Focus on White House

Op deze pagina wisselen Amerika-kenners Stan Bos (@StanSchrijft) en Marco van den Doel (@focusonamerica) gedachten en observaties uit over de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2020. Ze schrijven korte updates en stellen vragen aan elkaar waar de ander dan weer op reageert. In aanloop naar de verkiezingen op 3 november 2020 zullen zij hun kijk en analyse geven op de verkiezingscampagnes van Donald Trump en Joe Biden. Tot en met 20 januari 2021 schrijven ze over de transitieperiode tussen de presidentschappen van Trump en Biden.

BOEK NU EEN PRESENTATIE OVER DE AMERIKAANSE POLITIEK EN VERKIEZINGEN

– – – –

Hoi Marco,

Het was gisteren en eergisteren goed om te zien dat Joe Biden en Kamala Harris na de inauguratie met de oud-presidenten Obama, Bush en Clinton (en hun vrouwen) een krans legden bij het graf van de onbekende soldaat op Arlington National Cemetary. Het waren de eerste tekenen van verbinding. Daarna gingen Biden en Harris naar het Witte Huis om aan de slag te gaan. De president tekende direct een stapel executive orders om een deel van het beleid van zijn voorganger terug te draaien. Harris ging naar het Capitool om drie senatoren te beëdigen. Daarmee gaven ze allebei direct het signaal af dat het ze menens is om de grote problemen waar Amerika mee kampt op te lossen.

Niet helemaal verrassend is het dat Harris bij veel besluitvorming wordt betrokken. Dat dwong Joe Biden ook af toen hij vicepresident was van Barack Obama. Harris is normaliter de opvolger van Biden, die het bij één termijn zal houden. Aan het einde van die termijn is hij immers 82 jaar. Biden kan daardoor – mits hij het handig speelt en over twee jaar niet de meerderheid in het Congres verliest – een revolutionaire president worden. Daarom ben ik vooral razend nieuwsgierig hoe de komende maanden zich ontvouwen. Als zijn regering in staat is de pandemie onder controle te krijgen, de economie overeind te trekken en een groot investeringsplan door het Congres te loodsen, dan is er veel bereikt.

Ook ik vond het bijzonder om deze blog met jou ruim een jaar te schrijven. Het was soms letterlijk een achtbaan aan gebeurtenissen. Deze verkiezingen vergeet ik niet snel, zeker onze aanwezigheid bij de voorverkiezingen in New Hampshire niet. Het was fascinerend te zien hoe goed (of matig) sommige campagnes de zaken hadden georganiseerd. Het blijft bijzonder om te zien dat de weg naar het hoogste ambt van Amerika en de wereld begint in kleine theaters, gymzalen, diners en het letterlijk kloppen op de deuren bij mensen thuis. We komen zeker terug met nieuwe ideeën en blogs. Ook ik wil jou, maar absoluut onze trouwe lezers bedanken dat ze steeds terugkeerden.

Alsof het zo moest zijn, passeer ik met mijn laatste blog ook nog eens precies 100.000 woorden. Niet verrassend als je ziet hoeveel er in ruim een jaar tijd is gebeurd. Ik gun Amerika minder roerige tijden, meer eenheid en meer samenwerking tussen Democratische en Republikeinse politici om de problemen van het land te lijf te gaan. Want zoals president Obama vier jaar geleden in de laatste maanden van zijn president al treffend zei: ‘We zijn op de eerste plaats geen Democraten of Republikeinen, we zijn allereerst Amerikanen’.

Hoi Stan,

De toespraak van Joe Biden tijdens zijn inauguratie was er niet één om in te lijsten of die de geschiedenis in gaat als een geweldige speech. Er kwamen veel algemene dingen in voor zoals de roep tot samenwerking en dat hij een president wil zijn voor alle Amerikanen. Maar het was wél de juiste toespraak op het juiste moment en waar Amerika naar snakte. Amerika zit een diepe crisis en heeft vier jaar geleden onder de retoriek en destructieve politiek van Donald Trump. Dus Amerika had behoefte aan verzoenende woorden. Biden sloeg de juiste toon aan. De Verenigde Staten hebben behoefte aan stabiliteit en rust, een president die wel de waarheid spreekt, geen leugens verkondigt en complottheorieën omarmt.

Na ruim een jaar komt er aan een einde aan de rubriek Focus on White House waar we denk heel veel aspecten van dit politieke en in veel opzichten bizarre jaar hebben behandeld. Een jaar dat volledig in het teken stond van de coronacrisis. Van de voorverkiezingen in New Hampshire tot de virtuele conventies. En van de dood van George Floyd en de protesten van Black Lives Matter tot een president die zelf het coronavirus opliep. En van een inmiddels oud-president die blijft ontkennen hij de verkiezingen heeft verloren tot de bestorming van het Capitool. We hebben het allemaal voorbij zien komen en er onze gedachten en observaties over uitgewisseld. Ik denk dat het meeste bijzonder moment het bijwonen van de voorverkiezingen in New Hampshire was. Het was een onvergetelijke ervaring, een voorrecht om dit mee te maken en om de verschillende kandidaten van zo dichtbij mee te maken en uit eindelijk de president twee keer te zien spreken.

Dit jaar gaat zeker de geschiedenisboeken in en ik denk dat we alle lezers een plezier hebben gedaan met onze updates. We gaan op één of andere manier het presidentschap van Joe Biden (kritisch) volgen en zullen er ons licht over laten schijnen. Rest mij eigenlijk alleen nog maar jou te bedanken voor de vele en mooie bijdragen en ook alle lezers te bedanken. Ik denk dat ik ook namens jou spreek als ik zeg dat wij het ontzettend leuk vonden om dit te doen en we hopen jullie terug te zien. Houdt onze socials in de gaten voor updates en de vervolgplannen. Wat zou jij nog kwijt willen?

Ha Marco,

Joe Biden sloeg precies de juiste toon aan. Jij noemde al terecht dat ‘eenheid’ het centrale thema was van zijn inauguratietoespraak, maar wat mij ook opviel is dat de president de temperatuur in het land wil verlagen. ‘We moeten elkaar niet zien als tegenstanders, maar als buren’. Woorden die ongetwijfeld niet overal blijven hangen, maar het is precies de rode draad waar een groot deel van Amerika naar verlangt. Na vier jaar opruiende retoriek van Donald Trump voelt Biden heel goed aan dat het tijd is voor iets nieuws.

Het was vooral goed om te constateren dat het rondom de inauguratie rustig bleef in Amerika’s hoofdstad en de rest van het land. Mijn grootste angst was dat de dag in het teken zou staan van rellen en onlusten. De hele wereld keek mee, dus het was in het belang van de Verenigde Staten om rust uit te stralen. Op de achtergrond spelen er wel wat problemen. De overdracht van de macht in het Pentagon – het ministerie van Defensie – verloopt op z’n zachtst gezegd rommelig. Er is gespeeld met de nationale veiligheid, zo valt in het artikel op POLITICO te lezen.

Morgen sluiten we deze blog af. Ruim een jaar zijn we vrijwel dagelijks bezig geweest met de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Die begonnen een klein jaar geleden met de voorverkiezingen in Iowa. We waren er zelf bij in New Hampshire, waar we Joe Biden, toen nog voormalig vicepresident wiens campagne in het slob zat, twee keer zagen spreken. Wat vond jij het meest bijzondere moment van afgelopen jaar? En denk jij dat de boodschap van president Biden die hij gisteren op de trappen van Capitool uitsprak aanslaat?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden is geïnaugureerd als 46ste president van Amerika. Kamala Harris is geïnaugureerd als de eerste vrouwelijke en zwarte vicepresident. In meerdere opzichten was de inauguratie historisch. Biden is de oudste president in de Amerikaanse geschiedenis. Harris is de eerste vrouwelijke vicepresident en de The National Mall was leeg. Normaal staan er honderdduizenden mensen, maar na de bestorming van het Capitool is Washington D.C. veranderd in een vesting. Overal staan hekken en leden van de Nationale Garde.

Het thema of de centrale boodschap in de inauguratierede van Joe Biden kan worden samengevat in één woord: eenheid. Biden had over de eenheid die hij wil terug brengen in het land. Hij zei dat de democratie een groot goed is en verwijs daarmee, zonder dat te noemen, naar de bestorming van het Capitool. Ook adresseerde Biden de coronacrisis. Maar zijn centrale boodschap was er één van hoop. Er breekt een nieuw hoofdstuk aan. Amerika kan vooruit, met respect voor elkaar. Chaos is geen optie. En hij zei ook dat feiten er toe doen, verwijzend naar het presidentschap van Donald Trump waar feiten en de waarheid er niet toe deden. Biden: “Don’t tell me things can’t change.” Opnieuw herhaalde hij dat hij een president wil zijn voor alle Amerikanen. Biden zei dat we de burgeroorlog die er is moeten stoppen.

Volgens president Biden hebben we elkaar nodig en moet Amerika als één natie vooruit. En Amerika komt samen en sterker uit deze crisis. Wat ik opvallend vond is dat Biden refereerde aan president Abraham Lincoln die ook een tijd van grote verdeeldheid en onrust, namelijk tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog werd geïnaugureerd. Lincoln zei dat hij zich met heel zijn ziel zou inzetten. Biden gebruikte die zelfde woorden: “My whole soul is in it.” Wat viel jou op aan de toespraak van Biden?

Hoi Marco,

Dat Republikein John Kasich (nog) niet is opgenomen in het kabinet van Joe Biden verrast mij wel een beetje. Ik had erop gerekend dat hij een rol zou krijgen. Misschien komt dat nog, want er moeten nog posities worden ingevuld, maar blijkbaar heeft Team Biden er niet voor gekozen om Kasich te benaderen (of wil hij zelf niet). De enige reden die ik kan bedenken is dat Biden de progressieve vleugel van de Democratische partij niet voor het hoofd wil stoten. Die kiezers heeft hij over twee jaar nodig om de meerderheid in het Congres te houden.

Dan over de inauguratiespeech van Joe Biden, vandaag om 18.00 uur Nederlandse tijd. Je vraagt me in feite in een glazen bol te kijken. Wat ik verwacht en hoop: dat Biden op een nette manier afscheid neemt van de laatste vier jaar, dat hij duidelijke lijnen uitzet voor de komende vier jaar, dat hij de hand reikt naar kiezers die niet op hem hebben gestemd en de rest van de wereld en dat hij uitstraalt dat hij de bestrijding van de coronacrisis tot zijn topprioriteit maakt.

Het is vandaag ook precies zestig jaar na de inauguratie van John F. Kennedy. Vraag niet wat het land voor jou kan doen, maar wat jij voor het land kunt doen. Ik hoop op een kwinkslag naar die toespraak, want Amerika heeft het nodig. Donald Trump vertrekt vanmiddag Nederlandse tijd naar Florida om in zijn Mar-a-Lago over de toekomst na te denken. Biden wordt de nieuwe president, Kamala Harris vicepresident. Wat vond jij van de toespraak van Joe Biden?

– – – –

Hoi Stan,

De schade die de regering-Trump heeft aangericht, is nauwelijks te bevatten. Trump laat een land achter dat onder hoogspanning staat. Ook op het gebied van buitenlands beleid heeft de regering grote schade aangericht. Dat blijkt onder meer door de Amerikaanse ambassade naar Jeruzalem te verplaatsen en geen bezwaar te maken dat Israël nederzettingen bouwt op Palestijns grondgebied, wat tegen internationale regels is. En door uit de Iran-deal te stappen is er geen controle meer of Iran stiekem aan een atoombom werkt. Ook heeft de regering-Trump steken laten vallen in de rest van het Midden-Oosten. Uit de acties van Mike Pompeo blijkt dat men er alles aan doet om het Joe Biden en zijn kabinet zo lastig mogelijk te maken. Het is ongekend.

Dus er is zeker grote diplomatieke schade, maar ik denk dat de regering-Biden in het buitenland op meer respect kan rekenen dan de regering-Trump. Ik denk dat veel landen in de wereld opgelucht ademhalen dat Trump vertrekt. Met Biden komt er rust en keert de stabiliteit terug.

Het kabinet van Joe Biden is zo goed als rond. Biden heeft aangegeven dat hij een president van alle Amerikanen wil zijn en zal dan ook een handreiking moet doen naar de 74 miljoen kiezers die op Donald Trump hebben gestemd. Daarom had ik verwacht dat hij misschien een Republikein zou opnemen in zijn kabinet. John Kasich, de voormalige gouverneur van Ohio die op de Democratische conventie sprak, zou bijvoorbeeld een positie kunnen krijgen. Maar Biden heeft daar niet voor gekozen. Ik vind dat een gemiste kans. Wat vind jij?

Joe Biden en Kamala Harris leggen morgen de eed af als respectievelijk de 46ste president en vicepresident. Wat verwacht jij van de inauguratierede van Joe Biden?

Ha Marco,

Allereerst over de investering in infrastructuur. Die is zeker nodig. Ondanks dat er in de Obama-jaren veel (maar uiteindelijk ook te weinig) in infrastructuur is gestoken, heeft Amerika een serieus en groot plan nodig. Ik denk daarbij aan een project in de geest van Dwight Eisenhower die in de jaren vijftig het landelijke Interstateplan lanceerde. Amerika was destijds hard toe aan snelwegen die de staten met elkaar zouden verbinden. Eisenhower kreeg het van de grond en het land plukt daar nu nog de vruchten van.

Maar bij een investering in infrastructuur draait het vooral om geld. Joe Biden moet daarvoor naar het Huis van Afgevaardigden en de Senaat. Nu de Democraten daar een meerderheid hebben (in de Senaat natuurlijk maar zeer nipt) moet er een plan op tafel komen om dat te financieren. Hopelijk zijn er een paar verstandelijke Republikeinen bereid om met Biden mee te denken en stemmen, want goede infrastructuur is immers in ieders belang. Ik denk dat het plan snel onder de aandacht komt. Aanstaand minister van Transport Pete Buttigieg zal er een grote rol in spelen.

Dat Donald Trump in de blessuretijd van zijn presidentschap overweegt om nog zo’n honderd man een pardon te verlenen, geeft aan hoe groot de noodzaak er blijkbaar toe is. Trump kan ze overigens alleen op federaal niveau pardonneren, eventuele aanklachten op statelijk niveau vallen erbuiten. Ik denk dat er nog wat verrassingen uit de hoge hoed komen, maar betwijfel of hij zichzelf een pardon verleent. Hij weet ook dat de aandacht op hem blijft gevestigd bij een slepend proces in de Senaat. Van die publiciteit geniet hij.

Zorgelijker zijn de acties van scheidend minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo die het de inkomende president Biden en zijn eigen opvolger Anthony Blinken zo lastig mogelijk wil maken. Pompeo heeft beperkingen, veroordelingen en nieuwe sancties ingesteld tegen Cuba, Iran, Taiwan en Jemen. Niet in het belang van Amerika, maar om de nieuwe regering te irriteren en het werken moeilijk te maken. Ongekend dat zoiets kan, maar Blinken krijgt er zijn handen vol aan als minister. Denk jij dat hij de plooien glad weet te strijken of hebben we hier te maken met blijvende diplomatieke schade?

– – – –

Hoi Stan,

Uit de plannen die Joe Biden in zijn eerste dagen wil uitvoeren blijkt dat hij haast heeft. Hij beseft dat er geen tijd is te verliezen. De coronacrisis en de economische recessie hebben de prioriteit en er is geen minuut te verliezen. Daarnaast wil hij ook veel presidentiële decreten van Donald Trump terugdraaien, waarbij weer het aansluiten bij het klimaatakkoord van Parijs en het opheffen van het inreisverbod voor inwoners uit moslimlanden het meest in het oog springen.

Het lijstje dat jij opsomt zal in de eerste dagen worden ingevoerd. Ik mis eigenlijk twee dingen. Een groot en ambitieus plan voor de infrastructuur. Wegen, bruggen en vliegvelden zijn verouderd en moeten nodig vervangen of opgeknapt worden. Het levert ook nog eens veel nieuwe banen op. Daarnaast moet er ook een plan komen om iets aan de rassenongelijkheid te doen. Ik denk dat vooral vicepresident Kamala Harris, gezien haar achtergrond, zich daarmee gaat bezig houden. Maar ik denk dat Biden deze zaken wel gaat aanpakken, maar misschien wat later in zijn presidentschap. Zo zou hij ook wat moeten doen aan de wapenwetgeving. Maar de pandemie heeft echter nu zijn volledige aandacht. De Amerikaanse bevolking verwacht ook van hem dat hij met plannen komt om die crisis op te lossen.

Donald Trump wil op zijn laatste dag als president nog eens honderd mensen gratie verlenen. Het is niet ongebruikelijk om gratie te verlenen. Maar om op de laatste dag nog zo veel mensen gratie te geven is wel ongebruikelijk. De verwachting is dat het veel politieke vrienden (Rudy Giuliani?) van Trump zijn van wie sommige in ruil voor een financiële donatie gratie krijgen. Met andere woorden, ze kopen die gratie. Ook is het idee om Trump zichzelf gratie te verlenen nog niet van tafel. Als dat gebeurt, heeft de impeachmentprocedure in de Senaat geen zin meer. Wat vind jij?

Hoi Marco,

Veel van de veranderingen in de Amerikaanse samenleving komen vanuit de maatschappij. Het begint vaak klein, in steden en districten, daarna breidt het zich uit naar meerdere staten en uiteindelijk is het landelijk beleid. Kijk maar eens naar de totstandkoming van klimaatbeleid en het homohuwelijk in Amerika, of decennia geleden met de burgerrechten. Onder president Obama kwam er uiteindelijk federaal beleid op het gebied van klimaat en het homohuwelijk, maar dat was een proces dat al jaren voor zijn presidentschap begon.

Zo zie ik ook de stappen van de bedrijven die langer weigeren om Republikeinse politici te sponsoren die zich tegen de overwinning van Joe Biden uitspraken. Het begint in de samenleving. Hoe meer bedrijven, organisaties en mensen zich aansluiten, hoe groter de maatschappelijke druk wordt om een toontje lager te zingen voor die politici. Dan kan de wal het schip keren, maar het wordt een proces van de lange adem. Bovendien zijn er ook bedrijven die juist baat hebben van het subsidiëren van Republikeinse politici, zoals de grote casinobazen in Las Vegas.

Over twee dagen wordt Joe Biden ingezworen als nieuwe president. Aanstaand stafchef Ron Klain presenteerde dit weekeinde al een paar stappen die Biden binnen een paar dagen gaat zetten. Zo sluit Amerika zich weer aan bij het klimaatakkoord van Parijs, wordt de reisrestricties uit sommige grote moslimlanden ongedaan gemaakt, komt er een mondkapjesplicht voor alle federale gebouwen en interstates, komen er nieuwe richtlijnen voor de aanpak van de coronacrisis en Biden wil miljoenen ongedocumenteerde immigranten een pad bieden naar Amerikaans staatsburgerschap. Ook wil de regering-Biden scholen en bedrijven zo snel mogelijk, maar op een verantwoorde manier – dus met een duidelijk plan – heropenen.

Biden maakt daarbij gebruik van nieuwe wetgeving en executive orders, de zogenoemde presidentiële decreten. Want vind jij van de plannen voor de eerste dagen? En mis je iets?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Washington D.C., vooral The National Mall, is veranderd in een fort is zorgelijk. Iemand vergeleek het met de Green Zone in de Iraakse hoofdstad Bagdad. Dat dit nodig is in een land dat zich graag omschrijft als de beste democratie op aarde is ongekend. De Amerikaanse democratie laat zich zo van zijn slechtste kant zien. Het laat zien hoe bang men is voor onrust en protesten. Amerika staat nu nog verder hoogspanning. Ik vind de situatie verontrustend en ben somber of Joe Biden hier wat aan kan doen.

Daarmee kom ik bij je vraag wat Joe Biden kan doen om te boel te kalmeren. Het probleem is dat een deel van de Amerika gelooft dat Biden niet de verkiezingen heeft gewonnen en dus illegaal president wordt. Hoeveel verzoenende woorden Biden ook zal spreken en hoe hij ook zijn best zal doen om het land te verenigen, deze kiezers zullen hem niet accepteren. Zij worden daarbij gesteund door Republikeinse politici die de onvrede en de leugens blijven voeden. Biden is van goede wil, maar misschien ook een beetje naïef. Met alleen verzoenende woorden komt hij er niet. Toch denk ik dat dit de beste manier is. Hij zal in zijn inauguratierede dat ook zeker weer benadrukken. Ik verwacht veel verzoenende woorden en de roep om het land weer te helen. Dat Biden dit doet valt te prijzen en wellicht kan hij de boel iets tot bedaren brengen. Maar voor veel mensen zal zijn toespraak niets uitmaken. Biden wacht, naast de immense probleem op het gebied van het coronavirus, de economie en klimaat, een lastige taak om de Trump-kiezer te bereiken.

Door de relschoppers die het Capitool bestormden niet scherp te veroordelen, zorgt er niet alleen voor dat Donald Trump van social media is verbannen en dat een belangrijk golftoernooi niet meer op een golfresort van hem wordt gehouden. Ook veel Republikeinse politici ondervinden last van hun laffe houding. Internetprovider Comcast, bouwmarkt Home Depot en computerbedrijf IBM stoppen met hun donaties aan Republikeinen die tegen de winst van Joe Biden stemden. Geld is erg belangrijk in de politiek en veel politici hebben dat geld hard nodig om hun verkiezingscampagnes te financieren. Denk jij dat dit echt serieuze gevolgen heeft of zal het een tijdelijke stop in donaties betekenen?

Ha Marco,

De toespraak van Donald Trump heeft hopelijk een kalmerend effect gehad. Hij riep in elk geval niet opnieuw op om naar Washington D.C. te komen en sprak ook niet uit dat de verkiezingen van hem zijn gestolen. Trump realiseerde zich dat hij zich geen strapatsen meer kan veroorloven. Hij balanceert nu echt op het randje, al is de houding van Republikeinen die klaar met hem zijn een tikkeltje hypocriet. Ze vonden immers niet dat hij te ver was gegaan in zijn uitspraken na de aanslagen in Charlottesville en de bestorming van het Capitool in Michigan. Nu, met het einde van zijn presidentschap in zicht, vinden ze het wel een punt.

Ook ik verwacht dat de rijen binnen de Republikeinse partij zich zullen sluiten. Straks, na de inauguratie van Joe Biden en Kamala Harris, kunnen ze zich weer afzetten tegen een gemeenschappelijke vijand: de Democraten. Na jaren van zelfverrijking (lees: belastingverlaging voor de allerhoogste inkomens) en ongekende uitgaven voor onder meer Defensie realiseert de GOP zich straks ineens weer hoe streng de begrotingsregels moeten zijn. En ze bereiden alvast de midterms van november 2022 voor. Dan willen ze de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden heroveren om Biden het regeren onmogelijk te maken.

Nog triester is het gevaar dat dreigt in aanloop naar de inauguratie. The National Mall in Washington D.C., toch een baken van de Amerikaanse democratie, is veranderd in een vesting. Niemand is welkom, behalve media en veiligheidspersoneel. Gouverneurs in alle staten vrezen voor demonstraties bij hun staatsgebouwen. De Amerikaanse democratie wankelt. Hoe kijk jij aan tegen die situatie? En wat zou je Joe Biden adviseren om de boel te kalmeren?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat Donald Trump daadwerkelijk wordt afgezet acht ik klein. Er zal wellicht een handje vol Republikeinen met de Democraten meestemmen, maar dat zal niet genoeg zijn om de twee derde meerderheid (67 zetels) te halen die nodig is om Trump af te zetten. Als puntje bij paaltje komt, zal Moscow Mitch toch niet doorzetten. Hij is als de dood dat de Trump-aanhang zich tegen hem keert. De rijen in de Republikeinse partij zullen zich wel weer sluiten.

Maar McConnell zou toch wat langer moeten nadenken. Trump is weg en veel Republikeinen zijn klaar met hem. Met andere woorden, wil men weer een breed electoraat aanspreken met traditionele Republikeinse conservatieve waarden, dan is in het belang om in de toekomst te zorgen dat Trump geen politiek ambt meer mag bekleden. Het is dus de vraag welke kant de Republikeinse partij op wil. Willen zich krampachtig vasthouden aan Donald Trump of kiezen ze een andere koers?

Hoewel Donald Trump door onder andere Twitter, Facebook en YouTube is verbannen, kan hij nog wel via de social media accounts van het Witte Huis communiceren. Trump had een videoboodschap voor zijn aanhang. Hij veroordeelde opnieuw het geweld en riep dat zijn echte aanhangers niet voor geweld zijn. De vraag is of rechtse milities als Proud Boys daar naar luisteren. Trump heeft de rapporten van de nationale veiligheidsdiensten niet gelezen, maar zijn adviseurs hebben gezegd dat er grote onrust kan ontstaan in aanloop naar de inauguratie van Joe Biden. En dat als hij het geweld niet hard veroordeeld hij wel eens in juridische problemen kan komen. Trump sprak met geen woord over de tweede impeachment of over de winst van Biden. Of hij iets meent van wat hij zei waag ik te betwijfelen. Wat vond jij van de toespraak van Trump?

Hoi Marco,

Dat aanstaand meerderheidsleider Chuck Schumer in de Senaat vaart wil maken, geeft naar het land (en de wereld) het signaal af dat er nieuw leiderschap komt. Daarnaast is het ook een boodschap dat het tijd is voor nieuwe ideeën. Amerika is een land vol problemen. Schumer wil spijkers met koppen slaan en dat snap ik. De problemen zijn te groot om te neuzelen en treuzelen. Herinner je twaalf jaar geleden nog? Barack Obama bleef toen te lang bruggen bouwen, omdat Republikeinen ten onrechte steun in het vooruitzicht bleven stellen. Zo verloor zijn agenda deels het momentum.

Schumer wordt achter zijn broek gezeten door Joe Biden, die ook haast heeft. Biden weet dat hij in de eerste twee jaar van zijn presidentschap moet toeslaan. De kans op verlies van het Huis van Afgevaardigden over twee jaar is voor de zittende macht vrij groot. Biden zal normaal gesproken niet opgaan voor een tweede termijn en wil dus zijn stempel drukken. Als hij geen Republikeinse steun krijgt, tekent hij presidentieel decreten. Biden heeft zo lang op het presidentschap geloerd; nu hij op 78-jarige leeftijd de kans krijgt, kan ik me niet voorstellen dat hij kansen onbenut laat om zaken echt wezenlijk te veranderen.

Gisteravond was de stemming over de impeachment in het Huis van Afgevaardigden. Voor de eerste keer in de historie is een president voor de tweede keer afgezet door het Huis. Maar daarmee is de zaak niet klaar. Nu moet de machtige Senaat zijn finale oordeel uitspreken, maar dat gebeurt pas ná het aftreden van Trump, komende woensdag. Senaatsleider Mitch McConnell, een Republikein, wikt en weegt. Hij zou helemaal klaar zijn met Trump, maar weet ook dat hij de woede zal wekken van de Trump-aanhang als hij met afzetting instemt. Veel andere Republikeinse senatoren houden zich stil.

Wat denk jij? Gaat het zover komen dat Trump wordt afgezet?

– – – –

Hoi Stan,

Burgeroorlog of niet, het zal de komende tijd erg onrustig worden en blijven in Amerika. Voor 17 en 20 januari staan gewapende protesten in heel het land gepland. Washington D.C. is een vesting en wordt zwaar bewaakt.

Dat Mitch McConnell zelf openstaat om Donald Trump af te zetten zegt veel. Het lijkt er op dat veel Republikeinen beseffen dat er met Trump, na de bestorming van het Capitool en met nog een week tot zijn vertrek, geen eer meer valt te behalen. De impeachmentprocedure van de Democraten zal het in de Senaat niet redden. De Democraten zullen wel wat Republikeinen mee krijgen (denk bijvoorbeeld aan Mitt Romney en Lisa Murkowski), maar ze hebben niet de zeventien zetels die nodig zijn voor een meerderheid. Maar de Democraten willen meer dan een signaal afgeven. Ze willen dat de Republikeinen kleur bekennen. Iedere Republikein die tegen de impeachment stemt, keurt indirect de bestorming van het Capitool en de retoriek van Trump goed en heeft bloed aan zijn handen, want er vielen vijf doden. Ik verwacht dus wel dat er Republikeinen met de Democraten meestemmen, maar zal het niet genoeg zijn.

De Democraten willen nu ze de meerderheid in de Senaat hebben snel aan de slag. Fractievoorzitter Chuck Schumer, die nu de macht heeft om te beslissen welke wetten in stemming worden gebracht, laat er geen gras over groeien. Hij wil dat de uitkering in het coronasteunpakket naar 2000 dollar gaat (iets wat Donald Trump ook wilde) in plaats van de 600 dollar. Daarnaast wil Schumer zo snel mogelijk alle kabinetsposities van Joe Biden in stemming brengen. Schumer wil vaart maken en zegt dat plannen op het gebied van klimaat, immigratie en de gezondheidszorg zullen worden ingediend, ook als er geen steun van de Republikeinen is. Hoe zie jij deze ontwikkeling?

Hoi Marco,

Het woord burgeroorlog is nogal beladen, maar dat er onrust in het hele land dreigt, is na de FBI-memo wel duidelijk. Het fors opvoeren van de beveiliging rond de staatsgebouwen in heel het land is nu topprioriteit. Amerika kan niet nog meer onrust gebruiken. Dat ze tot zulke maatregelen moeten overgaan in aanloop naar een nieuw presidentschap is triest en zonder meer het gevolg van de opjuttende retoriek van president Trump en diverse Republikeinen. De geschiedenis zal niet mild over ze oordelen.

Met nog een week tot de inauguratie van Joe Biden is er ook een ander probleem. De West Wing van het Witte Huis, met de kantoren voor het personeel en de Oval Office van de president, is vrijwel verlaten. Het zijn de laatste strapatsen van een regering die vrijwel uit elkaar is gevallen. Dat maakt Amerika natuurlijk hartstikke kwetsbaar. Ik kan me voorstellen dat Rusland, China en Turkije in hun vuistje lachen. En wat te denken van Iran? De nucleaire deal die het land met de Verenigde Staten en veel andere landen sloot, is door Trump opgeblazen. En krijg de geest maar eens terug in de fles.

De Democraten in het Huis van Afgevaardigden willen vandaag stemmen over afzetting van Trump. Het lijkt erop dat ze de stemmen binnen hebben. Nu zijn er ook Republikeinen aan boord, onder wie Huis-lid Liz Cheney, de dochter van voormalig vicepresident Dick Cheney. En zelfs Moscow Mitch McConnell, de Republikeinse leider in de Senaat, zou serieus openstaan om Trump af te zetten. Mocht het zover komen, dan kan Trump zich nooit meer kandideren voor een openbare functie en dat in 2024 een tweede termijn niet mogelijk is.

Wat denk jij: gaat het zover komen dat zelfs Republikeinen hierin meegaan?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump reageerde veelal via executive actions. Trump was een groot voorstander van presidentiële decreten. Hij kon decreten ondertekenen zonder dat hij daar toestemming van het Congres voor nodig had. Trump had sowieso niet zo veel op met de manier waarop politiek normaal wordt bedreven, zo weten we na vier jaar.

Als Joe Biden snel grote stappen wil maken, dan zou hij met veel presidentiële decreten veel voor elkaar kunnen krijgen. Hij zal denk via een executive action Amerika weer laten deelnemen aan het klimaatakkoord van Parijs en wellicht ook de bouw van de muur aan de grens met Mexico laten stoppen. Maar aan regeren via executive actions kleeft wel een groot risico. Als Biden in de toekomst de hulp van de Republikeinen nodig heeft, zeker met de uiterst kleine marge in de Senaat, zal hij met veel presidentiële decreten de Republikeinen tegen zich in het harnas jagen.

Als hij echt het land wil verenigen, kan hij beter proberen om zo veel mogelijk wetgeving door het Congres laten gaan. Het gevaar is dan wel dat het via de lange stroperige bureaucratie moet en die tijd heeft Biden niet. De Republikeinen zullen zijn plannen proberen te blokkeren, zoals ze dat ook bij Barack Obama deden. Maar Biden heeft een meerderheid en hij kan dus het proberen en zijn goede wil tonen. Hij kan altijd zeggen als het niet lukt dat hij Republikeinen heeft proberen mee te krijgen, maar dat dit niet lukte en kan hij het alsnog zijn plannen doorvoeren. Van de Republikeinen hoeft Biden de komende jaren niet veel te verwachten. Hoe graag hij ook met ze zou willen samenwerken. Biden moet beseffen dat het politieke klimaat in vier jaar Trump drastisch is veranderd. In die veranderde politieke wereld moet hij opereren en dat wordt al lastig genoeg.

Trump-supporters en extreem-rechtse groepen willen demonstraties organiseren in aanloop naar de inauguratie van Joe Biden op 20 januari. De FBI spreekt over het feit dat Trump-aanhangers wordt opgeroepen om gewapend te demonstreren en niet in alleen in Washington D.C., maar ook de parlementen in de verschillende staten te bezetten. Men vreest voor veel geweld. De Trump-aanhangers zien de bestorming van het Capitool in de hoofdstad als een succes en willen dit opnieuw proberen en in andere hoofdsteden.

Trump heeft na een oproep van de burgemeester van Washington de noodtoestand uitgeroepen die van kracht is tot 24 januari. Daarnaast zijn er ook 15.000 manschappen van de Nationale Garde aanwezig rondom de inauguratie van Biden. En Capitol Hill is veranderd in een vesting. Ik denk dat het nog wel eens erg onrustig kan worden. Wat denk jij? En staan we aan de vooravond van een potentiële burgeroorlog?

Ha Marco,

Josh Hawley en Ted Cruz profileren zich nu al voor de verkiezingen van 2024. Hoewel de kritiek groeiende is, denk ik niet dat ze opstappen. Over een paar weken gaat het weer ergens anders over en zijn deze donderwolken voor Hawley en Cruz overgewaaid. Ze weten dat ze de Trump-retoriek moeten overnemen om over vier jaar kans te maken op de nominatie. Trump heeft de laatste vier jaar laten zien welk scenario je daarvoor moet gebruiken. Bruskeer en leidt af; het is dé manier om aandacht te krijgen.

Overigens denk ik dat Democraten er helemaal niet verstandig aan doen om allerlei procedures tegen Trump te beginnen. Het zorgt opnieuw voor veel aandacht aan het verkeerde onderwerp. Trump moet worden genegeerd, op sociale media is hij niet meer welkom, het land heeft te kampen met grotere problemen. Bovendien voerden de Democraten campagne met een boodschap tot eenheid. Dat verhoudt zich niet tot de prestigestrijd die ze nu aangaan met Trump. Zijn achterban zal woedend zijn als de Democraten erin slagen om Trump niet meer verkiesbaar te krijgen in 2024, tenzij veel Republikeinen meestemmen.

Joe Biden moet vanaf volgende week woensdag aan de slag. Hopelijk besteedt hij niet te veel tijd aan allerlei formele feestjes en diners, maar gaat hij direct aan de slag met de bestrijding van de pandemie. De Democratische achterban hoopt dat hij niet te lang gaan lobbyen voor Republikeinse steun, maar dat hij met presidentiële decreten actie onderneemt op het gebied van economie en klimaat. Progressieven hopen op presidentiële actie om studieschulden tot 50.000 dollar kwijt te schelden.

Moet Biden in jouw ogen meteen executive action ondernemen? Of is het verstandiger om alles via het Congres te laten lopen met het risico dat Republikeinen doen waar ze echt goed in zijn: blokkeren en frustreren?

– – – –

Hoi Stan,

Het doel van de Democraten is dat Trump vroegtijdig vertrekt, maar of dat ook gebeurt, lijkt me uiterst klein. Trump zal zelf niet opstappen. Hij is na de bestorming van het Capitool, die hij niet echt scherp heeft veroordeeld, nog geïsoleerder geraakt. En hij luistert in zijn laatste dagen naar niemand meer. Wat er in zijn hoofd om gaat weten we niet omdat hij geen toegang meer heeft tot Twitter. Aan zijn tweets konden we meestal zien wast hij dacht en vond van bepaalde zaken. Dat maakt de situatie nog onoverzichtelijker.

De Democraten weten ook wel dat een nieuwe impeachment procedure ingewikkeld is en weken, zo niet maanden kan duren, voor dat het helemaal rond is. Maar ze willen een signaal afgeven. Ondanks dat veel Republikeinen hun steun voor Trump nu intrekken zullen de Democraten niet genoeg stemmen in de Senaat halen (er is een twee derde meerderheid nodig) om de impeachment er door te krijgen.

Daarom dienen de Democraten nu een variant in, een afzettingsresolutie, waarin met een simpele meerderheid van 51 zetels Trump alsnog veroordeeld wordt. Dat kan namelijk ook na 20 januari. De Democraten willen zo voorkomen dat Trump in de toekomst nog mee kan doen aan de verkiezingen. De Democraten brengen Joe Biden overigens wel in een lastig parket. Biden wil met een schone lei beginnen en niet dat een afzettingsprocedure het begin van zijn presidentschap overschaduwd. Dus denken de Democraten er nu over na om pas na 100 dagen of zo de impeachment procedure verder op te pakken.

De roep om het aftreden van Republikeinen, die zelfs na de bestorming van het Capitool nog tegen de winst van Joe Biden stemde, zoals Josh Hawley en Ted Cruz, wordt steeds luider. Volgens commentatoren hebben ze bloed aan hun handen en zal de geschiedenis niet mild over hun oordelen. Wat vind jij? Moeten ze de eer aan zichzelf houden? En hoe realistisch is het dat ze opstappen?

Hoi Marco,

De toespraak van Joe Biden waarin hij de bestorming van het Capitool veroordeelde, was scherp. Hij legde de schuld bij de opruiende woorden van Donald Trump, maar Biden sloeg ook een presidentiële toon aan, een aspect dat we de afgelopen vier jaar van Trump niet of nauwelijks zagen. Ik denk dat Biden niet veel anders kon. Ook hij moet zijn achterban bedienen. Die zouden teleurgesteld zijn als hij de rellen niet had veroordeeld. Biden oogt kwetsbaar, maar vond in elk geval de juiste woorden om deze excessen te veroordelen.

Ik geloof niet dat we na 20 januari van de familie Trump zijn verlost. Trump kan over vier jaar een nieuwe gooi doen naar het presidentschap. Spektakel verzekerd tijdens de voorverkiezingen, want wie durft het tegen hem op te nemen? Zijn achterban zal op hem stemmen. Stel dat Trump het zelf niet doet, dan schuift hij een familielid naar voren. Of hij schaart zich achter een kandidaat die zijn gedachtengoed omarmt. De Republikeinen zitten dan met een probleem dat ze zelf hebben veroorzaakt. Wordt vervolgd.

Ondertussen zou Trump onder enorme druk staan om het ambt vroegtijdig neer te leggen. Democraten bereiden een nieuwe afzettingsprocedure voor. Trump zou de eerste president in de geschiedenis zijn die voor de tweede keer zo’n procedure aan zijn broek krijgt. Ik kan amper geloven dat Trump naar de adviezen luistert om zelf af te treden. Het enige waar hij nog gevoelig voor kan zijn, is dat vicepresident Mike Pence hem kan pardonneren als hij het stokje van Trump overneemt. Wat denk jij? Stapt Trump zelf op? Of spelen de Democraten hem met een tweede ‘impeachment’ juist in de kaart?

– – – –

Hoi Stan,

De scheuring in de Republikeinse partij is groot en die wordt niet zo maar even gerepareerd. Zo lang Trump zich blijft bemoeien met de partij en zijn gedachtegoed bij zijn fanatieke achterban blijft leven, zit er voor de Republikeinen niets anders op dan proberen om te gaan met het Trumpisme.

De bestorming van het Capitool was een absolute dieptepunt. Daar is iedereen van links tot rechts het over eens. Maar ik denk dat Republikeinen pure opportunisten zijn. Ze waaien met alle winden mee en hebben nul principes. Mensen als Josh Hawley (die een lucratieve boekdeal misloopt) en Ted Cruz hebben geen ruggengraat en zullen alles doen om aan de macht te krijgen en die te houden. Joe Biden mag straks de puinhopen van Trump, mede mogelijk gemaakt door hypocriete Republikeinen, proberen op te ruimen.

Met een meerderheid in het Congres heeft hij enige slagkracht, maar van de Republikeinen hoeft hij geen hulp te verwachten. Elke hand die een Republikein naar Biden uitsteekt, wordt door Trump keihard afgestraft. Republikeinen zijn al decennia met zichzelf bezig en niet met het landsbelang. Nu wilden ze zelfs de democratie opzij schuiven en de verkiezingsuitslag niet erkennen. Het is een trieste constatering dat veel Amerikanen niet zien dat Republikeinen er niet voor hen zitten, maar vooral voor zichzelf en als een verlengstuk van Trump als het hen goed uitkomt.

De videoboodschap van Donald Trump waar hij toegaf dat hij de verkiezingen heeft verloren en dat hij zal meewerken aan een ordelijk machtsoverdracht vond ik opmerkelijk. Het was precies het tegenovergestelde wat hij eerder had gezegd. Hij noemde eerder de demonstranten echte patriotten, maar nu veroordeelde hij de relschoppers. Die zullen nu teleurgesteld zijn in hun ‘verlosser.’ De toespraak past ook niet in Trumps wereldbeeld. Maar ik denk dat er grote interne druk van adviseurs is geweest om deze videoboodschap op te nemen. Er zijn ongetwijfeld adviseurs die hebben gezegd dat ze zouden opstappen als hij deze toespraak niet zou houden. En Trump is al behoorlijk geïsoleerd. Maar een grote exodus van medewerkers lijkt wel aanstaande. Er is denk ik lang aan de tekst van de boodschap geschaafd. Of Trump het meent? Ik denk het niet. Hij noemde de naam van Biden geen enkele keer en zei dat we nog maar net zijn begonnen. Waarmee? Met een nieuwe revolutie? Een poging om democratie omver te werpen? Wie zal het zeggen. Het zijn geen woorden die Trump uit zichzelf zou zeggen. Maar adviseurs zagen dat hij zo veel kritiek kreeg dat ze wellicht hebben geëist om deze videoboodschap op te nemen.

President-elect Joe Biden had ook harde woorden voor Donald Trump, veroordeelde de relschoppers en legde de schuld voor de bestorming van het Capitool bij de president. In een toespraak die recht uit het hart kwam haalde hij hard uit. Biden staat voor een enorme uitdaging om, zoals hij dat zelf noemt, de temperatuur naar beneden te brengen. Maar met Trump-aanhangers die er heilig van overtuigd dat de democratie via een coup moet worden beschermd, is het lastig een constructief gesprek te voeren. Wat vond jij van de toespraak van Biden?

Ha Marco,

Instinctief denk ik niet dat het tot het afzetten van de president komt. Enerzijds omdat de tijd tot zijn vertrek te kort is (woensdag over een week wordt Joe Biden ingezworen), anderzijds omdat ik betwijfel of een meerderheid van het kabinet Donald Trump echt incompetent durft te verklaren. We zitten nu nog midden in de smeulende dampen van de bestorming, maar over een paar dagen is er wat anders in het nieuws en trekken sommigen hun keutel in. Mike Pence heeft al gezegd er niet aan te willen meewerken.

Een ander nadeel van het starten van een impeachmentprocedure is dat de aandacht weer bij Trump komt te liggen. Dat is precies wat hij wil. Kabinetsleden doen er veel beter aan op te stappen (sommigen hebben dat al gedaan, anderen overwegen het). Als verstandige Republikeinen in het Congres het echt aan het hart gaat wat er in Amerika gaande is, steunen ze straks Joe Biden bij belangrijke plannen, onder meer voor de bestrijding van de pandemie en serieuze investeringen in zaken als infrastructuur, onderwijs, immigratiehervorming en klimaat. Dat zou pas echt een signaal zijn, al ben ik er niet optimistisch over.

Vannacht Nederlandse tijd bracht Donald Trump een korte toespraak naar buiten die een heel andere toon had dan die van twee dagen geleden. Plotseling veroordeelde de president de bestorming van het Capitool, dreigde hij de bestormers te vervolgen en gaf toe dat hij de verkiezingen heeft verloren. Bovendien zei hij voor een fatsoenlijke transitie te zorgen naar de regering-Biden. Of dit op zo’n korte termijn nog realiseerbaar is, is twijfelachtig, maar de ommezwaai is opmerkelijk. Kennelijk voelt Trump ook aan dat hij te ver is gegaan en ziet hij allerlei vertrouwelingen opstappen.

Wat vond jij van zijn toespraak?

– – – –

Hoi Stan,

Ik snap de gedachtegang van James Comey ook wel, al denk ik wel na dat Comey na de bestorming van Capitol Hill door de Trump-aanhang, opgejut door de president, er wellicht nu anders over denkt.

Ik heb net als veel andere mensen en Amerika-deskundigen vol ongeloof en verbijstering gekeken naar de beelden. Terwijl het Congres bezig was met het formeel vaststellen van de verkiezingsuitslag riep Donald Trump zijn aanhang op om naar het Capitool te gaan om duidelijk te maken aan de politici wie er de baas is. Als je iemand, die de afgelopen vier jaar onder steen heeft geleefd, voor een televisie had gezet of de berichten een beelden op social media had laten zien, dan had hij of zij waarschijnlijk gezegd dat er staatsgreep aan de gang was in een voormalig oostblokland of bananenrepubliek in Afrika, maar niet in Amerika. Want het zag er uit als een coup. Een president die al een maand verkondigt dat de verkiezingen van hem zijn ‘gestolen’ en zijn aanhang oproept om de politici op Capitol Hill duidelijk te maken dat ze nooit de uitslag zullen accepteren en Joe Biden niet als legitieme president zullen erkennen, is ondemocratisch. De bestorming van Trump-aanhangers, waarbij vier doden vielen, was een aanval op democratie en alles waar Amerika voor staat.

De Republikeinse politici die bezwaar aantekenden tegen de winst van Joe Biden moeten zichzelf maar eens goed in de spiegel aankijken, als ze dat nog durven. Ze zijn zo hypocriet dat ze nooit zullen toegeven dat ze medeverantwoordelijk zijn voor wat er is gebeurd. Maar dat zijn ze natuurlijk wel. Zij hebben Trump gesteund in zijn ongefundeerde beschuldigingen van fraude en zijn complottheorieën niet veroordeeld. Veel van hen zullen zich over twee jaar voor hun acties moeten verantwoorden. Het is te hopen dat de kiezers ze dan voor hun hypocriete gedrag afstraffen.

De geest is uit de fles en ik ben bang dat die voorlopig ook niet meer terug gaat. De gebeurtenissen van gisteren waren de climax van een 4-jarig presidentschap dat bestond uit chaos, leugens, verdachtmakingen en het zaaien van angst en haat. De bestorming van het Capitool was het slotakkoord van het presidentschap van Trump. Het laat nog maar eens zien hoe groot de verdeeldheid is. Een deel van Amerika zal, net als Trump zelf, ontkennen dat hij de verkiezingen verloren heeft. En ze zijn dus bereid om het Capitool binnen te dringen en hun eigen gekozen politici te bedreigen.

De gebeurtenissen die we hebben gezien zie je in een bananenrepubliek. Amerika is niet in een bananenrepubliek veranderd. De Amerikaanse democratie zal ook door deze crisis heen komen. Het Congres pakte na de bestorming de draad weer op. Een aantal afgevaardigden en senatoren was zo geschrokken dat ze hun bezwaren tegen de verkiezingsuitslag introkken en zo werd de winst van Joe Biden formeel vastgesteld. Trump is nu uitgespeeld, maar de schade aan de democratie is nauwelijks te bevatten. Het was een zwarte dag in de Amerikaanse geschiedenis die nog maanden, zo niet jaren, voelbaar zal zijn.

