik genoeg bewijs om de impeachmentprocedure te starten. Dat zal denk ik niet meer zo lang op zich laten wachten, omdat voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Nancy Pelosi het hele onderzoek het liefst wil afronden om te voorkomen dat het de voorverkiezingen overschaduwt. En dat brengt mij bij het antwoord op je vraag.

Het Witte Huis zal alles proberen om het onderzoek te vertragen en tegen te werken om te zorgen dat het onderzoek en de procedure inderdaad invloed heeft op de Democratische voorverkiezingen. Daarom denk ik dat de Democratische presidentskandidaten, van wie er een aantal zich op Capitol Hill moeten gaan bezig houden met de impeachmentzaak er wel last van kunnen krijgen. Het is te hopen dat men het zo snel mogelijk afrondt. Maar als de Democraten te gehaast te werk gaan, fouten maken en het Witte Huis gaten in hun verhaal kan schieten, kan dit Trump juist helpen.

Aan de andere kant is het zo dat het monsterverbond tussen Trump en de Republikeinen hier en daar wat barsten vertoont. En wat als het bewijs zo overweldigd is? Neem je dan je verantwoordelijkheid? Maar als je afgevaardigde of senator bent uit Trump-land in een staat als Nebraska of Kansas en je wilt herkozen worden, welke afweging maak je dan? Het lijkt me een moeilijke dilemma, maar je ziet hoe hypocriet politici, neem een voorbeeld aan Lindsey Graham, soms kunnen zijn.

Het is dus zaak dat de impeachmentprocedure zo snel mogelijk wordt afgerond. Het bewijs stapelt zich op nu de ambassadeur in Oekraïne een schadelijke verklaring heeft afgelegd en er zakenpartners van Rudy Giuliani in de cel zitten. Zijn er genoeg Republikeinen die de gok willen nemen en toch voor het landsbelang kiezen? Denk jij dat Trumps steeds extreme uitlatingen (lynching) en dat hij zijn eigen partijgenoten human scum noemt de Republikeinen misschien op andere gedachte brengt?

Met vriendelijke groet,

Marco

Ha Marco,

Niets is zo onvoorspelbaar als Amerikaanse politiek. Ik kijk tweeledig tegen impeachment aan. Enerzijds kunnen de Democraten niet anders dan een officieel afzettingsonderzoek starten. Zelfs Trumps stafchef Mulvaney gaf deze week tijdens een persconferentie toe dat er een deal is gesloten met Oekraïne, in ruil voor onderzoek naar Joe Biden, op dit moment nog steeds koploper in de peilingen bij de Democraten. Als de Democratische Partij dit had laten passeren, dan hadden velen geroepen: zie je wel, die bange Democraten, ze durven niks. Als het slim wordt aangepakt en er wordt serieus en doordacht onderzoek gedaan naar de handel en wandel van Trump, dan kan het de president serieus schaden, zeker met het oog op zijn mogelijke herverkiezing in november volgend jaar.

Anderzijds moeten de Democraten zich niet rijk rekenen. Trump slaat flink op de trom – en zal dat blijven doen – dat het impeachmentonderzoek een ‘heksenjacht’ is van gefrustreerde Democraten. Hij zal dat straks tegen ze gaan gebruiken in de campagne. ‘Kijk eens, op de economie en de lage werkloosheid kunnen ze me niet pakken, dus gebruiken ze dit’. Bovendien is er een ander probleem. Zoals je weet is er een tweederde meerderheid nodig in de Senaat om de president af te zetten. Nu de Republikeinen al de meerderheid hebben, zie ik het niet gebeuren dat zo’n twintig senatoren met de Democraten meestemmen. En wie garandeert ons dat alle Democraten in de Senaat voor afzetting stemmen? Kortom, op dit moment schat ik de kansen op afzetting van Trump in op nihil. Maar goed, in de Amerikaanse politiek is een week een eeuwigheid. Wat denk jij? Gaat deze hele impeachmentprocedure Democraten in de wielen rijden tijdens hun voorverkiezingen die in februari beginnen?