Verschillende politici, Democraten en Republikeinen zijn nu het gedrag van Donald Trump echt zat en veroordeelden de gebeurtenissen, waar de president mede schuldig aan is, keihard. Er wordt gesproken om een versnelde impeachmentprocedure te starten of zelfs het 25ste amendement (waarbij een meerderheid van het kabinet het vertrouwen in de president opzegt en verklaart dat hij ongeschikt is om het ambt nog goed uit te voeren) wil gebruiken. Denk jij dat het een kans van slagen heeft en heeft het zin met nog twee weken tot aan de inauguratie van Biden?

Hoi Marco,

De gedachtegang van voormalig FBI-directeur James Comey om Donald Trump na zijn presidentschap niet strafrechtelijk te vervolgen, snap ik wel. Stel dat de regering-Biden het wel doet, dan is de kans dat Joe Biden het land iets weet te verenigen snel vervlogen. Bovendien denk ik dat een vervolging precies is waarop Trump hoopt. Zo blijft hij nog lang in de publiciteit, terwijl de naam Trump na 20 januari genegeerd zou moeten worden. Dat is het beste voor iedereen.

De rellen van gisteren in Washington DC waren verbijsterend en ongekend. De bestorming van het Capitool door de Trump-aanhang was een regelrechte aanval op de democratie. Toch ben ik niet verbaasd. De president begon al voor de zomer met het opnaaien van zijn achterban dat de verkiezingen oneerlijk gingen verlopen. Vooral het stemmen per post heeft hij lang verdacht gemaakt. Na de verkiezingen spanden zijn team en hij talloze rechtszaken aan die allemaal verloren gingen.

Zelfs veertien dagen voor het aflopen van zijn termijn weigert Trump zijn verlies te erkennen. Hij moedigde zijn aanhang aan om gisteren naar de hoofdstad te komen voor een rally. Nee, niet om herrie te schoppen, maar zijn gedrag en woorden wakkerden de onderbuikgevoelens bij een deel van zijn supporters flink aan. Pas na interne druk kwam Trump met een videoboodschap. Eerst door te verkondigen dat de verkiezingen gestolen en frauduleus waren, pas daarna riep hij zijn de bestormers op ‘in vrede’ naar huis te gaan.

Wat er gisteren is gebeurd, is de erfenis van vijf jaar (inclusief de voorverkiezingen) Trump-retoriek. Joe Biden sloeg tijdens zijn toespraak wel de juiste toon aan, maar de schade aan de democratie is gigantisch. Hoe heb jij gisteravond naar de beelden gekeken? En denk jij dat de geest nog teruggaat in de fles? Of is Amerika nu echt een politieke bananenrepubliek?

– – – –

Hoi Stan,

Wat er in Georgia gebeurt, is meerdere opzichten historisch. Dat een Democratische presidentskandidaat de staat won, gebeurde voor het laatst in 1992 door Bill Clinton. In 28 jaar ging de staat weer naar een Democraat. De marge was klein, maar het was een verrassing. Donald Trump beweert nog steeds dat hij de staat heeft gewonnen, maar na twee hertellingen won Biden met iets minder dan 12.000 stemmen. Dat er nu waarschijnlijk twee Democratische senatoren worden gekozen in een rode staat is ook een verrassing.

Raphael Warnock, die dominee is in de kerk in Atlanta waar Martin Luther King ook dominee was, wordt de eerste zwarte senator van Georgia. Hij versloeg de weinig inspirerende en Trump-adept Kelly Loeffler die de zetel niet heeft gewonnen, maar in 2019 kreeg omdat een andere senator met pensioen ging. Ze dacht waarschijnlijk dat het zou helpen als zich met Trump zou vereenzelvigen. Maar Trump heeft met zijn ongefundeerde beschuldigingen over fraude niet geholpen. Zo blijkt dat het heel anders kan lopen als Trump niet op het stembiljet staat.

De verdeeldheid in de Republikeinse partij en de wanhoopspoging van Donald Trump om de verkiezingsuitslag nog om te buigen in zijn voordeel heeft denk wel een rol gespeeld in Georgia. De credits gaan wederom naar Stacey Abrams die hard heeft gewerkt aan een hoge opkomst. De kansen voor de 33-jarige joodse documentairemaker Jon Ossoff zien er ook goed uit. Hij heeft zich al als winnaar uitgeroepen, maar nog geen netwerk heeft dat overgenomen. In 2017 deed hij ook mee, maar verloor toen. Dat de staat Georgia nu blauw kleurt, had bijna niemand verwacht. De ruim drie miljoen kiezers die vroeg gingen stemmen hebben daar ook een rol in gespeeld.

Donald Trump verlaat het Witte Huis een laat een Republikeinse partij achter die hevig verdeeld is en geen macht meer heeft. Joe Biden zit in het Witte Huis en zowel het Huis van Afgevaardigden en de Senaat (met de beslissende stem van Kamala Harris) zijn in handen van de Democraten. Maar die marge is dus flinterdun. Er zijn al mensen die zich roeren. Senator van West Virginia, Joe Manchin, zal bijvoorbeeld niet zo maar al het beleid van Biden goedkeuren. Dus er hoeft maar één dissident te zijn en dan is er een probleem. Toch denk ik dat Biden blij is, maar de Democraten moeten beseffen dat ze het ijzer moeten smeden nu het warm is. Over twee jaar zijn er tussentijdse verkiezingen en dan kan de samenstelling van het Congres er weer heel anders uitzien. De Republikeinen hebben de afgelopen acht jaar alles geblokkeerd, dus nu is het tijd om de rollen om te draaien. En Moscow Mitch moet zich ook maar eens gaan beraden op zijn positie.

Voormalig directeur van de FBI, James Comey, die door president Trump werd ontslagen omdat hij niet loyaal aan hem was, zegt dat de volgende minister van Justitie Donald Trump moet niet vervolgen als hij het Witte Huis heeft verlaten. Ondanks alle beschuldigen en eventueel bewijs van belastingontduiking en het betalen van zwijggeld aan pornoactrices vindt Comey dat het ministerie van Justitie Trump niet moet aanpakken. Ben jij het met Comey eens?

Hallo Marco,

Als Mike Pence de fatsoensrakker is die hij zo graag uitstraalt, neemt hij een voorbeeld aan Al Gore. Tijdens de verhitte verkiezingsstrijd van 2000, die uiteindelijk met een ongekende interventie van het Hooggerechtshof werd beslecht in het voordeel van George W. Bush, was Gore niet alleen presidentskandidaat namens de Democraten, maar ook vicepresident onder Bill Clinton. Dat maakte hem automatisch ook voorzitter van de Senaat.

Na zijn nederlaag toonde Gore zich in twee opzichten een staatsman. Eerst door de uitspraak van het Hooggerechtshof te respecteren. Ten tweede door de uitslag als voorzitter van de Senaat te accepteren. Zo doen leiders dat. Die gedragen zich ook waardig als ze verliezen of als de uitkomst ze niet bevalt. Kijk maar eens hoe Barack Obama het vier jaar geleden deed of zijn voorganger George W. Bush twaalf jaar terug. Zo kan het dus ook. Donald Trump en Mike Pence zouden er een voorbeeld aan moeten nemen.

Het onwaarschijnlijke lijkt te gebeuren in Georgia. Democraat Raphael Warnock pakt één van de twee Senaatszetels en ook zijn Democratische collega Jon Ossoff lijkt op weg naar de zege. Het zou sensationeel zijn als twee progressieve Democratische senatoren vanuit het doorgaans conservatieve Georgia naar Washington D.C. worden gestuurd. Als Ossoff zijn voorsprong handhaaft, zou dat de overwinning van Joe Biden extra glans geven. Moscow Mitch McConnell, de Republikeinse meerderheidsleider in de Senaat die het Trump-beleid mede mogelijk maakte, zit zich ongetwijfeld te verbijten.

Biden kan blij zijn met de uitslag, al hoeft er maar één dissidente Democraat te zijn in de Senaat en er is een probleem. Hoe interpreteer jij deze verkiezingsresultaten tot dusverre?

– – – –

Hoi Stan,

Een president die zich actief met uitslag van de verkiezingen bemoeit en druk uitoefent om de uitslag te veranderen is verboden en dus strafbaar. Zowel in de Amerikaanse grondwet als in de wet in Georgia staat er een gevangenisstraf op het actief beïnvloeden en veranderen van de uitslag van de verkiezingen.

Maar nog met een paar weken tot aan de inauguratie van Joe Biden denk ik niet dat de Democraten nog een impeachmentprocedure gaan starten. Ik denk dat Donald Trump ermee wegkomt. Dat komt ook omdat Joe Biden met een schone lei wil beginnen. Aangezien hij het land wil verenigen en ook een president wil zijn voor de miljoenen kiezers die niet op hem hebben gestemd, denk ik niet dat Biden het ministerie van Justitie de opdracht geeft om een onderzoek naar Trump in te stellen of hem aan te klagen.

Als hij dat wel doet dan overschaduwt dat zijn presidentschap en dat zal kwaad bloed zetten bij de Republikeinen en de Trump-kiezers. De Republikeinen houden zich stil, net als bij het telefoontje met Oekraïne. Ze willen zich er niet aan branden en realiseren zich ook dat Trump binnenkort weg is. Dus waarom zouden ze nu Trump nog tegen de haren in strijken.

Tijdens een campagnebijeenkomst van Trump in Georgia voor de senatoren David Perdue en Kelly Loeffler, waar hij vooral over zijn eigen ongenoegen over de verkiezingsuitslag sprak, voerde hij de druk op Mike Pence op om te zorgen dat hij de uitslag van het kiescollege negeert. Trump zei: “I hope that Mike Pence comes through for us, I have to tell you.” Trump zei niet expliciet wat hij wil dat Pence doet. Maar de boodschap is duidelijk. Pence zit in een lastig parket. Wat denk jij dat hij gaat doen?

Hoi Marco,

De scheuring in de Republikeinse partij is zichtbaar en zal na 20 januari alleen maar groter worden. Gematigde Republikeinen in de Senaat zullen vermoedelijk voorzichtig zijn om afstand te nemen van de president. Als ze Donald Trump niet gehoorzamen, zal hij een eigen kandidaat voordragen voor een Senaatszetel en heeft de zittende senator die hem niet naar de mond praat een probleem. Trump zal er alles aan doen om hem of haar te verslaan. Geld zal daarin een grote rol spelen.

Afhankelijk van de uitslag in Georgia, waar vandaag de run-offs zijn voor de twee Senaatszetels, ben ik niet optimistisch over medewerking van Republikeinse senatoren met de plannen van Joe Biden. Net als bij Barack Obama zullen ze er alles aan doen om zijn presidentschap te ondermijnen en zijn beoogde opvolger Kamala Harris in een kwaad daglicht plaatsen. De Democraten moeten vandaag dus wel winnen in Georgia, anders hebben ze echt een serieus probleem.

Dat Trump de officials in Georgia onder druk heeft gezet om de uitslag van de verkiezingen om te draaien, levert ook juridische vragen op. Voor een president is het op z’n zachtst gezegd hoogst ongebruikelijk om druk uit te oefenen om een uitslag ongeldig te verklaren. Trump zou ervoor kunnen worden afgezet. Wat denk jij? Gaat Trump nog vervolgd worden of wordt deze actie met de mantel der liefde bedekt?

– – – –

Hoi Stan,

Het gesprek tussen president Trump en Brad Raffensperger, de minister van Binnenlandse Zaken van Georgia, was ontluisterend. Het laat zien dat de democratie er niet meer toe doet. Ongeacht wat er in Georgia gebeurt, toont dit het failliet van de Amerikaanse democratie aan. Trump heeft in de afgelopen vier jaar alles waar Amerika voor staat, de normen en waarden, kapot gemaakt. En niemand, ook niet Joe Biden met al zijn goede bedoelingen en bemoedigde woorden, gaat dat repareren.

Het feit dat twaalf Republikeinse senatoren en 140 Republikeinse afgevaardigden de uitslag van de verkiezingen en de officiële winst van Joe Biden gaan aanvechten, laat zien dat deze Republikeinen de democratie niet meer respecteren. Het gaat hen om macht en het is opportunisme. De Republikeinse senatoren, onder aanvoering van Josh Hawley en Ted Cruz, willen wellicht in 2024 een poging doen om president te worden.

Ze weten heel goed dat ze dan de steun nodig hebben van de fanatieke achterban van Donald Trump. Dus blijven ze nu achter Trump staan. Ze maken dus een politieke calculatie. Cruz en zijn hypocriete partijgenoten weten ook wel dat hun actie kansloos is, dat Trump heeft verloren en dat er geen grootschalige fraude heeft plaatsgevonden, maar voor hun achterban is het belangrijk dat ze de schijn ophouden. Dat ze daarmee de democratie ondermijnen is van ondergeschikt belang. Amerika was altijd het voorbeeld als het ging om democratie. Maar één partij heeft de democratie opgegeven.

Het Watergate-schandaal koste president Richard Nixon de kop. Hij gaf opdracht tot de inbraak in het hoofdkwartier van de Republikeinse partij in het Watergategebouw. Nixon besloot de eer aan zichzelf te houden toen uit opnamen bleek dat hij ervan wist. Het telefoontje van Trump aan Brad Raffensperger valt in dezelfde categorie. Trump zet de man onder druk en probeert hem als een maffiabaas te intimideren. Maar Raffensperger laat zien zich niet van de wijs brengen. Ben ik verbaasd? Nee, dit is hoe Trump is en hij probeert op allerlei manieren zijn macht te houden en die te misbruiken. Maar elke wanhoopspoging loopt op niets uit. Na 6 januari is het echt voorbij. Trump verlaat op 20 januari het Witte Huis.

Binnen de Republikeinse partij is nu al een machtsstrijd begonnen. De twaalf Republikeinen, onder wie Josh Hawley en Ted Cruz, staan tegenover de Republikeinse fractieleider Mitch McConnell en andere senatoren als Mitt Romney, Susan Collins en Ben Sasse die de actie van hun collega’s om de winst van Joe Biden aan te vechten niet steunen. Zij zien dat de nederlaag van Trump onomkeerbaar is, maar roepen hun partijgenoten niet op om hun actie te staken. Het laat zien hoe de partij in de greep van Trump zit en hoe ze de stem van het volk (meer dan 81 miljoen kiezers) naast zich neerleggen. De verdeeldheid in de partij kan wel eens gaan afstralen op de Senaatsraces in Georgia. Het gaat puur om macht en opportunisme. Hoe denk jij dat deze kwestie zich gaat ontwikkelen richting 2024 en Donald Trump die niet het toneel zal verlaten?

Ha Marco,

Vooralsnog ben ik niet heel positief gestemd over de Amerikaanse politiek in 2021, maar dat gevoel kan over twee dagen anders zijn. Vandaag en morgen zijn de ogen gericht op Georgia waar de Democraten twee Senaatszetels móéten winnen om enigszins effectief te kunnen regeren. Maar zelfs in dat geval blijft het een flinterdun mandaat. Iedere Democratische senator realiseert zich straks hoeveel macht hij of zij heeft. Er hoeft maar één dissident te zijn en Joe Biden heeft een probleem.

Het is niet voor niets dat Donald Trump niet is herkozen. Dat heeft niets te maken met fraude of gestolen verkiezingen. Een zittende gekozen president die geen tweede termijn wint, is in Amerika een zeldzaamheid. Na de Tweede Wereldoorlog gebeurde het maar twee keer. In 1980 verloor Democraat Jimmy Carter van Ronald Reagan. Carter moest de oliecrisis oplossen (wat maar moeizaam ging) en kreeg de volle laag over de gijzeling van de Amerikaanse ambassade in Teheran. Zijn domineestoon schoot bij veel Amerikanen in het verkeerde keelgat. Hij verloor.

De tweede was George H.W. Bush in 1992. Daarbij mag worden aangetekend dat Bill Clinton de president versloeg na twaalf jaar van Republikeinse dominantie in het Witte Huis. Een jaar voor zijn herverkiezing stond Bush na de succesvolle operatie Desert Storm op grote hoogten in de peilingen, maar toen het land door een lichte recessie ging, kreeg de president veel kritiek. Om de financiën op orde te krijgen, sloot hij een deal met het Congres. Normaal geen punt, maar Bush verhoogde de belastingen terwijl hij vier jaar eerder op de conventie nog zijn befaamde woorden sprak: read my lips, no new taxes.

Trump heeft zichzelf in vier jaar afgebrand. Nu hij heeft verloren en maar ten onrechte blijft beweren dat er is gefraudeerd, brandt hij zichzelf nog verder af. Zijn geloofwaardigheid neemt met de dag af en met zijn gedrag zorgt hij dat de schade aan de democratie verder toeneemt. Dat geldt ook voor zijn actie richting de minister van Binnenlandse Zaken van de staat Georgia. In een telefoongesprek van een uur vroeg Trump aan Republikein Brad Raffensperger om ‘stemmen te zoeken om te zorgen dat het verkiezingsresultaat in Georgia toch in het voordeel van Trump zou uitvallen’.

Een ongekende actie van een zittende president. Onderzoeksjournalist Carl Bernstein, die met zijn collega Bob Woodward het Watergate-schandaal onthulde dat president Nixon de kop koste, zei dat dit ‘erger is dan Watergate’. Hoe kijk jij aan tegen deze kwestie?

– – – –

Hoi Stan,

Het jaar 2020 was, om het cliché maar even te gebruiken, een raar jaar. Het was een donker jaar. Laat ik beginnen om te zeggen dat ik heel erg blij ben dat we deze rubriek in het najaar van 2019 zijn gestart. Als ik kijk wat we allemaal behandeld hebben, geeft dat heel goed weer wat er allemaal in het Amerikaanse politieke verkiezingsjaar 2020 voorbijkwam. Voor mij was onze reis naar de voorverkiezingen in New Hampshire ook het absolute hoogtepunt van dit jaar. Het blijft toch bijzonder dat we de 46ste president twee keer van zo dichtbij hebben kunnen zien.

Of Joe Biden een effectieve president wordt hangt af van de uitslag van de Senaatraces in Georgia. Als de Democraten daar verliezen, wordt het voor Biden echt heel lastig regeren. De polarisatie is zo groot dat de Republikeinen, onder aanvoering van Moscow Mitch, vrijwel geen enkele plan van Biden zullen goedkeuren. Daarnaast zullen er toch nog Republikeinen zijn die nooit zullen accepteren dat Biden een legitiem president is. Als je met een oppositie te maken hebt waarvan een deel niet erkent dat je eerlijk hebt gewonnen, dan sta je al meteen op een achterstand. Ik ben dan ook somber over hoe dit in de toekomst gaat.

De Republikeinse partij moet zich 2021 heel goed afvragen hoe ze nu verder willen. De redelijkheid moet weer de overhand krijgen. Dat zal niet eenvoudig worden en de vraag is of ze dat überhaupt wel willen, want Donald Trump heeft de partij in een wurggreep. De vraag is of de partij zich uit die wurggreep kan ontworstelen of dat ze accepteren dat Trump en zijn gedachtegoed de partij blijven domineren.

Van Donald Trump zijn we nog niet af. De man houdt er van om in de schijnwerpers te staan en zal het niet accepteren dat te moeten missen en dat alle aandacht nu uitgaat naar president Biden. Daar ligt ook een rol voor de journalistiek. De media moeten zo min mogelijk aandacht meer aan Donald Trump besteden en zich concentreren op het presidentschap van Joe Biden. Trump zorgt altijd voor nieuws, de media smullen ervan en hebben vier jaar garen gespind bij zijn presidentschap, maar het zou goed om daar nu een punt achter te zetten. Mocht Trump in 2024 weer meedoen aan de presidentsverkiezingen dan wordt het natuurlijk een ander verhaal.

Dan rest mij alleen nog maar te zeggen dat dit (politieke) jaar met de voorkiezingen, de virtuele conventies, de krankzinnige debatten en de bizarre verkiezingsnacht en de nasleep daarvan, ondanks het coronavirus, toch echt onvergetelijk was. We sluiten 2020 af met een president die zijn verlies weigert te erkennen en de uitslag op allerlei manieren tevergeefs heeft proberen aan te vechten en het democratische proces ondermijnt, maar toch uiteindelijk op 20 januari zal moeten vertrekken.

Wat denk jij wat 2021 gaat brengen?

Hoi Marco,

Het is slim van Joe Biden om zo om de trommel te slaan over de gebrekkige, landelijke aanpak van de coronacrisis door de regering-Trump. Biden bereidt zich voor op het ergste en bespeelt alvast de publieke opinie. Hij weet ook dat na 20 januari niet ineens alle problemen zijn opgelost en zet nu alvast het beeld neer dat hij na zijn inauguratie tijdig nodig heeft om puin te ruimen. Zeker in de eerste maanden zal daar veel begrip voor zijn. Biden kan er politiek handig gebruik van maken door in zijn eerste week met een duidelijk plan te komen.

Ik ga er ook vanuit dat met name in de dieprode staten de nodige oppositie tegen Biden zal worden gevoerd, maar ik denk dat het bestrijden van deze globale pandemie veel mensen doet realiseren dat deze ramp boven alle partijlijnen uitstijgt. Ik vraag me af of kiezers zitten te wachten op bittere oppositie van Republikeinen in Republikeinse staten, alleen maar omdat Biden een Democraat is. Anderzijds maak ik me geen illusies; vanuit Washington D.C. wordt alles uit de kast getrokken om van Biden een ééntermijnspresident te maken.

We sluiten vandaag het jaar af. Los van de corona was het een politiek boeiend jaar. Onze trip naar de voorverkiezingen in New Hampshire, waar we aankomend president Joe Biden twee keer zagen en hoorden spreken, was onvergetelijk. In januari krijgen we de spannende run-offs om twee cruciale Senaatszetels. Gerust op een gunstige uitslag voor de Democraten ben ik nog niet. Als jij op de laatste dag van het jaar in je glazen bol kijkt, wat zie je dan? Wordt Biden een verrassend effectieve president? Wat gebeurt er met de Republikeinse partij? En gaan we nog veel van Donald Trump horen?

– – – –

Hoi Stan,

Er zijn Washington D.C., maar ook daar buiten, genoeg capabele mensen die posities kunnen invullen als de medewerkers die onder de regering-Trump werkten vertrekken. Daarnaast werken er op veel ministeries veel ambtenaren die daar al jaren werken onder verschillende presidenten. Alleen de topposities zijn door Trump ingevuld. Dat veel mensen in de Trump-jaren zijn vertrokken, valt wel te verklaren. Deze mensen konden of wilden het beleid van Donald Trump niet uitvoeren of waren het zat om onder een chaotische, impulsieve en liegende president te werken. Ik denk dus dat Janet Yellen wel capabele mensen kan vinden.

Overigens denk ik dat verloop niet alleen op het ministerie van Financiën heeft plaatsgevonden. Het ministerie van Buitenlandse Zaken is ook een goed voorbeeld. Op dat departement zijn veel mensen vrijwillig of gedwongen vertrokken. Dat ministerie, één van de belangrijkste in de Amerikaanse regering, is helemaal uitgehold door de lakeien van Trump.

Om nog even terug te komen op de spannende Senaatsraces in Georgia. Al 2,3 miljoen kiezers in The Peach State hebben al gestemd. Over een week is de verkiezingsdag en de cijfers zien er toch wel gunstig uit voor de Democraten. Al 1,5 miljoen kiezers hebben fysiek hun stem uitgebracht en meer dan 79.000 mensen die niet in november stemden hebben nu wel een stembiljet aangevraagd voor de run-offs. Dat betekent dat veel kiezers door hebben dat er veel op het spel staat. Het leeft echt in Georgia. Veel stemmen en een hoge opkomst werkt meestal in het voordeel van de Democraten. Ze hebben het momentum. Ik denk dat we de motivatie onder beide groepen kiezers niet moeten onderschatten. Joe Biden, Kamala Harris en Donald Trump gaan nog campagne voeren. Gaan de Democraten voor een stunt zorgen?

Ondertussen levert Joe Biden felle kritiek op de regering-Trump omdat die geen landelijk plan heeft opgesteld voor een snelle distributie van de corona vaccins. De regering-Trump had gezegd dat tegen het einde van het jaar 20 miljoen Amerikanen gevaccineerd zouden worden. Maar dat klopt niet. Slechts 2 miljoen Amerikanen hebben het vaccin ontvangen. Het ontbreekt aan planning en coördinatie. Verassend is het niet, want al vier jaar verloopt alles chaotisch. Het lijkt alsof het Witte Huis alles met betrekking tot het coronavirus uit haar handen laat vallen en Biden al op grote achterstand wil zetten. Biden heeft wel een uitgebreid plan, maar is afhankelijk van de medewerking van de staten. Denk jij dat de Republikeinen in de staten hun medewerking aan Biden zullen verlenen of blijven ze hun kop in het zand steken?

Ha Marco,

De ruzie tussen Donald Trump en de Republikeinse partij rond het stimuleringspakket zal ze bij de run-offs in Georgia niet helpen. Ik kan het me in elk geval amper voorstellen dat kiezers er blij mee zijn. Aan de andere kant mag en moet er een flinke slag om de arm worden gehouden. Democraten zullen massaal opkomen om te stemmen, anders begint Joe Biden direct met een probleem: een minderheid in de Senaat die door Moscow Mitch McConnell zal worden uitgebuit.

De enige reden voor Republikeinen in Georgia om te gaan stemmen, is om Biden dwars te zitten. Ik denk dat we die intrinsieke motivatie niet moeten onderschatten. Kijk maar eens hoe hoog de opkomst was onder de Republikeinen op 3 november. Nooit haalde een zittende president die opging voor herverkiezing zo veel stemmen als Donald Trump. Ik denk dat Republikeinen in Georgia best fanatiek zullen zijn en zich niet zomaar overgeven aan een tweede Democratische zege in de staat binnen twee maanden.

De nieuwe minister van Financiën, Janet Yellen, wordt vanaf 20 januari ook direct met een probleem geconfronteerd. Veel medewerkers verlieten het departement tijdens de Trump-jaren. Capabel personeel is nodig om orde op zaken te stellen. Denk jij dat dit snel lukt of heeft Yellen een groot probleem?

– – – –

Hoi Stan,

Je kunt op twee manieren kijken naar de kritiek van Bernie Sanders. Enerzijds is de kritiek terecht, omdat Joe Biden heeft gezegd dat hij zou luisteren naar de progressieve vleugel van de Democratische partij. Maar Biden weet ook dat hij veel gematigde Democraten teleurstelt als hij allemaal Bernie-adepten aanneemt en ook Republikeinen zullen daar niet blij mee zijn. Voor een president-elect die zegt dat hij het land wil weer verenigen helpt het niet als er te veel linkse mensen in een kabinet zitten.

De progressieven weten heel goed dat mede door hun steun Joe Biden de verkiezingen heeft gewonnen. Het gemeenschappelijke doel van alle verschillende facties in de Democratische partij was om Donald Trump te verslaan. Nu dat is gelukt, eisen ze hun plek aan de tafel op en willen ze wat terug voor die steun. Het is voor Biden balanceren. Biden moet naar Sanders luisteren, maar wel gewoon ze zijn eigen plan trekken. En zoals jij terecht opmerkt, zijn nog niet alle posten ingevuld. Ik denk dat Joe Biden ook kijkt naar hoe de run-off in Georgia uitpakt. Na 5 januari weten we wat de verhoudingen in de Senaat worden. Als Biden dan té progressieve kandidaten voordraagt, zullen die bij een Republikeinse meerderheid er niet door heen komen. Bij een verhouding van 50-50 heeft Biden iets meer speelruimte.

Donald Trump heeft met het weigeren om in eerste instantie het coronasteunpakket te tekenen gezorgd voor een probleem wat hij wellicht niet had ingeschat. De ruzie tussen de Republikeinen en de president gaat over een uitkering van 2000 dollar in plaats van 600 dollar. Deze patstelling lijkt nu in het voordeel van de Democraten te werken in de cruciale senaatraces in Georgia. Denk jij dat de Democraten dit succesvol kunnen uitbuiten?

Hoi Marco,

De ommezwaai van Donald Trump verraste mij ook. Vorige week noemde hij het steunpakket nog ‘een schande’, maar ik denk dat de president de laatste dagen de maatschappelijke druk heeft gevoeld om toch zijn handtekening te zetten. Dat is niet vreemd, want miljoenen Amerikanen – vaak degenen die het toch al niet breed hebben – zitten met smart te wachten op financiële hulp. Datzelfde geldt voor mensen die net hun baan hebben verloren. Omdat het pakket een deal is tussen Republikeinen en Democraten stond Trump met zijn rug tegen de muur en moest hij wel overstag gaan.

Ook Bernie Sanders laat van zich horen. De vooral onder jonge progressieven populaire senator van Vermont bemoeit zich openlijk met de kabinetskeuzes van Joe Biden. Niet heel verrassend is de mededeling van Sanders dat er meer progressieven in het kabinet moeten. Volgens Sanders gebeurt dat nog te weinig. Biden heeft zijn kabinet nog niet rond en heeft met diverse openstaande posten de mogelijkheid om nog een aantal progressieven in zijn team op te nemen.

Vind jij de kritiek van Sanders terecht? En moet Joe Biden zich de woorden van Sanders ter harte nemen?

– – – –

Hoi Marco,

De ommezwaai van Donald Trump verraste mij ook. Vorige week noemde hij het steunpakket nog ‘een schande’, maar ik denk dat de president de laatste dagen de maatschappelijke druk heeft gevoeld om toch zijn handtekening te zetten. Dat is niet vreemd, want miljoenen Amerikanen – vaak degenen die het toch al niet breed hebben – zitten met smart te wachten op financiële hulp. Datzelfde geldt voor mensen die net hun baan hebben verloren. Omdat het pakket een deal is tussen Republikeinen en Democraten stond Trump met zijn rug tegen de muur en moest hij wel overstag gaan.

Ook Bernie Sanders laat van zich horen. De vooral onder jonge progressieven populaire senator van Vermont bemoeit zich openlijk met de kabinetskeuzes van Joe Biden. Niet heel verrassend is de mededeling van Sanders dat er meer progressieven in het kabinet moeten. Volgens Sanders gebeurt dat nog te weinig. Biden heeft zijn kabinet nog niet rond en heeft met diverse openstaande posten de mogelijkheid om nog een aantal progressieven in zijn team op te nemen.

Vind jij de kritiek van Sanders terecht? En moet Joe Biden zich de woorden van Sanders ter harte nemen?

Hoi Stan,

Dat de voordracht van Lloyd Austin voor wat scheve gezichten zou zorgen en dat er kritiek zou komen was misschien wel te verwachten. Het is ongebruikelijk om een voormalig hoge militair die nog niet zo lang met pensioen is en ook nog eens in de Raad van Commissarissen van een grote wapenproducent zit voor te dragen als minister van Defensie. Austin heeft de schijn tegen. Kan hij wel onafhankelijk functioneren? Of laat hij zijn oren hangen naar de wapenindustrie en de lobbyisten, waar hij nu onderdeel van is?

Daarnaast is hij nog maar vier jaar geleden met pensioen gegaan en normaal kan een militair pas na zeven jaar een hoge civiele positie bekleden. Dat was altijd de norm. Maar sinds Donald Trump is alles anders. Trump benoemde James Mattis tot minister van Defensie en daarna Mark Esper, die ook banden had met het bedrijfsleven. En John Kelly was zijn stafchef, wat ook niet gebruikelijk was. Nu Trump deze standaard heeft gezet denkt Joe Biden dat hij dit nu ook kan doen. Dat daar kritiek vanuit de Democratische partij op komt, is dus wel logisch. Of Austin de eer aan zichzelf moet houden, vind ik lastig om te beoordelen. Biden heeft er goed over nagedacht en naast dat Austin de eerste zwarte minister van Defensie zou zijn, is hij wel gekwalificeerd voor de baan.

Maar zo als hierboven aangegeven zijn er wat nadelen aan Austin. Biden weet dat ook, maar heeft toch besloten voor hem te kiezen. In dat geval vind ik dat Biden zijn rug recht moet houden. Als hij nu al toegeeft, kan dat als een zwakte worden gezien en dat zal door de Republikeinen genadeloos worden afgestraft.

President Trump heeft uiteindelijk toch besloten om het coronasteunpakket en de nieuwe federale begroting te tekenen. Eerder weigerde hij, ging hij in Florida golfen en leek zich niet te bekommeren om het lot van miljoenen Amerikanen. Maar Trump stuurt de wet wel terug naar het Congres met aanvullende punten. Het is de vraag of het Congres de punten die Trump graag ziet veranderen, zoals de verhoging van de uitkering van 600 dollar naar 2000 dollar, ook echt gaat aanpassen. Ook is een government shutdown voorkomen. Wat denk jij wat de reden is voor deze ommezwaai van Trump?

Ha Marco,

Andrew Yang was korte tijd een verfrissend geluid in de Democratische partij. Tijdens de debatten rond de voorverkiezingen van begin dit jaar kwam hij er goed uit, maar hij had één groot nadeel: hij deed als zakenman een gooi naar het hoogste ambt dat wordt bekleed door een zakenman (Donald Trump) die bepaald niet onomstreden regeerde. Yang had het politieke tij tegen en kort na de voorverkiezingen in New Hampshire gooide hij de handdoek in de ring.

Bill de Blasio is inderdaad niet de meest populaire burgemeester van New York ooit. Yang maakt dus kans, maar het is lastig in te schatten of Yang de infrastructuur en connecties heeft om het De Blasio echt lastig te maken. Over geld hoeft Yang zich geen zorgen te maken, maar dat maakt hem wel kwetsbaar in de richting van de campagne van zijn tegenstander. De Blasio kan de kaart richting de kiezer spelen dat er zakenmensen zijn die denken dat ze een politieke positie kunnen kopen. Dat is een boodschap die kan aanslaan in het progressieve New York.

Voor Joe Biden verschijnt er een probleem aan de horizon. Biden droeg Lloyd Austin voor als minister van Defensie, maar steeds meer Democraten leveren achter de schermen – en soms ook openlijk – kritiek op de voordracht van de eerste zwarte minister van Defensie. Het lijkt steeds lastiger te worden om de benoeming van Austin door de Senaat te loodsen. Wat denk jij: moet Austin de eer aan zichzelf houden om een valse start van de regering-Biden te voorkomen of moet de president-elect zijn rug recht houden?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de voordracht van een minister van Justitie lang op zich laat wachten heeft er denk ik mee te maken dat Joe Biden nogal wat geschikte kandidaten op het oog heeft en een goede keuze wil maken. Wat ook een rol speelt is welke puinhoop William Barr achter laat en welke eventuele onderzoeken er lopen of gaan lopen naar Donald Trump en voormalige medewerkers van de regering Trump. De president en zijn naaste medewerkers hebben na vier jaar nogal wat op hun kerfstok, al zal het lastig zijn om alles te bewijzen.

Ik zou het meesterzet vinden als Biden Merrick Garland voordraagt voor deze functie. Hij dwingt zo Moscow Mitch alsnog een hoorzitting en stemming te houden. Het zou de ultieme wraak van de Democraten zijn om Garland alsnog een belangrijke positie te geven. Biden zet zo McConnell een hak. En als minister van Justitie zou Garland het de Republikeinen wel eens lastiger kunnen maken dan als hij nu rechter in het Hooggerechtshof was geweest. Ik denk dat Garland ook geschikt is voor de baan.

Dat Trump zijn persoonlijke politieke vriendjes, die mede als gevolg van het Mueller-onderzoek achter de tralies belandde, gratie verleent had ik wel verwacht. Hij had de straf van Roger Stone al opgeschort. En aangezien Trump het onderzoek altijd heeft afgedaan als een heksenjacht is het niet verwonderlijk dat onder andere Paul Manafort en George Papadopoulos gratie krijgen.

In de categorie ander nieuws. Zakenman en voormalig Democratisch presidentskandidaat Andrew Yang wil burgemeester van New York worden. Uit twee peilingen blijkt dat Yang het goed doet. Denk jij dat hij een kans maakt tegen Bill de Blasio, die niet echt populair is bij de New Yorkers?

Hoi Marco,

Dat Donald Trump plotseling dreigt het steunpakket niet te ondertekenen en net als de Democraten 2000 dollar wil voor werklozen zie ik als de laatste stuiptrekkingen van een aftredend president. Deze wet is één van de laatste goede dingen die hij kan doen voor het land. Hij heeft niets meer te verliezen, want zijn waardigheid is hij al kwijt door zijn opvolger actief tegen te werken. Het is bijna niet meer te volgen en voor Amerika is het te hopen dat het snel 20 januari is. De rust moet terug in de tent, voor zover dat nog kan, want gisteren sprak Trump ook zijn veto uit over het defensiebudget.

Eerder deze week verleende de president gratie aan twintig duistere figuren. Vooropgesteld dat een zittend president dit mag doen, zou je kunnen zeggen dat Trump ook hier de tactiek van de verschroeide aarde gebruikt. Zo pardonneerde de president drie voormalig Republikeinse Congresleden en twee mensen die zijn veroordeeld als onderdeel van het onderzoek naar de Russische inmenging bij de Amerikaanse verkiezingen in 2016. Gisteren volgden onder meer Paul Manafort en Roger Stone. Ik denk niet dat Trump zich er vreselijk populair mee maakt. Het doet denken aan Bill Clinton die aan het einde van zijn tweede termijn, begin 2001, ook allerlei corrupte vriendjes gratie verleende. Zijn populariteit maakte een flinke duikvlucht.

Joe Biden heeft nog geen beslissing genomen wie de nieuwe Attorney General wordt, ofwel de minister van Justitie. Bovenaan de lijst staan de namen van onder anderen Merrick Garland (door Obama voorgedragen voor het Hooggerechtshof, totdat Moscow Mitch weigerde een zitting uit te schrijven) en senator Doug Jones van Alabama. Is het niet opmerkelijk dat dit besluit voor zo’n belangrijke post zolang op zich laat wachten? En wie zie jij het liefst in die functie?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Moscow Mitch McConnell Joe Biden zo’n toezegging doet, is opmerkelijk. McConnell weigerde Biden te feliciteren met zijn overwinning. Pas nadat nota bene Vladimir Poetin en het kiescollege de winst van Biden formeel hadden vastgesteld, wilde McConnell Biden pas de president-elect noemen. Ik vertrouw McConnell voor geen meter, maar de enige reden die ik kan bedenken waarom McConnell dit doet, is dat hij ook wel weet dat het land verder moet en dat ministeries geleid moet worden. Maar hij weet ook dat het gewoon gebruikelijk is dat de Senaat ministers benoemt.

Aan de andere kant hoopt hij dat de Republikeinen de twee zetels in Georgia winnen en dan hebben ze de meerderheid. Elke minister die Biden dan voordraagt, kan door de Republikeinse meerderheid worden weggestemd, dus misschien speelt McConnell hier een vuil spelletje. Het zou mij niet verbazen. Hij brengt de voordrachten in stemming, maar hoopt dat ze één voor één worden afgewezen. In de goede bedoelingen van McConnell geloof ik niet. Deze man is het vergif wat het politieke klimaat op Capitol Hill heeft verziekt. Hij zal diep van binnen ook van Joe Biden een one term president willen maken.

Het Congres bereikte na maanden moeizaam onderhandelen een akkoord over het tweede coronasteunpakket van maar liefst 900 miljard dollar. Beide partijen sloten een compromis. Maar Donald Trump wil de wet niet tekenen en stuurt ‘m terug naar het Congres. Hij wil onder andere dat de 600 dollar die werklozen krijgen wordt verhoogd naar 2000 dollar, zoals de Democraten oorspronkelijk wilden. Trump heeft zich maandenlang afzijdig gehouden van de onderhandelingen en nu blokkeert hij het pakket. Wat denk jij dat hier achter zit?

Ha Marco,

Nancy Pelosi gaf twee jaar geleden, toen de Democraten de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden heroverden, aan dat ze de functie van voorzitter niet lang meer zou bekleden. Het was een handreiking naar haar toenmalige critici binnen de Democratische partij die ook toen al vonden dat ze te oud is. Dat klopt, Pelosi is tachtig, maar het probleem bij politici met veel macht is dat ze vaak niet weten wanneer ze moeten stoppen. Lyndon Johnson is een voorbeeld van een politicus die het wel wist, toen hij in 1968 niet opteerde voor een tweede termijn.

Pelosi wordt gezien als een elitaire west coast liberal. In grote delen van Amerika is dat een scheldwoord. Ja, ze heeft macht, weet hoe het spel wordt gespeeld en gaf de laatste vier jaar flink tegengas bij Donald Trump, die diep in zijn hart best respect heeft voor een sterke vrouw. Maar het is inderdaad tijd dat de Democratische partij vernieuwt. Biden is 77, Pelosi 80 en Chuck Schumer, de Democratische leider in de Senaat 70. Totaal niet representatief voor de gemêleerde kiezersgroep die de partij steunen. Er zijn genoeg politici in de partij die van goeden huize komen, dus er moet talent zijn om Pelosi en Schumer op te volgen.

Moscow Mitch McConnell, de meerderheidsleider van de Republikeinen in de Senaat, heeft gezegd dat alle voordrachten van ministers door Joe Biden in de Senaat in stemming worden gebracht. Het valt mij op dat McConnell er tot op heden niet moeilijk over doet. Waarom is dat, denk jij? Of zou hij er gewoon goede bedoelingen mee hebben?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de peilingbureaus er in november naast zaten was duidelijk. Niemand dacht de overwinning van Joe Biden zo smal zou worden. En slechts in weinig peilingen werd gezegd dat Biden Georgia zou winnen. Veel peilingen, waaronder die van POLITICO gaven aan dat Biden Donald Trump ruim zou verslaan. Maar het duurde dagen tot dat Biden de overwinning kon opeisen. Dat ze er naast zaten kwam ook omdat ze weinig zicht hadden op hoeveel mensen er via de post stemden.

Maar ondanks dat peilingbureaus er naast zaten moeten ze hun werk blijven doen. Peilingen zijn een moment opnamen, maar laten wel een trend zien. Als je naar de peilingen van november kijkt en de maanden daarvoor, dan lag Buiden steeds voor. Hij won uiteindelijk, maar niet met de marge die veel peilingbureaus hadden voorspeld. Daarnaast kun je run-off verkiezingen niet met de presidentsverkiezingen vergelijken.

Er wordt voorzichtig, met de nadruk op voorzichtig, aan de poten van voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Nancy Pelosi gezaagd. Een peiling van POLITICO/Morning Consult geeft aan dat slechts 31 procent vindt dat Pelosi voorzitter moet blijven. Maar een meerderheid van 56 procent vindt dat ze de voorzittershamer moet overdragen. Ook is Pelosi bij het grote publiek niet meer populair. Het probleem is dat er niemand is die zo ervaren is en zo weet hoe ze het spel moet spelen als Pelosi. Ze was een geduchte tegenstander van Trump die haar vaak onderschatte. Ook zij kan een goed tegenwicht bieden aan tegen Moscow Mitch McConnell. Wat vind jij? Moet de 80-jarige Pelosi de eer aan zich zelf houden? En wie moet haar dan opvolgen?

Hoi Marco,

Het grote steunpakket is in elk geval een begin. Ik vind het opmerkelijk dat Republikeinen zoveel geld willen uittrekken en ondertussen de staatsschuld nog verder laten oplopen. Na 20 januari herinneren ze zich plotseling dat het tekort een slechte zaak is en zullen ze de regering van Joe Biden welhaast dwingen om te bezuinigen. Juist nu moet er worden geïnvesteerd in zaken als infrastructuur en klimaat. Het levert Amerika veel banen op. Ik ben heel benieuwd hoe zich dat na 20 januari verder gaat ontwikkelen.

De verkiezingen voor twee cruciale Senaatszetels in Georgia komen steeds dichter bij. Op 5 januari gaan de inwoners van de zuidelijke staat, onder meer met grotere steden als Atlanta, Augusta, Columbus en Savannah, naar de stembus. De Democraten moeten die zetels winnen om op gelijke hoogte te komen met de Republikeinen, anders begint Joe Biden als aangeschoten wild aan zijn presidentschap. In Georgia wordt volop campagne gevoerd. Iedereen is doordrongen van het belang.

Volgens peilingen wordt het een dubbeltje op zijn kant, maar nu zijn er diverse peilingbureaus aan de kant gezet, omdat ze in november opnieuw de populariteit van Donald Trump stevig hebben onderschat. Vind jij het logisch dat zoiets gebeurt? Of moeten die bureaus gewoon hun werk kunnen blijven doen?

– – – –

Hoi Stan,

De regering van Joe Biden staat voor grote uitdagingen en het klimaat is er slechts één van. Maar wel een hele belangrijke uitdaging. Alles wat Barack Obama op het gebeid van klimaat en duurzaamheid in gang had gezet, is door Donald Trump allemaal terug gedraaid. Het bekendste voorbeeld is het klimaatakkoord van Parijs, maar Obama verplichtte ook de auto-industrie, in ruil voor hulp tijdens de financiële en economische crisis, dat ze schonere en elektrische auto’s zouden gaan producereen. Biden wil wat onder Obama is ingezet voortzetten. Hij zal inzetten op nog meer schone energie, dus meer wind- en zonne-energie.

Alles uit de New Green Deal gaat wat hem te ver, maar hij heeft zich wel gecommitteerd om de CO2-uitstoot drastisch te verminderen. Hij zal in tegenstelling tot Trump een ambitieus klimaatbeleid willen voeren. Dat doet hij ook onder de druk van de progressieve vleugel van de Democratische partij. Hij heeft een politiek zwaargewicht als John Kerry aangesteld om die plannen vorm te geven. Maar of het allemaal gaat lukken is maar zeer de vraag. Republikeinen die uit staten komen waar ze nog kolen uit de grond halen of waar schaliegas wordt gewonnen, zullen de klimaatplannen van Biden niet steunen.

Het Congres heeft dan vlak voor de feestdagen toch overeenstemming weten te bereiken over een nieuw coronasteunpakket van 900 miljard dollar. En tegelijkertijd hebben ze daar ook een begroting van 1,4 triljoen dollar aangeplakt, zodat de overheid geld tot september 2021 kan blijven lenen. Het is goed nieuws, want Amerikanen krijgen nu per persoon 600 dollar. Dat is wel de helft minder dan in het eerste steunpakket. In het pakket staat onder meer dat de werkloosheidsuitkeringen worden verlengd en er wordt 25 miljard dollar uitgetrokken om te voorkomen dat mensen uit hun huis worden gezet. Daarnaast wordt er 20 miljard dollar uitgetrokken voor het kopen van coronavaccins, 8 miljard dollar voor distributie van de vaccins en 20 miljard dollar voor staten om meer te testen. Het zijn duizelingwekkende cijfers, maar denk jij dat dit genoeg is en gaat het iets helpen?

Ha Marco,

Lang ging het Eric Garcetti, de burgemeester van Los Angeles, voor de wind. Een paar jaar geleden kreeg hij van de inwoners van de Californische miljoenenstad vertrouwen voor een tweede termijn: 81 procent stemde op Garcetti (49). Hij wordt gezien als één van de meest getalenteerde Democratische politici en twee jaar geleden leek hij hard op weg om zich te mengen in de Democratische voorverkiezingen om het presidentschap.

Garcetti deed goede dingen voor de stad. Met grote infrastructurele projecten – zoals forse uitbreiding van het metronetwerk van de stad en een gigantische verbouwing van het internationale vliegveld LAX – en het binnenhalen van de Olympische Spelen van 2028 deed Garcetti goede zaken. Garcetti krijgt niettemin ook de schuld in de schoenen geschoven van het grote aantal daklozen in Los Angeles. En de stad wordt hard geraakt door de coronacrisis.