Hartelijke groet,

Stan

– – – –

Hoi Stan,

Tijdens mijn reis afgelopen zomer merk ik ook de grote ontevredenheid, maar vooral de polarisatie. Het land is tot op het bot verdeeld. Je bent voor Trump of tegen hem. Het is zwart -wit. Er lijkt geen midden weg meer te zijn. Elke nuance is weg. Ook de media zijn daar schuldig aan. Ik merkte ook dat er nu meer twijfel is. De kans dat Trump wordt herkozen is zeker aanwezig. Een verkiezingsjaar is lang met verschillende hoogtepunten, maar ik verheug mij het meest op de reis naar de primary in New Hamsphire. Daarnaast vind ik de conventies ook altijd een hele belevenis. Hoe schat jij de kansen in t.o.v. impachment in? Zal het Trump helpen of juist schaden?

Met vriendelijke groet,

Marco

Hallo Marco,

Tijdens mijn vakantie in de Deep South merkte ik nog weinig verkiezingskoorts. Logisch ook, want de presidentsverkiezingen zijn nog ruim een jaar van ons vandaan. Wel constateerde ik twee zaken: vooral in het zuiden voelde ik dat er een deken van ontevredenheid over een deel van de samenleving ligt. Niet overal was de befaamde southern hospitality vanzelfsprekend. Dat was serieus de eerste keer in negentien Amerika-reizen dat ik dat meemaakte. Ik sprak ook met diverse kiezers. Waar het vorig jaar nog overtuigend klonk dat ze opnieuw op Trump gingen stemmen, daar was nu een stuk meer twijfel. Dat neemt niet weg dat ik denk dat de president kans maakt op een tweede termijn, simpelweg omdat Amerika volgend jaar uit twee (of maximaal drie) kandidaten gaat kiezen. Een jaar is lang, maar het verkiezingscircus barst in januari helemaal los. Waar verheug jij je in dat jaar nou het meeste op?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat de Democraten met een totaal andere boodschap en agenda moet komen die totaal het tegenovergestelde is van wat Trump zegt en doet. Daarnaast moeten ze leren van de fout die Clinton in 2016 maakte. Zij had het in haar campagne vooral over wat Trump allemaal fout deed en te weinig over haar eigen plannen. Kiezers willen van een kandidaat horen wat die gaat doen aan de economie, gezondheidszorg, onderwijs, etc. Men moet zich niet door Trump laten verleiden om op elke bizarre uitspraak te reageren, want dan gaat het weer over hem. Blijf je eigen boodschap verkondigen en hou je aan die koers. De vraag of Trump (eenvoudig) herkozen wordt is een vraag die ik de laatste tijd regelmatig krijg. Mijn antwoord is dan meestal dat het zeker mogelijk is dat Trump wordt herkozen, maar dat het veel te vroeg is om er iets zinnigs over te zeggen. We weten niet wie de Democratische presidentskandidaat wordt en hoe  de handelsoorlog met China zal verlopen. En zo zijn er nog meer factoren. Maar we zien ook dat Trump een staat als Michigan waarschijnlijk in 2020 niet zal winnen. Is er in de Deep South al iets van een verkiezingskoorts?

Hoi Marco,

Het klopt dat Donald Trump het beeld in de media blijft bepalen. Dat is het voordeel als je president bent: alles wat je zegt, doet of twittert, is nieuws. Trump weet dat en – zo eerlijk moeten we zijn – hij is in staat de aandacht continu op zichzelf gericht te houden. Ik denk dat de Democraten Trump vooral moeten bestrijden door een radicaal alternatieve agenda te presenteren. Dus: strengere wapenwetgeving, miljardeninvestering in infrastructuur (iets dat Trump beloofde, maar niet heeft waargemaakt), het dichten van de loopholes in Obamacare, het schrappen van de gigantische belastingvoordelen voor de allerrijkste Amerikanen, een economie die voor iedereen werkt, investeringen in onderwijs en het behoud van medicare en medicaid. Het heeft geen nut om Trump alleen maar aan te vallen door te roepen dat hij een racist is. Dat speelt hem in de kaart. En last but not least. Volgend jaar staat ‘Amerika als een fatsoenlijk land’ op het stemformulier. Kortom, genoeg handvaten voor Democraten om Trump te bestrijden, maar het wordt geen eenvoudige klus. De economie is sterk, de werkloosheid historisch laag. Of dit aan Trump ligt, is betwistbaar, maar denk jij dat de president niet gewoon op een tweede termijn afkoerst?