Om die crisis te bestrijden, is veel geld nodig. Dat heeft een negatieve invloed op de begroting. Het aantal geweldsdelicten in de stad neemt toe en in het stadhuis loopt een openbaar onderzoek naar corruptie. Een voormalig topadviseur van Garcetti wordt beschuldigd van seksuele intimidatie. Zijn 9-jarige dochtertje heeft corona en met zijn vrouw zit Garcetti in quarantaine. Ik snap dus heel goed dat Joe Biden zijn vingers even niet wil branden aan Garcetti en dat de burgemeester andere prioriteiten heeft. Bovendien is hij jong genoeg om in een later stadium een kabinetspost te bekleden. Garcetti heeft voorlopig zijn handen vol aan Los Angeles.

Joe Biden presenteerde dit weekeinde zijn klimaatteam. De president-elect zei dat het land zich in een crisis bevindt en dat zijn team vanaf dag 1 klaar staat om actie te ondernemen. De regering-Biden zal zich aansluiten bij het klimaatakkoord van Parijs, maar welke stappen zal de nieuwe regering – is jouw verwachting – nog meer moeten zetten?

– – – –

Hoi Stan,

Met de keuzes die Joe Biden maakt voor zijn kabinet komt hij zijn belofte na. Biden zei dat hij zijn kabinet het meest diverse uit de Amerikaanse geschiedenis zou zijn. En tot nu toe komt Biden die belofte grotendeels na. Hij benoemde een latino op het ministerie van Binnenlandse Veiligheid, stelde een communicatieteam samen dat bestaat uit allemaal vrouwen en draagt een zwarte man voor als minister van Defensie en een zwarte vrouw als VN ambassadeur. En daarnaast was de keuze van Kamala Harris als zijn running mate historisch.

Aan de andere kant zijn er wel veel mensen uit het Obama-tijdperk. Zo is de minister van Landbouw dezelfde als tijdens de regering-Obama. Maar de benoeming van Deb Haaland als de eerste Native American is een mijlpaal en heeft inderdaad een grote symbolische waarde. Zij zal zich, zeker door haar achtergrond, hard maken voor de indianenvolken en hun rechten aangezien ze gaat over het beheer van federaal land. Ik denk dat het een goede keuze is. AOC was er in ieder geval blij mee.

De Democratische burgemeester van Los Angeles, Eric Garcetti, waar jij in 2018 een artikel over schreef, zal geen minister worden in het kabinet van Joe Biden. Hij steunde Biden tijdens de campagne en werd genoemd als minister van Verkeer, maar die baan ging naar Pete Buttigieg. Vind jij dat Biden hem een ministerschap had moeten aanbieden of kan hij beter in LA blijven?

Hoi Marco,

Mike Pence, de Bas van der Vlies van Amerika, moet vooral doen wat hem het verstandigst lijkt. Snappen doe ik hem wel. Hij wil over vier jaar een gooi doen naar het presidentschap en heeft dan ook de steun van de familie Trump en zijn aanhang hard nodig. In dat scenario betekent het dat hij zich met huid en haar aan de president moet uitleveren. Dat is politiek misschien het handigst, maar hoe je ook over het gedachtengoed van Pence denkt, hij is geen onfatsoenlijke man. Daarom moet hij zijn verstand volgen en na het Trump-tijdperk een eigen koers moeten varen.

Nog even terugkomend op AOC. Ik vind ook dat ze gelijk heeft over Nancy Pelosi en Chuck Schumer. Maar dat is niet de discussie. Mijn punt gaat er vooral om dat de Democraten juist in aanloop naar de machtswisseling in het Witte Huis en de spannende strijd om twee cruciale Senaatszetels in Georgia eenheid moeten uitstralen. Interne gekrakeel kan veel gematigde Democraten in het zuiden van Georgia afschrikken om in januari Democratisch te stemmen. AOC is niet alleen maar een onbekende afgevaardigde uit New York, maar een landelijke bekendheid. De Republikeinen zullen haar woorden gebruiken in de campagne: ‘Zie je wel, de Democraten leveren zich over aan AOC die van Amerika een socialistische heilstaat wil maken’. Laat haar nou even wachten tot na 20 januari.

Joe Biden heeft met het vrouwelijke Congreslid Deb Haaland van New Mexico de eerste minister van inheemse afkomst voorgedragen om het ministerie van Binnenlandse Zaken te leiden. Die benoeming heeft een grote symbolische waarde, omdat het ministerie zich onder meer bezighoudt met de betrekkingen met het indianenvolk en het beheer van nationale parken en federaal land. Er was veel druk op Biden om iemand uit deze specifieke bevolkingsgroep te benoemen. Vind jij het een goede zet van de president-elect?

– – – –

Hoi Stan,

Wat je ook van Alexandria Ocasio-Cortez (AOC) kan vinden, ze zegt wat ze denkt. Ze praat niet met meel in de mond, zoals veel andere politici doen. Er zijn hypocriete Republikeinen die nog steeds weigeren om Joe Biden te erkennen als president-elect. Of het verstandig is van AOC weet ik niet. Ik vind het wel verfrissend en ze heeft gelijk. Of het veel invloed heeft op de verkiezingen in Georgia weet ik niet. Dat is toch een lokale aangelegenheid en wat AOC uit New York daar van vindt, is voor kiezers daar denk ik niet zo belangrijk. Het feit dat ze zegt dat Nancy Pelosi en Chuck Schumer plaats moeten maken, is iets wat niet veel mensen hardop durven te zeggen. Ik houd ervan dat het soms schuurt. Ik vind al langer dat er een namelijk een limiet aan de termijnen dat iemand in het Congres mag zitten moet komen, maar dat is een andere discussie.

Ondertussen denkt vicepresident Mike Pence na over zijn politieke toekomst. Hij moet balanceren. Hij heeft zich tot nu niet uitgelaten over verkiezingsuitslag en lijkt zo veel mogelijk weg te blijven van de retoriek van president Donald Trump over de ongefundeerde beschuldigingen van grootschalige verkiezingsfraude. Pence zal als vicepresident officieel de verkiezingsuitslag op 6 januari in het Congres moeten goedkeuren. Iets wat hij met tegenzin zal doen. Volgens POLITICO vertrekt hij dan voor een buitenlandse reis naar onder andere Israël. Pence zit in een lastig parket. Moet hij Trump en de Republikeinen, die op 6 januari nog roet in het eten willen gooien, volgen om moet hij gewoon de taak die van hem wordt verwacht uitvoeren. Wat vind jij? En wat betekent dit voor zijn eventuele aspiraties in 2024?

Ha Marco,

Het kan nu heel hard gaan met een deal tussen Republikeinen en Democraten in het Congres. Twee gevoelige punten worden buiten het akkoord gehouden. Namelijk het subsidiëren van lokale en statelijke overheden en een aansprakelijkheidsschil voor het bedrijfsleven. Als we de Amerikaanse media mogen geloven, is er een overeenkomst ophanden, maar op The Hill weet je het maar nooit. Als ik het goed begrijp praten Democraten en Republikeinen ook over een pakket, nadat Joe Biden is ingezworen als nieuwe president.

Het is in elk geval goed te constateren dat beide partijen met elkaar in gesprek zijn. Ze zullen ook wel moeten, want veel Amerikanen hebben het zwaar. Werknemers verliezen hun baan, werkgevers zien het einde van hun bedrijf met rasse schreden naderbij komen. Dat kan nooit de bedoeling zijn. Waar ik vooral op hoop is dat er na 20 januari een groot infrastructureel pakket op tafel komt, zodat Amerika serieus werk kan maken van het vernieuwen van wegen, bruggen, treinstations en vliegvelden. Het is hard nodig.

Ondertussen moet de Democraten de gelederen intern ook gesloten houden. Kakelkipje Alexandria Ocasio-Cortez bekritiseert Nancy Pelosi en Chuck Schumer, de Democratische leiders in het Huis van Afgevaardigden en de Senaat. Ze vindt dat het tijd is voor nieuw leiderschap. Ik ben het wel met haar eens, maar haar kritiek, zo kort voor de verkiezingen in Georgia en de inauguratie van Joe Biden komt wel op een onhandig gepland moment. Wat vind jij?

– – – –

Hoi Stan,

Het is lastig om te voorspellen wat er in Georgia gaat gebeuren. Dat Joe Biden The Peach State won, vond ik opvallend. Het was voor het eerst sinds 1992 dat een Democraat in die staat zegevierde. Of de Democraten de twee zetels voor de Senaat kunnen winnen, zal erg af hangen van de opkomst. Maar in een rode staat zal het voor Democraten lastig worden. Maar er zijn wel denk ik twee redenen te bedenken die de Democraten hoopvol kunnen stemmen.

Donald Trump stelt de eerlijkheid van de verkiezingen ter discussie. Hij zegt dat er sprake is van fraude en dat hij Georgia heeft gewonnen. Dat daar geen enkel bewijs voor is, doet er niet toe. Ook tijdens de campagnebijeenkomst in Georgia, voor de Republikeinen David Perdue en Kelly Loeffler, sprak Trump vooral over zichzelf en de vermeende fraude. Als de Republikeinse kiezer inderdaad denkt dat verkiezingen niet eerlijk zijn verlopen en de retoriek van Trump geloven dan gaan ze niet stemmen en dat werkt in het voordeel van de Democraten.

Daarnaast is het zo dat er ook weer vroeg gestemd kan worden en via de post. En dat werkt ook in het voorddeel van de Democraten. Eerder werd al bekend dat ruim 940.000 stembiljetten per post waren aangevraagd. Daarnaast komt Biden campagne voeren en ook Stacey Abrams zal weer proberen weer miljoenen Democratische kiezers te mobiliseren. Dus er bestaat zeker een kans voor de Democraten, maar het wordt niet eenvoudig.

Het lijkt dat het Congres het toch op het laatste moment eens gaat worden over een coronasteunpakket, maar het kan dat Nancy Pelosi en Mitch McConnell het toch niet eens worden. Kind van de rekening is de gewone Amerikaan die dreigt uit zijn huis te worden gezet en de boodschappen niet meer kan betalen. Denk jij dat een deal dichtbij is?

Hoi Marco,

Dat Joe Biden de daden van Donald Trump rond het ondermijnen van het democratische proces duidelijk veroordeelt, snap ik wel. Na de verkiezingen is het gebruikelijk dat de zittende president op een correcte wijze het stokje overdraagt aan zijn opvolger. Dat is tot op heden niet gebeurd. Trump maakt vooral het hele proces verdacht, alleen maar omdat hij heeft verloren. Dat de president weigert aan te geven of hij wel of niet bij de inauguratie wil zijn van zijn opvolger is ongekend en on-Amerikaans. Datzelfde geldt voor zijn weigering om Biden in het Witte Huis te ontvangen.

Eigenlijk mogen we allang blij zijn dat het hele proces rond de kiesmannen rustig is verlopen. Als ook dáár weer gedoe over was gekomen, dan waren de rapen opnieuw gaar geweest. Biden heeft zijn 306 kiesmannen binnen, precies het aantal dat Trump vier jaar geleden veroverde. Dat Biden in dezelfde speech meldde dat de temperatuur in het land omlaag moet, is een bijzonder juiste constatering. Dan is het voor de Democraten wel een vereiste om begin januari de twee Senaatszetels in Georgia te winnen. Anders krijgt het politieke oorlog voeren een vervolg en kan Biden vermoedelijk weinig serieus beleid door het Congres loodsen.

Over Georgia gesproken. Peilingen zijn palingen, maar uit onderzoek blijkt dat 84 procent van de Democraten zeer waarschijnlijk bij de volgende verkiezingen weer gaat stemmen, tegenover 69 procent van de Republikeinen. Dat is een teken aan de wand voor de Republikeinen, want die willen hun Senaatszetels natuurlijk graag behouden. Als jij een blik in je glazen bol werpt, denk jij dan dat de Democraten de Senaatszetels in de lastig te winnen staat Georgia voor het grijpen hebben in januari?

– – – –

Hoi Stan,

Het presidentschap van Donald Trump heeft geleid tot nog grotere verdeeldheid. Trump heeft met zijn retoriek grote schade aangericht, die geen enkele president zo maar kan repareren. Met zijn politiek van angst, ongefundeerde beschuldigingen, racistische uitspraken, het verkondigen van complottheorieën en met zijn aanvallen op de democratie heeft hij het land aan het wankelen gebracht. De coronacrisis heeft de zwakheden van Amerika blootgelegd en de president heeft geen enkele moeite gedaan om iets aan de grote problemen van de gewone Amerikaan, waar hij zei voor op te komen, te veranderen.

Donald Trump zat puur voor zijn eigen gewin in het Witte Huis en nu zelfs het kiescollege de winst van Joe Biden formeel heeft vastgesteld, blijft Trump volhouden dat de verkiezingen van hem zijn gestolen. Het is een trieste constatering en het is niet het Amerika zo als ik het ken. Gelukkig zijn er gewoon nog redelijke Amerikanen die beseffen dat winnen en verliezen nu eenmaal bij de politiek hoort. Maar dat zijn er niet veel.

Dat Joe Biden mensen in zijn kabinet opneemt die tijden de Democratische voorverkiezingen het tegen hem opnamen, is denk ik alleen maar goed. Met de keuze voor Pete Buttigieg laat Biden zien dat hij de nieuwe generatie een kans wil geven. Met de benoeming van Buttigieg werkt Biden aan de diversiteit van zijn kabinet. Buttigieg lijkt mij een goede keuze.

Minister van Justitie William Barr lag al enige tijd overhoop met Donald Trump. Barr zei dat er geen bewijs was van grootschalige verkiezingsfraude en Trump had verwacht dat Barr hem juist in zijn beschuldigingen zou steunen. Dat Barr, die in zijn ontslagbrief Trump prees, nu opstapt, valt wel te verklaren. Barr zag dat het kiescollege Biden tot winnaar zou uitroepen en is tot de conclusie gekomen dat het dan over en uit is voor Trump. Om zijn reputatie nog enigszins te redden, stapt hij nu op. Hij kan Trump niet langer beschermen en wil niet meer geassocieerd worden met Trumps leugens en wanhoopsoffensief om de uitslag van de verkiezingen te veranderen.

Na dat het kiescollege de overwinning van Joe Biden formeel had vastgesteld hield de president-elect een toespraak waar hij zei: “De democratie heeft gezegevierd.” Maar voor het eerst haalde hij ook hard uit naar Donald Trump en zijn retoriek. Wat vond jij van zijn toespraak?

Ha Marco,

Zijn aanhang zal het ermee oneens zijn, maar de geschiedenisboeken zullen niet mals zijn in hun oordeel over het presidentschap van Donald Trump. Natuurlijk, er waren successen. Een deel van de muur is gebouwd, Trump benoemde drie rechters in het Hooggerechtshof en in de eerste drie jaar van zijn presidentschap draaide de economie uitstekend. Het laatste punt was een voortzetting van de trend die onder zijn voorganger Barack Obama is ingezet. Dus ja, Trump heeft ook zeker goede dingen gedaan.

Er is ook duidelijk een andere kant. Het presidentschap van Trump was een achtbaan. Op verkiezingsavond vier jaar geleden zei hij een president voor alle Amerikanen te willen zijn. Daar is geen barst van terechtgekomen. Trump diende alleen zijn achterban en de Republikeinen die uiteindelijk met ingehouden adem ook dit jaar op hem stemden. Hij is verantwoordelijk voor een diep verdeeld land, wakkerde racisme en sociale onrust aan. Trump stapte eenzijdig uit het klimaatakkoord van Parijs en blies de Iran Deal op. Dat beleid zal zich nog lang laten voelen.

Joe Biden overweegt Pete Buttigieg voor te dragen als minister van Transportation. Ook de burgemeesters Eric Garcetti van Los Angeles en Rahm Emanuel van Chicago worden genoemd voor die positie. Na Kamala Harris zou Buttigieg de tweede Democraat zijn die het tegen Biden opnam tijdens de voorverkiezingen en mogelijk in zijn kabinet komt. Een goede keuze? Of zie je het anders? En vannacht werd bekend dat minister van Justitie Bill Barr nog voor de kerst opstapt. Vind jij zijn besluit te begrijpen?

– – – –

Hoi Stan,

De zaak die Texas aanspande, gesteund door zeventien andere staten en bijna alle Republikeinse afgevaardigden in het Huis van Afgevaardigden, laat zien dat de Republikeinse politici en partij alle redelijkheid zijn verloren. Ze verkiezen loyaliteit aan Donald Trump boven de Amerikaanse democratie. En dat is een zeer ernstige zaak. De Amerikaanse democratie staat al langer onder druk en door zit soort gedrag zou ik niet graag in de schoenen van Joe Biden willen staan. Dit soort gedrag laat zien dat er na 20 januari niet veel zal veranderen. De Republikeinen hebben hun ware aard laten zien en doen echt alles om hun macht te behouden.

Het feit dat het Hooggerechtshof de zaak niet eens in behandeling nam, is volkomen terecht. Het was een bizarre actie. De macht ligt bij de staten. Zij beslissen hoe de verkiezingen verlopen. Met andere woorden, het was de laatste wanhoopspoging van de Republikeinen en Trump om nog iets aan de uitslag te veranderen. Donald Trump zal blijven roepen dat de verkiezingen oneerlijk zijn verlopen, dat er sprake is van grootschalige fraude en dat veel illegale en dode mensen hebben gestemd. Zo lang veel Republikeinen hem volgen en weigeren Joe Biden te erkennen als de president-elect dan zal Trump door gaan. Als hij ziet dat hij de Republikeinen langzaam zich van hem afkeren dan zal hij misschien inzien dat het beter is om de strijd te staken. Maar daar ziet het voorlopig niet naar uit.

De FDA (Food and Drug Administration red.) heeft het coronavaccin van producent Pfizer goedgekeurd. Vanwege dit goede nieuws nam Trump een boodschap vanuit de Oval Office op waar hij aankondigde dat het vaccin beschikbaar is en dat dit sneller is dan verwacht. Dit is zeker een succes wat Donald Trump kan claimen. Vind jij dat hij juist meer zijn successen (coronavaccin, Marokko, etc.) zou moeten benadrukken om nog enigszins, voor zo ver dat mogelijk is, positief de geschiedenisboeken in te gaan?

Hoi Marco,

Het klopt dat Joe Biden geen team van rivalen samenstelt, maar de constatering van POLITICO dat ze daardoor geen bedreiging voor Kamala Harris vormen in 2024 deel ik niet. Waarom? Over drie jaar kunnen politici als Elizabeth Warren, Amy Klobuchar, Pete Buttigieg, Beto O’Rourke en Alexandria Ocasio-Cortez het Harris nog erg lastig maken door haar uit te dagen bij de voorverkiezingen. Zeker als de linkervleugel van de partij te weinig van hun agenda terugziet (en dat vinden ze al snel), sluit ik niks uit.

De onderliggende boodschap die er in doorklinkt – en dat vind ik opvallender – is dat Biden voorsorteert voor slechts één termijn. Die verhalen gaan al langer en zijn niet vreemd. Biden is 81 als hij voor een tweede termijn zou gaan en is 82 bij de inauguratie in 2024. Ik zie het niet gebeuren dat iemand op die leeftijd nog zo’n zware baan voortzet. Sterker, over de gezondheid van Biden wordt in Republikeinse kringen al langer schamper gedaan, uiteraard zonder bewijs, maar dat zijn we ondertussen wel gewend.

Opnieuw leed Donald Trump een flinke nederlaag, nu bij het Hooggerechtshof van Amerika. Texas en diverse andere staten hebben de hoogste rechters gevraagd om de verkiezingsresultaten in hun staten (waar Biden won) ongeldig te verklaren. Het Hof gaat daar niet in mee, ook niet de drie rechters die door Trump zijn voorgedragen. Sterker, het Hooggerechtshof wilde de zaak niet eens behandelen. Hoog tijd voor de president om de strijd te staken. Hoelang denk jij dat Trump nog doorgaat met (valse) beweringen dat de verkiezingen van hem zijn gestolen?

– – – –

Hoi Stan,

Wat duidelijk is dat Joe Biden in zijn regering geen onervaren types wil. Hij leunt zwaar op mensen die hij kent en vertrouwt en weet dat ze veel ervaring hebben. Ik had liever gezien dat hij niet zo veel mensen uit de Obama-jaren had aangesteld. Maar ik begrijp het wel. De wereld staat in brand en Biden staat voor grote uitdagingen. Dan wil je geen onervaren mensen aanstellen en is er geen tijd voor experimenten. Ik snap de keuzes dus wel. Maar om Susan Rice een zware functie te geven, vind ik opmerkelijk. Ze heeft nogal wat (negatieve) bagage. Dat was ook de reden waarom Biden haar niet als vicepresident koos.

Wat ik jammer vind, is dat Pete Buttigieg niet minister van Veteranenzaken wordt. Hij is zelf veteraan en een jong persoon op deze positie zou goed zijn. Ambassadeur in China is een mooie positie, want China vormt de grootste bedreiging voor Amerika. Ik ben wel benieuwd hoe de Chinese autoriteiten aankijken tegen iemand die openlijk homoseksueel is. China staat er niet om bekend de mensenrechten van minderheden te respecteren.

Maar de keuzes van Biden zijn dus logisch, maar iets meer durf en iets minder insiders zou mooi zijn geweest. Ik had liever gezien dat Biden wat meer politiek talent had aangesteld. Dat hoeft niet op heel belangrijke posities te zijn, zoals Buitenlandse Zaken of Justitie, maar op wat minder gevoelige ministeries. Daarnaast doet Biden er wel alles aan om zijn kabinet een afspiegeling te laten zijn van de Amerikaanse samenleving. Hij stelt (zwarte) mannen en vrouwen aan, latino’s en mensen met een andere etnische achtergrond. Dat valt alleen maar te prijzen.

Op de website van POLITICO een interessant artikel over hoe Joe Biden zijn ministers kiest in relatie tot Kamala Harris. Strekking van het verhaal is dat Biden mensen kiest die geen politieke bedreiging voor Harris vormen, mocht zij in 2024 het stokje van Biden overnemen. Biden stelt geen team van rivalen samen, zoals Obama dat wel deed. Het is een interessante gedachte en deel jij die mening?

Ha Marco,

De Republikeinen zullen de aanklacht van het openbaar ministerie tegen Hunter Biden – de zoon van Joe – handenwrijvend aanschouwen. Het is de ideale methode om het aanstaande presidentschap van Biden te ondermijnen. Bij Republikeinen draait het om macht en obstructie, zoals we ook tijdens de Obama-jaren goed konden zien. Hunter is de speelbal om Joe Biden het leven zuur te maken. Ik vrees dat het de president-elect voorlopig blijft achtervolgen. Het geeft ook meteen aan hoe ziek het politieke systeem is.

Biden blijft in de tussentijd bouwen aan zijn kabinet. Bronnen melden dat hij Denis McDonough wil voordragen voor het ministerie van Veteranenzaken. McDonough is een politieke insider. Zo was hij tijdens de tweede termijn van Barack Obama zijn stafchef, na de president de machtigste functie in D.C. Voormalig nationaal veiligheidsadviseur Susan Rice wordt zwaar overwogen voor een hoge Witte Huis-functie als het gaat om binnenlands beleid. Oud-burgemeester Pete Buttigieg krijgt mogelijk de post van ambassadeur in China.

Wat vind jij van deze voordrachten? Zijn dit logische keuzes van Team Biden of had jij op bepaalde posities wat meer durf gezien?

– – – –

Hoi Stan,

Ondanks dat Trump en zijn trawanten in een laatste wanhoopsoffensief alsnog de verkiezingsuitslag proberen te veranderen, is er misschien toch een lichtpuntje. Er zijn gelukkig nog Republikeinen, al zijn ze op één hand te tellen, die niet achter Donald Trump aanlopen en wel een tegengeluid laten horen. Senator van Utah, Mitt Romney is daar een voorbeeld zijn. Maar andere gematigde Republikeinse senatoren, zoals Susan Collins en Lisa Murkowski willen nog wel eens van de partijlijn afwijken.

Als de marge in de Senaat voor de Republikeinen klein is, zou het best wel eens kunnen dat Joe Biden zich richt tot Mitt Romney om zijn beleid gerealiseerd te krijgen. Romney is een Republikein die de democratie hoog in het vandaal heeft staan en is een Republikein van de redelijkheid. Er is dus wellicht licht aan het einde van de tunnel, maar Romney komt in zijn eentje niet heel ver. Maar dat hij bereid is op te staan tegen Trumps lakeien is moedig en valt te prijzen. Hij is duidelijk niet bang voor Donald Trump.

Het openbaar ministerie in de staat Delaware doet onderzoek naar de belastingen van de zoon van Joe Biden, Hunter. Maar men kijkt niet alleen naar de belastingen van Hunter Biden, maar ook naar zijn buitenlandse connecties en belangen. Donald Trump zal dit waarschijnlijk weer aangrijpen om allerlei complottheorieën rond te strooien. Denk jij dat dit Joe Biden nog lang zal blijven achtervolgen?

Hoi Marco,

Ook ik ben helaas niet zo optimistisch over het toekomstige democratische proces in Amerika. Donald Trump, gesteund door de ruggengraatloze Republikeinen in de Senaat, deden er alles aan om de verkiezingen te ondermijnen. Zo maakten ze het veel moeilijker om je te registreren, sloten ze stembureaus in vooral Democratische districten en maakte Trump ruim een half jaar voor verkiezingsdag duidelijk dat stemmen per post frauduleus is. Voor een land dat zichzelf de grootste democratie op aarde noemt, is dat bijzonder zorgwekkend.

Het punt is dat dit probleem amper is op te lossen, ook niet voor Joe Biden. Hij kan nog zijn best doen, zolang het gezonde verstand aan Republikeinse zijde niet overheerst, blijft het een gevecht tegen de bierkaai. De aanstaande president kan wel het goede voorbeeld geven door het stemmen aan te moedigen, door vertrouwen uit te spreken in het proces van stemmen per post en door geld beschikbaar te stellen voor staten om het bijvoorbeeld eenvoudiger te maken om je te laten registreren als kiezer, ongeacht je politieke voorkeur.

Ondertussen ligt er in Washington D.C. een pakket steunmaatregelen op tafel ter waarde van 908 miljard (!) dollar. Dat geld is onder meer bestemd voor mensen die hun baan verloren en voor kleine ondernemers die het door de coronacrisis heel zwaar hebben. Eén van de architecten van dit steunpakket is de Republikeinse senator Mitt Romney, die in 2012 de strijd om het presidentschap verloor van Barack Obama. In tegenstelling tot Moscow Mitch McConnell lijkt Romney bereidwillig om zaken te doen met Democraten. Gloort er daarmee licht aan het einde van de tunnel? En denk jij dat dit na 20 januari een opening biedt voor Joe Biden om beleid gerealiseerd te krijgen?

– – – –

Hoi Stan,

Ik viel bijna van mijn stoel toen ik las dat Texas de uitslag van de verkiezingen wil aanvechten. Het laat zien dat de Republikeinen totaal geen ontzag meer hebben voor het democratische proces. Het is een schande. Het laat ook zien dat ze de stemmen van miljoenen Amerikanen niet serieus nemen en proberen te negeren. Het Hooggerechtshof gaat deze zaak niet behandelen. Ze wezen al een verzoek van de Republikeinen af om de verkiezingsuitslag in Pennsylvania te veranderen.

Dus ook de zaak van Texas zal op niets uitlopen. Trump had zijn hoop op het Hooggerechtshof gevestigd, nu de rechtszaken in de staten op niets uitliepen. Hij hoopte dat de conservatieve meerderheid die er is, doordat hij drie rechters benoemde, hem als nog de verkiezingsoverwinning zou bezorgen. Maar het Hooggerechtshof kijkt naar de feiten en luistert niet naar leugens over fraude en illegale stemmen.

Zo lang Donald Trump zijn verlies niet toegeeft, zorgt dit voor een steeds grotere schade aan de democratie. Het is ook zorgelijk dat er nog steeds heel veel Republikeinen Trump steunen in zijn op leugens gebaseerde beschuldigingen, al brokkelt de steun langzaam af. In een land dat tot op het bot verdeeld is waar men in twee kampen leeft ben ik somber over de toekomst. Als zelfs het democratische proces niet meer heilig is en een groot deel van de Amerikanen waarschijnlijk nooit Joe Biden als legitieme president zullen accepteren, hou ik mijn hart vast. Deel jij mijn sombere mening?

Ha Marco,

Bij alle voordrachten voor de kabinetsposten die Joe Biden tot nu toe naar buiten heeft gebracht, staat één aspect als een paal boven water. Hij neemt geen risico, kiest voor ervaring en gaat geen experimenten aan. Bovendien bedient hij met Lloyd Austin de zwarte kiezersgroep die hem mede het Witte Huis heeft bezorgd. In dat opzicht slaat Biden een dubbele slag, al is het mij nog onduidelijk waarom Michelle Flournoy het uiteindelijk niet is geworden. Zij stond tot voor kort op pole position om de nieuwe minister van Defensie te worden.

Texas bemoeit zich plotseling opzichtig met de verkiezingsuitslag. De staat, geleid door Republikeinen, stapt naar het federale Hooggerechtshof om de uitslagen in Georgia, Michigan, Pennsylvania en Wisconsin ongeldig te verklaren en in het voordeel van Donald Trump te laten uitvallen. Het Hooggerechtshof is niet verplicht de zaak aan te nemen, dus het is überhaupt afwachten of de rechters zich hierover gaan buigen. Bovendien is er in de vier staten geen enkel bewijs gevonden dat er sprake is van verkiezingsfraude, dus het lijkt me vrij onwaarschijnlijk dat rechters aan de uitslag gaan morrelen.

Wat vind jij van de stap van Texas? Is het voor de bühne en om Joe Biden te ondermijnen of toveren ze nog een onverwacht konijn uit de hoge hoed?

– – – –

Hoi Stan,

Dat er een oplossing moet komen voor de miljoenen werklozen is duidelijk. Mensen kunnen de huur of hun hypotheek niet meer betalen en moeten een beroep doen op de voedselbank. Het Congres werkt aan een nieuw steunpakket, maar zo als altijd het geval is, zal er op het laatste moment wel iets bereikt worden. Maar grote structurele oplossingen verwacht ik niet. Daarnaast moet het Congres voor het feestdagenreces ook nog eens zien te worden over een nieuwe begroting. Want anders gaat de overheid op slot, een shutdown. Ook hier zal men op het laatste moment wel weer een tijdelijke oplossing voor vinden. Maar zoals zo vaak is het een tijdelijke oplossing zonder dat er serieus aan een structurele oplossing wordt gewerkt en vooral de minderheidsgroepen worden het hardst geraakt.

Donald Trump maakt zich daar niet druk om. Hij vertrekt voor de kerstdagen naar Mar-a-lago en er wordt gespeculeerd dat hij zich daarna niet meer in Washington laat zien. Trump gedraagt als een kleine kleuter, omdat hij niet krijgt wat hij wil. De staten hebben de uitslag van de verkiezingen gecertificeerd. Georgia heeft voor de derde (!) keer een hertelling gedaan, maar daar kwam net als de vorige twee keer dezelfde uitslag uit: winst voor Joe Biden. Trumps laatste strohalm is dat zogenoemde faithless electorals in het kiescollege hun stem van Biden veranderen naar Trump. Die kans is er, maar het zal de geen invloed hebben op de uiteindelijke uitslag.

Joe Biden wil dat Lloyd Austin, een voormalige generaal, de nieuwe minister van Defensie wordt. Het is opmerkelijk dat Biden voor een voormalige generaal kiest. Het is gebruikelijk dat een burger die geen carrière heeft binnen het Pentagon minister wordt. Maar Trump heeft een precedent geschapen door James Mattis en Mark Esper als minister van Defensie te benoemen. Vind jij dit een goede keuze of zou er iemand moet komen die geen insider is?

Hoi Marco,

Als Donald Trump tot aan 20 januari verder radicaliseert, sluit ik niet uit dat er meer mensen uit zijn regering vertrekken. Dat minister van Justitie William Barr overweegt op te stappen, vertelt het verhaal dat zelfs hij vindt dat Trump te ver gaat. Barr heeft zich altijd volledig aan de president gecommitteerd, maar sinds Barr heeft gezegd dat er geen bewijs voor fraude is gevonden bij de verkiezingen is hun relatie gespannen. Barr heeft slechts gemeld wat een minister van Justitie in dit geval moet doen.

In het recente verleden waren er meer politici van Republikeinse huize die eieren voor hun geld kozen. Denk maar eens aan Paul Ryan, de voormalige voorzitter van het Huis van Afgevaardigden. Een paar maanden voor de grote nederlaag bij de midterms, twee jaar geleden, besloot Ryan te vertrekken. Hij zag de electorale bui hangen. VN-ambassadrice Nikki Haley, genoemd als één van de potentiële kandidaten voor 2024, stapte ook al betrekkelijk snel op. Zogenaamd onder het motto dat ze meer tijd met haar gezin wilde doorbrengen, maar Haley voelde heel goed aan dat ze haar politieke leven niet aan Trump moest ophangen.

Onderliggende problemen zijn ondertussen niet verdwenen. De pandemie woedt stevig door in de Verenigde Staten, omdat er geen serieus beleid is. Richting de feestdagen bouwen straks waarschijnlijk zo’n twaalf miljoen werklozen een forse huurachterstand op. De situatie is penibel. Achter de schermen onderhandelt het Congres over nieuwe steunmaatregelen. Denk jij dat die maatregelen er nog komen als Trump in het Witte Huis zit of is de kans groter dat er pas iets gebeurt als Joe Biden op 20 januari de eed heeft afgenomen?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Donald Trump campagne voerde voor de Republikeinse senatoren David Perdue en Kelly Loeffler deed hij overigens tegen zin in. Trump wil dat het allemaal om hem draait en hij besteedde dan ook het grootste gedeelte van zijn toespraak aan zichzelf en door zijn ongenoegen te uiten over, de in zijn ogen, oneerlijke verlopen verkiezingen.

Je kunt het van twee kanten bekijken. Perdue en Loeffler denken dat de komst van Trump hun achterban motiveert om te gaan stemmen. Maar door Trump te omarmen, die zegt dat de verkiezingen in Georgia oneerlijk zijn verlopen en kiezers beter thuis kunnen blijven omdat het allemaal oneerlijk zal verlopen, is een groot risico. Trump riep de mensen bij de bijeenkomst wel op te gaan stemmen, maar het kan hem niet schelen wat er gebeurt. Hij was er vooral voor zichzelf. Het is schokkend om te zien hoe de Republikeinen in de wurggreep van Trump zitten. David Perdue weigerde met zijn tegenstander, Jon Ossoff in debat gaan en Kelly Loeffler weigerde toe te geven dat Trump echt de verkiezingen heeft verloren. Dat Trump kwam, kan in hun voordeel werken, maar zijn bijeenkomst heeft er niet aan bijgedragen. Kiezers die al sceptisch waren, zullen door Trump nu niet weer vertrouwen hebben in de democratie. Ik vraag me af Perdue en Loeffler daar blij moeten zijn.

The New York Times meldt dat minister van Justitie, William Barr wel eens voor het einde van Trumps termijn kan opstappen. Het lijkt er op dat steeds meer mensen het zinkende schip vroegtijdig willen verlaten en zich niet meer met Trump willen associëren. Dit kan namelijk zorgen voor grote reputatieschade en gevolgen hebben voor een toekomstige (politieke) carrière. Denk jij dat er binnenkort nog meer mensen eieren voor hun geld kiezen en hun ontslag indienen?

Ha Marco,

Het beste dat Joe Biden kan doen als het gaat om het dragen van mondkapjes is ‘to lead by example’. Biden moet zo veel mogelijk een mondkapje dragen, het goede voorbeeld geven. Dat geldt ook voor zijn kabinet en alle medewerkers in het Witte Huis en de ministeries. Biden kan met gouverneurs bellen – vooral de Republikeinse – om hen te bewegen het gebruik van mondkapjes te stimuleren. Ze zullen hem tegenwerken, maar Biden kan ze in elk geval ertoe aansporen. Het zijn, zoals jij al constateerde, de staten die het beleid mogen bepalen, maar Biden kan als president veel invloed uitoefenen door het juiste voorbeeld te geven.

Donald Trump was zaterdag op campagnepad in Georgia, waar de Republikeinen David Perdue en Kelly Loeffler in januari ge- en herkozen te worden voor de Senaat. De president herhaalde tijdens zijn campagnebijeenkomst de bekende riedel dat er sprake is van gestolen verkiezingen en dat hij een groots verliezer zou zijn als hij zeker wist dat hij op een eerlijke manier heeft verloren. Het was voor Trump een hele expeditie, want liever voert hij geen campagne voor partijgenoten.

Perdue en Loeffler hebben zich nu met huid en haar uitgeleverd aan de president met het risico dat ze in januari verliezen van hun Democratische opponenten. Bij winst houden de Republikeinen een kleine meerderheid in de Senaat, bij verlies komt de balans op 50/50 uit en geeft de voorzitter van de Senaat (in Amerika is dat de vicepresident) de doorslag. Denk jij dat Perdue en Loeffler en verstandig aan deden om Trump te laten invliegen en hem opnieuw de democratie te laten ondermijnen? Of is het gewoon een uitstekende tactische zet om de president campagne te laten voeren?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump heeft het al heel lang niet meer over corona. De laatste keer dat hij een bij een bijeenkomst van de taskforce, die onder leiding staat van Mike Pence, was in oktober. Hij gaf nog wel een persconferentie over Operation Warpspeed om aan te kondigen dat er snel een vaccin zou zijn. Maar Trump doet niets aan het grote aantal besmettingen. Ook zegt hij niets over de meer dan 275.000 mensen die inmiddels aan het coronavirus zijn overleden. Na de verkiezingen is Trump alleen maar met zichzelf bezig en kan het hem totaal niet schelen hoe erg de coronacrisis is en hoe het virus om zich heen grijpt. Mitt Romney noemde Trumps leiderschap in de coronacrisis, of beter gezegd het gebrek daar aan, een ‘human tragedy.’

Bij Trump moet je je altijd afvragen of er een strategie achter zit of dat het een impulsieve actie is. Trump zoekt altijd een afleidingsmanoeuvre en door te speculeren om in 2024 mee te doen aan de verkiezingen zorgt dit er voor dat hij het niet over corona hoeft te hebben. Trump weet dat hij op 20 januari het Witte Huis moet verlaten, dus waarom zou hij nog moeite doen. Het landsbelang is Trump allang uit het oog verloren. Dat begon al met zijn claims in de campagne dat poststemmen tot grote fraude zou leiden. Trumps erfenis is dat hij op de momenten dat hij zich presidentieel zou moeten gedragen het land in de kou liet staan. Mede daardoor verloor hij verkiezingen. Dat hij zijn verlies nog niet heeft toegegeven zegt genoeg. Het feit dat Trump met zijn gedrag zelfs de kansen van de twee Republikeinse senatoren in de run offs in Georgia bedreigt, geeft aan dat het hem niets meer kan schelen.

In een interview met CNN zei Joe Biden dat hij graag wil dat Amerikanen honderd dagen een mondkapje dragen. Het probleem is dat hij dit niet kan afdwingen. Hij heeft niet de federale macht om dat te doen. Het dragen van een mondkapje is zelfs politiek geworden. Staten waar Republikeinen aan de macht zijn willen dit niet. Wat denk jij dat Biden moet doen om te zorgen dat men toch gehoor geeft aan zijn oproep?

Hoi Marco,

Na de verkiezingen van 3 november kunnen we niet zeggen dat het Trumpisme dood is. Veel mensen stemden op Donald Trump, zo’n 74 miljoen. Nooit eerder trok een zittende president zo veel stemmers naar zich toe. Hij heeft alleen in dit geval de pech dat Joe Biden meer dan tachtig miljoen stemmen kreeg, een absoluut record. Trump en het Trumpisme zijn niet verdwenen en dat zorgt er meteen voor dat de Republikeinse partij in een spagaat komt. Want houden ze vast een Trump of kiezen ze een nieuwe weg?

In dat laatste geval sluit ik niet uit dat Trump over vier jaar als onafhankelijke kandidaat meedoet. De Ross Perot van de 21ste eeuw. Dat gaat Republikeinen veel stemmen kosten. Bij veel Republikeinen, Moscow Mitch McConnell voorop, gaat het vooral om macht. Die zal zijn knopen tellen. Ik sluit niet uit dat hij zich met huid en haar verkoopt aan Trump, omdat het hem de afgelopen jaren onder meer de kans gaf drie conservatieve rechters te benoemen in het Hooggerechtshof en veel conservatieven in de statelijke rechtbanken. De 2024 hopefulls aan Republikeinse zijde hebben in dat geval het nakijken.

Het aantal coronabesmettingen in Amerika bereikt ondertussen de 200.000 per dag. Een zeer zorgwekkende situatie. Terwijl Trump vooral om zich heen slaat, slaat het virus momenteel alle kanten op in het land. De president heeft de situatie niet onder controle. Denk jij dat zijn ongefundeerde meningen in die toespraak van eergisteren en het laten lekken van zijn plannen om in 2024 een gooi te doen naar een tweede termijn een afleidingsmanoeuvre zijn om het vooral niet over corona te hoeven hebben?

– – – –

Hoi Stan,

Als Barack Obama iets zegt, dan neem ik dat serieus. En ik denk dat de kritiek van de voormalige president terecht is. Dat er hervormingen binnen de politie nodig zijn klopt. De regering van Obama maakte al aanpassingen na de dood van Michael Brown in Ferguson, Missouri in 2014 dat leidde tot veel protesten en plunderingen. Maar om de hele politieorganisatie af te schaffen, zoals sommige aanhangers van Black Lives Matter willen, gaat te ver. Binnen de Democratische partij bestaat er ook niet veel steun voor.

Joe Biden is er ook tegen. De Democraten verloren ook steun in districten waar kandidaten en activisten zich over ‘defund the police’ uitspraken. Ik ben het dus met Obama eens. Door al te radicale standpunten in te nemen over de politie, die onder grote lagen van de bevolking wordt gerespecteerd, zorgt dit er voor dat mensen zich van de Democratische partij afkeren. Dat er verandering nodig is, is evident, maar ook het moet niet doorslaan.

Het is een maand geleden dat de verkiezingen plaatsvonden. De staten Wisconsin, Michigan, Pennsylvania, Arizona en Georgia (na twee keer een hertelling) hebben de uitslag gecertificeerd. Het kiescollege moet op 14 december de uitslag nog bekrachtigen, maar dat lijkt een formaliteit.

President Trump hield volgens hem zelf de belangrijkste speech die hij ooit had gegeven. In een 46 minuten durende monoloog sprak hij over de vermeende kiesfraude en verkondigde hij allerlei leugens over de ‘gestolen’ verkiezingen. Hij snapt onder andere niet waarom de Republikeinen zetels in het Huis van Afgevaardigden wonnen, maar dat hij heeft verloren. Trump snapt blijkbaar nog steeds niet hoe het verkiezingsproces werkt. In de toespraak kwamen allemaal ongefundeerde beweringen en beschuldigingen aan bod die onder andere door rechtbanken zijn afgewezen en zijn ontkracht, omdat er geen enkel bewijs voor is.

In januari komt de Republikeinse partij bij elkaar om te kijken wat de koers moet zijn na het Trump-tijdperk. Voor de bijeenkomst zijn potentiele Republikeinse presidentskandidaten voor 2024 als Nikki Haley, Mike Pence en Tim Scott uitgenodigd. De partij zit in een spagaat. Blijven ze Trump steunen of gaan ze zorgen dat andere Republikeinen de kans krijgen om in 2024 de Republikeinse nominatie binnen te slepen? Wat denk jij dat, ook met oog op de toekomst, de verstandigste keuze is?

Ha Marco,

Laten we eerst even afwachten welk bewijs er naar buiten komt over duistere figuren die met een financiële bijdrage hopen dat Donald Trump ze een pardon verleent. Dat de rechtbank zo’n onderzoek instelt, geeft aan dat er voldoende geluiden zijn om het serieus te nemen. Er zijn de laatste maanden en jaren talloze boeken verschenen over wat er achter de schermen van het Witte Huis gebeurt. We hebben de bovenkant van de ijsberg gezien, maar als Trump eenmaal is vertrokken, volgen er meer verhalen.

Ik ben vooral heel benieuwd naar de perikelen na 3 november. Trump houdt zich grotendeels schuil of staat op de golfbaan. Hopelijk krijgt Bob Woodward een hoop naaste medewerkers aan het praten over de gang van zaken na de verkiezingen. Volgens mij levert dat een bijzonder schokkend en onthullend boek op. Woodward en zijn metgezel Carl Bernstein schreven ook al een dergelijk boek over de laatste dagen van Richard Nixon, nadat hij had aangekondigd af te treden als president vanwege de Watergate-affaire. Oud-medewerkers hebben straks ook geen baan meer. Ik denk dat uitgeverijen voor hen in de rij staan.

Opvallende uitspraken vielen er ook te noteren van Barack Obama. De oud-president bekritiseerde de linkervleugel in de Democratische partij vanwege hun ‘defund the police-retoriek’. De progressieve vleugel pleit voor een radicale herschikking van Amerika’s politieorganisatie. Volgens Obama slaan ze met hun retoriek de plank mis en zorgen ze er alleen maar voor dat potentiële kiezers de partij de rug toekeren. Is deze kritiek van Obama terecht, vind jij?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump ondermijnt het democratische proces en trekt voortdurend de veiligste verkiezingen in de Amerikaans geschiedenis, volgens zijn eigen ministerie, in twijfel. Minister van Justitie, William Barr, maakte bekend dat een onderzoek van het ministerie van Justitie geen bewijs van grootschalige kiesfraude heeft gevonden. De Trump-campagne roept nu dat er niet goed is gezocht, maar het laat zien dat Trumps pogingen om de verkiezingsuitslag in zijn voordeel te beslissen één voor één op niets uitlopen.

In Georgia zijn voor de run offs al meer dan 940.000 stembiljetten per post aangevraagd. Als deze trend zich doorzet, zal er weer massaal, door vooral Democratische kiezers, per post worden gestemd. Trump richt zijn pijlen ook op de gouverneur van Georgia, Brian Kemp, die weigert om Trumps oproep om de verkiezingsuitslag ongeldig te verklaren op te volgen. Ik denk wel dat de Republikeins kiezers gaan stemmen, maar het feit dat Trump roept dat de verkiezingen toch niet eerlijk zullen verlopen, zal de opkomst niet ten goede komen. Ik denk dat hoe langer Trump spreekt over fraude en andere complottheorieën blijft rond strooien over de legitimiteit van de verkiezingen de Democraten meer kans geeft. Republikeinen vragen Trump hiermee op te houden, omdat het hun kansen schaadt.

In de laatste weken van Trumps presidentschap lijkt Amerika langzaam in een bananenrepubliek te veranderen. Een rechtbank maakte een onderzoek openbaar waaruit blijkt dat mensen die wel eens vervolgd kunnen worden mensen in het Witte Huis en Trump proberen om te kopen om gratie te krijgen. Veel is nog onduidelijk en namen worden niet genoemd. En Trump doet het onderzoek af als “fake news.” Dat dit soort nieuws nu naar buiten komt, ongeacht wat er van waar is, geeft aan dat de democratie zich op een glijdende schaal begeeft. Omkoping en andere duistere zaken lijken in het Trump-tijdperk eerder regel dan uitzondering te zijn. Hoe kijk jij hier tegen aan?

Hoi Marco,

Dat Joe Biden serieus overweegt om Neera Tanden te nomineren voor het bureau dat de federale budgetten overziet, is denk ik vooral een tactische. Ze staat bekend als links en Biden moet de progressieve achterban te vriend houden. Als ze straks niet door de hoorzittingen van de Senaat komt, kan Biden in de beeldvorming mooi zeggen dat hij het in elk geval heeft geprobeerd. We hebben vaker geconcludeerd dat Biden op een dun koord zijn balanceerkunstje moet doen. Dit is daar een mooi voorbeeld van.