– – – –

Hoi Stan,

Na de tweede presidentiële debatten is de top vijf (dat blijkt uit ook uit peilingen) Biden, Warren, Sanders, Harris en Buttigieg. Het veld zal snel kleiner worden omdat voor het derde presidentiële debat de regels strenger zijn. De Democratische partij ziet ook in dat 20+ kandidaten te veel is. Je moet minimaal 2 procent in de peilingen staan. De top vijf heeft zich daar al voor gekwalificeerd. Mensen als Gillibrand, Hickenlooper en Delaney nog niet. Halen zij het podium in het derde debat niet dan kun je rustig stellen dat het gedaan is met hun presidentiële ambities. De kaf wordt zeer snel van het koren gescheiden en dan kunnen we zien wie zich onder deze kandidaten echt kan onderscheiden er ver boven de rest kan uitstijgen. Ik las ook dat John Kasich het tegen Trump wil opnemen. Dat hij het overweegt vind ik dapper, maar hij heeft geen schijn van kans. De Republikeinse partij, met hypocrieten als Mitch McConnell en Lindsey Graham, heeft Trump omarmt. Alleen beseft men niet wat voor rampzalige gevolgen dit heeft als Trump straks geen president meer is. De Republikeinse partij blijft ook na racistische en xenofobe uitspraken achter hem staan. Dat is triest, maar geeft aan hoe diep de partij gezonken is. Nee, John Kasich maakt geen schijn van kans. Hoe denk jij dat de Democraten Trump moeten bestrijden? Trump blijft het beeld bepalen. Na een absurde tweet gaat het daar over en niet meer over de Democratische kandidaten. Vooralsnog wint Trump de oorlog als het gaat om de aandacht van de media.

Ha Marco,

Als je me die vraag drie jaar geleden had gesteld over de Republikeinen, dan had ik Donald Trump niet genoemd. De Amerikaanse kiezer is op drift. Dat Joe Biden, Elizabeth Warren, Bernie Sanders en Kamala Harris bij die vijf zitten, lijkt me vooralsnog logisch. Dat Pete Buttigieg ertussen staat, vind ik al verrassend. Toen de 37-jarige burgemeester van South Bend, Indiana zich kandideerde, gaf niemand hem een kans. Ik vind het ongelooflijk knap dat hij zich in zo’n groot veld heeft kunnen opwerken tot een serieuze kandidaat. Hij is slim, welbespraakt, spreekt veel kiezers aan, maar heeft een relatief lage naamsbekendheid. Zeker als je het vergelijkt met Biden, Sanders en Harris. Buttigieg is wat mij betreft de verrassing en kan ook een geloofwaardige vice-presidentskandidaat zijn op een ticket met Kamala Harris. Het wordt tijd dat het veld wordt ingekrompen, dan wordt het pas echt interessant. Ondertussen las ik dat John Kasich overweegt om het in de voorverkiezingen op te nemen tegen Donald Trump. Wat denk jij? Maakt hij kans?

Groet Stan

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden zal het inderdaad nog wel even vol houden, maar hij niet de kandidaat die de Democraten nodig hebben. Hij behoort tot het establishment, iets wat in 2008 en 2016 niet echt in het voordeel van Hillary Clinton werkte. Daarnaast moet snel het kaf van het koren worden gescheiden. Veel onbekende kandidaten als Tim Ryan en Andrew Yang zouden het voorbeeld van Eric Swalwell moeten volgen en hun campagne moeten staken. In Oregon merk ik weinig van de verkiezingen. Het nieuws werd de afgelopen weken gedomineerd door de racistische tweets aan het adres van the squad en zijn verkiezingsbijeenkomst in Greenville, North Carolina. Ik merk er dus nu nog weinig van. Welke vijf kandidaten denk jij dat er over blijven? De vijf die nu in de top 5 staan (minus Biden) of krijgen we nog een verrassing?

Met vriendelijke groet,

Marco

Ha Marco,

Joe Biden zal het nog wel een tijdje volhouden. Hij staat bovenaan in alle peilingen, maar die positie heeft hij vooral te danken aan naamsherkenning en het feit dat hij acht jaar vice-president was van Barack Obama. Mijn inschatting op dit moment is dat hij de conventie niet zal halen als kandidaat. Kamala Harris legde het verleden van Biden pijnlijk bloot tijdens het eerste debat. Ik denk dat hij nog één of twee duwtjes nodig heeft richting uitgang. Joe Biden is de Hillary Clinton van 2008. Met andere woorden: precies de kandidaat die de Democraten niet nodig hebben om het Witte Huis te heroveren. Dat geldt ook voor al die onbekende kandidaten die zich in de strijd hebben gegooid. Het is een kwestie van tijd, voordat er vijf, zes kandidaten overblijven. Voor al die andere kandidaten is het leuk dat ze een boek kunnen schrijven en zich kunnen afficheren als former presidential candidate. Merk jij trouwens al iets van de verkiezingskoorts in Oregon, waar je nu verblijft? Of houdt het de mensen nog helemaal niet bezig?

Groet Stan

– – – –

Ik ben het met je eens. De leeftijd van Warren en haar iets te progressieve ideeën kunnen in haar nadeel werken. Daar staat tegenover dat ze veel ervaring heeft in tegenstelling tot kandidaten als Buttigieg en Castro. De tijd zal het uitwijzen of relatief jonge en nieuwe kandidaten Als Buttigieg, Carstro en Booker ver komen. Ik vond Kamala Harris tijdens het eerste debat er uit springen. Ze viel Biden aan waarmee meteen duidelijk werd dat hij totaal geen idee heeft welke koers de Democratische partij nu op gaat en hij heeft nog steeds niet door zijn tijd al is geweest. Hoe lang denk jij dat Biden het volhoudt? Ben je het met mij eens dat hij niet de nominatie moet winnen? Het eerste debat gaf overigens ook duidelijk aan dat kandidaten waar weinig van viel te verwachten, zoals Delaney en Hickenlooper, dat lage verwachtingspatroon ook helemaal waar maakten.

Met vriendelijke groet,

Marco

Elizabeth Warren is één van de verrassingen van de voorverkiezingen bij de Democraten, dat klopt inderdaad. Toch heeft ze naar mijn idee twee nadelen: haar leeftijd en haar te progressieve inslag voor veel onafhankelijke kiezers. Willen de Democraten kans maken om volgens jaar het Witte Huis te heroveren – en de Senaat, laten we die niet vergeten – dan geloof ik niet dat een te linkse koers verstandig is. Liever zie ik een middenkoers die een grotere groep kiezers aantrekt, ook spijtoptanten die in 2016 nog op Donald Trump stemden. Liever zie ik Warren als een invloedrijk senator, misschien zelfs wel als meerderheidsleider in de Senaat als de Democraten die volgend jaar terugwinnen. Voor de Democratische nominatie zie ik liever frisse nieuwkomers als Kamala Harris, Pete Buttigieg of – in mindere mate – Julian Castro. De partij is ongelooflijk hard toe aan vernieuwing. Daarover gesproken. Wie vond jij uitblinken in het eerste Democratische debat?