Dat sommige Republikeinen nu proberen om aan de hand van kiesmannen de uitslag van de verkiezingen om te draaien, is een gotspe. Moet je eens voorstellen als de Democraten dit zouden proberen. Het land was te klein geweest, de kritiek van Republikeinen zou ongekend hard zijn. We zitten ondertussen vier weken na de verkiezingen. Donald Trump heeft verloren en spartelt nog steeds tegen. Hij haalde wel 150 miljoen dollar op om de uitslag aan te vechten. Veel geld, als je het mij vraagt, maar op 20 januari is voor hem echt het moment aangebroken om te vertrekken. Volgens NBC News weigert hij Biden te ontvangen op het Witte Huis en wil hij niet bij de inauguratie zijn.

Voor Republikeinen dreigen er meer problemen. De boodschap van Trump dat er sprake is van gestolen verkiezingen (waar geen enkel bewijs voor is) kan in januari in Georgia zorgen voor een lage opkomst bij de run offs voor de twee Senaatszetels. Republikeinen vrezen dat hun kiezers gedemotiveerd zijn om te komen opdraven. Vind jij dat een waarschijnlijk scenario of denk je dat Republikeinen sowieso wel gaan stemmen?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Joe Biden kiest voor een communicatieteam dat geheel uit vrouwen bestaat, vind ik een goede zet. Het laat zien dat hij wil dat zijn team echt een afspiegeling van de samenleving moet zijn. Vrouwen kijken toch anders tegen zaken aan en communiceren ook op een andere manier. Het feit dat hij Jennifer Psaki aanstelt, die van 2015 tot 2017 ook op de communicatieafdeling van het Witte Huis werkte, geeft aan dat Biden hier ook weer voor oudgedienden en mensen met ervaring kiest. Psaki wordt de perswoordvoerder en volgt Kayleigh McEnany op. In tegenstelling tot McEnany verwacht ik dat Psaki wel journalisten rustig te woord staat en niet voortdurend leugens staat te verkondigen. Hoogstwaarschijnlijk wordt de dagelijkse persconferentie ook weer in ere hersteld.

Over samenwerking met de Republikeinen en of er consensus mogelijk is, ben ik niet heel erg optimistisch. Al jaren is het politieke klimaat verziekt. Beide partijen hebben hun hakken in het zand gezet. Het gevolg daarvan is dat het vertrouwen in de politiek tot een dieptepunt is gedaald. Daarom is de hoge opkomst tijdens de verkiezingen (meer dan 150 miljoen mensen brachten hun stem uit) zo opmerkelijk. Maar als er de komende vier jaar geen fundamentele veranderingen plaatsvinden – en die kans is groot – dan zullen veel kiezers (opnieuw) teleurgesteld raken in de politiek. Als je dan ook nog een president hebt gehad die de afgelopen vier jaar elk democratisch proces heeft ondermijnd en democratische instituties niet respecteert dan stemt mij dat somber.

De staten Wisconsin en Arizona hebben nu ook de uitslag van de verkiezingen gecertificeerd en daarmee zijn de juridische mogelijkheden voor Donald Trump om nog iets aan de uitslag te veranderen uitgeput. Het is de laatste stuiptrekking van een wanhopige president en zijn partij om de uitslag nog te veranderen. Trump hoopt nu dat de kiesmannen in het kiescollege hun stem anders uitbrengen dan van ze wordt verwacht, maar dat er veel zogenoemde faithless electors zijn is klein. In sommige staten is het verboden en staat er een boete of een gevangenisstraf op.

Joe Biden overweegt Neera Tanden te nomineren voor het bureau dat de federale budget overziet, het Office of Management and Budget. Tanden is nu de directeur van de linkse denktank Center for American Progress en heeft een uitgesproken mening. Ze kan rekenen op fel verzet van de Republikeinen in de Senaat, maar ook van fanatieke Bernie-supporters. De kans dat ze eenvoudig door de hoorzitting komt, is klein. Waarom denk jij dat Biden toch de gok met haar neemt?

Ha Marco,

In de vijf punten die door The Hill zijn opgesteld, kan ik me prima vinden. De grootste uitdagingen voor Joe Biden liggen vanaf 20 januari in het bestrijden van de pandemie, het herstellen van de economie en het verminderen van de polarisatie. Automatisch betekent dit dat Biden deals moet kunnen maken met het Congres, waarvan de Senaat vermoedelijk nipt in Republikeinse handen blijft. Als hij die impasse kan doorbreken, is dat al een enorm succes, want als er een Democraat in het Witte Huis zit, zijn Republikeinen op z’n zachtst gezegd weinig bereidwillig om mee te werken.

Biden moet de Republikeinen mee zien te krijgen en tegelijkertijd de progressieve vleugel van de Democratische partij tevreden houden. Het wordt balanceren op een dun koord. Bij elke voordracht van een minister laten ze zich horen. De progressieve vleugel weet hoeveel macht ze hebben. Daarom zou een forse investering in infrastructuur één van de topprioriteiten van de regering-Biden moeten zijn. Dan heb ik het niet alleen over wegen, bruggen, stations en vliegtuigen, maar ook over de bouw van nieuwe scholen, de ontwikkeling en aanleg van hogesnelheidslijnen en -treinen. Iedereen in Amerika – het rijkste land ter wereld – zou over snel internet moeten beschikken. Uitdagingen genoeg dus.

In het hevig gepolariseerde Washington D.C. – en de rest van het land – betwijfel ik of er consensus mogelijk is. De pandemie legde dit jaar alle zwakke plekken bloot in de Amerikaanse samenleving en de manier waarop zaken zijn georganiseerd. Veel mensen zien in dat verandering noodzakelijk is, maar daarvoor is bereidheid bij politici nodig om over de eigen schaduw heen te stappen. Daar staan ze op Capitol Hill niet om bekend.

Biden stelt trouwens zijn communicatieploeg samen die helemaal uit vrouwen bestaat. Daar is niets mis mee. Wat vind jij van deze zet en welke voordelen denk jij dat deze groep uit alleen vrouwen bestaat?

– – – –

Hoi Stan,

Hoe langer Donald Trump doorgaat met het ontkennen van de uitslag van de verkiezingen, hoe groter en pijnlijker de nederlaag wordt. Alle juridische mogelijkheden, nu ook Wisconsin de uitslag van de verkiezingen in het voordeel van Joe Biden heeft gecertificeerd, zijn eigenlijk op. Maar Trump zal blijven ontkennen dat de verkiezingen eerlijk zijn verlopen. Hij gaf wel aan dat hij het Witte Huis zal verlaten als het kiescollege, dat op 14 december bij elkaar komt, Joe Biden als winnaar aanwijst.

Hij zal nadat alle kiesmannen hun keuze hebben gemaakt en alle opties om alsnog de verkiezingen te winnen zijn uitgeput, zijn nederlaag moeten accepteren. Een concession speech komt er denk ik niet. En daarnaast zal Trump blijven zeggen dat Biden een onwettige president is. Daarmee probeert hij het democratische proces in een kwaad daglicht te zetten en ondermijnt hij de democratie.

Het communicatieteam van Joe Biden bestaat geheel uit vrouwen. Zo zitten er oudgedienden in die ook in de regering Obama werkten en mensen die werkten voor de campagne van Biden.

Website The Hill zette de vijf belangrijkste problemen en uitdagingen voor president Joe Biden op een rij. Daaronder vallen natuurlijk het bestrijden van de coronacrisis en de economische malaise met een grote werkloosheid. Maar ook de polarisatie (Biden wil het land weer verenigen), samenwerken met het Congres en de (her)definiëring van het presidentschap. Met andere woorden kunnen we na vier jaar zeggen dat er een soort van Biden-doctrine is of niet. Wat vind jij van deze vijf punten en wat mag er eigenlijk niet ontbreken?

Hoi Marco,

Dat Donald Trump met zijn gedrag en uitspraken de democratie in Amerika ondermijnt, is bijzonder zorgwekkend. In zijn eigen partij heerst diezelfde gedachte, al zijn er maar een paar mensen die er iets van durven te zeggen. De rest heeft zich uitgeleverd aan de president, ook de presidentskandidaten voor 2024 die namens de Republikeinen een gooi willen doen. Zonder het toe te geven omarmen ze zijn retoriek en zijn stelselmatige ondermijning voor alles waar Amerika voor staat.

In Georgia kan dat begin januari flink tegen de partij gaan werken. Republikeinse kiezers kunnen teleurgesteld thuisblijven, omdat het volgens de president toch geen zin heeft te gaan stemmen. Dat is de ene kant van het verhaal. Aan de andere kant weten diezelfde kiezers in Georgia dat zij het lot van een effectief presidentschap van Joe Biden in handen hebben. Verliezen de Democraten in Georgia één van de twee zetels (of allebei), dan koerst het land af op een historisch diepe politieke impasse. Moscow Mitch McConnell gaat Biden niet helpen, tenzij Biden aan alle Republikeinse voorwaarden voldoet. Kortom, het kan twee kanten op. Ook hier geldt: opkomst geeft de doorslag.

In Wisconsin bleek uit de hertelling van de stemmen dat Joe Biden definitief Donald Trump heeft verslagen in die staat. De basis voor Trump om nog langer protest aan te tekenen tegen de verkiezingsuitslag wordt met de dag wankeler. Het is allang niet meer legitiem dat hij zich op deze wijze blijft verzetten tegen zijn nederlaag. Toch verwacht ik dat hij op z’n vroegst na 14 december, als alle kiesmannen hun keuze kenbaar hebben gemaakt, de handdoek in de ring gooit. Wat denk jij?

– – – –

Hoi Stan,

Wat de Democraten in Georgia hebben gedaan, is iets waar ze jaren aan hebben gewerkt. Door het harde werk van onder andere Stacey Abrams wist Joe Biden de Peach State te winnen. De Democraten hebben nu het momentum en daar zouden ze van kunnen profiteren. Aan de andere kant doen Democraten het over het algemeen slecht in run offs. En Georgia blijft een overwegend Republikeinse staat. Als de Democraten hun achterban weer zou kunnen motiveren als in ze aanloop naar 3 november hebben gedaan, dan maken ze in januari een kans. En het van tot deur gaan om kiezers over te halen om te gaan stemmen is nog steeds heel effectief, ook tijdens een pandemie. De Republikeinen zullen het zeker doen.

Maar er speelt nog iets anders mee bij de verkiezingen in Georgia. En dat is het vertrouwen in het democratische proces. Kortom, eerlijke verkiezingen. Donald Trump roept dat de verkiezingen van hem zijn ‘gestolen’, omdat er op grote schaal is gefraudeerd en er illegale stemmen zijn uitgebracht. Daar is totaal geen bewijs voor, maar hoe harder hij dat roept en zijn verlies niet wil toe geven ondermijnt hij het democratische proces. Hij wakkert zo het gevoel aan dat kiezers denken dat ze niet hoeven te gaan stemmen, omdat de verkiezingen toch niet eerlijk zullen verlopen. Ze verliezen het vertrouwen in de democratie. En dat is een zorgelijke ontwikkeling. Denk jij dat de retoriek van Trump over oneerlijke verkiezingen de Republikeinse senatoren in de run offs helpt of juist schaadt?

Ha Marco,

Dat Donald Trump blijkbaar overweegt om tijdens de inauguratie van Joe Biden zijn gooi naar een tweede termijn in 2024 aan te kondigen, zegt alles over zijn state of mind. Hij heeft geen enkel respect voor het democratische proces in het land of het aanzien van zijn ambt, laat staan de uitslag bij een nederlaag. Joe Biden heeft ondertussen ruim zes miljoen stemmen meer dan Trump en passeerde als eerste presidentskandidaat in de geschiedenis de tachtig miljoen stemmen. Trump kan op 20 januari wel een evenement organiseren dat aandacht trekt, maar vanaf die dag ligt het grootste deel van de media-aandacht bij Biden. Dat zal Trump fors tegenvallen.

Dan Bidens plan om de studieschuld van studenten tot 50.000 dollar kwijt te schelden. Dat kost Amerika zeker veel geld, maar Biden zal wel moeten. De progressieve vleugel van de partij, met daarin veel studenten, bezorgde Biden mede de winst. De druk van Bernie Sanders en Elizabeth Warren om progressief beleid door te voeren, is groot. Biden moet het in elk geval serieus proberen en kan dat doen door het in een pakket te stoppen met meer financiële maatregelen. Heel simpel, de Republikeinen zullen overal tegen zijn en doen er vanaf 20 januari alles aan om zijn presidentschap te ondermijnen. Zeker als ze de Senaatszetels in Georgia winnen.

Democraten lijken te hebben geleerd van hun fouten tijdens de afgelopen campagne. Vooral in Florida ging het niet goed. Republikeinen gingen daar ook tijdens de pandemie van deur tot deur om kiezers over te halen. Met succes want de Republikeinse partij deed het verrassend goed in de Sunshine State. Democraten kopiëren die tactiek nu Georgia. Ze moeten er alles uit de kast trekken om Biden niet als lame duck president te laten beginnen. Denk jij dat deze tactiek kans van slagen heeft in het doorgaans Republikeinse Georgia?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump is onvoorspelbaar, dus of hij bij de inauguratie van Joe Biden is, blijft speculeren. Maar ik acht de kans vrij klein. Als hij moet toezien hoe zijn rivaal de eed aflegt, is dat een te grote deuk in zijn ego. Hij is een narcist en het feit dat het op 20 januari allemaal om Joe Biden en Kamala Harris draait en niet om hem is iets wat hij denk ik lastig kan verkroppen. Dus de kans dat hij er bij is, is klein. Trump zal tot het laatste moment zorgen dat het om hem gaat. Dat hij nog één keer de aandacht krijgt.

Hij zal niet als een dief in de nacht vertrekken, maar zal met grote trom en veel bombarie vertrekken. Hij is immers een showman en zijn presidentschap was een realitysoap. In zijn hoofd is hij al bezig met de volgende stap. The Hill meldt dat Trump zijn campagne voor 2024 wel eens tijdens de inauguratie van Biden kan aankondigen. Zo zorgt hij voor afleiding en aandacht en dat zullen we de komende vier jaar vaker gaan zien.

Eén van de plannen Joe Biden is om van mensen die een studieschuld hebben tot 50.000 dollar deze kwijt te schelden. Uit een peiling blijkt dat 60 procent van de Amerikanen daar voor is. Het is een zeer gewaagd plan wat de overheid veel geld gaat kosten. De Republikeinen zullen hier niet mee akkoord gaan en daarom vraag ik mij af waarom Biden dit soort progressieve plannen presenteert waarvan hij weet dat het geen kans van slagen heeft. Ik weet dat hij het moet proberen, maat ik ben bang dat deze plannen verzanden in eeuwige debatten en vertraging. Wat vind jij?

Hoi Marco,

Jongeren warm maken voor de Republikeinse partij klinkt voor mij bijna hetzelfde als ouderen warm maken voor het schrappen van de studieschuld van jongeren. Dat wordt heel lastig. Zolang het Trumpisme zegeviert en Moscow Mitch McConnell het in de partij voor het zeggen heeft, ben ik niet enthousiast dat ze de harten van jongeren verwarmen. De GOP heeft de slag naar de 21ste eeuw al lang geleden gemist. Dat ze nu een geweldig pak slaag hebben gekregen van jongeren, is daar één van de bewijzen van.

De Republikeinse partij doet er alles aan om het stemmen te ontmoedigen. Ze steken hun hand niet uit naar jongeren die tot hun nek in de studieschulden zitten. Amerikaanse jongeren worden steeds progressiever terwijl de Republikeinse partij is verworden tot een vrij extreem ideologische beweging die pleit voor een kleine overheid, lage belastingen voor rijken en continu bezig is met het ondermijnen van het democratische proces door stemlokalen te sluiten en het aanmelden voor stemmen zo ingewikkeld mogelijk te maken.

De vraag richting de komende jaren is wie die handschoen oppakt. Zolang Trump boven de markt blijft hangen om een tweede termijn te winnen, acht ik de kans dat jongeren zich massaal bij de GOP gaan aansluiten bijzonder klein. Ik denk dat de handelswijze van Trump in de transitie richting Joe Biden ook bij jongeren op weinig sympathie kan rekenen. De president weigert te zeggen of hij op 20 januari aanwezig bij de inauguratie van zijn opvolger. Wil jij eens in zijn hoofd kruipen? Is Trump erbij of vertrekt hij in januari als een dief in de nacht?

– – – –

Hoi Stan,

Over het feit dat Donald Trump zichzelf geen gratie kan verlenen verschillen de meningen. Als Trump dit wel doet dan kan hij voor federale misdrijven niet meer vervolgd worden. De kans bestaat ook dat Joe Biden Trump gratie verleent om zo de Trump-aanhangers tegemoet te komen en omdat hij het land wil verenigen. De kans lijkt me overigens klein. Biden kan er ook voor kiezen om het aan het ministerie van Justitie over te laten. Maar ga er maar vanuit dat de aanklagers in New York na 20 januari hun onderzoeken naar Trump en zijn familie gaan intensiveren. Hij kan zo maar voor veel verschillende zaken, zoals corruptie en aanranding worden aangeklaagd. Welke rechtszaken er ook worden aangespannen, ze gaan maanden of jaren duren.

Met de keuze voor Michèle Flournoy als minister van Defensie geeft Biden aan dat hij wil dat zijn kabinet een afspiegeling is van de Amerikaanse samenleving. Een vrouwelijke minister van Defensie zou historisch zijn en ze heeft veel ervaring. Ze was plaatsvervangend minister voor strategie op het ministerie onder Bill Clinton en onder de regering Obama was ze plaatsvervangend minister voor defensiebeleid. Ze heeft ervaring en weet haar weg in het Pentagon. Ik denk dat de keuze voor Michèle Flournoy een verstandige is. Biden kiest hier ook weer voor competentie.

Donald Trump heeft voor het eerst gezegd dat hij het Witte Huis zal verlaten als het kiescollege, dat op 14 december bij elkaar komt, Joe Biden als president aanwijst. Hij wilde niet zeggen of hij bij de inauguratie van Biden aanwezig zal zijn.

Er worden steeds meer cijfers bekend over hoe verschillende delen van het Amerikaanse electoraat stemde tijdens de verkiezingen. Donald Trump deed het onder jongeren erg slecht. Niemand in de Trump-campagne dacht dat hij zo laag zou scoren onder 18-29 jarigen. Joe Biden won de stem van jongeren met 20 procent verschil van Trump. De demografie van het electoraat verandert snel en willen de Republikeinen in de toekomst een groot deel van het electoraat aanspreken dan moet er wat gebeuren. Wat moet de Republikeinen en Trump volgens jou doen om te zorgen dat jongeren zich voelen aangetrokken tot de Grand Old Party?

Ha Marco,

De gratie van Donald Trump aan Michael Flynn kun je indirect zien als een concessie dat Joe Biden heeft gewonnen. Trump weet namelijk dat hij zijn voormalige nationale veiligheidsadviseur alleen een pardon kan verlenen als hij president is. Op 20 januari om 12.00 Eastern Standard Time in Amerika wordt Biden zijn opvolger en is Trump weer normaal staatsburger. Dan heeft hij die invloed niet meer. Ik sluit niet uit dat hij meer duistere figuren op vrije voeten stelt.

Overigens is dit niet het eerste pardon Trump verleende. De president sprak tijdens zijn presidentschap 29 keer gratie uit voor veroordeelde mensen, onder wie Lewis Scooter Libby, de voormalige stafchef van Dick Cheney. Hij hakte vaker met dit bijltje en ik kan me voorstellen dat er meer volgen. Tegen zijn voormalige adviseur Steve Bannon lopen onderzoeken, maar wat dacht je van Trump zelf? Officieel kan hij zichzelf geen gratie verlenen, maar hij kan een deal maken met vicepresident Mike Pence. Trump kan afstand doen van het ambt. Dan wordt Pence tot en met 20 januari president. Die kan Trump gratie verlenen voor federale misdrijven. Op statelijk niveau is het een ander verhaal.

Er is ook nog wat goed nieuws voor de Democraten, midden in het gevecht om de koers van de partij. Biden gaat zo goed als zeker Michèle Flournoy voordragen als nieuwe minister van Defensie. Zij krijgt de steun van progressieven en die heeft Biden hard nodig om zijn agenda te realiseren. Flournoy zou bij goedkeuring van de Senaat de eerste vrouwelijke minister van Defensie worden. Vind jij haar een goede keuze voor deze positie?

– – – –

Hoi Stan,

De Democratische partij moet een duidelijke koers kiezen. En daar ligt precies het probleem. Een progressieve kandidaat kan eenvoudig in Brooklyn of in Minneapolis een herverkiezing winnen. Kijk maar naar respectievelijk Alexandria Ocasio-Cortez en Ilhan Omar. Maar een progressieve kandidaat zou in het Michigan of Indiana veel moeilijker hebben. Dat is waarom gematigde en progressieve Democraten verschillende richtingen op willen met de partij.

De Democraten ontkomen er niet aan om aan zelfreflectie te doen. Waarom ging het zo mis in een staat als Florida? En waarom stemden zoveel latino’s in het zuiden van Texas op Donald Trump? Daarnaast moet er iets veranderen aan de status quo? De belangrijkste probleem is dat de Democraten die het nu in het Huis van Afgevaardigden voor het zeggen hebben allemaal ruim boven de 70 jaar zijn. Dan is het tijd om het stokje over te dragen. Je ziet het overal in de Democratische partij. Men durft niet toe te geven dat het tijd is voor een nieuwe generatie. Daarom is de president-elect 78 jaar.

Daarom is het verstandig dat Biden de relatief jonge Kamala Harris heeft gekozen als zijn rechterhand. Dit zou voor veel oudere Democraten een signaal moeten zijn. Maar tot nu toe hebben ze dat nog niet opgepakt. Dus willen de Democraten in 2022 de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden behouden, dan moeten ze een duidelijke koers kiezen. Daar moet flink over gedebatteerd worden. Een nieuwe leiding zou kunnen zorgen voor nieuw elan en dat iedereen weer op één lijn zit. Ze kunnen bijvoorbeeld kijken waarom ze het in 2018 zo goed deden.

Donald Trump verleende niet alleen gratie aan een kalkoen, zo als gebruikelijk is tijdens Thanksgiving. Hij verleende ook gratie aan zijn veroordeelde voormalige nationaal veiligheidsadviseur, Michael Flynn. Flynn moest vertrekken omdat hij gelogen had tegen de FBI over contacten met de Russische ambassadeur. Trump verleent Flynn nu gratie. Nu is het gebruikelijk dat de president vlak voor zijn vertrek gratie verleent aan mensen. Wat vind jij hier van en welke mensen kunnen nog meer rekenen op gratie van Trump?

Hoi Marco,

Het gemor van de progressieven in de Democratische partij is me niet ontgaan. Veel te voorbarig, want Joe Biden heeft nog flink wat kabinetsposten te verdelen. Eerder deze week kwamen we al tot de conclusie dat de president-elect er verstandig aan doet om op belangrijke posities ervaren mensen te posteren. Er is geen tijd voor experimenten. Natuurlijk was het mooi geweest als Elizabeth Warren kon toetreden tot de regering, maar de situatie in de Senaat laat het niet toe.

Dit neemt niet weg dat Biden de progressieve agenda van Warren en Bernie Sanders deels moet omarmen. Er gaan al geluiden dat Biden in zijn eerste week de studieschulden van Amerikanen wil kwijtschelden tot 50.000 dollar. Dat zou al een enorme stap in de goede richting zijn. Biden moet Warren en Sanders het gevoel geven dat hij ze belangrijk vindt, dat hij ze serieus neemt, maar dat Biden en Sanders ook snappen dat hij niet de volledige progressieve agenda zomaar door het Congres kan jassen. Maar in de Senaat heeft hij ze keihard nodig. Afhankelijk van de uitslagen in de run offs in Georgia zie ik het namelijk niet snel gebeuren dat Moscow Mitch McConnell bereidwillig is om deals te sluiten. Sterker, tot op heden heeft hij Biden niet eens gefeliciteerd.

Democraten hebben nog een ander probleem. Het verlies van zetels in het Huis van Afgevaardigden is een groot probleem, ondanks dat ze de meerderheid hebben. Progressieven wijzen naar gematigden en gematigden naar progressieven. Er zouden op het hoogste niveau slechte beslissingen zijn genomen. Wat zou er in jouw ogen moeten gebeuren om de partij daarin op één lijn te krijgen en ervoor te zorgen dat de Democraten over twee jaar de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden behouden?

– – – –

Hoi Stan,

De bewering van Donald Trump dat de beurs zou instorten als Joe Biden zou worden gekozen tot president was op niets gebaseerd. Dat de Dow Jones naar een hoogtepunt schoot is inderdaad goed nieuws. Beleggers zijn blij, maar de loodgieter in Nebraska en de horecaondernemer in Texas hebben er niets aan. Deze mensen wachten totdat de politici in het Congres het eens worden over een nieuw coronasteunpakket, zodat zij weer boodschappen kunnen doen en benzine kunnen tanken.

Joe Biden moet naast het bestrijden van de pandemie en de economische malaise ook iets doen aan de belabberde staat van de infrastructuur. Wegen, bruggen en vliegvelden moeten nodig opgeknapt of vervangen worden. Dat levert duizenden banen op. Ik denk dat hij ook met zo’n plan Republikeinen kan overtuigen. Het zou ook de economie enorm helpen.

We hebben het er al eerder kort over gehad, maar de kans dat Elizabeth Warren en Bernie Sanders een kabinetspost in de regering-Biden krijgen wordt steeds onwaarschijnlijker. Biden heeft aangegeven dat hij ze in de Senaat nodig heeft om zijn ambitieuze en progressieve agenda er door te krijgen. Dat kan wel eens erg lastig worden. De marge is erg klein. Denk jij ook dat Biden er verstandig aan doet om Warren en Sanders geen kabinetspost aan te bieden, hoe graag progressieven dat ook willen?

Ha Marco,

De keuzes van Joe Biden zijn tot nu toe prima te volgen. Op cruciale posities zoals Financiën, Buitenlandse Zaken, Homeland Security en de functie van nationale veiligheidsadviseur moet je geen beginnelingen zetten. Natuurlijk, ik snap best dat sommige medewerkers van Biden daar niet gelukkig mee zijn. Anderzijds zijn er nog duizenden functies die Biden en zijn team moeten invullen. Laat ze eerst even afwachten om te kijken welke mensen voor die posities worden voorgedragen. Er is (nog) geen reden tot paniek.

Team Biden snapt ook heel goed dat de progressieve vleugel moet worden bediend. Ook is het tijd voor vers bloed. Daarom hoop ik dat Biden aan Pete Buttigieg denkt, wat mij betreft toekomstig presidentieel materiaal. Eric Garcetti krijgt zeer waarschijnlijk ook een belangrijke kabinetspost. De huidige burgemeester van Los Angeles is bepaald geen insider in Washington D.C. Laten we het complete plaatje afwachten. Iedereen tevreden houden, gaat niet, maar ik snap volledig dat Biden voor de topfuncties niet aan experimenten begint.

Goed nieuws ook vanaf Wall Street, waar de Dow Jones gisteren piekte, nadat Donald Trump bekendmaakte dat de transitie naar de regering van Joe Biden in gang wordt gezet. Amerika kan midden in deze pandemie en economische crisis wel wat goed nieuws gebruiken. De angst (aangewakkerd door de Trump-campagne) dat winst van Biden de economie veel schade ging berokkenen, komt voorlopig niet uit. In hoeverre gaat dit Biden helpen na 20 januari? En waar moet Biden zich naar jouw idee – behalve de pandemie en economische situatie – vooral óók op focussen na zijn inauguratie?

– – – –

Hoi Stan,

De druk op Trump is de afgelopen tijd opgevoerd door de ‘volwassenen in de kamer’. Zij hebben er langzaam bij de president op aangedrongen dat hij toch echt moet zorgen dat een volgende regering het fatsoenlijk zal moeten kunnen overnemen. Anders zal zijn presidentschap de geschiedenis ingaan als een schande voor het land, voor het zo ver al niet is. Maar Trump geeft zijn verlies nog niet toe, dus waarom hij toch de opdracht aan de General Services Administration (GSA) heeft gegeven om de transitiepapieren te ondertekenen, is mij een raadsel.

Een reden kan zijn dat Trump ziet dat zijn rechtszaken die hij heeft aangespannen weinig uithalen. De staten Michigan en Pennsylvania hebben uitslag van de verkiezingen gecertificeerd, dus dat kan hij dat niet meer veranderen. Trump richt zijn pijlen nu op Georgia en Wisconsin, maar ook daar zal het uitlopen op niets. Het is schrijnend om te zien. De nederlaag wordt alleen maar pijnlijker.

Dat Joe Biden nu de financiële en fysieke middelen krijgt, is een goede zaak. Amerika kampt met grote bedreigingen en staat voor grote uitdagingen. Men kan zich vanaf 20 januari niet veroorloven om tijd verloren te laten gaan. Aangezien Trump zijn verlies weigert toe te geven, zal er voorlopig geen ontmoeting tussen Joe Biden en hem komen in het Witte Huis. Ik denk dat Donald Trump dit blijft uitstellen en het zou mij ook niet verbazen als die ontmoeting er helemaal niet komt. Trump is onvoorspelbaar en is er niet de persoon naar om anderen met alle egards te behandelen. Het zou mij ook niet verbazen als hij niet bij de inauguratie van Biden is.

Joe Biden benoemt op dit moment mensen die ook in de Obama-regering en het Obama-tijdperk een belangrijke positie hadden. Zo heeft Biden John Kerry aangesteld als speciale gezant voor het klimaat en Janet Yellen wordt minister van Financiën. En sommige Biden medewerkers zijn daar niet blij mee. Vind jij het een goede ontwikkeling dat Biden zo veel voormalige Obama medewerkers aanstelt of is er juist vers bloed nodig?

Hoi Marco,

Gouverneur Gavin Newsom moet in Californië vooral goed luisteren. Dus als de druk op hem groot is om een zwarte vervangster aan te wijzen voor de opgevallen Senaatszetel in Californië, dan moet hij dat serieus in overweging nemen. The Golden State is normaliter veilig voor de Democraten, maar ze kunnen het zich simpelweg niet veroorloven die zetel te verliezen. Daarmee spelen ze de Republikeinen in de kaart om zoveel mogelijk beleid van de regering-Biden te dwarsbomen.

In de Republikeinse partij begint het steeds meer te rommelen. Nationale veiligheidsexperts drongen er gisteren bij president Donald Trump op aan zijn verlies toe te geven en transitie te starten naar de regering van Joe Biden. De experts zien het handelen van Trump als een regelrecht gevaar voor de nationale veiligheid in een tijd waarin Amerika een wereldwijde pandemie bevecht en serieuze bedreigingen ontvangt van terroristische groeperingen.

Vannacht Nederlandse tijd kwam het hoge woord eruit. Via Twitter liet Trump weten dat Emily Murphy van de General Services Administration de papieren kan ondertekenen om de transitie in gang te zetten. Drie weken na de verkiezingen lijkt er dus eindelijk schot in de zaak te komen. Trump zal achter de schermen blijven vechten om zijn gelijk te halen (hij vindt dat hij de verkiezingen heeft gewonnen), maar Biden krijgt waar hij recht op heeft: financiële middelen, kantoorruimte en de mogelijkheid om zijn presidentschap op een redelijk normale manier voor te bereiden.

Trump heeft Biden nog niet uitgenodigd voor de gebruikelijke bespreking in het Witte Huis. Wat denk jij? Een kwestie van tijd of blijft de president dit moment uitstellen?

– – – –

Hoi Stan,

De keuzes van Joe Biden zeggen mij dat hij voor ervaring kiest. Daarnaast kiest hij voor mensen die hij vertrouwt. Mensen met wie Biden samenwerkte tijdens het presidentschap van Barack Obama. Dat geldt bijvoorbeeld voor Antony Blinken die minister van Buitenlandse Zaken wordt. En Biden kiest mensen die een belangrijke rol in zijn campagne hebben gespeeld. Vertrouwen en ervaring zijn voor Biden de belangrijkste criteria waar iemand aan moet voldoen. Daarbij komt Biden de Republikeinen ook tegemoet.

De kans dat Blinken door de Republikeinen wordt geblokkeerd, is veel kleiner dan als Biden een progressieve kandidaat voor deze positie naar voren had geschoven. Jake Sullivan, die onder andere voor Hillary Clinton werkte, wordt de nationale veiligheidsadviseur. Daar zullen de Republikeinen minder blij mee zijn. Maar voor deze post is geen goedkeuring nodig van de Senaat. De keuze van Linda Thomas-Greenfield als ambassadeur bij de Verenigde Naties is ook logisch. Ze is een diplomaat die al decennia meeloopt.

Biden kiest dus mensen die ervaren zijn en meteen vanaf dag één klaar staan en het beleid van Trump kunnen terugdraaien. Biden realiseert zich dat schade die Trump heeft aangericht groot is en er mag geen tijd verloren gaan. Dus een inwerkperiode is er niet. Ervaren mensen hebben die niet nodig. Het zijn verstandige keuzes, al zal de progressieve vleugel van de partij wellicht enigszins teleurgesteld zijn.

De gouverneur van Californië. Gavin Newsom, heeft een vervanger voor vicepresident-elect Kamala Harris op het oog. Maar Democratische donoren zijn niet zo blij met die keuze. Zij roepen Newsom op om een persoon van kleur (lees: zwart) te kiezen om Harris op te volgen. Vind jij ook dat Newsom na deze oproep moet luisteren?

Ha Marco,

As Ohio goes, so goes the nation. Het is een oud adagium dat al lange tijd dienst doet, behalve dit jaar. Joe Biden versloeg Donald Trump. Sinds 1944 kwam nog één keer eerder voor dat de uiteindelijke winnaar van de presidentsverkiezingen niet in Ohio won. In 1960 gaven de inwoners van Ohio de voorkeur aan Richard Nixon, maar was het John F. Kennedy die het presidentschap veroverde. Dat is zestig jaar geleden. Dat Biden Ohio niet won en toch president-elect is, hoeft dus niet alles te zeggen. Het kan een incident zijn. Andere staten worden misschien wel belangrijker.

Dat heeft alles te maken met demografische veranderingen. Kijk maar eens naar Texas. Het gaat geen tien jaar meer duren, voordat een Democratische presidentskandidaat The Lone Star State op zijn naam schrijft. In Arizona was dit jaar de rancune tegen Trump heel groot. Tijdens de campagne van 2016 zei Trump over John McCain, die in Arizona een held is, dat hij van mensen houdt die niet gevangen worden genomen. De familie heeft het Trump nooit vergeven. Dit jaar schaarde McCains weduwe Cindy zich achter Biden. De opkomst in Arizona was hoog.

Ondanks alle tegenwerking vanuit het Witte Huis gaan Joe Biden en zijn team door met de samenstelling van zijn kabinet. Bronnen melden nu dat Biden morgen of later deze week zijn keuze als minister van Financiën bekendmaakt. Janet Yellen, oud-topvrouw van de FED, is de belangrijkste kandidate. Elizabeth Warren solliciteerde openlijk naar de functie, maar door de situatie in de Senaat, waar de Democraten geen meerderheid krijgen, is de kans dat zij het wordt vrij klein. Topdiplomaat Antony Blinken – eerder werkzaam in de regering van Barack Obama en Bill Clinton – wordt voorgedragen als minister van Buitenlandse Zaken. Linda Thomas-Greenfield wordt zeer waarschijnlijk ambassadeur bij de Verenigde Naties.

Wat vind jij van deze keuzes?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vrees dat de schade aan de democratie, het democratische proces en de democratische instituties onomkeerbaar is. Donald Trump heeft de democratie uitgehold. Trump heeft afgelopen vier jaar zo veel schade aangericht dat dit niet zo maar door Joe Biden ongedaan kan worden gemaakt. Biden zal zich er wel hard voor maken, maar de werkelijke schade zal pas op lange termijn duidelijk zijn. Het is een trieste constatering.

Het schaadt ook het vertrouwen van Amerikanen in de democratie. Meer dan 74 miljoen Amerikanen hebben gestemd op een man die de democratie ondermijnt en weigert om de uitslag van eerlijk verlopen verkiezingen te accepteren. En Trump zal ook zeker nadat hij op 20 januari is vertrokken de uitslag van de verkiezingen blijven betwisten. En ook dan zal hij mensen die hem niet steunen blijven aanvallen. We zijn nog lang niet van Trump verlost. Ook nadat hij vertrokken is kan hij het democratische proces ter discussie stellen en ondermijnen. Nog zorgelijker is dat de Republikeinen die na 20 januari in het Congres zitten het gedrag van de president steunen. De democratie is voor veel Republikeinen niet belangrijk. Partijbelang en pure macht is het enige wat telt. En macht corrumpeert. Als de democratie dan door een demagoog als Trump wordt ondermijnd, is dat prima. Het is een schande.

Nu de definitieve uitslag van de verkiezingen duidelijk is, vallen mij twee zaken op. Allereerst hoe Joe Biden Arizona en Georgia blauw heeft gekleurd. De laatste keer dan een Democraat Georgia won was Bill Clinton in 1992. Daarnaast won Biden niet de staat Ohio. De race naar het Witte Huis gaat altijd door Ohio. De kandidaat die de staat wint, wint het Witte Huis. Dit is nu niet gebeurd. Wat zeggen jou deze ontwikkelingen?

Hoi Marco,

Dat Joe Biden er nu al voor pleit om voor zijn inauguratie tot een coronapakket met maatregelen te komen, geeft het signaal af dat hij de pandemie heel serieus neemt. Met recht, want het aantal doden en besmettingen is schrikbarend aan het stijgen in Amerika. Er is geen tijd om nog twee maanden te wachten. Ik vraag me alleen wel of president Trump de deal ondertekent als blijkt dat die mede door de inmenging van zijn opvolger tot stand is gekomen. Trump is bezig met andere zaken.

Zoals inderdaad het ondermijnen van de democratie, een zorgwekkende ontwikkeling. De kans dat het uiteindelijk met een sisser afloopt, is vrij groot, simpelweg omdat Trump de ene rechtszaak na de andere verliest. Een triest voorbeeld. De familie van Republikein Brad Raffensperger, de minister van Binnenlandse Zaken van de staat Georgia, heeft te maken met bedreigingen. Bovendien loopt hij de kans door zijn eigen partij te worden uitgedaagd voor de verkiezingen in 2022. Waarom? Omdat hij zijn werk doet. Raffensperger heeft verklaard dat Biden de verkiezingen in Georgia heeft gewonnen en laat zich niet door Trump en zijn acolieten voor het karretje spannen.

Het is slechts één van de meest onwerkelijke voorbeelden hoe het eraan toe gaat in Amerika. Pijnlijk om te zien, juist in een land dat de democratie normaliter zo hoog in het vaandel heeft staan, al kun je daar met gerrymandering en voter suppression je vraagtekens bij plaatsen. Trump kan nog twee maanden schade aanrichten. Denk jij dat dit voor president Biden nog te herstellen is of is de schade aan de democratie onomkeerbaar?

– – – –

Hoi Stan,

President-elect Joe Biden heeft te maken met een president die zijn verlies weigert te erkennen. De rechtszaken lopen op niets uit. Dus bewandelt Donald Trump nu de politieke weg en probeert hij Republikeinen in de verschillende staten onder druk te zetten en te intimideren om de verkiezingsuitslag niet te certificeren. Zo lang dit gebeurt en Trump weigert te bewegen of inziet dat hij zal moeten vertrekken, zit er voor Joe Biden niets anders op dan andere wegen te bewandelen.

Aangezien een transitie veel geld kost en de federale overheid, in dit geval in de persoon van Emily Murphy met toestemming van Trump, hier documenten voor moet tekenen, moet Biden via een andere manier dat geld zien te krijgen om te zorgen dat hij op 20 januari meteen kan beginnen met regeren. Er zit voor Biden niet anders op. Hij kan simpelweg niet veel doen, omdat Trump weigert mee te werken.

Het gedrag van Trump ondermijnt de democratie. Ook hier zou Justitie naar moeten kijken. De wereld kijkt naar Amerika en ziet nu hoe een president zich gedraagt als een kleuter die niet tegen zijn verlies kan en ondertussen het democratische proces op allerlei manieren probeert te ondermijnen. Dit is niet Rusland, Turkije of China, maar Amerika. Het is begrijpelijk dat Biden en Democraten bezorgd zijn waar dit heen gaat.

Ondertussen is Amerika de trieste mijlpaal van 250.000 coronadoden gepasseerd. Het goede nieuws is dat er twee medicijnen in de laatste fase van testen zitten. De zoon van Trump, Donald Trump Jr., is wel positief getest. Biden wil dat het Congres nu opnieuw gaat onderhandelen over een nieuw coronasteunpakket. Denk jij dat hij er kan in slagen om dit voor zijn inauguratie voor elkaar te krijgen?

Ha Marco,

Een groot justitieel onderzoek naar de Trump Organization moet er zeker komen als er voldoende bewijs is. Donald Trump zal er diep in zijn hart niet ongelukkig mee zijn. Het levert hem als oud-president straks uren aan gratis media-aandacht op. Zo kan hij zijn achterban blijven oppoken met de opruiende teksten dat niet alleen de verkiezingen van hem zijn gestolen, maar dat nu ook de elite (lees: Justitie) nog eens achter hem aan zit om ‘m te vervolgen. Dat wordt een groot pandemonium. Tegen Justitie zou je kunnen zeggen: volg het bewijs.

Ik vraag me af hoeveel Republikeinen Joe Biden straks gewillig zijn. Mitt Romney heeft als oud-presidentskandidaat niets te verliezen en vaart zijn eigen koers. Verder verwacht ik dat Mitch McConnell de partijgelederen gesloten houdt. Bij die ministersposten hoeft het niet eens een kwestie te zijn van blokkeren, maar ook van vertragen. Een deel van de overheid kan daardoor tot ruim in 2021 lam worden gelegd. Een slechte zaak, want Amerika kampt met veel problemen, maar Moscow Mitch heeft maar twee doelen: over twee jaar het Huis winnen en meer Senaatszetels pakken om te zorgen dat Biden (of Kamala Harris) niets voor elkaar krijgen. Lisa Murkowski (Alaska) en Susan Collins (Maine) stemmen alleen in met ministers als ze ‘mainstream’ zijn. Dat maak het voor Biden al lastiger om progressieven te benoemen.

Biden moet ondertussen geld inzamelen om de transitie naar het Witte Huis voor te bereiden, simpelweg omdat Trump weigert zijn verlies te erkennen. Denk jij dat Biden hiermee de juiste weg bewandelt? Of is het gewoon een kwestie dat Biden nu simpelweg niet anders kan?

– – – –

Hoi Stan,

Van de Republikeinen onder leiding van Mitch McConnell hoeven de Democraten niet veel te verwachten. Het feit dat McConnell, Lindsey Graham en ander hypocriete Republikeinen Joe Biden weigeren te erkennen als president-elect zegt al genoeg. Het is zeer ongebruikelijk dat de Senaat in een lame duck-periode er nog veel benoemingen er doorheen drukt. Het is, zoals jij terecht aangeeft, het recht van de Republikeinen om dit te doen, maar het is ongebruikelijk. Het laat zien dat de Republikeinen het Joe Biden zo lastig mogelijk willen maken.

Als ze in januari de meerderheid in de Senaat kwijtraken, al is dit onwaarschijnlijk, hebben ze toch nog conservatieve rechters en andere conservatieven op sleutelposities benoemd. Met uitzondering van de rechters kan Joe Biden benoemingen voor de FED en andere posities ongedaan maken. Hij kan deze mensen ontslaan. Donald Trump deed dat ook en plaatste op deze posities loyalisten. Maar Biden zit niet zo in elkaar. En Trump had de Senaat mee en dat heeft Biden hoogstwaarschijnlijk niet. En met de polarisatie in Washington zal Moscow Mitch niet graag de benoemingen van Biden door de Senaat loodsen.

De gematigde Republikeinen senatoren Lisa Murkowski (Alaska), Susan Collins (Maine) en Mitt Romney (Utah) zullen Biden aan een meerderheid helpen om zijn ministers door de Senaat te loodsen. Maar dan moeten deze niet te progressief zijn. Biden moet deze drie senatoren te vriend houden, want hij zal ze de komende jaren hard nodig hebben.

Biden moet zich niet te veel aantrekken van wat McConnell doet. Hij moet doorgaan met waar hij mee bezig is en de overgang naar het Witte Huis zo goed en kwaad als dat kan voorbereiden. Dat hij niet op medewerking van Trump en de Republikeinen hoeft te rekenen, moet hij zich goed realiseren. De Republikeinen denken nog steeds aan het partijbelang en niet aan het landsbelang. Ze zullen het Biden het lastig maken en zorgen dat hij meteen met een flinke achterstand begint, zodat ze hem op allerlei manieren van kritiek kunnen voorzien dat hij de zaken niet op orde heeft. Het laat zien hoe hypocriet ze zijn en hoe ze het landsbelang uit het oog zijn verloren. Dat ze daarnaast ook nog in de wurggreep van Donald Trump zitten, zorgt voor een nog meer verziekt klimaat. Ik ben erg somber over de komende vier jaar. De kans dat het land vier jaar stilstaat, is niet ondenkbaar.

Als Trump op 20 januari het Witte Huis verlaat, wacht hem een groot aantal rechtszaken. Aanklagers in New York zijn bezig met onderzoeken naar de financiële handel en wandel van de Trump Organization, waaronder belastingen. Vind jij dat het ministerie van Justitie een groot onderzoek moet beginnen naar Trump s vermeende corruptie en belastingonderduiking en hem eventueel moet vervolgen?

Hoi Marco,

De uitspraken van de woordvoerder van Bernie Sanders dat Joe Biden te weinig progressieven in zijn kabinet wil opnemen, is voorbarig. Biden heeft tot nu toe eigenlijk alleen nog de top van zijn Witte Huis-staf benoemd. Formeel is er zelfs niet eens een klap op gegeven. De uitspraken van de woordvoerder schaar ik onder het kopje ‘inleidende beschietingen’. De progressieven in de Democratische partij willen een stem in het kabinet. Dat is logisch. Biden weet dat ook. Ik kan me bijna niet voorstellen dat hij hun belangen negeert.

De uitspraken zijn ook niet chique. Juist in deze fase, waarin Donald Trump elke vorm van medewerking weigert om de fakkel over te dragen, is het extra lastig om de poppetjes op de juiste plaats te krijgen. Die progressieve achterban moet zich even koest houden. Team Biden zou met wat strategische lekken naar de media het progressieve deel gerust kunnen stellen. Anderzijds wordt het echt niet zo eenvoudig als het lijkt. Ministers moeten uiteindelijk door de Senaat worden goedgekeurd en daar heeft Moscow Mitch vooralsnog de macht. Die gaat niet klakkeloos instemmen met te veel progressieve kabinetsleden.

Hoopvol gestemd over Republikeinse medewerking (zeker bij een GOP-meerderheid in de Senaat) ben ik sowieso al niet. Moscow Mitch duwt er in de nadagen van het presidentschap van Trump nog een paar conservatieve rechters doorheen en wil ook een conservatief benoemen bij de FED, het stelsel van centrale banken in Amerika. Enerzijds hun goed recht, anderzijds ongebruikelijk dat ze in zo’n lame duck-periode nog van alles proberen om zaken gedaan te krijgen. Hoe kijk jij daar tegenaan? En hoe moet Biden met deze situatie omgaan?

– – – –

Hoi Stan,

De staat Florida is een lastige staat. Het electoraat is niet zo eenduidig als in andere staten. Je hebt in het noordwesten, het gebeid dat tegen het zuiden van Alabama aan ligt, veel conservatieve kiezers. Je hebt gematigde kiezers in steden als Orlando en Tampa en de latino’s zijn helemaal lastig in te delen in een bepaalde groep. Deze kiezersgroep bestaat uit Cubanen, Venezolanen, Puerto Ricanen en andere latino’s.

En daarnaast heb je veel ouderen die onder andere in The Villages wonen. In 2016 en ook dit jaar won Donald Trump de staat met een kleine marge. Vooral zijn boodschap dat onder Joe Biden Amerika zou veranderen in een socialistisch land werkte goed onder Cubaanse en Venezolaanse immigranten die juist een socialistisch land zijn ontvlucht. Puerto Ricanen stemden dan weer op Biden.

Omdat de staat zo divers is, kun je er geen algemene strategie op loslaten. De Democraten zouden goed moeten kijken wat de Trump-campagne wel deed. De hardwerkende inwoners van de Sunshine State aanspreken. De Democraten hebben zich de afgelopen jaren veelal op de elite gericht. Maar met een steeds grotere latinogemeenschap, vooral rond steden als Miami, zouden ze zich daar op moeten richten. Dat dit deel van het electoraat niet met een eenduidige boodschap kan worden bereikt, is duidelijk. Ik heb de oplossing niet, maar als de Democraten in 2024 een kans willen maken om Florida wel te winnen, dan moeten ze nu een groot onderzoek starten wat er anders moet en hoe ze de latino’s wel voor zich kunnen winnen. Onder die kiezers ligt de sleutel om de staat te winnen.

De onrust in de Democratische partij is al losgebarsten, nog voordat Biden in het Witte Huis zit. Voormalig woordvoerder van Bernie Sanders vindt dat Biden niet genoeg progressieve mensen in zijn kabinet wil opnemen en dat Biden niet naar links wil opschuiven. Hoe moet Biden dit aanpakken? Want onrust is het laatste wat de Democraten nodig hebben.

Ha Marco,

Donald Trump heeft formeel het recht om beslissingen te nemen, zelfs nu zijn presidentschap zich in de nadagen bevindt. Toch is het ongebruikelijk om als zittende president na verkiezingsdag nog grote besluiten te nemen. Zo onconventioneel als Trump regeerde, zo onconventioneel wil hij ook eindigen. Zelfs nu steeds meer prominente Republikeinen vinden dat hij de transitie naar de regering-Biden in gang moet zetten, blijft hij zich gedragen als een verongelijkte kleuter.

Dan Nancy Pelosi. Twee jaar geleden zei ze – als compromis – dat ze nog maximaal twee jaar zou dienen om dan echt afscheid te nemen. Dat gebeurt niet. Ik heb er twee gevoelens bij. In de eerste plaats zou iemand van tachtig toch echt eens plaats moeten maken voor een nieuwe generatie. In feite is de tijd van Pelosi voorbij, al vind ik dat er nog weinig Democraten zijn die het stokje moeiteloos van haar kunnen overnemen. Anderzijds is het goed dat ze er zit. Niemand kent het spel in Washington D.C. beter dan Pelosi. Met een dreigende Democratische minderheid in de Senaat is alle ervaring welkom om beleid door het Congres te loodsen.

Voor de Democraten zijn er ook problemen in Florida. Niet alleen verloor Joe Biden van Trump in de Sunshine State, de partij raakte er ook belangrijke zetels op statelijk niveau kwijt. Opvallend: Hispanics en Cubanen, gevoelig voor het argument van Trump dat Amerika geen socialistische staat moet worden, stemden Republikeins. Democraat Sean Shaw verwoordt het zo: “We hebben problemen met de opkomst, onze boodschap en met het smeden van coalities. Het is niet zo dat er één ding verkeerd is gegaan. Alles ging verkeerd.”

Florida is de grootste swing state van het land. Wat zouden Democraten moeten doen om de neuzen dezelfde kant op te krijgen? Welke adviezen zou jij ze willen geven om het tij te keren?

– – – –

Hoi Stan,

De Republikeinse partij zit met een lastig probleem. Omarmen we het Trumpisme of gaan we terug naar de traditionele gematigde waarden waar we altijd voor stonden? Gaan we de fanatieke Trump-aanhang bedienen of gaan we alle Republikeinse kiezers die we van ons vervreemd hebben en die zich niet meer in de partij herkennen voor ons terug winnen? Dat is de vraag, het dilemma waar de Republikeinse partij de komende vier jaar mee zit. Het Trumpisme zal niet zomaar verdwijnen en Republikeinse politici die in 2024 een gooi naar het presidentschap willen doen kunnen de ruim 73 miljoen kiezers die op Trump hebben niet negeren.

Voor Mike Pence, Mike Pompeo, Nikki Haley, Ted Cruz en alle andere Republikeinen die een poging willen doen, kunnen niet in 2024 al het beleid van Trump waar ze vier jaar aan hebben meegewerkt af gaan kraken. Ik denk dat Trump in 2024 meedoet. Hij is het aan zijn eigen grote ego en narcisme verplicht. Hij gelooft dat de verkiezingen van hem zijn gestolen en dat hij recht heeft op een tweede termijn. Dat daar dan vier jaar tussen zit is jammer, maar hij gelooft in zijn kansen.

Als Trump dan werkelijk meedoet in 2024 maken gematigde Republikeinen geen kans. Wie durft het tegen hem op te nemen? Het is belangrijk om te zien welke kant de Republikeinse partij opgaat. Maar aangezien Trump de partij in zijn greep heeft en de partij totaal heeft getransformeerd maken traditionele politici weinig kans. De roep om Trump of een Trump-adept zal over vier jaar klinken. Trump zal ook in de toekomst zijn stempel op de Republikeinse partij drukken. Of de partij daar iets mee opschiet is de vraag.

Ondertussen worden we ingehaald door de realiteit. We hadden het over het bombarderen van nucleaire fabrieken in Iran dat werd voorkomen. Maar Trump haalt wel 2500 troepen terug uit Afghanistan en Irak. Het is een verkiezingsbelofte, maar of het verstandig is, is de vraag. Hij zou dit soort grote beslissingen aan zijn opvolger over moeten laten. Maar aangezien hij denkt dat hij gewoon een tweede termijn krijgt, kan hij dit doen. Ook als Trump weet dat hij weg gaat, maakt hij het Biden zo lastig mogelijk. Hoe het land er bij ligt op 20 januari zal hem een zorg zijn. Dat moet ook Republikeinen zorgen baren.

Nancy Pelosi is opnieuw gekozen als voorzitter van het Huis van Afgevaardigden. Vind jij dat een goede ontwikkeling of is er nu de Democraten ook zetels hebben verloren tijd voor nieuw bloed?

Hoi Marco,

Tussen nu en inauguratiedag zitten nog zo’n zestig dagen. In die tijd kan Donald Trump met presidentiële decreten nog veel schade aanrichten. Het bombarderen van nucleaire fabrieken in Iran is daar een voorbeeld van. Je kunt er vergif op innemen dat zo’n actie leidt tot een instabiele situatie in het Midden-Oosten. Trump lijkt er op uit om de puinhoop zo groot mogelijk te maken nu hij weet dat hij geen tweede termijn tegemoet gaat. Amerika en de wereld zitten dan met de brokken.

Daarom ben ik blij dat vicepresident Mike Pence en minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo op de rem trappen. Het is te hopen dat Trump naar ze blijft luisteren, maar hoe langer de president in het Witte Huis zit (en zich stierlijk verveelt) kunnen we de gekste dingen verwachten. Trump de kamikazepiloot kan nog veel schade berokkenen. Verliezen komt in zijn woordenboek niet voor, maar zijn nederlaag tegen Biden is niet meer te keren. Het enige dat hij nog kan doen, is het zijn opvolger zo moeilijk mogelijk maken.

Republikeinen die zich in 2024 kandidaat willen stellen voor het presidentschap maken zich ook zorgen. Trump laat de mogelijkheid boven de markt hangen om over vier jaar voor een tweede termijn te gaan. Pence, Pompeo en voormalig VN-ambassadrice Nikki Haley zitten in een lastig parket. Zij overwegen zich te kandideren, maar durven het waarschijnlijk niet tegen hun (voormalige) baas op te nemen. Ik realiseer me dat we nog een lange tijd hebben te gaan, maar denk jij dat Trump het over vier jaar weer gaat proberen? En wat betekent dat voor de toekomst voor de Republikeinse partij?

– – – –

Hoi Stan,

Ik heb ook erg uitgekeken naar de memoires van Barack Obama en kan niet wachten om te begin met lezen. Het is een dik boek en Obama heeft er de tijd voor genomen. Aangezien dit het eerste deel is, komt er dus nog meer. Maar wat ik er al inmiddels over heb gelezen is dat Obama erg openhartig is en hij een inkijkje geeft welke overwegingen hij heeft gemaakt. We krijgen een inkijkje in wat acht jaar in het Witte Huis heeft gebracht en wat de impact daar van is geweest op hem, maar ook op zijn gezin. Toen Obama onlangs werd gevraagd of hij plaats zou nemen in een kabinet van Joe Biden zei hij dat Michelle bij hem weg zou gaan. Het was grappend bedoeld, maar het geeft wel aan wat zo’n drukke baan met je gezinsleven kan doen.

Donald Trump zal nooit zijn verlies toegeven. Hij verkeert nog steeds in een staat van ontkenning. Trump is er van overtuigd dat de verkiezingen van hem zijn gestolen en dat er sprake is van verkiezingsfraude. Daar is geen enkel bewijs voor. Maar Trump leeft in zijn eigen wereld en heeft zijn eigen waarheid. Dat is aan de ene kant verontrustend, maar aan de kant ook een geruststelling dat er nog genoeg verstandige volwassenen zijn die wel begrijpen dat Trump op 20 januari het Witte Huis zal moeten verlaten en een ordelijke transitie van groot belang is. Trump zal alles doen om dit tegen te werken, zo groot is de woede en frustratie over zijn verlies.

President Trump wilde, zo meldt The New York Times, in de laatste weken van zijn presidentschap de nucleaire fabrieken in Iran bombarderen. Maar vicepresident Mike Pence en minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo waarschuwden de president dat dit zou leiden een groter conflict en risico’s zou vormen voor militairen in de regio. Het laat zien dat Trump impulsieve acties wil ondernemen in de laatste weken van zijn presidentschap. Hoe bezorgd ben jij daarover?

Ha Marco,

Naar de memoires van Barack Obama kijk ik al uit sinds het moment dat hij bijna vier jaar geleden uit het Witte Huis vertrok. Ik ben benieuwd naar zijn boek als geheel, maar er zijn drie onderwerpen die me aanspreken: zijn strijd om de Affordable Care Act door het Congres te loodsen, een blik achter de schermen om Osama Bin Laden om het leven te brengen en zijn samenwerking met Hillary Clinton. Na hun stevige gevecht om de nominatie was hun relatie bekoeld, maar toch werd Clinton minister van Buitenlandse Zaken in zijn kabinet. Ik ben erg nieuwsgierig naar de ontwikkeling van die relatie.

In Amerikaanse media las ik al wat voorpublicaties. Ik heb niet het idee dat het een heel smeuïg boek is vol onthullende anekdotes. Daar is Obama het type niet voor. Ik hoop dat hij de lezer een diepere inkijk geeft in zijn presidentschap en wat hij werkelijk dacht toen Donald Trump in november 2016 de verkiezingen won. Dat moet als een dolksteek hebben gevoeld. Ik begrijp dat er ook een hoofdstuk is gewijd aan de spanningen in zijn huwelijk die het presidentschap met zich meebracht.

Er schijnt licht aan het einde van de tunnel nu veiligheidsadviseur Robert O’Brien heeft gezegd dat er een serieuze transitie komt tussen de regering-Trump en de inkomende regering van Joe Biden, zodra de verkiezingsresultaten definitief zijn. Gelukkig zijn er achter de schermen van het Witte Huis ook nog een paar volwassenen aan het werk die het belang van een goede overgang in ogenschouw hebben. Denk jij dat het moment nabij is dat Trump op één of andere manier eindelijk zijn verlies toegeeft en zijn opvolger de ruimte geeft om zich zo goed mogelijk voor te bereiden op het ambt?

– – – –

Hoi Stan,

De keuze van Joe Biden om Kamala Harris als zijn vicepresident te kiezen was er één van grote betekenis. Eigenlijk heeft de vicepresident een ceremoniële rol, maar daar is laatste decennia wel verandering in gekomen. De rol van de vicepresident staat ook niet expliciet omschreven in de Grondwet. Onder president George W. Bush had eigenlijk Dick Cheney de touwtjes in handen en onder Barack Obama was Biden verantwoordelijk voor belangrijke dossiers, zoals het economische steunpakket en het onderzoek naar een medicijn tegen kanker.

Kamala Harris zal niet genoegen nemen met een louter ceremoniële rol. Daarvoor is veel te getalenteerd en ze zal zeker een belangrijke rol spelen in het kabinet van Biden. Harris is een taaie dame en niet op haar mondje gevallen. In haar toespraak tijdens de overwinningstoespraak van Biden in Wilmington, Delaware gaf ze al een voerproefje van waar haar focus op zal liggen. Ik denk dat ze zich vooral op vrouwelijke onderwerpen zal profileren. Ze is een rolmodel voor veel jonge vrouwen.

Ze zal zich denk ik gaan zetten voor gelijke betaling voor vrouwen, maar ook voor de zwarte gemeenschap zal zich inzetten om iets te doen aan het institutioneel racisme en zorgen dat zwarte Amerikanen en Black Lives Matter een plek aan de tafel krijgen. Harri zal zich nadrukkelijk bemoeien met onderwerpen die voor vrouwen belangrijk zijn. Denk daarbij ook aan de grote (inkomens)ongelijkheid tussen blanke en zwarte Amerikanen.

De lang verwachte memoires van Barack Obama, getiteld “A Promised Land” (Een beloofd land) komen uit. Het is het best bewaakte boek waar al drie miljoen exemplaren in verschillende talen van zijn gedrukt. Naar welke passage in het boek kijk jij het meeste uit?

Hoi Marco,

Immunoloog Anthony Fauci heeft in één aspect gelijk: een president kan geen landelijk coronabeleid afdwingen. Dat mogen de staten zelf beslissen. Joe Biden wil een landelijke mondkapjesplicht, maar die macht heeft hij niet. Het wordt sowieso al een hels karwei om alle staten op één lijn te krijgen. In Republikeins geleide staten zullen ze Biden sowieso tegenwerken. Met Fauci ben ik het eens dat er wel regionale maatregelen nodig zijn. Ik hoop dat Biden in staat is iets van beleid te ontwikkelen.

De noodzaak wordt steeds duidelijker. Medewerkers in de zorg luiden de noodklok, zeker nu Donald Trump weigert om de transitie naar de regering-Biden in gang te zetten. Het doel: controle over de pandemie zien te krijgen. Trump loopt vooralsnog rond als een verongelijkte kleuter wiens speeltje is afgepakt, gaat te pas en de onpas golfen (weet je nog hoe vaak Trump Obama bekritiseerde om diens golfpartijtjes?), terwijl het land in brand staat. Democraten én Republikeinen dringen er bij Trump op aan de transitie te starten.

Het lijkt erop dat aanstaand vicepresident Kamala Harris een serieuze rol krijgt in het kabinet van Biden. De voormalige vicepresident had in de regering-Obama een belangrijk aandeel in het economische stimulusplan dat door het Congres is geloodst. Dat Harris mocht spreken voordat Biden de overwinning claimde, is een teken aan de wand. Om een portfolio op te bouwen, zou Harris een paar belangrijke dossiers moeten krijgen. Ik denk daarbij bijvoorbeeld aan gelijke betaling voor vrouwen, de verhoging van het minimumloon en de infrastructuur. Welke rol zie jij weggelegd voor Kamala Harris?

– – – –

Hoi Stan,

Over het idee om Hillary Clinton een belangrijke positie in het kabinet van Joe Biden te geven, ben ik ook niet enthousiast. Maar als ambassadeur van de Verenigde Naties blijft ze wel buiten het Witte Huis. Met haar jarenlange ervaring en al haar internationale connecties zou het niet eens zo’n slechte keuze zijn. Maar andere kant kun je redeneren dat het tijd is voor nieuwe mensen en dat de politieke en diplomatieke tijd van de Clintons erop zit. Maar ik denk dat Biden toch kijkt naar ervaren mensen die meteen weten waar ze moeten beginnen als hij straks een gehavend Witte Huis met een grote politieke chaos van Donald Trump erft.

Je wilt dan mensen hebben die meteen weten wat er moet gebeuren. Om dan iemand te hebben als Clinton kan dan handig zijn. Dat is denk ook de reden dat Biden Ron Klain heeft aangesteld als stafchef. Maar mijn reactie zou ook zijn om Clinton geen belangrijke positie te geven. Slechts twee jaar als ambassadeur bij de VN zou een compromis kunnen zijn.

De pro-Trump-demonstratie in de hoofdstad verliep redelijk rustig. Maar het geeft aan dat het ongenoegen over de verkiezingsuitslag onder een groot deel van de bevolking leeft. Er liepen ook gewapende milities mee, waaronder Proud Boys. Als Trump deze groepen verder weet op te stoken en zijn verlies niet wel erkennen kunnen dit soort demonstraties wel eens minder gemoedelijk verlopen.

Meer slecht nieuws voor de regering Trump. De tijdelijke minister van Binnenlandse Veiligheid, Chad Wolf, zit ongrondwettig op deze positie en was daarom niet bevoegd op het DACA programma op te schorten. Dat betekent dat de regering Biden het DACA programma weer kan starten. Het vinden van een oplossing voor de zogenoemde Dreamers heeft prioriteit voor de regering Biden.

Bij CNN zei immunoloog Anthony Fauci dat een landelijke lockdown om het coronavirus te bestrijden niet tot de mogelijkheden behoort. Hij pleit liever voor lokale maatregelen. Ben jij het daarmee eens nu het aantal besmettingen weer snel oploopt? Of zijn er echt strenge maatregelen nodig?

Ha Marco,

Het is altijd lastig op de stoel van een rechter te gaan zitten, maar dat er nog niet één rechter is geweest die in het voordeel van het Trump-kamp besliste, zegt alles. Niet zo vreemd ook, omdat het ministerie van Binnenlandse Veiligheid twee dagen geleden nog concludeerde dat de presidentsverkiezingen van 2020 de veiligste in de Amerikaanse geschiedenis waren. Zorgelijk is dat Trumps advocaat Rudy Giuliani, de oud-burgemeester van New York die na de aanslagen van 11 september als de burgemeester van Amerika werd gezien, zo radicaliseert. Hij kan straks met een dikke factuur aan de Trump-campagne zijn bankrekening flink spekken.

Gisteren was er een pro-Trump-demonstratie in Washington D.C. van zo’n tienduizend aanhangers. Negentig procent daarvan droeg geen mondkapje. Kortom, dit was een super spreader als je kijkt naar de mogelijke verspreiding van het coronavirus. President Trump radicaliseert verder met zijn verongelijkte, boze tweets vanuit het Witte Huis, terwijl het land enorm is gebaat bij een goede aanpak van het virus. Trump is vooral bezig met Trump en ik houd mijn hart vast wat hij tot 20 januari nog allemaal gaat doen. Het aanzien van het land loopt forse schade op, de ravage is straks enorm.

Achter de schermen blijven Joe Biden en zijn team werken aan de invulling van het nieuwe kabinet en andere belangrijke posten. De naam van Hillary Clinton komt naar voren als mogelijke Amerikaanse ambassadeur van de Verenigde Naties. Om eerlijk te zijn: daar ben ik niet enthousiast over. De tijd van Hillary is geweest. Ze verloor in 2008 van Barack Obama en vier jaar geleden van Donald Trump. Met een politieke aanstelling komt Clinton opnieuw onder een vergrootglas te liggen en dat straalt af op Joe Biden. Niet doen dus. Hoe kijk jij daar tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

Het is ronduit schandalig dat Mitch McConnell nog steeds niet Joe Biden heeft gefeliciteerd met zijn overwinning. Het laat zien hoe de Republikeinen en in het bijzonder Moscow Mitch vast zitten aan Donald Trump. De Republikeinen zetten zichzelf ook voor schut en spelen een gevaarlijk spel. Ze moeten pal voor de democratie staan, maar ondermijnen met hun acties en stilzwijgen het democratische proces.

De Republikeinen zullen ondertussen moeten accepteren dat Biden gewoon de 46ste president wordt. Maar ze voelen ook de hete adem van de ruim 72 miljoen Trump-aanhangers. De steun brokkelt af, maar ik denk dat veel Republikeinen het toch nog even volhouden, bang dat ze zijn dat ze de torn van Trump en zijn aanhangers over zich afroepen.

McConnell heeft niet de intentie om met Biden samen te werken. Daarom zijn de run offs in Georgia zo belangrijk. Als de verhouding in de Senaat 50-50 wordt, zal McConnell toch moeten gaan bewegen. Maar als dat niet nodig is zal hij dat niet doen. Hij is ook bang dat de ultraconservatieve vleugel van de partij zich tegen hem keert.

Het hele proces van rechtszaken om de verkiezingsuitslag aan te vechten lijkt uit te lopen op een fiasco. De grote nieuwszenders kenden de staat Georgia aan Joe Biden toe waarmee hij op 306 kiesmannen komt (hetzelfde aantal als Trump in 2016) en gaven North Carolina aan Donald Trump waarmee hij op 232 kiesmannen komt (hetzelfde aantal als Clinton in 2016). Veel rechtszaken over fraude zijn door rechtbanken afgewezen, omdat men geen goede argumenten had of met nul bewijs kwam. Spil in deze rechtszaken is de voormalige burgemeester van New York en Trumps persoonlijke advocaat Rudy Giuliani, die steeds verder de weg kwijt raakt. Hij stond te raaskallen bij een tuincentrum in Philadelphia en hij zorgt alleen maar voor meer schade dan dat hij Trump helpt. Giuliani ondergraaft alle legale acties van de Trump-campagne. Denk jij ook dat aan alle rechtszaken snel een einde komt?

Hoi Marco,

Michèle Flournoy zou een uitstekende keuze zijn als minister van Defensie. Bij de start van de regering-Biden is ze zestig jaar. Flournoy komt uit Californië, studeerde aan Oxford en Harvard en was al onderminister van Defensie in de regering-Obama. Bovendien diende ze ook als stafdirecteur van een Senaatscommissie onder leiding van de Republikein John McCain. Kortom, een pittige tante die niet voor deze rol zal terugschrikken. Dat ze de eerste vrouwelijke minister van Defensie zou worden, is mooi meegenomen.

Als Joe Biden meer vrouwen op topposities wil, lijkt me dat prima. Toch vind ik dat kwaliteit altijd leidend moet zijn. Als dat vijftien vrouwen zijn, moet hij dat doen, zijn het vijftien mannen, ook goed. Biden moet ook rekening houden met de progressieve vleugel van de Democratische partij. Zij willen zich ook in zijn kabinet herkennen. Ik zie ook graag Democraten in zijn kabinet die het stokje in de toekomst kunnen overnemen. Eric Garcetti, burgemeester van Los Angeles, wordt genoemd voor Infrastructuur en ook de 38-jarige Pete Buttigieg is een groot talent. En reken er maar op dat vicepresident Kamala Harris een grote rol krijgt.

Machtige Republikeinen spreken ondertussen steeds meer hun steun uit voor Joe Biden. Lindsay Graham vindt dat Biden toegang moet krijgen tot geheime stukken, wat gebruikelijk is voor een inkomende president. Die weet dan met welke binnen- en buitenlandse dreigingen hij te maken krijgt. De steun voor Trump op Capitol Hill brokkelt steen voor steen af. Alleen Moscow Mitch McConnell weigert Biden vooralsnog te feliciteren. Is dat niet vreemd? En wat zegt dat over de verhoudingen na 20 januari, als Biden de eed afneemt en waarschijnlijk moet samenwerken met McConnell om zaken voor elkaar te krijgen?

– – – –

Hoi Stan,

Het presidentschap van Joe Biden heeft alleen een kans van slagen als de Democraten de meerderheid in de Senaat halen of als de Republikeinen zich niet te veel van de wijs laten brengen door Donald Trump en besluiten om met Biden samen te werken. Maar beide scenario’s zijn niet erg realistisch. Dus zit er voor Biden niets anders op dan via presidentiële decreten stappen te maken. Op de medewerking van de Republikeinen hoeft hij niet te rekenen.

Aangezien Biden het dus lastig krijgt, is de aanstelling van Ron Klain een goede keuze. Zoals je aangeeft is de man door de wol geverfd, weet hoe de hazen lopen in Washington en kent als geen ander het politieke spel. Als stafchef heeft hij veel macht en invloed. Dus heeft Biden een goede en strategische keuze gemaakt.

Hoewel ik blij ben dat Joe Biden de verkiezingen heeft gewonnen, ben ik vrij somber over hoe het verder moet met Amerika. De Democraten hebben het in de verkiezingen voor het Congres niet zo goed gedaan en ben ik somber over de koers van het land. Amerika staat voor grote problemen en uitdagingen. Maar de kans dat er in de komende twee jaar iets zal veranderen is klein.

De voorspelling van FiveThirtyEight dat de Republikeinen in 2022 de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden winnen, vind ik voorbarig. Het duurt nog twee jaar en dat is een eeuwigheid in de politiek. Als de Republikeinen Biden systematisch blijven dwarsbomen dan zou de kiezer dat wel eens kunnen afstraffen.

Joe Biden is een gematigde en vriendelijke man die graag compromissen sluit. Maar hij moet beseffen dat het politieke klimaat, mede door Donald Trump, de laatste jaren enorm is veranderd. Dus wil hij dat zijn presidentschap effectief wordt, moet hij zeker zijn tanden laten zien. Maar omdat hij voor een verzoenende en zalvende toon heeft gekozen, is dat lastig. Ik zou niet graag in zijn schoenen willen staan. Je kunt het land proberen te verenigen en tegelijk je politieke tanden laten zien, maar het blijft lastig.

De banencarrousel draait inmiddels op volle toeren en de positie als minister van Defensie is opvallend. De naam Michèle Flournoy doet de ronde. Ze werkte al tijdens de regering-Obama op het Pentagon. Mocht ze minister worden dan is dat historisch, want ze is dan de eerste vrouw op deze positie. Biden heeft aangegeven dat hij veel vrouwen wil benoemen. Denk jij dat ook verfrissend is om een vrouw op deze positie te benoemen?

Ha Marco,

Donald Trump wil tot en met 20 januari – en zeer waarschijnlijk daarna – relevant blijven. Dus tekent hij snel presidentiële decreten, ongetwijfeld om het Joe Biden straks zo lastig mogelijk te maken. Overigens denk ik niet dat het Trumpisme met zijn nederlaag ten einde is. Nooit haalde een zittende president zo veel stemmen als Trump. Hij heeft alleen de pech dat zijn tegenstander het nóg beter deed, want geen presidentskandidaat haalde ooit zo veel stemmen binnen als Joe Biden. In beide gevallen een prestatie van formaat.

De afgelopen jaren zagen we veel analyses de revue passeren dat Trump met zijn gedrag en beleid de Republikeinse partij van binnenuit kapot maakte. Daar is niets van gebleken. Laten we niet vergeten dat de Republikeinen op statelijk niveau een uitstekende verkiezing achter de rug hebben. De kans dat ze de meerderheid houden in de Senaat is meer dan realistisch en ze wonnen zetels terug in het Huis van Afgevaardigden. Partijgenoten durven niet opzichtig afstand van hem te nemen. Trump blijft aanvoerder van de Republikeinse partij, of ze het nou leuk vinden of niet. Hoewel hij druk de democratie ondermijnt, spreken machtige lakeien in de Senaat – zoals Moscow Mitch McConnell en Lindsey Graham – hem niet tegen. Hun enige doel? Macht.

Nooit hoopte ik zo ongelijk te hebben over een voorspelling als dit keer, maar het is een illusie te veronderstellen dat Biden met een minderheid in de Senaat bruggen kan bouwen. Misschien kan hij aan de hand van presidentiële decreten kleine stapjes maken, maar net als bij de laatste zes jaar onder Barack Obama gaan de Republikeinen er alles aan doen om het presidentschap van Biden uit de rails te laten lopen. Ik ben dus niet zo hoopvol gestemd, hoe goed structurele verandering in de VS (immigratie, gezondheidszorg, klimaat, infrastructuur) schreeuwen om serieuze aandacht. En ondertussen liggen de Republikeinen op koers om in 2022 de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden te winnen.

Biden deed wel een hoopvolle zet door Ron Klain aan te stellen als zijn stafchef. Klain is door de wol geverfd, kent het politieke spel, was al de stafchef van Biden toen hij vicepresident was en speelde ook een belangrijke rol in en rond de regering Clinton/Gore. Denk jij dat Biden met Klain een goede keuze heeft gemaakt? En wordt het behalve de verzoenende toon die Biden aanslaat ook niet tijd om – in de goede zin van het woord – de politieke tanden te laten zien?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Joe Biden het op allerlei verschillende terreinen lastig krijgt, is wel duidelijk en had de president-elect ook wel verwacht. Als de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen, waarbij Kamala Harris dus de doorslag geeft, of ze verliezen de zetels in Georgia. In dat geval zullen de Republikeinen alles doen het presidentschap van Biden te saboteren. Plannen op het gebied van het klimaat, het minimumloon en het uitbreiden van Obamacare, om er maar een paar te noemen, kunnen dan de prullenbak in. De Republikeinen zullen nooit met die plannen instemmen.

Biden moet balanceren tussen de verschillende sentimenten en facties in zowel de Amerikaanse samenleving als de politiek. Hij moet er voor zorgen dat hij de belangen meeneemt van ruim 71 miljoen Amerikanen die op Trump hebben gestemd. De Republikeinen zien deze groep kiezers als hun levensverzekering. Maar aan de andere kant moet Biden ook de verschillende stromingen in de Democratische partij tegemoet komen. Biden is een gematigde Democraat. De progressieve vleugel van de partij zal hem bestoken als hij bijvoorbeeld geen werk maakt van progressieve onderwerpen, zoals het klimaat. Politici als Alexandria Ocasio-Cortez zullen hem kritisch volgen. De strijd over de koers van de partij, die in het belang van de verkiezingen even was gestaakt, zal weer in alle hevigheid oplaaien. Maar ik denk dat Biden wel de politicus op het juiste moment is die verschillende belangen kan verenigen. Of is dat naïef?

Ik zou Biden dan ook adviseren om oude, ervaren mensen in dienst te nemen, maar ook jonge mensen die een enigszins progressieve signatuur hebben. Ik denk dan bijvoorbeeld aan Pete Buttigieg. Zo zou hij de linkervleugel van de partij tevreden kunnen stemmen. Maar ik denk dat Biden zijn lijstje al wel klaar heeft. Een mix van ervaren mensen, zijn stafchef is daar een voorbeeld van en jonge progressieve politici zou een mooie combinatie zijn. De Republikeinen en de Trump-aanhangers zullen er waarschijnlijk minder blij mee zijn, maar als Biden echt iets voor elkaar wil krijgen dan zijn grote stappen nodig. Het zal lastig worden om alle belangen te dienen, maar Biden is bereid en denk ik ook in staat om de bruggen te bouwen. Of is dat ook naïef?

Het zijn clichés, maar wil Amerika vooruitkomen, dan moet mensen over hun eigen schaduw springen. De afgelopen vier jaar heeft het land misschien wel onherstelbare schade opgelopen. De Republikeinen zullen dat ontkennen, maar zouden nog wel eens van een koude kermis thuis kunnen komen. Zij houden zich nu nog krampachtig vast aan Trump die vooral bezig is zijn eigen hachje te redden.

Ik wens Joe Biden de komende tijd veel wijsheid toe, want het karwei dat hem te wachten staat is gigantisch. Hoe breng je en land weer bij elkaar dat de afgelopen vier jaar verscheurd is en waar de tegenstellingen misschien nog nooit zo groot zijn geweest.

Het Witte Huis wil de komende weken nog presidentiële decreten uitvaardigden over onder andere immigratie, handel, gezondheidszorg en China. Zo wil de regering-Trump nog een stempel drukken op het beleid. Maar presidentiële decreten kunnen zo weer worden geschrapt. Wat denk jij dat het doel van het Witte Huis is met deze maatregelen?

Ha Marco,

Het grote voordeel om Barack Obama in te zetten in Georgia: hij heeft niets te verliezen. We zagen de laatste weken voor de verkiezingen dat de oud-president nog steeds een sterke campaigner is, veel sterker dan Biden, die zijn tijd tot aan 20 januari hard nodig heeft om swingend van start te gaan. Bovendien kleeft er aan Biden aan ander nadeel: als hij in Georgia campagne gaat voeren en de Democraten verliezen die zetels alsnog, dan straalt dat af op Biden. Obama lijdt amper schade, is mijn inschatting. Zijn politieke tijd op het wereldtoneel is geweest, maar hij kan zijn enorme populariteit in de partij ten goede gebruiken.

De Democraten moeten die zetels in Georgia winnen, anders start Biden als een lame duck president. De Republikeinen hebben nu vijftig zetels, de Democraten kunnen dat slechts evenaren. De stem van de voorzitter van de Senaat – in dit geval aanstaand vicepresident Kamala Harris – geeft dan de doorslag. Er hoeft maar één dissidente Democraat te zijn en er is een probleem. Ik heb niet de illusie dat Moscow Mitch McConnell Biden de helpende hand aanreikt. De Satan van de Senaat herinnert zich straks plotseling weer dat er een begrotingstekort is. Die lieten de Republikeinen de laatste jaren tot historische hoogten oplopen. Moscow Mitch zal er alles aan doen om het presidentschap van Biden op elk denkbaar terrein te saboteren.

Biden krijgt de komende weken nog met ander probleem te maken. Beoogde senatoren voor een kabinetspost kunnen die positie vergeten. Elizabeth Warren solliciteerde openlijk naar de post op Financiën, Bernie Sanders is genoemd als minister van Werkgelegenheid. Door de fragiele positie in de Senaat lijken hun kansen op een plek in de regering-Biden minimaal. Daarnaast heeft McConnell – zelfs als de verhoudingen op 50/50 uitkomen – de mogelijkheid om benoemingen te vertragen of anders de traineren.

Kortom, Amerika stevent af op een politieke impasse. Het is aan de stuurmanskunst van Joe Biden om behendig tussen al die belangen door te laveren. We weten nu al dat hij nooit iedereen gelukkig kan maken. Hij zal echter ook de linkervleugel van de Democratische partij in het gareel moeten houden en zijn hand uitsteken naar zeventig miljoen Trump-stemmers. Als jij Biden zou mogen adviseren over de invulling van die kabinetsposten en het tevreden stellen van zo veel mogelijk mensen: wat zou je tegen hem zeggen?

– – – –

Hoi Stan,

Het besef dat Donald Trump toch echt de verkiezingen heeft verloren is nog niet bij hem doorgedrongen. Als dat besef er wel is dan heeft hij al snel bedacht hoe hij het zijn opvolger zo lastig mogelijk kan maken. Er heerst woede en frustratie bij Trump en hij lijkt zich van niemand iets aan te trekken. Lachwekkend was dan ook de opmerking van minister van Buitenlandse Zaken, Mike Pompeo die zei dat de transitie naar een tweede regering Trump soepel zal verlopen. Pompeo en ik denk wel meer Republikeinen verkeren in een staat van ontkenning. Dat is één van de stadia van een rouwproces, want dat is wat hier aan de hand is. Iedereen gaat anders om met verlies. Bij Trump is het vooral woede en machteloosheid, maar bij andere mensen heeft de woede plaats gemaakt voor ontkenning. Acceptatie en berusting is de laatste fase. En daar zijn Trump en zijn lakeien nog niet aan toe.

Wat Donald Trump op dit moment doet is allemaal mensen aanstellen die tot op het bot loyaal zijn. En zij geloven er heilig in dat Trump na 20 januari nog president is. Daarom heeft het Witte Huis, tegen beter weten in de opdracht gegeven om budgetten voor te bereiden. Budgetten waar de nieuwe regering over gaat. Het laat zien dat er alles aan wordt gedaan om de regering Biden te ondermijnen en dat alles in het werk wordt gesteld om te zorgen dat de regering Biden van het begin op een achterstand staat. Maar Biden laat zich daar niet door weer houden. Hij werkt stug door en wil laten zien dat hij boven de partijen staat. Hij heeft zijn hand uitgestoken naar de Republikeinen, maar zij hebben die nog niet aangenomen. Of ze dat gaan doen is de vraag. Misschien is het naïef van Biden om te denken dat ze na het Trump-tijdperk met hem samen willen werken.

Hoe lang het duurt voordat Trump zijn nederlaag erkent weet niemand. Hij zal hoe dan ook op 20 januari vertrekken. Hoe dichter we die datum naderen hoe meer we de stuiptrekkingen van deze regering zullen zien.

Democraten willen de twee Senaatszetels in Georgia winnen. Nu de Republikeinen de zetels in North Carolina en Alaska hebben gewonnen en nu op 50 zetels staan zijn deze zetels extra belangrijk. Maar ze willen niet dat Joe Biden campagne komt voeren, maar Barack Obama. Vind jij dat slim of moeten de Democraten in Georgia ook de president-elect inzetten?

Hoi Marco,

Joe Biden is afgelopen zomer al zo slim geweest een transitieteam op te stellen. Dat deed hij uit het zicht van de kiezer om vooral niet arrogant over te komen. Voor dat transitieteam zamelde Biden vijf miljoen euro in. Kennelijk voelde de campagne de bui al hangen. Terecht, naar blijkt nu, omdat Trump zijn nederlaag nog niet erkent en ambtenaren weigeren om de transitiepapieren te tekenen. Ik ben ervan overtuigd dat Biden achter de schermen druk bezig is met de voorbereidingen.

Mijn advies aan Biden. Blijf je opstellen als een vader des vaderlands. Daarmee slaat hij al een heel andere toon aan dan Trump, al vond ik zijn uitspraak van gisteravond dat het een ‘schande is dat Trump zijn verlies niet erkent’ minder handig. Laat je niet uit de tent lokken, daarmee speel je Trump in de kaart. Vraag advies aan Barack Obama, George W. Bush (die Biden in een verklaring uitgebreid feliciteerde) en eventueel Bill Clinton. Zij kunnen Biden verder helpen en adviseren. Biden moet het de komende periode niet hebben van de hulp van het Witte Huis, waar het transitieteam normaal gesproken kantoorruimte hoort te krijgen. Hoe langer je erover nadenkt, hoe kinderachtiger het eigenlijk is.

Nog lachwekkender is dat het Witte Huis diverse ‘federal agencies’ de opdracht heeft gegeven budgetten voor te bereiden voor februari. Dan is Trump al zo’n twee weken vertrokken van 1600 Pennsylvania Avenue. Volgens mij een regelrechte provocatie en de laatste stuiptrekkingen van een president die zijn verlies weigert toe te geven. Hoe kijk jij hiernaar?

– – – –

Hoi Stan,

Zo lang Trump zijn nederlaag niet toegeeft, groeit zijn macht. Republikeinen die de afgelopen vier jaar blind achter hem zijn aangelopen, weten heel goed dat ze onder andere hun herverkiezing aan hem hebben te danken. Het Trumpisme zal de Republikeinse partij intern verdelen. Gaat men door op de weg die Trump heeft ingeslagen of krijgen gematigde Republikeinen zoals Nikki Haley een voet aan de grond?

Als Trump snel bekend maakt dat hij in 2024 weer een poging gaat doen, dan is het duidelijk. Trump heeft de hele partij in zijn greep en zal de komende vier jaar het presidentschap van Biden willen ondermijnen. Daar is hij nu al mee begonnen. Republikeinen die de partij willen overnemen en zich al klaar maken voor 2024, moeten zich goed afvragen waar ze aan beginnen. De invloed van Trumps loyale aanhangers is groot en moet niet worden onderschat.

De Democraten voelen in Georgia de wind in de rug. Stacey Abrams zei bij CNN dat ze gelooft dat de Democraten de twee zetels in de Senaat zullen winnen. De Democraten moeten de opening die er nu is optimaal benutten. Dat betekent dat zowel Joe Biden als Kamala Harris er campagne moeten voeren. Ook zal Stacey Abrams haar operatie die ze voor Biden heeft opgezet nu voor de Democratische kandidaten inzetten. Opkomst is ook hier het sleutelwoord. De Democraten moeten duidelijk maken dat plannen als klimaatverandering, onderwijs en gezondheidszorg alleen een kans van slagen hebben als de Senaat blauw kleurt. Aangezien Biden de staat Georgia waarschijnlijk wint, hebben ze het momentum daar. Dat moeten ze nu benutten.

Ondertussen gelooft zeventig procent van de Republikeinen dat verkiezingen niet eerlijk zijn verlopen en blijven conservatieve Republikeinen achter Trump staan. Zo lang ze hem blijven steunen, zal hij zijn verlies niet toegeven. Het is ondertussen ook bijltjesdag. Minister van Defensie Mark Esper werd ontslagen en een hoge medewerker van het ministerie van Justitie is opgestapt nadat minister van Justitie William Barr heeft aangekondigd dat het ministerie gaat kijken naar de beschuldigingen van kiezersfraude.

Zo lang Trump niet toegeeft dat hij heeft verloren kan Biden niet veel doen. Hij krijgt niet de mogelijkheden en middelen om te zorgen dat de transitie met niet al te veel obstakels verloopt. Wat zou jij Biden adviseren wat hij in deze onwerkbare situatie het beste kan doen?

Ha Marco,

Trump 2024, het zou mij inderdaad ook niets verbazen. Axios meldde al dat daar op de achtergrond over wordt gesproken, dus kijk ik er niet van op als Donald Trump het serieus overweegt. Met ruim zeventig miljoen stemmen heeft hij een mandaat, zo zal hij redeneren. Voor de Republikeinse partij zou een nieuwe kandidatuur van Trump een slecht scenario zijn. Ze krijgen dan geen kans om zich los te maken van de president. De vraag is of serieuze Republikeinse kandidaten – zoals Nikki Haley of Charlie Baker – hun vingers dan durven branden aan een strijd met Trump. Op deze manier houdt hij de Republikeinse partij gegijzeld.

Daarnaast verlamt het de komende jaren ook het politieke debat in Amerika. Trump moet weten dat zijn tijd voorbij is. Hem wachten na zijn presidentschap een paar rechtszaken en ik betwijfel of hij over vier jaar nog steeds hetzelfde enthousiasme oproept. Ongetwijfeld wel bij zijn trouwe achterban, maar na 20 januari (of als Trump zich eerder gewonnen geeft) barst er binnen de GOP een leiderschapsdiscussie los. Als Trump wél serieus overweegt om in 2024 mee te doen, zal hij er tot aan 20 januari als president en daarna als burger alles aan doen om Joe Biden te ondermijnen. Hoe dan ook, het Trumpisme blijft voorlopig boven de markt hangen.

Tussen de lawaaimachine van Trump door wacht de Democraten een cruciale strijd om twee Senaatszetels. In Georgia komt er begin januari een run off, zoals we eerder bespraken. Vooralsnog won Joe Biden deze staat voor de Democraten voor het eerst sinds 1992, maar om effectief te regeren, is winst van deze Senaatszetels noodzakelijk. Biden zou zijn volle gewicht erin moet gooien om dat te realiseren. Denk jij dat de Democraten kans maken om Georgia ook met de Senaat op het spel blauw kunnen laten kleuren? En welke tactiek kunnen ze het beste uit de kast trekken?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden krijgt het lastig. In een land waar maar liefst 71 miljoen Amerikanen niet op hem stemden, maar op zijn tegenstander is het belangrijk dat ook zij worden gehoord. Dat de huidige president zijn verlies niet wil toegeven en totaal geen medewerking zal verlenen is het lastig om iets voor elkaar te krijgen. Biden had dit waarschijnlijk verwacht. Dat is ook de reden om zelf een team samen te stellen met experts die kunnen werken aan een plan om de coronacrisis te bestrijden. De vraag is echter of Biden en zijn team daar mee aan de slag kunnen. Aangezien de door jou genoemde Emily Murphy weigert transitiepapieren te ondertekenen en geen geld en faciliteiten beschikbaar zal stellen, kan Biden nu weinig doen.

Het is altijd slim om bij je voorganger(s) je oor te luister te leggen, omdat zij met dit bijltje hebben gehakt. Maar Biden weet ook hoe dit ging toen hij en Obama in 2008 het Witte Huis betraden. Iedere president, zoals Clinton, Bush en Obama, heeft heel ordelijk alle benodigde documenten overgedragen en heeft alles gedaan om alles zo soepel mogelijk te laten verlopen. En leverde alle medewerking. Dat zal nu niet zo zijn. Trump zal alles doen om nog voordat Biden wordt geïnaugureerd het hem lastig te maken. Hij erft een chaotisch Witte Huis. Trump is puur met zijn eigenbelang bezig. En het kan hem weinig schelen hoe hij het Witte Huis en het land achterlaat. Obama, Bush en Clinton kregen alle medewerking van hun voorganger. Biden krijgt dat niet.

De verkiezingen zijn nauwelijks voorbij, maar zoals dat gaat in Amerika, spreekt men al over 2024. Lindsey ‘hypocriet’ Graham vindt dat Donald Trump er over na moet denken om in 2024 mee te doen. Het klinkt raar, maar ik denk dat dit wel eens een reële optie kan zijn. Wat denk jij?

Hoi Marco,

Een ordelijke transitie van de regering-Trump naar de regering-Biden kunnen we voorlopig vergeten. Ik hoop een beetje op de integriteit van het transitieteam dat het Witte Huis voor de verkiezingen heeft samengesteld, al zal Trump er alles aan doen om het te ondermijnen. We weten ondertussen dat ambtenaar Emily Murphy, aangesteld door Trump, weigert de transitiepapieren te ondertekenen. Dat geldt de gekozen president officieel toegang tot zaken als functionarissen, overheidsgeld, kantoorruimte en apparatuur. Daar kan Team Biden nog niet over beschikken.

Dat is een slecht zaak, want Amerika kampt met talloze problemen. De grootste van dit moment is de pandemie. Joe Biden heeft al een team samengesteld van experts en wetenschappers die vanaf vandaag aan de slag gaan met de vraag hoe de coronacrisis moet worden bestreden. Het punt is: Trump zit tot 20 januari in het Witte Huis en verleent nog steeds geen medewerking. Ook op economisch terrein moeten er spijkers met koppen worden geslagen. Dan is er ook nog het probleem met Georgia. Democraten moeten die twee run offs in januari winnen, anders kan Biden niet effectief regeren. Mitch McConnell zal er in de Senaat alles aan doen om het presidentschap van Biden te saboteren. Er moet een plan komen om die verkiezingen te winnen.

Tot nu toe doet Biden weinig fout. Hij slaat de toon aan die hij het hele campagne al aanslaat. Hij wil het land proberen te verenigen, maar ik verwacht dat zijn wittebroodsweken snel voorbij zijn. Elizabeth Warren solliciteerde al openlijk naar de ministerspost op Financiën, maar door de verhoudingen in de Senaat lijkt die weg te zijn afgesneden. Biden moet ondertussen ook het progressieve smaldeel van de Democratische partij tevreden houden en een luisterend oor bieden aan 71 miljoen Trump-aanhangers. Van Biden wordt verlangd dat hij een politieke evenwichtskunstenaar wordt en dat is geen eenvoudige opdracht.

Denk jij dat Biden in staat is om zich zonder de hulp van Trump voor te bereiden op een succesvol presidentschap? Bijvoorbeeld door zijn oor te luister te leggen bij de voormalige presidenten Obama, Bush en Clinton?