Groet Stan

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben het met je eens. Het zou fijn zijn als er vijf of zes kandidaten overblijven. De eisen om aan een debat mee te doen worden ook steeds hoger, dus ook daar vindt al een selectie plaats. Het zou me dan ook niet verbazen als een kandidaat die zich niet kwalificeert voor de volgende debatten al snel de handdoek in de ring zal gooien. Om te voorspellen wie de nominatie wint is erg lastig met zoveel kandidaten, maar ik acht de kans dat het Gabbard, Inslee of Yang wordt toch erg klein. Eric Swalwell had het in het eerste debat over het doorgeven van de fakkel. Daar had hij een goed punt. Maar de Democraten zitten met een groot dilemma. Kiezen we een ouder iemand (Biden, Sanders) die Trump zeker kan verslaan of kiezen voor de jonge generatie (Buttigieg, Booker, Harris) met de kans dat Trump herkozen wordt, maar men wel een nieuwe generatie Democratische politici heeft? Hoewel Elizabeth Warren oud is, is ze wel de persoon die met concrete plannen komt. Voor alles heeft ze een plan, terwijl kandidaten als Beto O’Rourke en Pete Buttigieg nog niet echt concrete plan hebben. Dat heeft ook met ervaring te maken. Warren is consequent wat ze stemt in de Senaat en laat dat ook in haar campagne zien. Haar track record is goed. Dus ik denk dat zij het wel ver gaat schoppen. Denk jij dat ook?

Met vriendelijke groet,

Marco

Hoi Marco,

Met al die Democratische kandidaten, volgens mij zitten we al rond de 25, wordt het veld aan die kant van het politieke spectrum enorm onoverzichtelijk. Veel kandidaten weten nu al dat ze de nominatie niet winnen, maar het is in elk geval goed voor hun naamsbekendheid. Ze kunnen straks een goed verkopend boek schrijven en zich presenteren als ‘former presidential candidate’. Klinkt toch lekker! Voor de Democraten zou het goed zijn als het veld snel wordt teruggebracht tot vijf of zes mensen. De helft kan inderdaad al snel afvallen en na de eerste voorverkiezingen in Iowa en New Hampshire, begin volgend jaar, trekken veel verliezers hun conclusies. Daarbij is het voor de toekomst van de Democratische partij te hopen dat de ‘oudjes’ Joe Biden, Bernie Sanders en Elizabeth Warren snel plaatsmaken voor een nieuwe generatie. Biden staat bovenaan, maar hij dreigt met zijn verleden de Hillary Clinton van 2020 te worden. Wie maakt volgens jou de beste kans op de nominatie?

– – – –

Beste Stan,

De lancering van Trumps herverkiezing was beetje een déjà vu. Het was alsof ik keek naar de start van zijn verkiezingscampagne van 2016. Dezelfde onderwerpen, immigratie, de fake news media en zelfs Hillary Clinton, kwamen weer aan bod. De campagne zal smerig worden, nog veel erger dan in 2016. Of Trump herkozen wordt hangt van veel factoren af. Hoe gaat het met de economie nu Trump nog steeds met China in een handelsoorlog is verwikkeld? Besluiten de Democraten om een impeachment procedure te starten en wie wordt de Democratische presidentskandidaat die het op 3 november 2020 tegen Trump  gaat opnemen?  Ik las een artikel van onze collega Frans Verhagen en die schreef dat na de de eerste debatten op 26 en 27 juni “zijn we verlost van zowat de helft van de kandidaten voor de Democratische nominatie. Ze zullen incompetent blijken in het debat of misschien dat niet maar zich ook niet kunnen onderscheiden.” Hoe zie jij dat?

Met vriendelijke groet,

Marco

Beste Marco,

Donald Trump heeft zijn campagne voor zijn herverkiezing officieel afgetrapt. In Orlando nog wel, in de belangrijke swingstate Florida, een staat die hij in november volgend jaar hard nodig heeft om er vier jaar aan vast te plakken in het Witte Huis. Ik verwacht dat het één van de vuilste Amerikaanse presidentscampagnes in de geschiedenis wordt. Hoe kijk jij daar tegenaan? Het enthousiasme van een vol stadion kende deze week geen grenzen. Denk jij dat Trump een serieuze kans maakt om herkozen te worden?

Hartelijke groet, Stan