– – – –

Hoi Stan,

De winst van Joe Biden en de Democraten is mooi, maar daar moet wel enige kanttekeningen bij worden gezet. De Democraten behouden de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden, maar verliezen wel zetels. Ze hadden gehoopt om hun meerderheid uit te breiden, maar dat is niet gebeurd. En dat is toch een domper op de feestvreugde. Positief is dat Biden wel de Republikeinse staat Arizona wist te winnen. En Biden komt in het Witte Huis zonder swing state Ohio te winnen.

Daarnaast zaten de peilingen er weer naast. Het gezaghebbende FiveThirtyEight en ook POLITICO voorspelden een grote overwinning voor Biden. Hij zou Trump wegvagen. Dat is niet gebeurd. Sterker nog, Trump haalde meer dan 71 miljoen stemmen, meer dan in 2016. Het presidentschap van Trump mag dan wel over zijn, het Trumpisme is dat niet. De Democraten moeten ook naar die 71 miljoen Trump-kiezers luisteren.

De winst van Biden in Georgia (al is het nog niet zeker of Biden de staat ook wint, want er is een hertelling) komt op het conto van Stacey Abrams. Zij heeft hard heeft gewerkt om de kiezers te mobiliseren. Dat de twee Republikeinse senatoren niet boven de vijftig procent uitkwamen waardoor er run offs nodig zijn, zegt wel iets over het sentiment. De Democraten moeten nu meteen met de campagne starten om deze zetels te winnen. Er is niet echt sprake geweest van een blauwe golf, als dat wel zo was geweest, zou Biden met overmacht zijn gekozen. Maar ik denk dat de Democraten de Senaatszetels in Georgia kunnen winnen, mits ze het slim spelen.

Donald Trump zal op 20 januari het Witte Huis moeten verlaten, maar heeft nog steeds niet zijn verlies toegegeven. Hij vindt dat de verkiezingen van hem zijn gestolen en dat er grootschalige fraude is gepleegd met poststemmen, zonder daar bewijs voor te leveren. Trump besloot maar te gaan golfen en de verwachting is dat hij tot aan de inauguratie van Joe Biden niet veel meer gaat doen, terwijl het aantal coronabesmettingen weer stijgt. Wat denk jij dat Trump nog in petto heeft in de laatste maanden van zijn presidentschap? Komt er een ordelijke transitie?

Ha Marco,

Joe Biden wordt de 46ste president van de Verenigde Staten en Kamala Harris de eerste, zwarte vicepresident van Aziatische afkomst in de historie van Amerika. We moesten er dik vier dagen op wachten. Aan het presidentschap van Donald Trump komt op 20 januari een einde. Zonder de feestvreugde voor de Democratische aanhang te willen verpesten: het Trumpisme is niet weg. En zoals de voormalige Republikeinse gouverneur van Ohio John Kasich, die Joe Biden steunde, het zei: de Democraten moeten nu ook naar de andere helft van het land luisteren. En andersom.

Kasich heeft hier een punt, want we mogen niet vergeten dat er ook zeventig miljoen Amerikanen zijn die op Trump hebben gestemd. Nooit eerder was Amerika zo verdeeld als tijdens zijn presidentschap, nooit eerder kwamen er zo veel mensen opdagen en nooit eerder haalde een presidentskandidaat zo veel stemmen als Joe Biden (ruim 74 miljoen). Verdeeldheid zaaien was het handelsmerk van Trump die nooit een serieuze poging ondernam nieuwe kiezers aan te boren, noodzakelijk om een tweede termijn te winnen. Hij vertrouwde op zijn achterban, dacht dat hij de stunt van vier jaar geleden kon herhalen. toen hij het tegen een gemankeerde, politiek toondove tegenstander opnam.

De grootste uitdaging van Biden ligt ‘m in het verenigen van het land. Een paar dagen geleden zei hij: ‘We zijn elkaars tegenstanders, maar niet elkaar vijanden’. Biden slaat al weken de juiste toon aan, zo ook vannacht tijdens zijn overwinningstoespraak. In het belang van Amerika hoop ik dat hij de kloof tussen Democraten en Republikeinen iets kleiner kan maken, maar hem wacht een zware taak. Met een waarschijnlijk vijandige Senaat (tenzij de Democraten op 5 januari de twee run offs in Georgia winnen) dreigt een politieke patstelling zonder weerga.

Biden won in elk geval de blue wall met Wisconsin, Michigan en Pennsylvania terug. Denk jij dat Biden in staat is het land te verenigen en dat de Democraten op de golven van deze winst ook een stunt kunnen uithalen om de Senaatszetels in Georgia?

– – – –

Hoi Stan,

De vraag wie er gaat winnen, krijg ik steevast als ik met mensen praat over de verkiezingen. Zij vragen mij als om een voorspelling te doen, maar daar waag ik niet meer aan. Na 2016 waag ik mij niet aan een voorspelling. Ik zeg dat dan de peilingen dat Joe Biden er het beste voor staat. Ook in de laatste prognose van FiveThirtyEight wint Biden van Trump. Ik baseer dan mijn voorspelling daar op. Dat betekent overigens niet dat Trump niet kan winnen. FiveThirtyEight schat de kansen van Trump op 10 procent. Er kan dus zomaar eens een verrassing komen. De weg naar de 270 kiesmannen is voor Trump wel lastiger dan van Biden. Maar dat was in 2016 ook het geval en toen won Trump toch verrassend.

De kans dat we morgenochtend weten wie de 46ste president van Amerika is, is lastig te voorspellen. Er zij verschillende scenario’s mogelijk. Als Biden bijvoorbeeld Florida met overtuigende cijfers wint dan wordt het voor Trump heel lastig om nog te winnen. Voor Trump is de Sunshine State cruciaal voor zijn pad naar 270 kiesmannen. Als Trump bijvoorbeeld ook Georgia en Arizona verliest, wordt het allen maar erger. Maar als Trump de staten Pennsylvania, Wisconsin en Michigan wint, komt het er voor Biden somber uit te zien. Ik denk overigens niet dat Trump al deze drie staten opnieuw wint. Na Florida is Pennsylvania erg belangrijk, alleen zijn daar morgenochtend nog lang niet alle stemmen geteld. Als Pennsylvania de doorslag moet geven, dan moeten we langer wachten. Als Pennsylvania niet de doorslag geeft en Biden wint Florida en pakt een paar Republikeinse staten dan kan zo het maar eens duidelijk zijn. Het blijft koffiedik kijken.

Wat de (voorlopige) uitslag ook is, bij een verlies van Trump zal hij zich daar niet bij neerleggen. Dan komt er chaos en onrust. In verschillende staten hebben winkels hun voorpuien dichtgetimmerd, bang voor protesten en rellen. Het is ongekend. Amerika staat onder hoogspanning. Ik houd mijn hart vast voor wat er na de verkiezingen gebeurt. Wat valt jou op aan de (voorlopige) uitslag?

Hoi Marco,

Vandaag de grote dag! Nog vier jaar Donald Trump of neemt Joe Biden het stokje over? Voorspellen is en blijft lastig. Als je mij begin dit jaar een uitkomst had gevraagd, dan zou ik Trump de beste kansen hebben gegeven. De economie draaide goed (ook met dank aan het beleid van zijn voorganger) en de werkloosheid was laag. In de Amerikaanse politiek is een week al een eeuwigheid, laat staan tien maanden. De pandemie, in combinatie met magere economische cijfers, forse werkloosheid en sociale onrust deden de bordjes voor Trump verhangen.

De laatste maanden kreeg ik, soms tot in den treure, de vraag: wie gaat er winnen? Zoals ik begin dit jaar voorspelde dat Trump (veruit) de beste papieren had, zo denk ik nu dat Joe Biden de beste kans maakt om de verkiezingen te winnen. Ja, dat heeft onder meer te maken met de peilingen. Zelfs met dezelfde foutmarges als vier jaar geleden, wint Biden. Maar er is veel meer aan de hand. Van oudsher Republikeinse staten als Texas, Georgia en Arizona zijn voor de Democraten binnen handbereik. Republikeinse senatoren, die zich met huid en haar hebben uitgeleverd aan Donald Trump, hebben het zwaar om herkozen te worden.

Er is een enorme drive onder de Generatie Z, millennials en zwarte kiezers om Trump uit het Witte Huis te krijgen. Vanaf het begin af aan is gezegd dat alles draait om opkomst, opkomst en opkomst. Twee jaar geleden zorgde een historisch hoge opkomst bij de midterms voor een Democratisch Huis van Afgevaardigden. Amerika stevent nu bij de presidentsverkiezingen af op de hoogste opkomst ooit. Dat is in het voordeel van de Democraten, al moeten we de populariteit van Trump absoluut niet onderschatten. Veel Amerikanen benaderen deze verkiezing alsof hun leven er vanaf hangt.

Dat Trump in de laatste campagnedagen suggereert dat hij na 3 november immunoloog Fauci gaat ontslaan, is een forse uitglijder. In 44 staten neemt het aantal coronagevallen toe en Trump overweegt één van de meest gerespecteerde wetenschappers de laan uit te sturen. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat dit goed valt bij gematigde kiezers. En er zijn twijfels of Trump Fauci überhaupt kan ontslaan. Dus ja, ik verwacht dat Biden wint. De vraag is alleen: hoe groot wordt zijn zege? Kan Trump met een escape nog voor een verrassing zorgen? Het wordt een bloedstollende nacht. Wat is jouw voorspelling? En denk jij dat we morgenochtend Nederlandse tijd weten of één van beide kandidaten victorie kan kraaien?

– – – –

Hoi Stan,

Dat FiveThirtyEight nu al een uitspraak doet en cruciale staten als Florida en Pennsylvania toekent aan Biden laat zien dat ze vrij zeker zijn van hun zaak. We hebben FiveThirtyEight allebei hoog zitten. Als ze het bij het rechte eind hebben, zou dat wel een opluchting zijn. Biden wint dan ruim van Trump en krijgt hij 335 kiesmannen. Dat is een duidelijke overwinning, al zal Trump zeker proberen de uitslag aan te vechten. Het is dan ook te hopen dat er genoeg Republikeinen zijn die hem kunnen overtuigen om zijn verlies te accepteren, al zal dat niet eenvoudig zijn.

Dat de Senaat in Democratische handen komt, is van cruciaal belang. Als Joe Biden de nieuwe president wordt en wil hij effectief kunnen regeren dan is een meerderheid in de Senaat van levensbelang. Als de Senaat in Republikeinse handen blijft, dan zullen de Republikeinen alle plannen van Biden blokkeren. Dan kan Biden in de eerste twee jaar van zijn termijn vrijwel niets doen. Hij zal dan, net zoals Trump veel doet, via presidentiële decreten dingen voor elkaar proberen te krijgen. De marge van de Democraten kan wel eens heel dun zijn, dus is het belangrijk dat de uitkomst van de senaatsrace in Georgia ook bekend is. De Democraten weten dan dat ze een meerderheid (of niet) hebben en kunnen zich dan alvast voorbereiden en prioriteiten stellen welke plannen ze in de eerste honderd dagen door het Congres willen loodsen.

President Trump speculeert dat hij, zonder dat er een definitieve officiële uitslag bekend is, op de verkiezingsavond al de overwinning wil uitroepen. Dat zou ongekend zijn. Ik denk dat dit verstrekkende gevolgen kan hebben. Ook zegt hij dat hij mogelijk immunoloog Anthony Fauci na 3 november wil ontslaan. Denk jij dat Trump zo ver zal gaan om de overwinning uit te roepen? En wat is jouw voorspelling?

Ha Marco,

Dat FiveThirtyEight in hun voorspelling North Carolina aan Donald Trump geeft, verrast me. Ze geven Biden in hun individuele prognose van sleutelstaten namelijk twee derde kans om daar te winnen, al begrijp ik uit hun voorspelling ook dat dit hun prognose is met dezelfde foutmarges uit 2016. Dat ze Florida nu al Biden geven, lijkt me overigens anderzijds prematuur. Ik denk dat het in de Sunshine State spannender wordt dan we denken. Dat geldt ook voor Pennsylvania. Biden maakt daar een goede kans, maar de staat is zo gemêleerd met stad en platteland dat een uitkomst (nog) niet voor de hand ligt. Trump kan er ook winnen.

Kennelijk zijn ze er bij FiveThirtyEight ook al zeker van dat Georgia voor het eerst in bijna dertig jaar blauw kleurt. Dat mag je een daverende verrassing noemen. Het zal over vier jaar niet meevallen om dat zo te houden. Stel dat de Democraten ten opzichte van vier jaar geleden Wisconsin, Michigan en Pennsylvania winnen, dan moeten ze hard aan het werk om die voorsprong niet opnieuw te verspelen. Deze drie staten mogen ze niet meer als zekerheidjes zien, één van de grootste campagneblunders ooit van het Clinton-team in 2016. Over mijn definitieve voorspelling schrijf ik morgen graag meer.

Er is nog iets gaande in Georgia, waar Democraat Jon Ossoff Republikein David Perdue uitdaagt voor zijn Senaatszetel. Als dat lukt, zou ook dat een enorme verrassing zijn. De vraag is nu of één van de kandidaten morgen de gestelde grens van vijftig procent wel haalt. Dit zou betekenen dat er een zogenoemde ‘run off’ plaatsvindt op 5 januari, een tweede ronde om te bepalen wie de zetel uiteindelijk inneemt. Dat heeft weer consequenties voor de samenstelling van de Senaat, die begin januari wordt geïnstalleerd. Hoe belangrijk is het dat ook deze uitslag woensdag al bekend is? En welke consequenties heeft het als de marges in de Senaat flinterdun blijken te zijn in aanloop naar een nieuw politiek jaar?

– – – –

Hoi Stan,

Ik twijfel niet aan de betrouwbaarheid en deskundigheid van FiveThirtyEight, maar geloof niet dat Joe Biden Georgia en Texas kan winnen. De Republikeinen die daar de macht hebben, zullen alles in het werk stellen om stemmen ongeldig te verklaren en niet mee te tellen. De gouverneur van Texas liet al veel stemlokalen in zijn staat sluiten. Dit om te zorgen om kiezers die overwegend Democratisch stemmen te ontmoedigen om te gaan stemmen.

Maar terugkomend op jouw vraag. Ik denk dat Amerika eenheid nodig heeft. Joe Biden belooft fatsoen te brengen en het land weer te verenigen. Een verdeelde Democratische partij helpt dan niet. Dus voor de beeldvorming is het goed dat de Democratische partij eenheid uitstraalt. Alle prominente Democratische politici zijn erg gemotiveerd om na vier jaar Donald Trump uit het Witte Huis te krijgen. Maar misschien speelt er nog iets anders. Ik kan deze bewering niet hard maken, maar kan het zo zijn dat de politici die nu campagne voor Biden voeren, los van Barack Obama, zich in de kijker willen spelen en misschien hopen op een positie in het Witte Huis van Biden?

Volgens het eerder al genoemde gezaghebbende FiveThirtyEight wordt de onderstaande kaart de uitslag van de verkiezingen. Wat opvalt, is dat ze denken dat Biden Georgia en de Rust Belt staten wint, maar Ohio en North Carolina verliest. Kun jij je daar in vinden? En hoe denk jij dat de uitslag er uit ziet?

Hoi Marco,

Voor mij is peiling- en onderzoeksbureau FiveThirtyEight de bijbel. Natuurlijk, ook zij zaten vier jaar geleden niet helemaal correct (al lag hun foutmarge maar rond de 1,5 procent), maar twee jaar terug – bij de midterms – waren ze opnieuw bijzonder nauwkeurig over de uitslag. Er moet dit keer wel sprake zijn van gigantisch geblunder in de onderzoeksgegevens om Donald Trump nog te laten winnen. Datzelfde geldt, om terug te komen op jouw vraag, voor de kansen op een meerderheid in de Senaat.

Lange tijd voorspelde FiveThirtyEight namelijk dat het een dubbeltje op zijn kant zou worden wie de Senaat zou winnen. Sinds 7 oktober zie je een duidelijke stijging in kansen voor Democraten om de meerderheid te grijpen. Buiten jouw voorbeelden wordt het ook spannend in Georgia, waar Democraat Jon Ossoff de Republikein David Perdue uitdaagt. Perdue weigerde het laatste debat, omdat Ossoff hem een paar dagen eerder bij een ander debat verbaal flink de oren had gewassen. Veel Republikeinen zitten in de verdrukking, omdat ze bijna allemaal vier jaar lang klakkeloos achter Trump aanliepen. Daar kunnen ze dinsdag de rekening voor gepresenteerd krijgen.

Wat ook opvalt tijdens deze campagne: Trump is vooral alleen op campagnepad. Als er al mensen zijn die voor hem willen spreken, zijn dat vicepresident Mike Pence of Trumps vrouw Melania en zijn kinderen. Andere prominente Republikeinen ontbreken. Kijk eens naar het verschil met de Democraten: Barack Obama reist onvermoeibaar door de sleutelstaten. Biden krijgt ook veel hulp van onder anderen Elizabeth Warren, Pete Buttigieg, Bernie Sanders en Beto O’Rourke. Het geeft aan dat Biden – in elk geval tot nu toe – in staat is gebleken om de partij na de voorverkiezingen te verenigen. Denk jij dat dit in de beeldvorming werkt voor Democraten om de verkiezingen over de streep te trekken?

– – – –

Hoi Stan,

Ik verbaas me al een tijdje over het feit dat gezaghebbende peiling- en databureaus zoals FiveThirtyEight staten als Arizona, Texas en Georgia toedichten aan Joe Biden. Ik ben er nog niet zo zeker van dat Biden Georgia wint. Dat hij een kans maakt, is al veelzeggend en moet Trump en de Republikeinen zorgen baren. Maar denk dat hij Georgia niet wint. Zoals je aangaf was de laatste keer in 1992. Dat is een eeuwigheid geleden. Dat zelfde geldt voor Texas. Als Biden Texas en/of Georgia wel weet te winnen zou het een grote verassing en is het over voor Donald Trump. Meer kans zie ik in Arizona. Daar ligt Biden voor en de kans dat Martha McSally haar Senaatszetel verliest is groot. Ik zou als ik Biden was niet inzetten op Georgia, maar juist een extra campagnebijeenkomst houden in Pennsylvania of Wisconsin.

Ondertussen lijkt de opkomst alle vorige records te breken. Al meer dan 85 miljoen kiezers hebben al gestemd. 91 miljoen kiezers hebben een stembiljet per post aangevraagd. Uit de gegevens van dertien staten blijkt dat daarvan 25 procent Democraten zijn en 14 procent Republikeinen. Veel Republikeinen zullen toch pas op de verkiezingsdag zelf gaan stemmen, omdat Trump nog steeds, zonder enig bewijs, beweert dat er met stemmen per post op grote schaal gefraudeerd kan worden. Ook is er al voor 1,8 miljard dollar aan politieke campagnes uitgegeven.

Minstens net zo belangrijk zijn de races voor de Senaat. Lindsey Graham vecht in South Carolina voor het behoud van zijn zetel. In North Carolina ligt de Democratische uitdager voor op de Republikeinse senator. In het eerder genoemde Arizona ligt de Republikeinse senator Martha McSally achter op haar Democratische uitdager, voormalig astronaut en man van Gabby Giffords, Mark Kelly. Senator Susan Collins heeft het in Maine ook moeilijk. De kans dat de Democraten een nipte meerderheid in de Senaat halen, wordt steeds waarschijnlijker. Ook FiveThirtyEight acht de kans redelijk groot dat de Democraten de Senaat winnen. Hoe groot acht jij die kans?

Ha Marco,

Elizabeth Warren als minister van Financiën vind ik een spannend idee. Van alle Democratische kandidaten tijdens de voorverkiezingen had zij het best uitgewerkte verkiezingsprogramma. Maar toch: Warren heeft een scherp, progressief politiek profiel en zal bij haar tegenstanders snel onder vuur komen te liggen. Misschien is een degelijke boekhouder een veel beter idee, want Amerika staat voor gigantische problemen om de staatsschuld onder controle te krijgen. Een te scherp politiek profiel kan een minister van Financiën stevig in de weg zitten en Biden zal het Republikeinse verwijt krijgen zijn oren te laten hangen naar ‘the far left’.

Er is ook een ander probleem. Warren is nu senator van Massachusetts. Als Biden wint en de Democraten ook een ruime meerderheid (bijvoorbeeld 57-43) in de Senaat pakken, voorzie ik geen probleem. Als de meerderheid krap is (52-48 of 51-49), dan moet Warren gewoon in de Senaat blijven. Waarom? De Republikeinse gouverneur van Massachusetts kan voor de eerste periode een vervanger aanstellen. Dat wordt zeer waarschijnlijk een Republikein. Hoewel de gouverneur ook verplicht is om binnen honderd dagen verkiezingen uit te schrijven (en een Democraat in het super-Democratische Massachusetts wel gaat winnen), zou de Senaat in zo’n periode tijdelijk slagkracht missen als Warren minister wordt. En ik kan me zo voorstellen dat Biden in zijn eerste honderd dagen wil vlammen.

Iets opvallends: het gezaghebbende FiveThirtyEight dicht nu Joe Biden officieel de meeste kans toe om Georgia te winnen. Lange tijd was Donald Trump er favoriet, daarna kwam-ie in de kolom dat het een dubbeltje op zijn kant zou worden en nu is Biden ‘licht favoriet’ om er te winnen. Onvoorstelbaar eigenlijk, zeker gezien het verleden. De laatste keer dat de Democraten wonnen in Georgia was in 1992 onder Bill Clinton. Ben je ook verrast door deze ontwikkelingen? En denk je dat Biden een serieuze kans maakt komende dinsdag om Georgia op zijn naam te schrijven?

– – – –

Hoi Stan,

Dat veel jongeren gaan stemmen, is veelzeggend. Ze hebben heel goed door wat er op het spel staat deze verkiezingen. Ze worden via social media aangemoedigd te gaan stemmen. Veel van deze jongeren willen niet opgroeien in de wereld die Donald Trump voor ogen staat. Generatie Z en millennials voelen zich niet zo zeer aangetrokken tot één partij, maar aangezien Amerika op een belangrijk kruispunt in de geschiedenis staat, wil deze kiezersgroep zijn stem laten horen. Ze zijn zich bewust dat ze invloed kunnen hebben en willen dat de volgende president naar hen luistert. Ze willen dat hun stem ook invloed gaat krijgen. Zeker als Joe Biden de verkiezingen wint, zullen ze hem er aan herinneren dat deze nieuwe generatie een plek aan de tafel moet krijgen.

Uit het voorgaande blijkt al dat ik denk dat de stem van de Generatie Z en milllennials vooral gunstig is voor de Democraten. Zoals je aangaf, stemden in 2008 veel kiezers die voor het eerst mochten stemmen op Barack Obama. Ik denk dat jongeren veel progressiever zijn dan Donald Trump en Joe Biden, maar ze zien denk ik dat nog eens vier jaar Donald Trump desastreus zou zijn voor het land. Dus de hoge opkomst onder deze generatie is gunstig voor de Democraten.

De nachtmerrie waar iedereen bang voor is, is dat de uitslag van de verkiezingen lang op zich laat wachten. Roept Trump, zonder dat daar enig bewijs voor is, zich als winnaar uit? Wat gebeurt er in de rest van Amerika? Supermarkt Walmart heeft besloten om tijdelijk wapens en munitie uit de schappen te halen. Amerika staat onder hoogspanning. En als geen van de kandidaten de benodigde kiesmannen haalt, is het Huis van Afgevaardigden aan zet. Daar hebben de Democraten de meerderheid en zij zullen nooit de overwinning aan Donald Trump toekennen. Juridische adviseurs en advocaten van beide partijen staan in de startblokken.

Ondertussen is het openlijk solliciteren naar ministersposten begonnen. Eerder liet Bernie Sanders al weten open te staan voor minister van Werkgelegenheid. En nu laat Elizabeth Warren weten dat dat ze wel minister van Financiën wil worden. Alles hangt natuurlijk af of de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen en hoe groot de marge is. Maar denk jij dat Warren een goede kandidaat voor deze positie is?

Hallo Marco,

In het boek Woede, geschreven door hoog aangeschreven onderzoeksjournalist Bob Woodward, staat een gesprek dat de Republikeinse senator Lindsey Graham had met president Trump. Graham zei tegen Trump: ‘Als u de law and order president gaat uithangen, verliest u.’ Het advies van Graham aan Trump was vooral om zich te focussen op de pandemie en economie om zo het land proberen te helen. In perspectief heeft Graham natuurlijk gelijk. Trump speelt nu toch weer de law and order kaart. Ik kan me amper voorstellen dat hij dat op advies van zijn adviseurs doet, naar wie hij amper luistert.

Dus om terug te komen op je vraag: ja, ik denk dat dit de laatste stuiptrekkingen zijn van de campagne. Wat sowieso opvalt, is dat Trump nauwelijks een centrale boodschap heeft om zijn herverkiezing te realiseren. Dat was onder Obama in 2012 (‘Forward’), Bush in 2004 (‘A safer world and a more hopeful America’) en Clinton in 1996 (‘Building a bridge to the 21st century’) wel anders. Trump heeft nu ‘Transition to Greatness’ als slogan, maar er zit geen centrale boodschap achter. Voor een campagne, met de bijhorende discipline om ‘on message’ te blijven, is dat cruciaal.

Nu we verkiezingsdag naderen, komen er ook steeds meer cijfers naar buiten van kiezers die al vroegtijdig hebben gestemd. Het blijkt dat vooral de Generatie Z en millennials de weg naar de stembus (al dan niet via de post) weten te vinden. Bij de verkiezing van Barack Obama in 2008 kwam 48 procent van de jongeren onder dertig jaar opdraven. De kans dat dit record wordt gebroken, is groot. Wat zeggen die cijfers jou? En bovenal: is dit vooral gunstig voor Democraten of Republikeinen?

– – – –

Hoi Stan,

Beto O’Rourke voelt als geen ander het politieke klimaat aan in Texas. Het feit dat hij nipt verloor van Ted Cruz laat zien dat de Democraten kans hebben om The Lone Star State te winnen. Je ziet dat de staat nu al paars kleurt en in sommige peilingen wordt Texas gezien als een toss up (het kan beide kanten op gaan).

Toch denk ik dat het dit jaar niet gaat gebeuren. Als het wel gebeurt, zou dat een grote verrassing zijn en gaat Trump verliezen. De staat heeft na Californië de meeste kiesmannen (38). Dus de oproep van O’Rourke is begrijpelijk, maar ik zou Biden toch aanraden om staten als Florida, Michigan en Pennsylvania te bezoeken. O’Rourke kan het best zelf campagne voeren voor Biden in Texas. En als Pete Buttigieg of Bernie Sanders een bezoek aan de staat brengen, kan dat geen kwaad. Maar het is belangrijk om in die laatste dagen de tijd zo efficiënt mogelijk te in te delen. Biden heeft veel geld, dus ook kan hij wat campagnespotjes in Texas op de buis gooien. Ook Michael Bloomberg steekt veel geld in de staat. Maar als ik Biden, was zou ik niet heel veel tijd in steken. Maar dat de Republikeinen ongerust zijn, is wel veelzeggend.

Na de dood van een zwarte man in Philadelphia volgde er ongeregeldheden en protesten. President Trump greep dit meteen weer aan om te waarschuwen dat de voorsteden onder het presidentschap van Joe Biden zullen veranderen in chaos en dat hij de law and order president is. Hij hoopt zo de kiezers in de voorsteden weer terug te winnen. Maar uit onderzoek blijkt dat deze kiezers helemaal niet bang zijn voor onrust in de voorsteden. De boodschap komt niet aan. Trump probeert de situatie af te leiden van de pandemie en de werkloosheid. Hij komt weer terug op zijn oude retoriek wat niet werkte. Is dit de laatste stuiptrekking van een verloren campagne. Wat denk jij?

Ha Marco,

Je ziet dat zo’n uitspraak over geldende stemmen in Wisconsin vooral laat liet hoe het Hooggerechtshof in Amerika gepolitiseerd is. De hoogste rechters van het land zouden boven alle partijen moeten staan. Er zijn rechters die dat doen, maar niet allemaal. Brett Kavanaugh, één van de rechters in het Hooggerechtshof, vindt dat er ergens een lijn moet worden getrokken. Dat is zo, maar dan lijkt me de regel dat poststemmen die binnenkomen met daarop het stempel dat ie voor 3 november is verstuurd een zeer plausibele regel.

Dus ja, de benoeming van Amy Coney Barrett (de tweede zetel in het Hooggerechtshof die door de Republikeinen in vier jaar tijd is ‘gestolen’) kan bij een spannende presidentsrace zomaar de doorslag geven (denk maar eens terug aan Gore/Bush in 2000, toen het Hooggerechtshof het hertellen van de stemmen in Florida stopte en daarmee Bush president maakte).

We komen terug bij het adagium waar we het eerder over hadden: laat de opkomst zo groot mogelijk zijn. Veel kiezers – en dan vooral Democraten – zijn woedend over de gang van zaken rond Barrett. Laat ze vooral gaan stemmen. Dat geldt ook voor jongeren die niet in het Amerika van Trump willen opgroeien. Het is de enige manier om er een einde aan te maken. De cijfers zien er goed uit. Amerika stevent af op een recordaantal stemmers bij een presidentiële verkiezing. Een hoge opkomst is in het voordeel van de Democraten.

Beto O’Rourke, die eerder dit jaar zijn strijd om de Democratische nominatie moest staken en twee jaar geleden nipt verloor toen hij Ted Cruz in Texas uitdaagde voor diens Senaatszetel, heeft voor de laatste dagen nog een advies voor Joe Biden. ‘Kom naar Texas, we staan op de rand om de staat blauw te laten kleuren’. O’Rourke denkt dus dat een bezoek van Biden aan Texas kan betekenen dat ze The Lone Star State voor eerst sinds 1976 winnen (Jimmy Carter versloeg toen Gerald Ford). Ben jij het met Beto eens? Of zeg jij: niet doen!

– – – –

Hoi Stan,

Met zijn tour de force probeert Donald Trump nog te redden wat er te redden valt. Hij reist op één dag naar drie staten. Zo was hij onlangs in Wisconsin, Michigan en Nebraska. Die laatste staat zou Trump toch makkelijk moeten winnen. Maar omdat het tweede district niet het winner take all principe hanteert, is Trump daar niet zeker van de winst. Het is veelzeggend. Het moordende tempo waarin Trump rallies houdt, kan Biden niet bijbenen en het laat zien dat Trump alles uit de kast wil halen en nog twijfelende kiezers wil overhalen.

Maar die bereikt hij niet met zijn campagnebijeenkomsten. Daar komt alleen de fanatieke achterban die dicht op elkaar staat en weinig mensen een mondkapje dragen. Trump zou eigenlijk in het Witte Huis moet zitten om een plan te maken hoe hij de oplopende coronabesmettingen gaat terugdringen.

Hoe betrouwbaar de peilingen zijn, weet niemand. Iedereen houdt zijn adem in. Als de peilingen er dit jaar weer naast zitten, is er iets grondig mis. Dan heeft men de Trump-stemmer te weinig meegenomen in de berekeningen. Maar ik denk dat men van vier jaar geleden heeft geleerd. Dat een website als FiveThirtyEight de kans dat Joe Biden wint op 88 procent schat en dat ook de Senaat in Democratische handen zou kunnen komen, zorgt voor vertrouwen. Maar je moet altijd een slag om de arm houden.

Ondertussen heeft een recordaantal mensen al zijn stem uitgebracht, zowel in persoon als per post. Over dat laatste heeft het Hooggerechtshof nu een omstreden uitspraak gedaan. Het Hooggerechtshof bepaalde in een zaak die door de staat Wisconsin was aangespannen dat de stembiljetten die per post zijn verstuurd en na 3 november binnenkomen niet meer worden meegeteld. Dit is een overwinning voor de Republikeinen. Het Hooggerechtshof zegt dat het recht bij de staten ligt. Wisconsin is een cruciale staat. Maar door deze uitspraak zullen waarschijnlijk nog meer staten waar Republikeinen het voor het zeggen hebben een rechtszaak aanspannen. En over die nieuwe zaken mag de nieuwe conservatieve rechter Amy Coney Barrett meebeslissen. Denk jij dat dit nog roet in het eten van de Democraten gaat gooien?

Hoi Marco,

De Biden-campagne heeft het roer deze week behoorlijk omgegooid. Dat kan erop duiden dat ze er vrij zeker zijn van winst in Pennsylvania, Michigan en Wisconsin, maar hoe zeker is zeker? De campagne neemt een groot risico, hoe goed de peilingen ook zijn. Je zou anderzijds ook kunnen redeneren dat ze blijkbaar serieuze kansen zien in Georgia en Texas. In die twee staten is de opkomst groot. Dat speelt de Democraten in de kaart, maar ik blijf zeggen dat de kortste weg naar het Witte Huis door Pennsylvania, Michigan en Wisconsin loopt.

Liever zie ik dat de Biden-campagne andere Democratische kanonnen inzet voor Texas en Georgia. Ik denk aan oud-president Barack Obama of voormalig minister van Buitenlandse Zaken John Kerry. Bernie Sanders, Pete Buttigieg en Elizabeth Warren kunnen ook prima campagne voeren voor Biden en Harris in Texas en Georgia. Opvallend vind ik het bericht dat oud-presidentskandidaat Michael Bloomberg deze laatste week miljoenen investeert aan televisiespotjes in Texas en Ohio om Biden te helpen deze staten binnen te slepen. Het is serieuze business.

Terug naar je vraag. Joe Biden staat er in de onderzoeken op dit moment redelijk goed tot goed voor. FiveThirtyEight geeft hem op basis van allerlei berekeningen 88 op de 100 kans op de overwinning, tegenover 12 op de 100 voor Trump. Omdat de peilingen van vier jaar geleden nog vers in ieders geheugen zitten – er heerst een soort peilingentrauma – houdt iedereen zijn of haar adem in. Ik denk wel dat Biden op dit moment favoriet is, ook als je kijkt naar verschuivingen in de kansen om de Senaat te winnen. Dus, met een slag om de arm, zie ik op dit moment Biden als beste kanshebber. En nog nooit won een president een herverkiezing met een approval rating van onder de vijftig procent.

De president reist zich ondertussen helemaal wezenloos door de sleutelstaten. Dat komt hem ook op kritiek te staan, want bij zijn bijeenkomsten wordt zelden aan social distancing gedaan en worden ook wel super spreaders (met verspreiding van het virus) genoemd. Denk jij dat deze tour de force van Trump in de laatste week nog veel zoden aan de dijk gaat zetten?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat de fout van vier jaar geleden door de Democraten opnieuw wordt gemaakt is aanwezig. Democratische politieke strategen en andere ingewijden durven niet hardop uit te spreken dat ze er zo goed voor staan. De nervositeit bij de Republikeinen over het feit dat staten als Arizona en Georgia nu niet eens meer zeker zijn, is begrijpelijk. Bij de Democraten zijn ze ook nerveus omdat ze niet weten hoe groot hun voorsprong eigenlijk is. Hoe betrouwbaar zijn de peilingen?

Daarom is campagne voeren in de laatste week zo belangrijk. Het kan het verschil maken. De marge van Trump in staten als Wisconsin en Michigan was vier jaar erg klein. In Michigan scheelde het maar 10.000 stemmen. De kans dat Trump weer met deze marge wint, is aanwezig. Hij kan deze Rust Belt staten weer winnen, maar als hij Florida, Arizona en Ohio verliest dan wint Joe Biden alsnog. Met andere woorden, de weg naar een herverkiezing van Trump is smaller dan die van Biden. Maar dat was vier jaar geleden ook het geval.

Clinton kon een paar staten verliezen en alsnog winnen. Maar ze verloor onder andere Florida en Wisconsin, waar ze niet eens campagne voerde. Die arrogantie brak de Democraten op. De Biden-campagne zal daar zeker naar gekeken hebben. Het is leuk dat Joe Biden en Kamala Harris campagne voeren in Arizona en Georgia, maar ik denk dat Wisconsin, Michigan en Pennsylvania belangrijker zijn. Vier jaar geleden ging Clinton ook campagne voeren in Arizona en Texas en vergat dus Wisconsin. De kans dat de Democraten zich weer in de vingers snijden is aanwezig. De nervositeit is voelbaar.

Hoe schat jij de kansen, met nog week te gaan, in voor Biden?

Ha Marco,

Het feit dat vicepresident Mike Pence niet uit voorzorg in quarantaine gaat nu zijn stafchef positief is getest op het coronavirus is een regelrechte aanfluiting. Pence geeft daarmee een slecht voorbeeld aan het land dat gebukt gaat onder het virus. De herverkiezing van Donald Trump gaat klaarblijkelijk boven alles. Voor iemand die slechts een hartslag is verwijderd van het presidentschap is het onvoorstelbaar dat hij niet het zekere voor het onzekere neemt. Het diskwalificeert hem direct voor de presidentsverkiezingen in 2024.

Maar laten we niet te ver vooruitlopen op de zaken. Nog een week tot verkiezingsdag. Aan alles merk je dat de spanning enorm oploopt. Contacten in Amerika melden dat de nervositeit over de uitkomst ze soms even teveel wordt. Beide campagnes zetten alles op alles om kiezers naar de stembureaus te krijgen of per post hun stem uit te brengen. Dat Georgia, toch voor kort een Republikeins bolwerk, plotseling tot één van de sleutelstaten wordt gerekend, is een teken aan de wand. Onder zwarte kiezers wordt een historisch hoge opkomst verwacht in die staat. Het angstzweet in het Republikeinse kamp zal niet van de lucht zijn.

Toch kunnen we niet helemaal gerust zijn als je naar het playbook van de Democraten kijkt. Tot en met vrijdag zijn Joe Biden en Kamala Harris afzonderlijk van elkaar vooral campagne aan het voeren in Georgia, Nevada, Arizona en Texas. Biden gaat – net als Barack Obama – naar Florida, ook een cruciale staat. Maar ze reizen deze week amper naar Pennsylvania, Michigan en Wisconsin, de drie staten die ze terug moeten winnen om in het Witte Huis te komen. Biden gaat vrijdag pas naar Wisconsin.

Het doet me denken aan vier jaar geleden, toen de slecht georganiseerde Clinton-campagne zonder duidelijke boodschap en een grijze muis als vicepresidentskandidaat (Tim Kaine) dacht op een gigantische overwinning af te stevenen. Natuurlijk, Biden staat er (veel) beter voor dan Clinton vier jaar geleden. Biden staat stabiel boven de vijftig procent in de landelijke peilingen, Clinton kwam daar nooit bovenuit. Maar toch, kunnen ze zich niet veel beter richten op Pennsylvania, Michigan en Wisconsin? En herhalen ze met deze tactiek de fout van vier jaar geleden, toen Trump uiteindelijk verrassend won?

– – – –

Hoi Stan,

Een hoge opkomst is goed voor de democratie. Men verwacht dat er ongeveer 150 miljoen kiezers zullen gaan stemmen en dat het wel eens de hoogste komst sinds 1908 (!) kan worden. Jonge kiezers, ook wel Generatie Z genoemd, mogen voor het eerst stemmen. Zij zijn over het algemeen veel progressiever dan oudere kiezers. Zij zullen over het algemeen Democratisch stemmen, al voelen ze zich niet echt verbonden met één partij. Maar vier jaar Donald Trump heeft bij hen geresulteerd in het besef dat dit niet het land is waar ze in willen opgroeien en dat dit niet de weg is naar een meer duurzame en inclusieve samenleving. De boodschap van verzoening van Joe Biden sluit beter bij hen aan.

Amerika heeft echt wat te kiezen op 3 november. Dat al zo veel mensen hun stem hebben uitgebracht, zegt iets over de betrokkenheid. Dat zo veel mensen in persoon gaan stemmen laat zien dat de bezuinigingen bij de postdienst die de regering Trump doorvoerde een averechts effect hebben. Mensen vertrouwen er niet op dat hun stem per post op tijd arriveert om mee te tellen, dus gaan ze nu persoonlijk stemmen om te zorgen dat hun stem telt. Dat ze daar soms uren voor in de rij moeten staan, hebben ze er graag voor over. De ontwikkelingen en cijfers zeggen mij dat Democraten met early voting het voordeel hebben, maar dat de Republikeinen op de verkiezingsdag een inhaalslag kunnen maken. Maar een hoge opkomst, vooral onder mensen die voor het eerst mogen stemmen, mag de Democraten hoopvol stemmen.

De stafchef van vicepresident Mike Pence, Marc Short, is positief getest op het coronavirus. Hij staat in nauw contact met Pence. Volgens de regels die het Witte Huis zelf heeft opgesteld, zou Pence en andere nauwe contacten in quarantaine moeten. Maar Pence gaat toch op campagne. Het is totaal onverantwoord. Hierdoor staat de aanpak van de coronavirus weer bovenaan de agenda. Maar het maakt Witte Huis alleemal het niets uit. Stafchef Mark Meadows zei dat de aanpak van het coronavirus niet onder controle is. Denk jij ook dat het Witte Huis de regie heeft verloren en het maar heeft opgegeven om nog iets aan de pandemie te doen?

Hoi Marco,

De opmerking van Joe Biden dat hij fossiele brandstoffen over een langere periode wil uitfaseren, maakt de kans op een verrassing in Texas iets minder waarschijnlijk. The Lone Star State wordt aanzienlijk progressiever, maar olie blijft natuurlijk een belangrijk handelsproduct. Ik denk dat Biden zichzelf geen plezier heeft gedaan met die opmerking, hoe eerlijk het ook is. Ook in meerdere counties in Pennsylvania kan het Biden stemmen kosten. Hij had beter kunnen zwijgen, ook al omdat hij zich de uitspraak liet ontlokken door Donald Trump tijdens het laatste debat.

Het nieuws dat dit weekeinde op opviel, is het aantal jongeren in belangrijke sleutelstaten dat vroegtijdig heeft gestemd. In Florida, North Carolina en Michigan zien we – in vergelijking met vier jaar geleden – een enorme toename van jonge stemmers tussen de 18 en 29 jaar. Binnen deze leeftijdsgroep hebben in deze fase van de campagne in Florida zes keer zoveel jongeren gestemd als in 2016. In North Carolina acht keer zoveel en Michigan liefst negentien (!) keer zoveel. Corona is natuurlijk ook een belangrijke reden, maar is het algemeen bekend dat veel jongeren vier jaar geleden niet stemden.

Jongeren stemmen doorgaans Democratisch en de opkomst is dit jaar cruciaal voor Democraten als ze Trump uit het Witte Huis willen stoten. Het lijkt erop dat Amerika op een recordaantal stemmers afstevent tijdens presidentsverkiezingen. We zitten inmiddels op bijna zestig miljoen (!) uitgebrachte stemmen. Twee jaar geleden, tijdens de midterms, zagen we al de hoogste opkomst in honderd jaar. Wat zeggen deze cijfers jou? Je zou zeggen dat deze cijfers gunstig zijn voor Biden, maar ook bij de Republikeinen zie je veel fanatisme rond de stembusgang. Wat zegt jouw gevoel over deze ontwikkelingen?

– – – –

Hoi Stan,

Het hoge aantal kiezers dat al voor de verkiezingsdag zijn stem heeft uitgebracht is op het moment van dit schrijven 50 miljoen. En met nog anderhalve week tot aan de verkiezingsdag zal dat cijfer alleen maar stijgen. De lange rijen die we in sommige staten zien, laat zien hoe gemotiveerd kiezers zijn om te gaan stemmen. Een hoge opkomst is vaak in het voordeel van de Democraten. Dus de cijfers zeggen mij dat kiezers heel goed weten wat er op het spel staat.

De Republikeinen en de Trump-campagne kunnen alleen maar hopen dat hun achterban massaal komt opdagen op 3 november. En ze kunnen dit alleen maar omdraaien door het lastiger te maken voor mensen om te gaan stemmen. Zij zullen alles in het werk stellen om barrières op te werpen. En in veel Republikeinse staten zullen gouverneurs zorgen dat veel stemmen per post die niet op de verkiezingsdag binnen zijn ongeldig worden verklaard. Kiezers willen dat risico niet lopen dus gaan ze nu al persoonlijk stemmen. De bezuiniging op het nationale postbedrijf heeft dus een averechts effect.

De peilingen laten zien dat Joe Biden zowel landelijk in als in de sleutelstaten, zoals Wisconsin, Michigan en Pennsylvania, voor ligt op Donald Trump. Toch ben ik er niet gerust op. Vier jaar geleden dachten mensen ook dat ze niet hoefden te gaan stemmen, want Hillary Clinton zou toch met gemak winnen. De Democraten moeten niet weer die fout maken. Biden moet hard campagne voeren en de kiezer ervan overtuigen dat echt elke stem telt.

Tijdens het laatste debat met Trump maakte Biden de opmerking dat hij van fossiele brandstoffen af wil en de olie-industrie uiteindelijk wil opdoeken. Later maakte Biden duidelijk dat dit voorlopig niet gaat gebeuren en dat hij alleen de subsidies voor deze bedrijfstakken wil afschaffen. Maar Trump haakte er meteen op in door de kiezers in Texas en Pennsylvania aan te spreken. ‘Are you listening Texas?’, aldus Trump. En de Trump-campagne hoopt nu dat dit hun kansen in de staten vergroot. Denk jij dat de opmerking Biden nog in de problemen kan brengen?

Hoi Marco,

Joe Biden moet tot en met 3 november één ding niet doen: vragen beantwoorden of openlijk speculeren over wie hij op het oog heeft voor welk ministerie. De Trump-campagne maakt daar onmiddellijk gebruik van door de Biden-campagne arrogantie toe te dichten en kiezers te laten weten dat de Democraten denken dat de strijd al is beslist. Biden moet zich de komende tien dagen richten op de campagne en zo veel mogelijk opdraven in Florida, Michigan, Wisconsin, Pennsylvania, Arizona en North Carolina. Dat is de enige prioriteit.

Of Bernie Sanders minister van Werkgelegenheid moet worden? Mwah. Sanders staat in de Senaat bekend als eigengereid en iemand met wie het lastig samenwerken is. Bovendien is er een ander probleem. De Republikeinse gouverneur van Vermont moet een tijdelijke vervanger voor Sanders aanwijzen in de Senaat en zal er een partijgenoot posteren. Gezien het belang van een (liefst ruime) meerderheid in de Senaat zou Sanders gewoon op zijn post moeten blijven. Liever zie ik op de positie van het ministerie van Werkgelegenheid een jongere man of vrouw die nog jaren meekan. En niet hartpatiënt Bernie Sanders.

Er zijn nieuwe cijfers bekend van het aantal vroege stemmers in de sleutelstaten. De Democraten bouwen daar een flinke voorsprong op van kiezers die al voor verkiezingsdag hun stem uitbrengen. Het zou naast de normale stemmen ook gaan om een serieus aantal nieuw geregistreerde stemmers en kiezers die de gang naar de stembus niet zo vaak maken. Hoopvol voor de Democraten, minder goed nieuws voor Republikeinen. Denk jij dat er nog voldoende tijd is voor Republikeinen om dat om te draaien? En wat zeggen deze cijfers jou?

– – – –

Hoi Stan,

Het kan dus wel! Donald Trump en Joe Biden hielden in Nashville, Tennessee een goed, scherp en inhoudelijk debat. Trump had deze keer wel na zijn adviseurs geluisterd en kwam rustig over. Zijn fanatieke aanhang zal er minder blij mee zijn geweest. Zij houden van de botte manier van Trump en zien graag dat hij de boel ontregeld. Maar Trump bleek in te zien dat wil hij nog twijfelende kiezers over halen dat er een andere toon nodig was. De kandidaten lieten elkaar rustig uit praten, maar botste op onderwerpen waardoor het een scherp debat werd.

Complimenten gaan naar de moderator van het debat. Kristen Welker van NBC News leidde het debat in goede banen en stelde goede vervolgvragen. Daar ontbrak het aan bij het vorige debat en ook bij het debat tussen Mike Pence en Kamala Harris.

Wat mij op viel aan het debat is toen Joe Biden het over de gezondheidszorg ging Obamacare omdoopte tot Bidencare. Biden wil Obamacare graag uitbreiden en verbeteren. Trump begon weer over het feit dat hij een beter en plan heeft voor de gezondheidszorg en dat mensen met pre-existing conditions, zoals astma of diabetes, beschermd zullen worden. Trump roept al jaren dat hij een beter en goedkoper zorgplan gaat presenteren, maar tot nu toe heeft hij dat nog niet gedaan, simpelweg omdat hij geen plan heeft. Ondertussen probeert hij de bescherming van mensen met een aandoening door het Hooggerechtshof te schrappen. Ook de claim van Trump dat Biden Medicare wil afschaffen klopt niet.

Biden had een sterk moment toen hij recht in de camera keek toen het over het coronacrisis ging. Biden hamerde erop dat Trump en zijn regering hebben gefaald in de aanpak van het virus. Trump begon weer over het feit dat hij snel de grens sloot voor Chinezen, maar daarna begonnen d de problemen pas. En Trump loog wel over meer dingen.

Het moment dat Biden op zijn horloge keek deed mij ook denken aan het debat in 1992 tussen George H.W. Bush, Bill Clinton en Ross Perot. Dat moment werd toen eindeloos herhaald en bleef Bush zijn hele campagne achtervolgen.

Wat Trump goed deed is dat hij Biden steeds aanviel op zijn lange carrière. Dat deed hij vier jaar geleden ook bij Hillary Clinton. Trump gaf aan dat Biden als senator en acht jaar als vice-president veel had kunnen doen, maar nu pas met plannen komt. “All talk and no action”, aldus Trump. Biden had er niet echt een goed antwoord op. Hij zei dat het kwam omdat een Republikeins Congres de plannen van hem en Obama had tegengewerkt.

Trump kwam niet goed uit de verf toen het over immigratie ging. Hij begon niet over de muur. Hij had geen antwoord op de meer dan 500 kinderen die aan grens van hun ouders zijn gescheiden en nog niet zijn herenigd. Biden noemde het crimineel. Trump probeerde Biden aan te pakken over de laptop van Hunter Biden, maar dat kwam niet aan. Biden draaide het om en zei dat het niet over de familie Trump of Biden moet gaan, maar over de Amerikaanse families die het moeilijk hebben.

Het moment dat Biden fracking verdedigde, maar zei dat hij fossiele brandstoffen langzaam wil afschaffen, was koren op de molen van Trump die juist wil dat er meer naar olie moet worden geboord en dat Amerika zo niet meer afhankelijk is van buitenlandse olie.

Een duidelijke winnaar is niet aan te wijzen. Zowel Trump als Biden hadden goede en mindere momenten. De winnaar is de kiezer. Die heeft gezien dat kandidaten die totaal verschillende plannen hebben toch een goed inhoudelijk debat kunnen houden. Het is duidelijk dat er op 3 november iets valt te kiezen. In de peilingen zal er waarschijnlijk niet veel veranderen. Presidentiële debatten hebben niet zo veel invloed. Groot verschil met 2016 is dat veel kiezers al een keuze hebben gemaakt en dat al 45 miljoen kiezers al hebben gestemd. Voor hen maakt de uitkomst van dit debat niets uit.

Bernie Sanders lijkt openlijk te solliciteren naar een ministerspost in het kabinet van Joe Biden. Hij wil graag minister van Werkgelegenheid worden. Denk jij dat dit goed is voor Sanders en moet Biden dit serieus overwegen?

Ha Marco,

Het debat van afgelopen nacht tussen Donald Trump en Joe Biden was een echt debat. De beslissing om de microfoons uit te zetten als de ander sprak, was een voortreffelijke zet. Trump gedroeg zich keurig, Biden speelde op safe en maakte geen fouten. Gelukkig kan er in Amerika ook op deze manier nog een debat worden gevoerd en dat is goed voor de democratie. De Amerikaanse televisiekijker was de grote winnaar. Trump stopte het bloeden, Biden zal geen kiezers kwijt zijn geraakt.

Trump herhaalde zijn boodschap dat hij de minst racistische president is in de geschiedenis van Amerika, al voegde hij daar gauw ‘misschien na Abraham Lincoln’ aan toe. Hij vindt dat zijn regering de coronacrisis goed heeft aangepakt. Dat was koren op de molen voor Biden, want juist een fors deel van het land vindt dat Washington DC faalt bij die aanpak. Biden was sterk op de momenten dat hij in de camera keek en het land direct toesprak. Trump was verstandig door Biden niet steeds te interrumperen zoals tijdens het eerste debat. Veel kiezers vonden dat niet-presidentieel.

Bij de harde botsing over de immigratie bleek ondubbelzinnig dat er op 3 november echt iets valt te kiezen. Trump claimde dat de regering-Obama de kooien had gebouwd waar mensen die illegaal de grens over willen komen in worden opgesloten. Biden ontweek het, wat geen sterk moment was. Anderzijds presenteerde Biden zich als de kandidaat van de eenheid die het land weer aan elkaar wil knopen. Biden liet zich wel verleiden door te zeggen dat hij fossiele brandstoffen wil uitfaseren. Trump sprong hier handig op in door te zeggen: ‘Are you listening, Texas?’ Biden heeft Texas weliswaar niet nodig, maar na gisteravond is de kans op een Democratische verrassing in The Lone Star State iets minder waarschijnlijk.

Aan het gezelschap over de winnaar van het debat is lastig mee te doen. Beide kandidaten hadden goede en minder goede punten. Trump stopte het bloeden en kan met dit optreden de peilingen allicht positief beïnvloeden, al moet dat nog wel blijken. De president claimde voorafgaand aan de debatten dat Biden seniel is en niet zou weten waar hij is als hij op de podium zou staan. Die kaart kan hij niet meer spelen. Biden maakte vannacht een heldere indruk, al was het moment dat hij op zijn horloge keek (wat mij deed denken aan het debat tussen Bush, Clinton en Perot, toen Bush uit pure verveling op zijn horloge keek).

Voor Biden was het – net als voor Trump – een prima avond en had ook een prima antwoord op de aanval van Trump over Hunter Biden en diens laptop. Ik geloof niet dat dit debat de race significant verandert. Dat is voor Biden, die vooropgaat in de peilingen, het meest gunstig. Welke zaken vielen jou op aan het debat?

– – – –

Hoi Stan,

Ik verwacht tijdens het debat vuurwerk. Het zal weer hard tegen hard gaan, maar zo chaotisch als het vorige debat zal het niet worden. De commissie die de debatten organiseert, heeft met goedkeuring van beide campagneteams afgesproken dat als een kandidaat spreekt de microfoon van de tegenstander uit staat. Dat zal Trump er waarschijnlijk niet van weerhouden om toch te blijven schreeuwen. Hij lapt sowieso alle debatregels aan zijn laars. Maar ik denk dat het zo wel meer een debat wordt dan een ordinaire schreeuwshow.

Biden hoeft Trump niet in de verdediging te drukken. Hij moet rustig blijven en proberen presidentieel over te komen. Als Trump gaat raaskallen en allerlei leugens vertelt maakt hij fouten. Biden kan dan die leugens ontkrachten en dan schiet Trump zich in zijn eigen voet. Voor Trump staat er meer op het spel dan voor Biden. Het is de laatste kans voor de president om voor een miljoenenpubliek duidelijk te maken waarom hij nog eens vier jaar in het Witte Huis verdient.

De Republikeinen maken zich ondertussen steeds meer zorgen over president Trump en zijn campagne. Ze klagen dat er is totaal geen discipline is. Trump valt de presentator Lesley Stahl van het programma 60 Minutes aan (hij liep weg uit het interview), heeft het over Hunter Biden en bekritiseert Anthony Fauci. Maar Republikeinen in swing states willen dat niet horen. Zij weten dat kiezers daar niet mee bezig zijn. Maar deze Republikeinen weten ook dat ze vastzitten aan Trump. Trump houdt ze in een wurggreep.

Wat viel jou op in het laatste debat?

Hoi Marco,

Donald Trump kan nog maar op één ding hopen: dat Joe Biden in de laatste twaalf dagen voor de verkiezingen een paar forse uitglijders maakt. Te beginnen in het debat van komende nacht. Als Biden gaat hakkelen, domme dingen roept en aantoonbaar blundert, kan de race in de laatste dagen nog een compleet nieuwe dynamiek krijgen. Alle media zullen er dan over berichten (‘Is Biden toch niet te oud?’) en het zal twijfelende kiezers misschien toch doen besluiten om niet te stemmen, of op Trump.

Niets is moeilijker dan in een glazen bol kijken. Biden zal vannacht op advies van zijn team op safe spelen. Trump zal over Hunter Biden en de laptop beginnen, een aanval die je van kilometers afstand ziet aankomen. Biden moet zich niet uit zijn tent laten lokken en rustig blijven, net als vorige week tijdens de town hall waar hij aan meedeed. Als Biden de aanvallen slim pareert en Trump in de verdediging drukt over de pandemie, werkloosheid en economie kan het debat nog een opmerkelijke draai krijgen.

Biden kan Trump ook aanvallen op de inmenging van Rusland op de verkiezingen. De president bagatelliseert het probleem, maar achter de schermen werken onder meer de FBI en het departement van Homeland Security hard om een nieuw debacle zoals in 2016 te vermijden. Kortom, er staat vannacht best wel wat op het spel. Wat verwacht jij van het debat komende nacht? En vind je dat Biden een poging moet wagen om Trump in de verdediging te drukken?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de mogelijkheden om het land enigszins te verenigen een kans van slagen heeft met gematigde Republikeinen in het kabinet van Joe Biden worden wel iets groter. Maar de polarisatie moet niet onderschat worden. Als hij gematigde Republikeinen aantrekt heeft hij, mocht hij een vijandig Congres tegenover zich krijgen, misschien meer kans van slagen. Biden wil een president zijn van alle Amerikanen, al zal een deel van de Amerikanen zich niet door hem vertegenwoordigt voelen.

Dat progressieve Democraten zoals Alexandria Ocasio-Cortez niet blij zijn met het plan van Biden is geen verrassing. Zij staan een radicaal ander beeld voor ogen. Maar ik denk dat AOC geen gewichtige positie krijgt aangeboden en als dat wel zo is, zal ze die denk ik niet accepteren. Ze is nog maar twee jaar afgevaardigde en ik denk dat haar werk voor een district in New York, (Brooklyn en een deel van Queens) nog niet klaar is. En ik denk dat ze in 2024 niet mee gaat doen om het tegen de zittende Democratische president op te nemen. Ik denk dat ze slim genoeg is om dat niet te doen. Ik denk dat ze eerder een stapje hoger wil. Een zetel in de Senaat ligt meer in de lijn der verwachting. Ik denk dus dat AOC een positie in de regering Biden niet ambieert of zal aannemen.

De dieptepunten in de verkiezingsrace volgen zich in rap tempo op. Trump voelt zich in het nauw gedreven en schiet zichzelf steeds in de voet. Zijn uitspraken over immunoloog Anthony Fauci zijn dom. Als Biden slim is, stipt hij die uitspraak tijdens het debat aan. Trump probeert een beeld van het coronavirus te scheppen dat niet strookt met de waarheid. Trump zegt dat het virus zo goed als weg is, maar feit is dat Amerika richting een derde golf gaat. Experts als Fauci doen uitspraken die niet passen in het beeld wat Trump wil overbrengen en dan word je voor idioot uitgemaakt. Maar het is juist idioot om je kop in het zand te steken voor de duizenden doden en miljoenen besmettingen die er zijn. De Biden-campagne gaat dit uitbuiten. En dit soort uitglijders helpt Biden wel iets, maar de meeste kiezers hebben hun keuze toch al gemaakt en soms ook al hun stem uitgebracht, dus heel veel zal het niet uitmaken.

Het is riskant om een voorspelling te doen, dus dat doe ik dan ook niet. Maar het ziet er wel goed uit voor Joe Biden. Hij heeft meer geld te besteden. Hij ligt nog steeds voor in de belangrijkste staten en nu gaat Barack Obama ook campagne voor hem voeren. Trump doet ondertussen allemaal rally’s waar hij steeds meer onzin uitkraamt en waar geen afstand wordt gehouden of mondkapjes worden gedragen. Wat moet Trump volgens jou nog uit de hoge hoed toveren om deze negatieve spiraal te doorbreken?

Ha Marco,

Joe Biden heeft gezegd dat hij meedoet als Democratisch presidentskandidaat, maar dat hij bij winst een president wil zijn voor alle Amerikanen. Om dat in de praktijk te brengen, zijn één of meerdere kabinetsposten voor gematigde Republikeinen helemaal geen gekke optie. John Kasich, de voormalige gouverneur van Ohio, kan een bindende factor zijn om zaken te doen met een deel van de Republikeinse senatoren. Dat geldt ook voor Mitt Romney, wiens naam ik voorbij zag komen op een shortlist van kanshebbers om het ministerie van Buitenlandse Zaken te leiden.

De kans dat ons aller kakelkipje Alexandria-Ocasio Cortez het daar niet mee eens is, moeten we op de koop toenemen. Biden kan de aanstelling van enkele Republikeinen compenseren met belangrijke posten voor progressieve Democraten, zodat de balans duidelijk aanwezig blijft. Misschien moet hij AOC sowieso een gewichtige positie aanbieden, zodat ze het over vier jaar niet in haar hoofd haalt bij de Democratische voorverkiezingen de zittende president uit te dagen. Dat zou desastreus zijn voor de kansen op een Democratische president in 2024. Dus als ik Biden was, zou ik AOC slim parkeren door haar een relevante functie te geven die al haar tijd opslokt.

We bereikten deze week een nieuw dieptepunt in de campagne. Donald Trump noemde de alom gerespecteerde immunoloog Anthony Fauci een aanhanger van Joe Biden en – ja, echt waar – een ramp en zijn medewerkers idioten. Biden zou naar Fauci luisteren, zegt Trump. De Biden-campagne maakte er dankbaar gebruik van door Biden neer te zetten als de verstandige man die als president luistert naar zijn experts. Wat vind jij van de uitspraken van Trump? Gaan zulke uitglijders Biden nog helpen?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat kiezers thuis blijven, is er altijd. Vier jaar geleden dachten kiezers dat Hillary Clinton met gemak zou winnen. Maar er waren ook veel Bernie-aanhangers die thuis bleven of op Trump stemden. Dit ligt nu anders. Joe Biden is veel geliefder dan Clinton en Bernie Sanders sprak, in tegenstelling tot vier jaar geleden, nu snel zijn steun uit voor Joe Biden. Ik denk ik dat het een verschil kan maken. Vergeet niet dat de urgentie om Trump uit het Witte Huis te krijgen groot is. Als je ziet dat nu al 28 miljoen mensen hun stem hebben uitgebracht. Ik denk dat het scenario van onderschatting wel mee valt. De Biden-campagne moet er op blijven hameren om te gaan stemmen.

Je zag het al in 2018 bij de tussentijdse verkiezingen. Het enthousiasme voor deze verkiezingen is meestal niet zo groot. Maar de opkomst was hoog. Veel kiezers wilden een signaal sturen naar Trump en de Republikeinen. Dat dit signaal niet werd opgepikt, is duidelijk. Maar de trend van 2018 zet denk ik door. Daarom verliest Trump steun onder grote lagen van de bevolking. Vrouwelijke kiezers, oudere kiezers, zwarte kiezers, etc. Trump heeft de afgelopen vier jaar niets gedaan om nieuwe kiezers aan zich te binden. Onderschatting van Trump ligt altijd op de loer, maar ik denk dat het fanatisme waar jij het over hebt erg groot is. Ik denk dat daar de Democraten zich aan vast moeten klampen. Of zoals Barack Obama het zei in 2008: “Fired up? Ready to go!”

We hadden het onlangs over het feit dat Joe Biden weer het land wil verenigen. We zijn het er over eens dat het voor Biden een hels karwei wordt. En dat de Amerikaanse politiek allang niet mee verenigd is. De polarisatie is ongekend. Donald Trump is daar een gevolg van, maar niet de oorzaak. Maar Biden wil er toch werk van maken om het land weer bij elkaar te brengen. Hij denkt er over om Republikeinen in zijn kabinet te benoemen. De naam van voormalig gouverneur van Ohio, John Kasich wordt genoemd. Dit zou kunnen helpen, maar de linkervleugel van de partij wil dit absoluut niet. Dit kan tot een splijtzwam in de partij leiden. Wat denk jij? Gooit Biden niet zijn eigen glazen in als hij dit plan doorzet?

Hoi Marco,

Oprecht vraag ik me af of Donald Trump zich tijdens het laatste debat gaat inhouden, zoals zijn adviseur Jason Miller stelt. Ook vorige week viel Trump de interviewster tijdens de town hall bijeenkomst voortdurend in de rede. Voor het aangezicht van de Amerikaanse politiek is het belangrijk dat er donderdagnacht een geciviliseerd debat wordt gevoerd, maar ik heb mijn twijfels, al ben ik iets optimistischer nu de microfoons uitgezet kunnen worden. Maar Trump blijft Trump. Ook vier jaar geleden ontregelde hij de debatten voortdurend. Dat is zijn goed recht, maar ik ben wat sceptisch over de kansen dat de president Joe Biden meer ruimte biedt.

Wat absoluut een feit is, is dat het voor Trump min of meer de laatste kans is om voor een miljoenenpubliek presidentieel over te komen om de laatste kiezers die hun keuze nog niet hebben bepaald zijn kant op te krijgen. Anderzijds zijn er veel minder undecideds dan vier jaar geleden. Ik denk dat Trump er een enorme kluif aan krijgt om in de laatste twee weken de zaak nog in zijn voordeel om te draaien. Dan moet er iets onwaarschijnlijk groots gebeuren, maar het fanatisme in Amerika om Trump uit het Witte Huis te krijgen, is ongekend groot.

Is er dan niets dat nog roet in het eten kan gooien voor Democraten? Jazeker. Net als Hillary Clinton is de voorsprong van Joe Biden behoorlijk groot. Toegegeven, vier jaar geleden kwam Clinton nooit boven de vijftig procent uit (Biden nu wel) en lag er bij peilingbureaus een forse onderschatting in de opkomst van relatief laag opgeleide, witte kiezers. Dat aspect wordt nu veel beter gewogen. Toch bestaat de kans dat Democratische kiezers denken: nou, die Biden redt het wel, ik hoef niet te stemmen. De consequentie kan zijn dat de verkiezingszege (en legitimiteit) van Biden veel kleiner uitpakt en dat de Senaat toch nipt in Republikeinse handen blijft.

Hoe denk jij over dit scenario? Denk jij dat Democratische kiezers geneigd zijn thuis te blijven, omdat ze denken dat Biden toch wel wint? Of hebben ze hun lesje van vier jaar geleden wel geleerd?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat de Democraten naast het Witte Huis ook de Senaat winnen, is niet eenvoudig te verklaren. Maar als een gezaghebbende website als FiveThirtyEight hier serieus rekening mee houdt, dan zegt dat wel iets. Later we er iets dieper op in zoomen. De website geeft aan dat als de Democraten de zetels die nu in handen zijn van de Republikeinse senatoren in Arizona en Colorado pakken en ook de zetel in North Carolina winnen de meerderheid binnen handbereik is. De Democraten komen dan op 50 zetels en Kamala Harris zou als vicepresident de doorslag kunnen geven. Als de Democraten Alabama verliezen en ze houden de zetel in Michigan kan Harris ook hier de doorslag geven.

De verklaring ligt voor de hand, omdat president Trump achter ligt in de peilingen en dat heeft ook invloed op de Senaatsraces. Veel senatoren die Donald Trump de afgelopen vier jaar blind hebben gevolgd, doen het slecht in staten waar het electoraat niet meer automatisch Trump steunt. Zo is het goed mogelijk dat Susan Collins haar herverkiezing in Maine verliest. En ook Joni Ernst is in Iowa nog niet zeker van een volgende termijn. Maar dat FiveThirtyEight een grote kans aan de Democraten geeft zegt veel. De website doet altijd gedegen onderzoek en baseert zijn voorspelingen op veel data. Dus ik denk dat in dit geval dat het best wel eens een realistisch scenario kan zijn. Als de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen, kan Biden snel ministers en andere officials benoemd krijgen en kan hij ook echt plannen doorvoeren. Het Huis van Afgevaardigden blijft zo goed als zeker in Democratische handen.

Volgens Trumps adviseur Jason Miller zal Donald Trump minder hard in de aanval gaan tijdens het laatste debat tussen hem en Joe Biden. Volgens Miller gaat Trump Biden meer de ruimte geven om uit te leggen hoe hij over bepaalde onderwerpen denkt. Het debat is de laatste kans om een miljoenenpubliek te bereiken en eventueel nog de keuze van kiezers te beïnvloeden. Verwacht jij dat Trump zich gaat inhouden?

Ha Marco,

Als Joe Biden wint – en ik zeg met nadruk als – dan krijgt hij er een hels karwei aan om het land te verenigen. Amerika is in feite politiek en cultureel allang niet meer verenigd. Het presidentschap van Donald Trump is daar een gevolg van, niet de oorzaak. Nu hij in het Witte Huis zit, wordt de kloof veel meer zichtbaar en groter. Maar als zelfs Biden, die in behoorlijk grote groepen van gematigde Republikeinen wordt gerespecteerd, het land niet aan elkaar kan knopen, mag je de vraag stellen wie daar nog wel in slaagt.

Ongeacht wie op 20 januari de eed aflegt, krijgt te maken met gigantische problemen: de coronacrisis, de werkloosheid, een economische crisis, sociale onrust en een torenhoge staatsschuld. Het is een klus die zijn weerga niet kent. Stel dat Biden wint en Trump blijft het ene juridische gevecht na het andere voeren, dan wordt het allemaal nog veel lastiger om het land te verenigen. De enige manier om de kans op een politieke burgeroorlog fors te verkleinen, is een gigantische overwinning voor één van de twee kandidaten.

Met nog iets meer dan twee weken voor de verkiezingen valt één onderzoek ook op. Namelijk die van FiveThirtyEight over de Senaat. Deze gezaghebbende site voorspelde heel lang dat het een dubbeltje op zijn kant zou worden wie na 3 november de meerderheid in de Senaat wint. Nu we verkiezingsdag naderen, geeft FiveThirtyEight de Democraten een kans van 73 op 100, tegenover 27 op 100 voor de Republikeinen, om de Senaat te winnen. Als Biden president wordt, kan hij in dat geval effectief regeren. Blijft Trump president, dan moet hij het mogelijk met een vijandig Congres doen, omdat het Huis van Afgevaardigden naar verwachting Democratisch blijft.

Hoe verklaar jij deze ommezwaai in de peilingen voor de Senaat? En denk je dat het een realistisch scenario is dat de Democraten zowel het Witte Huis als de Senaat terugwinnen?

– – – –

Hoi Stan,

Al meer dan 22 miljoen Amerikanen hebben vervroegd hun stem uitgebracht. Dat is ongekend. De verwachting is dat zo’n 150 miljoen Amerikanen zullen gaan stemmen. Dat is ongeveer tweederde van het electoraat. Dat is goed voor de democratie en een hoge opkomst werkt meestal in het voordeel van de Democraten. Maar met de popular vote win je geen verkiezingen. Het stemproces zit ingewikkeld in elkaar. Staten hebben hun eigen regels en uitzonderingen en uiteindelijk moet je genoeg kiesmannen halen. In 2000 en 2016 wonnen respectievelijk Al Gore en Hillary Clinton de popular vote, Clinton kreeg maar liefst meer dan 3 miljoen stemmen meer, maar verloren toch.

Dat Trump nu campagne gaat voeren in onder andere Iowa en Georgia is veelzeggend. Men is niet zeker dat deze staten automatisch naar Trump gaan. De opkomst in Georgia is hoog. Mensen moeten soms 11 uur in de rij staan en ondanks dat er veel stembureaus zijn gesloten, komen mensen toch om hun stem uit te brengen. Het is iets dat de Trump-campagne zorgen baart. Trump heeft de afgelopen jaren niets gedaan om nieuwe kiezers voor zich te winnen. Hij heeft zich alleen maar op zijn fanatieke achterban gericht. Die gaan echt wel stemmen. Maar Trump lijkt niet te beseffen dat je daar mee niet wint.

Als het nu in Iowa, North Carolina en Georgia het kantje boord wordt, dan is de kans dat hij verliest groter. Maar zoals jij terecht aangeeft, kan er nog van alles gebeuren. Trump zal zeker een vaccin aankondigen en dan moeten medische experts weer uitleggen dat er nog helemaal geen goed werkend en veilig vaccin is. Trump moet in het laatste debat alles op alles zetten. Onderwerpen die aan bod komen, zijn onder andere klimaatverandering en het coronavirus. Als hij net zo opereert als het eerste debat zullen veel Amerikanen weer niets wijzer worden en zie ik het somber voor hem in.

Waar ik ook somber van wordt, zijn de vooruitzichten na 3 november. We weten niet wat er precies gaat gebeuren. Wordt het een landside voor Biden of niet? Wint Trump op 3 november en wint Biden na het tellen van de stemmen die per post zijn uitgebracht? Wat als Trump nog vier jaar krijgt? Wat als hij weigert het Witte Huis te verlaten en naar de rechter stapt om de uitslag aan te vechten? Veel is nog onzeker. Joe Biden heeft het steeds over dat hij het land weer wil verenigen en dat hij Amerika weer wil genezen. Maar Biden opereert in een hevig gepolariseerd land. Denk jij dat hij kans maakt als hij wint om het land te verenigen of is dat een illusie?

Hoi Marco,

Republikeinse senatoren hadden al veel eerder eieren voor hun geld moeten kiezen. Pas nu er verkiezingen naderen en er een bloedbad dreigt, nemen sommige Republikeinen afstand van de president. Too little, too late. In de voorbije jaren zwegen ze over belangrijke kwesties, zoals Trumps obsessie over zijn wens om Obamacare de nek om te draaien, en liepen ze vrijwel continu bij hem in de pas. Op een enkeling na, zoals de overleden John McCain en in mindere mate Mitt Romney, namen en nemen het openlijk tegen hem op. En nu het senator Ben Sasse van Nebraska politiek uitkomt, trekt hij zijn mond open.

Ze hadden tegen Trump van leer moeten trekken toen hij na het overlijden van Ruth Bader Ginsburg meteen een nieuwe rechter wilde voordragen, terwijl de Republikeinen dat vier jaar geleden blokkeerden, toen Barack Obama president was en een opvolger voor Antonin Scalia voordroeg. Ze hadden moeten protesteren toen Trump dreigde op de postservice te bezuinigen, omdat hem dit electoraal goed van pas komt op 3 november. Ze hadden van zich moeten laten horen toen de president na het geweld in Charlottesville riep dat de geweldplegers aan twee kanten ‘good people’ waren. Er zijn talloze voorbeelden, maar telkens zwegen de Republikeinse helden in de Senaat.

Wat kunnen we de laatste tweeënhalve week nog verwachten? Donderdag is het vooralsnog het laatste debat tussen Trump en Biden. Ik verwacht dat de president in de week voor de verkiezingen nog met veel bombarie een vaccin tegen het coronavirus aankondigt, al zegt de ervaren en gerespecteerde immunoloog dokter Fauci dat dit pas op z’n vroegst begin volgend jaar gebeurt. De Trump-campagne zal er bij Biden met gestrekt been in gaan, andersom vermoedelijk ook. En het verhaal over Hunter Biden en Oekraïne, waar nog een snippertje serieus bewijs van is gepresenteerd, wordt vast ook nog van stal gehaald.

Ondertussen moet Trump vol aan de bak in typisch Republikeinse staten als Iowa, North Carolina en Georgia, een optie waarmee zijn team geen moment rekening hield. Daardoor is er minder tijd voor campagnes in de cruciale sleutelstaten. Wat zegt het jou in aanloop naar 3 november dat Trump zich zorgen moet maken over winst in van oudsher Republikeinse staten?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de Trump-campagne alles op alles zet op de achterstand in de peilingen goed te maken, mag duidelijk zijn. Daarvoor wordt geen middel geschuwd. Maar het verhaal over de e-mails van Biden en de vermeende corruptie rammelt aan allerlei kanten. Zeker als iemand als Rudy Giuliani erbij betrokken is. Maar complottheorieën, angst en verdeeldheid; dat is waar deze campagne op draait.

Donald Trump had het in zijn town hall bij NBC News lastig. Hij zei dat hij de complottheorieënbeweging QAnon niet kent en hij veroordeelde ze niet. Dat is de meest grote onzin. Hij kent de beweging wel degelijk. Ze zijn met grote aantallen aanwezig bij zijn rally’s en hij retweette meerdere malen berichten van die groep. De Republikeinse partijtop moet niets van QAnon hebben. De kans dat een Republikein uit Georgia die een aanhanger is van QAnon volgend haar in het Huis van Afgevaardigden komt, is zorgelijk. En de Republikeinen zitten met deze Marjorie Taylor Greene in hun maag.

De town hall bij ABC News van Joe Biden was van een andere orde. Biden gaf voor het eerst toe dat hij geen fan is van meer rechters voor het Hooggerechtshof, het zogenoemde ‘packing the court’. De vraag over Hunter Biden werd niet gesteld, omdat ABC News weet dat er geen bewijs is. En voor de Biden-campagne is het verhaal klaar. Trump begon ook niet over Hunter Biden. Daarnaast weigerde de president te vertellen wanneer hij voor het laatst negatief getest is op het coronavirus. Hij kon zich het niet herinneren.

Maar na deze town hall bijeenkomsten zal er niets in de verkiezingsrace veranderen. Trump is de verliezer van deze exercitie. Hij kreeg lastige vragen en nadat hij weigerde om een virtueel debat met Biden te houden, miste hij de kans om weer één-op-één met Biden te duelleren. Biden had meer aan de bijeenkomst. Zowel Trump als Biden bediende hun eigen achterban. Trump had het lastig en Biden maakte geen uitglijders.

Steeds meer Republikeinen trekken langzaam hun conclusie dat Trump op 3 november gaat verliezen van Joe Biden. Senator van Nebraska, Ben Sasse, waarschuwt voor een ‘Republikeins bloedbad’ in de Senaat, omdat Trump steeds meer kiezers van zich vervreemdt. Sasse levert harde kritiek op Trump. ʻWhat the heck were any of us thinking, that selling a TV-obsessed, narcissistic individual to the American people was a good idea?’”, aldus Sasse. Denk jij dat meer Republikeinen, net als Sasse, eieren voor hun geld moeten kiezen?

Ha Marco,

Dat het verhaal over die e-mails tussen toenmalige vicepresident Joe Biden en een topadviseur van het Oekraïense gasbedrijf komt niet toevallig nu naar buiten. Vanuit de Republikeinse campagne wordt alles op alles gezet om Biden te beschadigen en de dramatische peilingen voor Donald Trump halt toe te roepen. Ik mag hopen dat Biden niet zo dom is geweest, maar het ontegenzeggelijke bewijs dat die mails er zijn, heb ik ook niet gezien.

Het verhaal wordt natuurlijk flink opgeblazen in Amerika, al vonden ook Amerikaanse media nog geen bewijs. In Nederland doen Republikeinse lobbyisten, zoals Koen Petersen er ook doodleuk aan mee. Petersen verkoopt zichzelf als ‘Amerikanist’ en beweerde gisteren op Twitter dat Amerikaanse mainstream media het verhaal over Hunter Biden negeren. Met een paar klikken op de knop was duidelijk dat The Washington Post, The New York Times en POLITICO aandacht hebben geschonken aan deze kwestie. Er is dus niets genegeerd.

De Trump-campagne heeft de oorlog verklaard aan Twitter en Facebook die inderdaad de verspreiding van deze desinformatie blokkeren, al ging Twitter al door de pomp. Zij laten het verhaal nu wel toe. Vannacht hielden Trump en Biden apart van elkaar een town hall bijeenkomst waarbij kiezers zich rechtstreeks tot de kandidaten konden wenden. Biden was vooral aan het uitleggen en gedroeg zich rustig. Trump veroordeelde in het openbaar rechtsextremisten, maar weigerde QAnon te veroordelen, een groep die de meest idiote complottheorieën de wereld in helpt.

Verwacht jij dat deze town hall bijeenkomsten nog veel gaat veranderen in de perceptie van de Amerikaanse kiezer?

– – – –

Hoi Stan,

Ik kan mij goed in het lijstje met de acht staten van POLITICO vinden. Ik vind het ook verrassend dat Georgia wel in het lijstje staat, maar Ohio niet. Ik denk dat ze Ohio hadden kunnen vervangen voor Georgia. De opkomst in Georgia is hoog, maar ik denk toch dat de Democraten niet veel kans maken om de staat te winnen. Ze hebben denk ik meer kans in die andere Republikeinse staat, Arizona. Daar kunnen ze zelfs ook een Democratische zetel in de Senaat winnen. Dus ik zou me daar meer op richten.

Dat Joe Biden niet op zijn lauweren kan rusten, ben ik met je eens. Hij moet op pad blijven gaan, vooral in de swing states. Bijkomend voordeel dat Biden heeft, is dat hij in de laatste weken kan rekenen op Barack Obama. Die gaat volop campagne voor hem voeren. En aangezien hij nog ontzettend populair is, kan dat nog wel een verschil maken.

De tabloid The New York Post kwam met het verhaal dat er geheime e-mails zouden bestaan tussen toen vicepresident Joe Biden en een topadviseur van het Oekraïense gasbedrijf Burisma waar de zoon van Biden, Hunter, veel geld verdiende. Biden zou zijn positie hebben misbruikt om zijn zoon uit de wind te houden bij een zaak om corruptie bij het bedrijf. De Biden-campagne ontkent het verhaal. Maar omdat het om gehackte e-mails gaat en er de kans bestaat dat er desinformatie wordt verspreid, blokkeren Twitter en Facebook de verspreiding van het nieuws.

Donald Trump is woest en haalde op Twitter uit naar de techbedrijven. Het bewijs dat Hunter iets illegaals zou hebben gedaan is er nog niet. Denk jij dat dit nog voor problemen zorgen voor Biden?

Ha Marco,

De strategie van de Biden-campagne kan ik voor een groot deel volgen. Laat Donald Trump inderdaad maar de fouten maken. De kritiek op de president is niet mals. De pandemie, de hoge werkloosheid, de penibele economische situatie en sociale onrust; het ettert door. Als Trump zelfs zijn meest loyale ministers publiekelijk kleineert, dan weet je dat er serieuze problemen zijn. In dat opzicht moet de Biden-campagne Trump zijn eigen glazen laten ingooien.

Maar Biden en zijn campagne mogen niet op hun lauweren rusten. Ook in drie weken kan er nog veel gebeuren. De campagne moet blijven hameren op een hoge opkomst, Biden moet in de cruciale sleutelstaten zijn gezicht laten zien en tot de laatste campagneminuut uitstralen dat hij geen stem als vanzelfsprekend beschouwt. De campagne moet zo veel mogelijk kiezers bewegen om zich te laten registreren en enthousiasme genereren met de achtergrond dat dit de enige kans is om Trump uit het Witte Huis te stemmen. Dus nee, het is niet voldoende. Biden moet gas geven.

Volgens POLITICO draait het op 3 november om acht staten. Arizona, Florida, Georgia, Michigan, Minnesota, North Carolina, Pennsylvania en Wisconsin. Wat mij opvalt, is dat Georgia ertussen staat, een van oudsher Republikeinse staat waar Democraten een serieuze kans maken op de overwinning. Geldt ook voor Arizona. En Ohio, de moeder aller swing states, ontbreekt. Is dit lijstje wat jou betreft logisch? Of ziet POLITICO nog een belangrijke staat over het hoofd?

– – – –

Hoi Stan,

Dat kiezers massaal gebruik maken van de mogelijkheid om vroeg te stemmen is alleen maar goed. Het laat zien dat kiezers ervan door doordrongen zijn dat er echt wat op het spel staat. Amerika staat op een kruispunt. En dat er een pandemie is, houdt kiezers niet tegen. Een hoge opkomst werkt vaak in het nadeel van de Republikeinen en dus het nadeel van Trump. Maar Donald Trump is juist de oorzaak van deze hoge opkomst. Met zijn retoriek en het zaaien van angst en verdeeldheid hebben veel mensen het idee dat hij niet een president is van alle Amerikanen. Ook veel gematigde Republikeinen voelen zich niet meer thuis bij de partij. Ze willen dit niet meer en dan maakt het blijkbaar niet uit hoe lang je in de rij moet staan. Ze voelen dat dit zeer belangrijke verkiezingen zijn en willen hun stem uitbrengen.

De Republikeinen zullen, zoals al eerder aangegeven, er alles aan doen om kiezers te ontmoedigen om te gaan stemmen. Vooral in steden en buurten waar men overwegend Democratisch stemt. Maar het blijkt juist averechts te werken. Je ziet lange rijen en mensen moeten uren wachten, maar ze hebben het er voor over. Dat zegt iets over de bereidwilligheid om te stemmen en dat men zich niet zo maar laat tegenhouden. De kans op een historisch hoge opkomst is zeker aanwezig. Dat zag je ook in 2018. Maar er wordt ook massaal per post gestemd. In Wisconsin zijn nu al meer stembiljetten per post aangevraagd dan in 2016. Mensen willen kostte wat kost hun stem laten horen.

Dat kiezers in Texas en Georgia zo gemotiveerd zijn om te stemmen moet Trump en de Republikeinen ook zorgen baren. De Republikeinse kiezers zullen op de verkiezingsdag naar de stembus gaan, zoals president Trump graag wil. Als ze daar naar luisteren is de kans aanwezig dat de mensen die nu in de rij staan voornamelijk Democratische kiezers zijn. Dat is dus een slecht teken.

De strategie van de Biden-campagne met nog minder dan drie weken tot aan de verkiezingen lijkt te zijn: vooral niets doen. Men wil Trump de fouten laten maken. En dat lijkt te werken. Trump doet steeds meer rare uitspraken en de peilingen zijn nog steeds erg gunstig voor Biden. Denk jij dat deze strategie voor de laatste weken voldoende is?

Hoi Marco,

De benoeming van Amy Coney Barrett wordt normaal gesproken inderdaad het laatste, serieuze wapenfeit van de Republikeinen als zij op 3 november het Witte Huis en de meerderheid in de Senaat verliezen. Vergis je alleen niet: dat is vanuit Republikeinse perceptie een grote overwinning. Met haar benoeming sturen de Republikeinen het Hooggerechtshof voor jaren de (oer)conservatieve hoek in, terwijl Amerika als geheel juist progressiever wordt.

De hoorzittingen in de Senaat voor de benoeming van Barrett zijn aan de gang. Gisteren weigerde ze vragen te beantwoorden over haar standpunten rond Obamacare en abortus. Bij Democraten leeft de zorg dat het Hooggerechtshof met een ruime conservatieve meerderheid een streep zet door die wetten, terwijl een meerderheid van het land die liever gehandhaafd ziet. Op de achtergrond probeert Trump het Hooggerechtshof te bewegen om Obamacare te elimineren, nota bene midden in een pandemie. Dat is electoraal niet in zijn voordeel.

Ondertussen wordt er door het hele land massaal gebruik gemaakt van ‘early voting’, ofwel het vervroegd uitbrengen van je stem. Nooit eerder zijn er drie weken van tevoren zo veel stemmen uitgebracht. Een record dus! Ook in Texas wordt er volop gestemd, zeker in het noorden, in en rond de drukke steden Dallas en Fort Worth. Sommige mensen stonden om half zeven in de rij. En in Georgia, ook van oudsher een Republikeinse staat, liet een kiezer via Twitter weten dat ze 8,5 uur in de rij heeft gestaan om haar stem uit te brengen.

Enerzijds natuurlijk hartstikke mooi dat mensen zo gedreven zijn om hun politieke voorkeur kenbaar te maken. Anderzijds is het natuurlijk te gek voor woorden dat kiezers zo lang in de rij moeten staan. Voter suppression – ofwel het lastig maken om te stemmen, vooral in gebieden met veel Democratische kiezers – is in volle gang, maar het lijkt tot nu toe weinig stemgerechtigden echt te deren. Wat zegt dat jou? En stevenen we straks af op een historisch hoge opkomst bij de presidentsverkiezingen?

– – – –

Hoi Stan,

De tijd voor Donald Trump om de achterstand in de peilingen in te lopen op zijn rivaal Joe Biden begint wel te dringen. Trump is nu weer op campagne, maar zijn ziekenhuisopname en optreden bij het eerste debat hebben hem niet geholpen. Integendeel, de campagne van Biden haalde na het debat vele miljoenen dollars aan donaties op.

De peilingen zaten er vier jaar geleden volledig naast. Elke zichzelf serieus nemende krant en peilingsbureau ging er vanuit dat Hillary Clinton zou winnen. Het bleek anders te zijn. Maar na 2016 is er wel iets veranderd. Peilingsbureaus hebben hun werkwijze aangepast. In 2018 tijdens de tussentijdse verkiezingen hadden ze het bij het rechte eind. Ook website POLITICO laat zien dat Joe Biden er goed voor staat.

Het is een feit dat Amy Coney Barrett als nieuwe rechter van het Hooggerechtshof wordt benoemd. De Democraten schreeuwen moord en brand, maar daar trekken de Republikeinen zich niets van aan. Daarnaast is er niets ongrondwettigs aan de hand. Maar na het standpunt van 2016, toen de Republikeinen zelfs weigerden de nieuwe rechter die Barack Obama had voorgedragen uit te nodigen, was er wel een precedent geschapen. Mocht Amy Coney Barrett niet voor de verkiezingsdag benoemd worden, dan zal Trump dat gebruiken om zijn achterban op te roepen om te gaan stemmen. De Democraten hameren ondertussen op het feit dat met Coney Barrett als rechter Obamacare wordt afgeschaft. Zij zullen dat argument blijven gebruiken en zo hun achterban te motiveren. Maar ik denk dat Republikeinen de benoeming er door rammen. De kans dat de Republikeinen hier een hoge prijs voor gaan betalen, zeker nu Trump steeds meer grip op de verkiezingsrace lijkt te verliezen, wordt steeds groter.

Steeds meer Republikeinen denken dat de benoeming van Amy Coney Barrett Trump niet zal helpen. De Republikeinen zien te vullen van de plek in het Hooggerechtshof als het enige dat ze nog voor elkaar kunnen krijgen als ze op 3 november het Witte Huis en de meerderheid in de Senaat verliezen, zo schrijft POLITICO. Deel jij die analyse?

Ha Marco,

Joe Biden moet gewoon klare taal spreken of hij meer rechters in het Hooggerechtshof wil benoemen. ‘Packing the court’ is een serieus item in Amerika, dus moet Biden zijn standpunt helder maken. Dit is precies waarom veel kiezers Donald Trump zo’n aantrekkelijke kandidaat vinden. Hij zegt tenminste wat hij vindt. Biden en Kamala Harris praten nu met meel in de mond. Dat is nooit handig en zeker niet in verkiezingstijd. Ik denk dat Biden voorstander is, zeker als de Republikeinen nog voor verkiezingsdag Amy Coney Barrett benoemd krijgen als opvolger van Ruth Bader Ginsburg.

We zitten precies drie weken voor verkiezingsdag. Biden heeft een flinke boost gekregen in de landelijke peilingen. Nu zijn die verre van doorslaggevend, maar het geeft wel een bepaald sentiment aan over de huidige regering. Biden staat op ruim 52 procent, Trump op bijna 42 procent. Sinds 1936 kwam het niet meer voor dat een kandidaat die een zittende president uitdaagde op zo’n ruime marge stond van zijn opponent. FiveThirtyEight heeft Georgia nu in de kolom gezet dat het een dubbeltje op zijn kant wordt, terwijl The Peach State – met zo’n 11 miljoen inwoners – van oudsher hartstikke Republikeins is.

FiveThirtyEight geeft Biden bovendien een bijzonder grote kans om Wisconsin, Michigan en Pennsylvania te heroveren op Trump. Er zijn nog drie weken te gaan en in de Amerikaanse politiek is dat een eeuwigheid. Kunnen bijvoorbeeld de hoorzittingen van Amy Coney Barrett in de Senaat nog roet in het eten gooien? Of denk jij dat het een gelopen koers is?

– – – –

Hoi Stan,

Het is goed te begrijpen waarom zowel de campagne van Donald Trump als de campagne van Joe Biden vol inzetten op Pennsylvania. De Keystone State is voor Trump erg belangrijk. Hij won in 2016 het Witte Huis door deze staat te winnen. Ik deel je analyse dat het moeilijk voor hem wordt als hij de staat verliest. Hij maakt nog steeds kans om herkozen te worden, maar dan moet hij bijvoorbeeld Florida en Arizona winnen en dat wordt lastig. De campagne van Trump beschouwt Michigan als verloren. Er wordt daar nauwelijks nog in campagnespotjes geïnvesteerd.

Het lastig om te voorspellen wie de staat gaat winnen. Joe Biden is afkomstig uit Pennsylvania. Hij groeide op in Scranton, dus heeft een band met de staat. Maar hij niet altijd duidelijk over het boren naar schaliegas (= fracking). Voor veel mensen op het platteland van Pennsylvania is dit een bron van inkomsten. Trump maakt ook kans omdat hij op het platteland populair is. Het is lastig te voorspellen. Maar gezien de peilingen en het verloop van de verkiezingsrace geef ik Biden meer kans om de Keystone State te winnen.

Joe Biden ontwijkt de vraag of hij meer rechters wil benoemen tot het Hooggerechtshof. In het verleden was hij daar tegen. Kamala Harris kreeg in het debat met Mike Pence de vraag ook, maar gaf er geen antwoord op. Biden zei onlangs dat hij pas na de verkiezingen zijn standpunt kenbaar zal maken. “They’ll know my opinion on court-packing when the election is over”, aldus Biden. Dat is raar. Je vraagt stem op mij, maar pas na de verkiezingen vertel ik hoe ik er over denk. Vind jij ook dat Biden een standpunt moet innemen en duidelijk moet zijn?

Hoi Marco,

Het is amper voor te stellen dat er veel (twijfelende) kiezers zijn die zich druk maken over de e-mails van Hillary Clinton. Het is een tactiek die vier jaar geleden goed werkte. Toen kreeg de campagne van Donald Trump het voor elkaar om Clinton het stempel van corruptie op te plakken, maar dat kunstje werkt dit jaar niet meer. Clinton is geen kandidaat, Joe Biden wel. Mensen maken zich druk over corona, hun baan, de economie en sociale onrust in het land. Hooguit bewerkstelligen Trump en zijn minister van Justitie dat de achterban van Trump iets fanatieker wordt om te gaan stemmen.

In de belangrijke swing state Pennsylvania is er ondertussen een strijd gaande om het belangrijke Luzerne County. Trump won hier vier jaar geleden met liefst twintig procent van Hillary Clinton, één van de redenen waarom Trump zegevierde in Pennsylvania. Er wordt een bittere strijd uitgevochten in de staat. Trump kan er opnieuw winnen, maar moet dan wel weer winnen in Luzerne County. De Biden-campagne zet daarentegen vol in om het verlies zo klein mogelijk te houden en doet een serieuze poging deze county te ‘flippen’.

Als Trump niet wint in Luzerne County en – iets breder gezien – Pennsylvania verliest, wordt zijn pad naar een tweede termijn direct een stuk smaller. Snap jij dat beide campagnes deze county zo belangrijk vinden? Wie geef jij de meeste kans om dit jaar Pennsylvania te winnen?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump en de Republikeinen zullen alles in het werk stellen om de macht die ze nu hebben te houden en waar mogelijk uit te breiden. Dat er nu in Texas, een staat die toch altijd vrij zeker Republikeins stemt, sprake is van voter suppression, zegt alles. Trump staat er slecht voor in de peilingen. En senatoren die voor herverkiezing gaan staan er in een aantal staten ook slecht voor.

De Democraten kunnen niet zo veel doen. Zij kunnen naar de rechter stappen om het besluit van de gouverneur van Texas (en het zal ook in anders staten spelen) aan te vechten. En dat werkt. Een rechter heeft het besluit van de gouverneur van Texas, Greg Abbot nu teruggedraaid. Maar Abbot zal in beroep gaan, dus of het voor de verkiezingen is opgelost, is maar zeer de vraag.

Prominente Republikeinen zullen zich er niet over uitspreken, zeker als het in hun voordeel werkt. Ze zijn muisstil, al zijn er wel steeds meer Republikeinen, puur uit eigenbelang, die afstand nemen van president Trump. Ze zien dat Trump zijn achterstand in de peilingen ten opzichte van Joe Biden niet goed maakt, dat hij bizarre uitspraken over het coronavirus doet, hij mensen om zich heen besmet en dat zijn debat met Biden ook dramatisch verliep. Maar de meeste Republikeinen hopen nog op een wonder en zullen alles doen om de macht te behouden. De Democraten moeten de meerderheid in de Senaat zien te bemachtigen. Als ze dat niet doen, zijn de eerste twee jaar van het presidentschap van Joe Biden een verloren zaak. Hij moet dan ook via presidentiele decreten gaan regeren. Mocht Trump toch winnen, dan is het ook zaak dat de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen. Trump zal ontketend zijn. De Democraten kunnen dan zijn plannen dwarsbomen en dat zullen ze zeker doen. Een tweede impeachmentprocedure ligt dan ook op de loer.

Ondertussen is Trump nog steeds geobsedeerd door de verkiezingen van 2016. Minister van Buitenlandse Zaken, Mike Pompeo wil voor de verkiezingen nog e-mails van Hillary Clinton vrijgeven met geheime informatie die Clinton op haar persoonlijke server had staan. De FBI heeft al eerder aangegeven dat Clinton niets strafbaars heeft gedaan. Pompeo komt nu met dit nieuws, nadat Trump hem hevig bekritiseerde. Denk jij dat het vrijgeven van de e-mails van Clinton kiezers na vier jaar nog iets kam interesseren en hun keuze kan beïnvloeden?

Ha Marco,

Je zorgen snap en deel ik. De enige manier om zo’n politieke burgeroorlog na 3 november te voorkomen, is met een kristalheldere, overweldigend duidelijke uitslag. Als er ook maar een greintje twijfel is, komt de geest uit de fles. Het feit dat Donald Trump de poging van die rechtse militiegroep om gouverneur Gretchen Whitmer van Michigan te ontvoeren niet ten zeerste heeft veroordeeld, zegt alles. Dus ja, ik maak me ook zorgen over de situatie in Amerika na 3 november.

Joe Biden staat er in de peilingen behoorlijk goed voor. Natuurlijk, het blijven peilingen en iedereen heeft de situatie van vier jaar geleden nog vers in het geheugen. Anderzijds deden de gezaghebbende peilingbureaus nadien aan soul searching. FiveThirtyEight zat er in de praktijk maar 1,1 procent naast en bouwde een grotere foutmarge in. Zelfs met die rekenmethode staat Biden voor. Veel peilingbureaus voorspelden bovendien de uitkomst van de midterms – de tussentijdse verkiezingen – van twee jaar geleden zeer nauwkeurig.

Ik vrees vooral voor de periode tussen 3 november en 20 januari, de dag van de inauguratie. Stel dat Biden wint, dan kan Trump in die tijd met allerlei gekke presidentiële decreten nog veel ellende veroorzaken. Natuurlijk kan Biden die na zijn inauguratie meteen terugdraaien, maar toch. De eerste tekenen van het creëren van chaos is op verkiezingsdag. De Trump-campagne heeft duizenden vrijwilligers klaarstaan om op verkiezingsdag te controleren of alles wel goed verloopt bij de stembureaus. Je kunt er donder op zeggen dat dit leidt tot problemen.

Zo’n actie start je alleen als je weet dat je het heel moeilijk krijgt. Zo sloot de gouverneur van Texas in en rond de stad Houston elf van de twaalf plekken af waar kiezers hun stembiljet al kunnen inleveren. Wat zouden de Democraten hieraan kunnen doen? En moeten er nu geen prominente Republikeinen opstaan om hier publiekelijk hun afkeer over uit te spreken?

– – – –

Hoi Stan,

Aangezien Donald Trump nauwelijks campagne heeft kunnen voeren, zijn de debatten zijn manier om zich aan de Amerikaanse kiezer te presenteren. Dat mislukte in het eerste debat. Veel kiezers zagen een president die totaal geen ontzag heeft voor het democratische proces, witte nationalisten aanmoedigt om geweld te gebruiken en totaal geen respect heeft voor zijn tegenstander. Ik zie een game changer niet snel gebeuren.

Een kat in het nauw maakt rare sprongen. Ik denk dat Trump nu alles aangrijpt om de aandacht af te leiden van de campagne die tot nu toe toch dramatisch verloopt. Trump houdt er niet van als zwak te worden gezien. Door nu verbaal uit te halen naar minister Mike Pompeo en minister William Barr is om te laten zien dat hij een sterke leider is en dat hij de touwtjes in handen heeft. Dat hij zijn meest loyale ministers op de korrel neemt, is nieuw. Maar ik denk dat hij ziet dat alles uit zijn handen aan het glippen is. Misschien was deze woede-aanval onder invloed van de medicijnen die hij krijgt. Trump probeert te redden wat er te redden valt, maar ziet dat hij langzaam de grip op de situatie verliest. Het feit dat hij het coronavirus opliep, heeft hem ook geen goed gedaan. Hij slaat nu wild om zich heen, zonder enige strategie of doordacht plan. Maar ik ben bang dat het niet gaat werken.

De FBI pakte een aantal rechtse militieleden op die van plan waren om de gouverneur van Michigan, Gretchen Whitmer te ontvoeren en ‘terecht’ te stellen. Dit omdat Whitmer een strenge lockdown voor Michigan had afgekondigd. Eerder bezette deze militie al het capitool in de hoofdstad van Michigan. De militiegroep wilde ook een burgeroorlog ontketenen. Whitmer bedankte de FBI en waarschuwde dat dit soort mensen vervolgd zullen worden. Trump repte met geen woord over dit voorval, maar noemde Whitmer een slecht mens die de scholen en kerken open moet gooien. Als zelfs mensen met het idee spelen om een gouverneur te ontvoeren, dan is er iets goed mis. Dit zijn de voortekenen van een burgeroorlog. Ik houd mijn hart vast wat er na 3 november gaat gebeuren. Trump zal een verlies niet accepteren. Ik zie het somber in. Ben jij het daar mee eens?

Hoi Marco,

Natuurlijk moet Donald Trump volgende week gewoon met Joe Biden in debat gaan. Mijn inschatting is dat het ook wel gaat gebeuren. De president kan even op de trom slaan over de nieuwe opzet (een virtueel debat), maar zal zich ook realiseren dat hij een game changer nodig heeft om de voor hem negatieve tendens in de peilingen te keren. Eén van de opties is door de twee debatten met Biden bij te wonen, op welke manier dan ook.

Wat ik eigenlijk veel opmerkelijker vind, is dat Trump gisteren in een interview vol om zich heen sloeg. Naar Kamala Harris was dat te verwachten – Trump noemde haar een monster – maar wat mij zeer verbaasde, was zijn verbale uithaal naar minister van Justitie William Barr en minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo. Zij zijn de meest loyale ministers in zijn kabinet. Ook FBI-directeur Christopher Wray kreeg er flink van langs. Allemaal mensen die Trump heeft aangesteld.

Waarom zou Trump dat doen? Zijn dit de laatste spartelingen van een wanhopige president die alles uit zijn vingers voelt glippen? Of probeert hij op deze manier misschien nog te redden wat er te redden valt?

– – – –

Hoi Stan,

Het debat tussen Mike Pence en Kamala Harris zal niet de boeken ingaan als één van de geweldigste debatten in de Amerikaanse politieke geschiedenis. Er werd veel van het debat verwacht, maar die verwachting kwam niet uit. Het debat was te mat. Eigenlijk ontweken zowel Pence als Harris de vragen die door de moderator werden gesteld. Het was jammer dat de moderator niet kon doorvragen. Daardoor kwam het debat nooit echt op gang. Alles was naar mijn idee te strak geregisseerd. Maar na het debacle eerder tussen Trump en Biden had men voor strakke regels gekozen. Dat kwam het debat niet ten goede.

Twee momenten vielen mij op, naast de zaken die jij noemt. Toen het ging over de gezondheidszorg en het beschermen van mensen met zogenoemde pre-existing conditions gaf Pence geen duidelijk antwoord. Op de vraag of deze mensen onder een gezondheidswet van Donald Trump nog wel verzekerd zijn, kwam geen antwoord. De Trump-regering probeert op dit moment via een rechtszaak deze bepaling uit Obamacare weg te halen. Nadat de moderator een vraag aan Mike Pence stelde, begon hij over iets heel anders, terwijl hij pas als zijn spreektijd er bijna op zat bij de vraag terug kwam. De moderator moest hem dan afbreken.

Pence gaf ook geen antwoord op de vraag of klimaatverandering levensbedreigend is. Pence had het over fracking (het boren naar schaliegas), waar hij van beweerde dat Biden daar tegen is en viel Harris aan op de Green New Deal. Vervolgens ging Harris niet in op een vraag over de Green New Deal.

Een vraag waar beide kandidaten ontwijkend op reageerden en die zeker relevant is, was de vraag of ze met hun ‘baas’ hebben gesproken over opvolging mocht er iets gebeuren met Trump of Biden. Kamala Harris gebruikte deze vraag om zich voor te stellen aan de Amerikaanse bevolking. Dat was slim, want veel kiezers kennen haar (nog) niet. Pence beantwoordde de vraag ook niet. Hij begon over het feit dat er aan het eind van het jaar een werkend en veilig vaccin is. Iets waar medische experts grote vraagtekens bij zetten.

Maar er was geen duidelijke winnaar van het debat. Beide kandidaten presenteerden de stokpaardjes, bleven netjes en hielden hun eigen verhaal. Ze ontweken vragen en dat was jammer. Pence heeft het goed gedaan. Hij draaide zijn verhaal af, maar verdedigde ook de leugens van Trump. Kamala Harris deed het ook goed. Zij sprak soms recht in de camera en straalde vertrouwen uit.

De commissie die de debatten organiseert, heeft besloten om het debat van 15 oktober virtueel te houden. Donald Trump is nog niet volledig genezen van het coronavirus. Aangezien het om een town hall setting gaat (waar kiezers vragen kunnen stellen) vindt de commissie het risico op besmetting met het virus te groot. Trump heeft laten weten dat hij niet aan zo’n virtueel debat zal deelnemen, omdat hij dat geen debat vindt. En hij vindt het zonde van zijn tijd. Wat vind jij? Moet Trump gewoon met Joe Biden in debat gaan, ook als dit virtueel plaatsvindt?

Ha Marco,

Vicepresident Mike Pence en senator Kamala Harris lieten vannacht zien dat er op het hoogste platform van de Amerikaanse politiek nog beschaafd kan worden gedebatteerd. Pence en Harris keken elkaar regelmatig aan, leken respect te hebben voor elkaar als mens, vielen elkaar niet voortdurend in de rede en spraken elkaar aan met ‘Senator Harris’ en ‘Mister Vicepresident’. Zoals het hoort! Om eerlijk te zijn: een echte winnaar heb ik niet gezien. Er was geen uitblinker, beiden deelden hun standpunten en ik hoorde geen verrassende invalshoeken.

Beide kandidaten ontdoken meerdere vragen. Zo weigerde Harris antwoord te geven op de vraag of een regering-Biden het aantal zetels in het Hooggerechtshof wil uitbreiden (‘pack the court’) als Trump zijn nieuwe rechter krijgt benoemd. Pence wilde zich niet committeren aan een vreedzame overgang als Biden de verkiezingen wint. Allebei hadden ze geoefend op wat vaste uitspraken (Harris: ik ben nu aan het woord. Pence: u heeft recht op uw eigen mening, niet op uw eigen feiten).

Verder viel het me op dat Pence het systematische racisme tegen minderheden in een deel van het politiekorps ontkende. Tegen het einde van het debat had Pence wel een verbindende boodschap om samen te komen als Amerikanen. Dat is opvallend, omdat zijn baas – president Trump – bepaald niet voorop loopt in het verenigen van het land. Pence positioneerde zich naar mijn idee als één van de front runners voor de Republikeinse nominatie in 2024, mocht Trump in november verliezen. Ik heb wel het idee dat Pence christelijk-conservatief Amerika gerust heeft gesteld. Je zou kunnen zeggen dat hij het bloeden heeft gestopt, maar hij zit in een kwetsbare positie als verdediger van het Trump-beleid.

Harris was sterk in haar aanval op de regering-Trump toen het over de coronacrisis ging. Voorts stipte ze duidelijk aan dat jongeren onder de 26 jaar van de zorgverzekering van hun ouders verdwijnen. Tenminste, als het aan de Trump-regering ligt. Daarmee deed Harris een appèl op jongeren om naar de stembus te gaan. Gevoelsmatig maakte Harris bij vrouwen een goede beurt. Ze straalde iets uit van: bij mij is het vicepresidentschap in goede handen. Ze riep geen weerzin op en kwam niet bitcherig over.

Maar een echte winnaar? Nee, naar mijn idee niet. In Amerika zijn de meningen toch al in beton gegoten. Dit debat was geen game changer.

Dan als antwoord op je vraag: ik geloof niet dat het slim is van Trump om de onderhandelingen met Democraten over een nieuw steunpakket af te breken. Natuurlijk probeert hij – in aanloop naar 3 november – op deze manier de politieke schuld bij de tegenpartij te leggen. Beter zou zijn om met elkaar in gesprek te blijven. Zo kan Trump in verkiezingstijd ook uitstralen dat hij samenwerkt met de oppositie.

Om nog even terug te komen op het debat van vannacht: wat vond jij het meest opvallende moment?

– – – –

Hoi Stan,

Het debat tussen Mike Pence en Kamala Harris wordt denk ik een stuk beschaafder dan dat tussen Donald Trump en Joe Biden. Pence is het tegenovergestelde van de luidruchtige en botte Trump. Hij is juist kalm en verheft zijn stem nauwelijks. Ook tijdens het debat vier jaar geleden met Tim Kaine, dat één van de saaiste debatten ooit was, kwam hij rustig over. Harris is dan juist wel wat feller dan Biden. Ze is een sterke debater en zeker niet op haar mond gevallen.

Zij moet er juist voor waken dat ze Biden niet gaat overschaduwen. Het zal een fel debat worden, maar ik denk dat het stuk beschaafder zal zijn dan de eerste confrontatie tussen Trump en Biden. Dat kan ook niet anders, want dat was nauwelijks een debat te noemen. Het was meer een schreeuwshow waar niemand wijzer van werd. Normaliter hebben debatten tussen de running mates nauwelijks invloed op het stemgedrag van de kiezer. Maar dat kan na het debacle tussen Trump en Biden nu wel eens anders zijn.

Donald Trump heeft, nu hij terug is uit het ziekenhuis, de stekker uit de onderhandelingen getrokken voor een nieuw steunpakket om de Amerikaanse economie te helpen. De onderhandelingen zitten al maanden muurvast. Trump heeft voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, laten weten dat de onderhandelingen pas weer doorgaan na de verkiezingen. De Republikeinen steken liever hun energie in het benoemen van rechter Amy Coney Barrett. Miljoenen Amerikanen wachten al maanden op een oplossing en de situatie wordt voor veel Amerikanen steeds schrijnender. Wat vind jij van het feit dat Trump de onderhandelingen heeft stopgezet? Neemt hij zo niet een heel groot risico?

Hoi Marco,

Eerlijk gezegd ben ik ontzettend benieuwd naar het debat tussen vicepresident Mike Pence en senator Kamala Harris. De kans dat één van deze twee ooit president wordt, is door de gevorderde leeftijd van Donald Trump en Joe Biden niet ondenkbaar. Sterker nog, als Biden wint, verwacht ik dat hij één termijn dient, want het is bijna niet voor te stellen dat hij zich op zijn 82ste voor een eventuele tweede termijn laat inaugureren.

Dus de spotlights staan op Kamala Harris, de logische manteldrager van Biden. De senator van Californië staat bekend als een sterke debater. Dat liet ze zien toen ze Biden stevig aanviel in het eerste, onderlinge Democratische debat. Veel mensen dachten daarom dat Biden haar niet zou kiezen. Ik vind het van de voormalige vicepresident juist goed dat hij durft te kiezen voor een sterke, mondige vrouw aan zijn zijde die loyaal aan hem is, maar ook achter de schermen durft te zeggen als ze het niet met hem eens is.

Vergis je niet: ook Pence is een sterke debater. Die klets je echt niet zo maar onder de tafel. Voordeel voor Harris is dat Pence – de Bas van der Vlies van Amerika – denkt dat we nog in de jaren vijftig leven. Hij vindt dat vrouwen maar een zeer beperkte rol hoeven te spelen (huishouden, kinderen opvoeden), laat staan dat hij vindt dat vrouwen topposities moeten bekleden op het hoogste, politieke platform. Kortom, dat wordt een interessant debat. Denk jij dat het net zo’n interruptiedebat wordt als vorige week tussen Biden en Trump? Of blijft het dit keer een stuk beschaafder?

– – – –

Hoi Stan,

Dat het een smerige en harde verkiezingscampagne zou worden, hadden we wel verwacht. Ik ben het je eens. Als Joe Biden in het ziekenhuis had gelegen, had de Trump-campagne geen moment getwijfeld om daar allemaal campagnespotjes over te maken. Joe Biden, die het altijd heeft over fatsoen, moet zich geen illusies maken over hoe Donald Trump en zijn campagne in deze strijd staan. Trump staat achter in de peilingen, dus zal hij nog harder gaan inhakken op Biden. Het gevaar is wel dat hij nog meer bizarre uitspraken gaat doen en dat hij de gematigde kiezers nog verder van zich vervreemd. Maar volgens Trump is dit de enige tactiek die werkt.

Dat nationale veiligheidsexperts zich zorgen maken over het land is al langer duidelijk. Eerder spraken al bijna 500 nationale veiligheidsexperts hun steun uit voor Biden. Dat is natuurlijk allemaal aardig, maar de Amerikaanse kiezer is er denk ik niet in geïnteresseerd. De Biden-campagne kan het aanstippen, maar moet er geen groot punt van maken, hoe zorgelijk dit ook is. Een loodgieter in Nebraska en een verpleegkundige in Wisconsin zijn bezig met de vraag of ze de huur nog kunnen betalen en nog boodschappen kunnen doen. De coronacrisis, de economie en de werkloosheid zijn op dit moment veel belangrijker. Amerika is druk met zichzelf bezig en dat Amerika kwetsbaar is voor buitenlandse invloeden is op dit moment niet zo belangrijk. President Trump, die toch al weinig vertrouwen heeft in de inlichtingen- en veiligheidsdiensten, zal zich er niet druk over maken.

Het debat tussen vicepresident Mike Pence en senator Kamala Harris staat voor de deur. De commissie die de debatten organiseert, heeft aangekondigd dat er plexiglas tussen de kandidaten en de moderator zal staan, omdat de zorgen voor de besmetting met het coronavirus groot zijn, nu zoveel mensen rondom president Trump positief zijn getest. Wat verwacht jij van de confrontatie tussen Pence en Harris?

Ha Marco,

De Biden-campagne moet niet te bescheiden zijn met die negatieve spotjes. Je kunt de hardste spotjes eruit halen, maar de Democraten moeten er met gestrekt been in. Republikeinen gaan zich in de laatste maand ook niet inhouden. Toen Hillary Clinton vier jaar geleden onwel werd bij de herdenking van 11 september stond de Republikeinse campagne direct klaar om er een negatief tv-spotje aan te wijden. Mijn advies: niet onder de gordel, maar wel gewoon stevig campagne blijven voeren.

De Democraten moeten namelijk niet achteraf het verwijt krijgen dat ze zo vaak voor de voeten wordt geworpen: They bring a knife to a gun fight. En ja, daarom moet Biden flink campagnevoeren in Florida, Arizona, Michigan, Wisconsin en Pennsylvania. Dat is de kortste terugweg naar het Witte Huis. Hij staat er behoorlijk goed voor, al roept vooral de Trump-aanhang dat de peilingen er vier jaar geleden ook naast zaten. Dat klopt, maar de Clinton-haat zit diep. Uncle Joe heeft daar amper last van. Vier jaar geleden hoefde Trump zich nergens voor de verantwoorden, nu heeft Amerika onder zijn presidentschap te maken met een pandemie, een economische crisis, forse werkloosheid en sociale onrust.

Nationale veiligheidsexperts spreken ondertussen van een Amerika dat afgeleid en potentieel kwetsbaar is. Dat lijkt mij vrij ernstig. Het zal ondersneeuwen bij de gezondheidstoestand van de president, maar vind jij dat Democraten deze signalen voor de campagne moeten uitmelken? En zo ja, hoe kunnen ze dat het beste aanvliegen?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Donald Trump het coronavirus heeft, laat zien wat het effect is als je alle adviezen van medische experts, zoals het dragen van een mondkapje, in de wind slaat. Het dragen van een mondkapje is een politiek instrument geworden. Trump-aanhangers weigeren het te dragen, omdat de president het zelf niet fijn vindt.

Maar kan het feit de president nu zelf besmet is met het virus hem helpen? Ja, het kan hem zeker goodwill opleveren. Veel mensen zullen sympathie hebben voor een president die ziek is. En zullen daarom op hem stemmen. Trump is een meester in om alles wat als een verlies kan worden uitgelegd om te draaien en te presenteren als een overwinning. Dus als hij snel van het coronavirus geneest, dan zal hij zeggen dat andere Amerikanen ook kunnen genezen.

Maar de president heeft de beste artsen, ligt in één van de beste ziekenhuizen van het land en zijn medische kosten worden door de Amerikaanse belastingbetaler betaald. Het blijft vaag wat Trump aan medicijnen allemaal krijgt toegediend. Als Trump beter wordt en hij gaat een middel waarvan niet bewezen is gaat promoten, zullen medische experts dat niet verstandig vinden. Het lijkt mij zinvoller dat de president zegt dat iedereen een mondkapje moet dragen en dat er hard wordt gewerkt aan een vaccin dat veilig is en wel werkt.

Maar het feit dat Trump het coronavirus heeft, kan ook averechts werken. Hij kan geen campagne voeren in de laatste cruciale weken voor de verkiezingen. De Democraten en Joe Biden zullen zeggen dat Trump het virus steeds heeft afgedaan als iets dat niet gevaarlijk is en nu heeft hij het zelf. Maar het is balanceren op een dunne lijn. Biden moet niet te hard inslaan op een president die ziek is. Dat kan als een boemerang terug komen. Daarom heeft Biden besloten geen negatieve campagnespotjes uit te zenden. Wat denk ik slim is.

Dat Trump in het Walter Reed ziekenhuis ligt, zorgt er voor dat Biden nu volop campagne kan voeren. Biden gaat onder andere naar Arizona en Florida. Denk jij dat, ongeacht hoe snel Trump beter wordt, Biden nu echt de beslissende slag kan slaan?

Ha Marco,

Het lijkt me dat de verhoren van de nieuwe rechter van het Hooggerechtshof gewoon kunnen doorgaan, maar dan zonder de senatoren die zijn besmet (via Zoom kan veel). Ook hier is het weer puur politiek. Democraten willen de verhoren uitstellen om zo te voorkomen dat er een conservatieve rechter wordt benoemd, Republikeinen willen de zaak zo snel mogelijk in gang zetten om het Suprême Court voor decennia de conservatieve richting in te duwen. Ze hebben echter de stemmen van die senatoren wel hard nodig, want de Republikeinse meerderheid in de Senaat is miniem.

De besmetting van de president met het coronavirus zet de bestrijding van het virus op landelijk niveau terug op de kaart. Het was naar de achtergrond gedrongen, onder meer door het opmerkelijke eerste debat van vorige week en het overlijden van Ruth Bader Ginsburg. In het Witte Huis zijn medewerkers dagelijks getest, maar dat gebeurde al enige tijd niet meer. Ook droegen ze geen mondkapjes, omdat de president dat niet prettig vind.

Denk jij dat het een voor- of nadeel is voor Trump dat het nu weer over corona gaat? Of kan hij er een politiek slaatje uit slaan door te zeggen: kijk, ik heb het, mij is een medicijn toegediend dat goed werkt. Laten we dit landelijk gaan invoeren. Welk idee heb jij daar bij?

– – – –

Hoi Stan,

Het is slim van de Biden-campagne om de focus nu op Ohio te richten. Zoals jij terecht aangeeft, is Ohio de moeder aller swing states. En de uitspraak luidt niet voor niets: “As Ohio goes, so goes the nation.” Het is de recente Amerikaans geschiedenis nog niet voorgekomen dat een kandidaat in het Witte Huis kwam zonder de staat Ohio te winnen. Het is overigens niet nodig. Als Joe Biden bijvoorbeeld Arizona wint, hoeft hij Ohio niet te winnen. Beide staten hebben hetzelfde aantal kiesmannen. Ik vind dat een presidentscampagne altijd campagne moet voeren in Ohio, omdat het zo’n belangrijke staat is. Maar het is goed dat het campagneteam van Biden zich nu toch op de staat richt. Biden maakte na het eerste debat al een treinreis door Ohio en Pennsylvania.

Nadat president Trump en zijn vrouw positief werden getest op het coronavirus blijken er mensen het coronavirus te hebben opgelopen. De voordracht van de nieuwe rechter van het Hooggerechtshof, Amy Coney Barrett, in de tuin van het Witte Huis lijkt de brandhaard te zijn. Adviseur Kellyanne Conway is positief getest en ook senatoren Mike Lee uit Utah en Thom Tillis uit North Carolina hebben het coronavirus. Beiden zijn lid van de juridische commissie die Amy Coney Barrett gaat verhoren. Democraten vinden dat de verkoren moeten worden uitgesteld, maar de Republikeinen willen daar niets van weten. Zij gaan gewoon door. Vind jij het terecht dat de verhoren door moeten gaan, terwijl er twee senatoren positief zijn getest?

Hoi Marco,

De Affordable Care Act, beter bekend als Obamacare, kwam tien jaar geleden na veel politiek gekrakeel tot stand. Republikeinen waren mordicus tegen. Niet omdat het een slecht idee was, maar om de zittende Democratische president het leven zuur te maken. Obamacare had een hobbelige start, maar is in de loop van de jaren uitgegroeid tot een behoorlijk populaire wet. Zelfs veel Republikeinen in Republikeinse staten zijn er blij mee.

Dus ja, dat Democraten Obamacare tot één van de speerpunten moeten maken, lijkt me logisch. Het land wordt ver teruggeworpen als straks een oerconservatief Hooggerechtshof de wet alsnog de nek omdraait. Daar mogen de Democraten flink op hameren. Overigens is het niet zo dat de Republikeinse senatoren die Obamacare willen behouden plotseling last krijgen van hun geweten. Ze zijn nog steeds tegen, maar willen graag nog een termijn als senator. Ik moet nog zien of ze achter hun standpunt blijven staan als ze zijn herkozen.

De campagne van Joe Biden heeft ondertussen een draai gemaakt. De kans op winst in Ohio was tot voor kort een ‘long shot’. Nu niet meer. Daarom komt de focus plotseling toch weer te liggen op de moeder aller swing states. Is het niet opmerkelijk dat de Biden-campagne daar maar beperkt campagne heeft gevoerd? En vind jij het een goed idee dat de focus nu nog meer op Ohio wordt gericht?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Donald Trump witte nationalisten en andere rechts extreme groepen weigert te veroordelen, kwam hem inderdaad op veel kritiek te staan. Zelfs de hypocriete Mitch McConnell vond dat de uitspraken te ver gingen, maar Trump maalt er niet om. Groepen zoals Proud Boys zien in Trump een bondgenoot. Ook steunt Trump complottheorieën en is blij met de steun van QAnon, een groep die door de FBI wordt gezien als een binnenlandse terroristische dreiging.

Als de president dit soort groepen niet sterk veroordeelt, is dat niet alleen zorgwekkend, maar ronduit schokkend. De president moet pal voor de democratie staan en dit soort extreem gedachtegoed krachtig veroordelen. Het laat zien dat Trump puur zijn achterban bedient en een president is van wit nationalistisch Amerika en niet van heel Amerika. De angst van Republikeinse politici dat dit hen gaat schaden, is terecht. Veel Republikeinse kiezers hebben niets met dit gedachtegoed en veroordelen dit.

Ben ik verbaasd dat Donald Trump en zijn vrouw het coronavirus hebben? Nee, dat ben ik totaal niet. Trump houdt grote rallies waar duizenden mensen op afkomen die geen afstand houden en de meeste dragen geen mondkapje. Ook draagt Trump geen mondkapje en veel mensen in zijn regering waarschijnlijk ook niet. Het is vragen op problemen. Aangezien de president nu besmet is met coronavirus is de vraag of zijn achterban het virus nu wel serieus gaat nemen.

Trump gaat nu in quarantaine. Er zijn dus geen grote campagnebijeenkomsten meer voor hem. Het tweede debat is op 15 oktober dus zou hij net op tijd uit de quarantaine (die 14 dagen duurt) zijn. Maar Trump zal ontzettend balen dat hij geen campagne kan voeren. Dat heeft gevolgen voor zijn kansen. Maar ja, hij nam natuurlijk met de grote rallies een risico. En dat is nu als een boemerang terug gekomen.

Vijf Republikeinse senatoren zijn niet langer voor om de Affordable Care Act, beter bekend als Obamacare, af te schaffen. En vier van deze senatoren vechten voor hun herverkiezing. Ze liggen in de peilingen achter op hun Democratische uitdager. Het gaat om Susan Collins uit Maine, Martha McSally uit Arizona, Joni Ernst uit Iowa en Gory Gardner uit Colorado. Zij zien waarschijnlijk dat hun kiezers blij zijn met Obamacare. Ook bij de benoeming van de nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof, Amy Coney Barrett, zal het gaan over Obamacare. Dit gaan de Democraten uitbuiten. Vind jij ook dat de Democraten Obamacare, net zoals ze in 2018 succesvol deden, tot speerpunt van hun campagne moeten maken? En wat zegt het dat de senatoren juist op dit onderwerp breken met Trump?

Ha Marco,

Met het sturen van waarnemers naar stemlokalen is op zich niks mis. Het wordt een probleem als ze er zijn om (Democratische) kiezers te intimideren. Ik houd mijn hart vast. Als deze praktijken echt gaan plaatsvinden, glijdt Amerika als democratie snel af naar een bananenrepubliek. Deels is dat al zo als je kijkt hoe vooral Republikeinen de kiesdistricten in hun voordeel trekken, het voor zwarte kiezers in Republikeinse staten lastig maken om te stemmen of doodleuk stembureaus sluiten in wijken en counties met veel Democratische kiezers.

Die ontwikkeling is ongelooflijk zorgwekkend, zeker voor mensen die van de democratie houden. En zeker voor een land dat zichzelf de grootste democratie op aarde noemt. Het is triest te constateren hoe ver Amerika de laatste vier jaar is weggezakt. Alleen een gigantische opkomst met een overduidelijke uitslag kan hier een einde aan maken, maar hoe het op 3 november ook uitpakt: het wordt vreselijk lastig om het land weer aan elkaar te knopen. Ik heb er een hard hoofd in, want de politieke burgeroorlog woedt al jaren. Het presidentschap van Trump laat de snelkookpan overkoken.

Het debat van afgelopen dinsdagnacht was daar een lichtend voorbeeld van. Republikeinen door het hele land zijn nu bezorgd. Trump weigerde rechts extremisme te veroordelen en Republikeinse politici op allerlei niveau (stedelijk, statelijk en landelijk) vrezen voor de consequenties. Denk jij dat hun angst terecht is of verwacht je dat het allemaal wel losloopt voor die politici?

Vanochtend vroeg werd bekend dat Trump, zijn vrouw Melania en communicatiemedewerkster Hope Hicks corona hebben. Trump gaat in quarantaine. Dat heeft een enorme impact op de campagne. Je kunt zeggen dat de October Surprise dit jaar erg vroeg komt. Welke invloed gaat dit op de verkiezingen hebben, verwacht jij? En gaan de debatten nog wel door?

– – – –

Hoi Stan,

De opzet van het tweede debat tussen Donald Trump en Joe Biden is anders. Maar Trumps tactiek zal dezelfde zijn. Het is namelijk de enige tactiek die hij heeft en waar hij van denkt dat die werkt. Dat klopt, het werkt voor zijn achterban die, ongeacht wat hij doet en zegt, toch vierkant achter hem blijft staan en het prachtig vond hoe tijdens het eerste debat de boel ontregelde. Het eerste debat had geen winnaar, wel een grote verliezer: de Amerikaanse kiezer.

Ik denk dat het format van het tweede debat iets meer ruimte laat voor de kandidaten, omdat kiezers hun vragen mogen stellen. Dus de kandidaten staan rechtstreeks oog in oog met kritische kiezers. Dat werkt denk ik in het voordeel van Biden. Trump heeft zo’n town hall debat onlangs in Pennsylvania gedaan en dat pakte niet echt goed voor hem uit. Maar Trump zal de moderator en waarschijnlijk ook kiezers onderbreken en verschillende leugens en onwaarheden verkondigen. De vorm kan dus wel helpen, maar aangezien Trump dezelfde tactiek zal gebruiken, vrees ik dat het niet veel zal uitmaken.

President Trump roept ondertussen op om ‘waarnemers’ naar de stemlokalen te sturen om te controleren of het stemmen wel eerlijk verloopt. Maar veel mensen zijn bezorgd dat de deze ‘waarnemers’, aangestuurd door de Trump-campagne, kiezers zullen intimideren of te zorgen dat het moeilijker wordt om hun stem uit te brengen. Hoe denk jij moet er tegen deze praktijken worden opgetreden, zodat de verkiezingen eerlijk verlopen?

Hoi Marco,

David Axelrod, voormalig hoofd communicatie van Barack Obama, schaar ik onder één van de beste Amerikaanse politieke commentatoren van dit moment. Ongetwijfeld heeft hij bij mensen die alles door een politieke bril zien de schijn tegen omdat hij voor Obama werkte, maar zijn uitspraak dat het presidentschap van Donald Trump misschien geëindigd is, kan zomaar een kern van waarheid bevatten. Voor zijn achterban scoort Trump met zijn uitspraken over rechts extremisten, maar welke gematigde Republikein of twijfelende kiezer met gezond verstand accepteert dit soort uitlatingen?

Het is ook geen verspreking van Trump. Hij weet heel goed wie hij moet bedienen en welke kiezers hij naar de stembus moet krijgen. Maar zijn weigering om rechts extremisme te veroordelen, kan ertoe leiden dat gematigde Republikeinen niet gaan stemmen en dat de twijfelende zwevende kiezers definitief voor Biden gaan. Trump overspeelde zijn hand, terwijl hij in dit debat juist een handreiking moest doen naar de andere partij. De president deed dat niet, Joe Biden wel.

De debatcommissie wil voor de volgende twee debatten de regels aanpassen. Makkelijk wordt dat niet, want beide campagnes moeten ermee instemmen. Ik denk dat jouw suggestie niet zo gek is: zorg dat de moderators de microfoons kunnen uitzetten. En meerdere moderators is helemaal geen gek idee. Het volgende debat wordt een town hall bijeenkomst waarin kiezers vragen kunnen stellen aan de kandidaten. Denk jij dat deze vorm het debat wel ten goede komt?

– – – –

Hoi Stan,

Het eerste debat tussen Donald Trump en Joe Biden kan het beste omgeschreven worden als rampzalig en chaotisch. Ik heb met open mond zitten kijken naar de puinhoop. Ik heb al heel veel presidentiële debatten gezien, maar dit heb ik nog nooit meegemaakt. Het was ook niet echt een debat, maar vooral inhakken op je opponent. Het liet de grote verdeeldheid zien. Amerika heeft zich echt van een slechte kant laten zien.

De vraag vooraf aan het debat was hoe Trump zich opstelde en of Joe Biden het debat zou overleven. Maar wat zich op het podium afspeelde, had niemand verwacht. Trump viel Biden voortdurend in de rede en verkondigde allerlei zaken waar alle fact checkers na afloop gehakt van maakten. Het was leugen na leugen. Biden bleef overeind, hield zijn verhaal en sprak de kijker op bepaalde momenten recht in de camera aan. Maar heel krachtig was het niet. Ook werd hij even emotioneel toen hij sprak over zijn zoon Beau die in Irak heeft gediend en is overleden. Ook in dat betoog liet Trump hem niet uitpraten.

Moderator Chris Wallace heeft misschien wel de zwaarste avond in zijn carrière gehad. Ik denk dat hij zich na afloop ook heeft afgevraagd waar hij in verzeild was geraakt. Dit heeft hij ook nog nooit meegemaakt. Wallace was in het begin van het debat overrompeld door al het gekibbel en geschreeuw door elkaar heen. Hij vroeg Trump naar zijn belastingaangiften, het veroordelen van witte suprematie, maar Trump begon gewoon over iets anders. Wallace heeft zijn best gedaan, maar zag gedurende het debat dat hij Trump niet in de hand kon houden. Ik denk dat Wallace niet met een heel tevreden naar zijn eigen optreden terugkijkt, maar ik denk dat hij het onder de omstandigheden nog redelijk goed heeft gedaan.

Beide kandidaten hebben ingestemd met drie debatten. Maar Biden zou zich nu echt moeten afvragen of dat zin heeft. Als het tweede debat tussen Trump en Biden weer ontaard in een chaotisch debat, dan heeft het weinig zin. Ik denk dus dat voor de komende debatten er strikte regels moeten worden afgesproken en dat de moderator gewoon een schuif moet hebben waarmee hij microfoons aan en uit kan zetten. Het debat tussen vice-president Mike Pence en senator Kamala Harris zal in dit geval in groot contrast staan met de wanvertoning tussen Trump en Biden. Maar Biden moet wel met Trump in debat gaan, maar hele duidelijke afspraken maken, want dit kan zo niet langer.

Het is moeilijk om een winnaar van het debat aan te wijzen. Daar was het debat te chaotisch voor. Aan de inhoud kwam men nauwelijks toe. Trump heeft nog maar eens laten zien dat hij lak heeft aan alle normen die bij een presidentieel debat horen. Zijn tactiek was om Biden tot de grond toe af te branden, maar daar slaagde hij niet in. Toen hij dat gedurende het debat door kreeg werd het alleen maar erger. Uiteindelijk denk ik dat hij zijn hand heeft overspeeld.

In de analyse op CNN ging het vooral over het feit dat Trump het witte nationalisten weigerde te veroordelen en zelfs de neo-fascistische beweging Proud Boys een steuntje in de rug gaf. Politiek analist David Axelrod zei: “President Trump might have end his presidency tonight.” Denk jij ook dat dit alleen maar negatieve gevolgen heeft voor Trump?

Hoi Marco,

Wat een chaos! Dat is de eerste gedachte die in me opkomt om dit ‘debat’ te duiden. Of zoals The Washington Post het treffend kopt: Trump stort het debat in vurig gekibbel. Zo was het precies, al praatte Joe Biden ook geregeld door de president heen. Maar er zat vooral geen rem op Trump die alle vooraf gemaakte afspraken – waar beide campagnes mee akkoord zijn gegaan – negeerde. Dit was het meest chaotische presidentsdebat in de recente geschiedenis van Amerika.

Het is amper voor te stellen dat zwevende kiezers er veel wijzer van zijn geworden. Meest opvallende moment: de weigering van Trump om witte suprematie te veroordelen. Debatleider Chris Wallace vroeg hem ernaar, maar Trump stak ze zelfs nog even een hart onder de riem. Ongekend natuurlijk. Voor twijfelende kiezers kan het de druppel zijn. Biden liet zich soms uit de tent lokken, noemde hem een racist en een clown. ‘Will you shut up, man. This is so unpresidential’. Volgens mij nooit vertoond in een presidentsdebat.

Trump zei dat Biden het land zou vernietigen. Biden zei op zijn beurt dat hij Trump de slechtste president in de geschiedenis van Amerika vindt. Het was een pandemonium van de hoogste plank waarin Trump het aanzien van het ambt verder beschadigde. Hij deed geen enkele poging tot een handreiking om het land van te verenigen. Biden, die naar mijn idee te vaak op zijn aantekeningen keek, deed die handreiking tegen het einde van het debat wel. ‘Ik wil een president zijn voor Democraten en Republikeinen’. Dat deed Biden wel sterk: hij keek diverse keren in de camera en sprak de kiezer rechtstreeks aan.

Er is veel kritiek op Chris Wallace, de moderator van vannacht. Die kritiek is deels terecht. Wallace bood vooral Trump te veel ruimte om steeds door Biden heen te praten. Pas na een dik uur greep hij echt serieus in. Dat kwam het debat licht ten goede, maar veel Amerikanen – en alle kijkers over de hele wereld – zagen een Amerika op zijn slechtst. Twee oude mannen die simpelweg niet in staat waren een fatsoenlijk debat te voeren. Of zoals Dana Bash het op CNN omschreef: ‘This was a shit show’. Dat belooft weinig goeds voor de volgende twee debatten.

Wat vond jij van het debat en de rol van Chris Wallace? En moet Biden überhaupt nog met Trump in debat gaan?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump staat achter in de peilingen, dus een goed debat is voor hem van groot belang. De onthullingen van The New York Times over de belastingaangiften zou Joe Biden moeten aangrijpen om te zeggen dat Trump nauwelijks belasting betaalt, terwijl hij zegt voor de hardwerkende Amerikanen op te komen die dat wel doen. De brandweerman in Ohio en de verpleegster in Wisconsin betalen meer dan de man die claimt miljardair te zijn. Het legt ook gelijk de grote ongelijkheid in Amerika bloot.

Daarnaast zal Biden Trump flink aanpakken over de pandemie, de economische malaise en de grote werkloosheid. Hij zal aangeven dat Trump vier jaar de kans heeft gehad om Amerika ‘great’ te maken, maar dat hij daarin heeft gefaald. Er zijn meer dan 200.000 mensen overleden aan het coronavirus en miljoenen mensen zijn hun baan verloren. Biden moet aangeven dat Trump niet de persoon is die dit gaat oplossen.

Trump zal naast dat hij Hunter Biden zal aanvallen ook beginnen over de grote stemfraude als er massaal via de post wordt gestemd. En dat als Biden wordt gekozen Amerika vervalt in totale anarchie. En Trump zal ook over China beginnen.

Het debat wordt spannend en het wordt een hard gevecht. Wat vond jij het meest opmerkelijke moment van het debat?

Ha Marco,

Donald Trump heeft komende nacht, als het eerste debat plaatsvindt, een game changer nodig. Want zoals jij terecht constateert, zien de peilingen er niet heel goed voor hem uit. Zo heeft FiveThirtyEight de staat Ohio nu officieel als toss-up bestempeld, terwijl ze ‘m in de weken hiervoor licht in het voordeel van Trump hadden staan. Dat eerste debat moet voor de president vanaf morgen de talk of the town worden.

Hoe kan hij dat doen? In de eerste plaats door de dubieuze praktijken voor Hunter Biden, de zoon van Joe Biden, in China flink aan te dikken. Hij moet Biden in de verdediging drukken. Ten tweede: Trump zou Biden continu moeten aanvallen als een politicus van de oude stempel, de man die onderdeel is van het moeras dat Trump al vier jaar probeert te dempen, maar waar hij ondertussen zelf onderdeel van is. Als Trump erin slaagt Biden uit zijn evenwicht te brengen, kan hij de peilingen voorzichtig in zijn voordeel buigen.

Nu even de vraag andersom: waarop zou Joe Biden Donald Trump het beste kunnen aanvallen?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden moet Donald Trump in het debat op de juiste momenten aanvallen. Biden moet vooral zijn eigen verhaal vertellen. Zwevende kiezers willen plannen horen. Daar heeft Biden ook een voordeel, want Trump zal waarschijnlijk zijn greatest hits afdraaien. Ik denk dat Biden en zijn campagne uitgebreid hebben gekeken naar de debatten die Hillary Clinton met Trump voerde. Trump is een onconventionele president en ook in de debatten zal hij zich niet aan de gebruikelijke normen houden. Hij zal Biden voortdurend onderbreken, zoals hij ook Hillary Clinton probeerde te ontregelen. Biden, die al heel wat ervaring heeft in debatteren, zal daar niet van onder de indruk zijn. Biden moet vooral zijn eigen verhaal vertellen en waar hij kan Trump aanvallen.

Ik denk niet dat Biden het veel zal hebben over de voordracht van Amy Coney Barrett als nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof. Biden weet dat hij daar niet veel aan kan doen en Biden heeft het in zijn campagnemails aan kiezers en andere aanhangers niet meer over deze kwestie. Hij kan Trump er over aanvallen, maar of het twijfelende kiezers over de streep trekt, betwijfel ik.

Het tweede punt is interessanter. Het feit dat Trump in het jaar dat hij president werd slechts 750 dollar aan inkomstenbelasting betaalde, is raar. Trump betaalde in de tien en vijftien jaar daarvoor helemaal geen belasting. Dat klopt niet. Dit is wel iets waar Biden Trump op kan aanvallen. Trump weigerde, in tegenstelling tot ander presidenten, zijn belastingaangiften openbaar te maken. Dat The New York Times die nu in handen heeft, is groot nieuws, maar zal na het debat op de achtergrond verdwijnen. Maar dat het nu naar buiten komt, is geen toeval.

Trump heeft grote schulden. Hij heeft voor een bedrag van 300 miljoen dollar aan leningen openstaan en is helemaal niet zo rijk als hij zegt dat hij is. Daarnaast zegt hij voor de hardwerkende Amerikaan op te komen, maar hoe geloofwaardig is dat nog? Zijn aanhangers zullen het net zo als Trump zelf afdoen als fake news en na het debat zal het van hem afglijden. Maar Biden moet hier Trump wel hard op aanvallen. Of dit ook twijfelende kiezers over de streep trekt, weet ik niet. Ik denk dat zwevende kiezers toch kijken na hoe beide kandidaten de coronacrisis en de gigantische werkloosheid gaan aanpakken. Het komt zeker aan bod, maar de belastingen zijn nu even minder belangrijk.

Tijdens het eerste debat staat er veel op het spel. In de peilingen is de laatste maanden niet veel veranderd. Het allemaal heel stabiel. Wil Trump de race in zijn voordeel beslissen dan moet hij in het eerste debat goed scoren. Het tweede debat vindt op 15 oktober plaats en dan hebben al veel kiezers al gestemd. Daarom is het eerste debat extra belangrijk. Als jij in Trumps debatteam zou zitten, wat zou jij de president adviseren wat hij kan doen om de koers van de race te veranderen?

Hoi Marco,

Dat Lindsey Graham in zijn thuisstaat South Carolina zo moet bedelen voor geld om te worden herkozen, zegt heel veel. Graham is al sinds 2003 senator voor de zuidelijke staat en zou normaal gesproken moeten afstevenen op een betrekkelijk eenvoudige herverkiezing. Omdat hij zich helemaal aan Donald Trump heeft vastgeklampt, terwijl hij hem in 2016 nog een gevaar noemde, betaalt zich nu uit in een moeizame campagne. Hij verdient het om te verliezen, maar in de laatste vijf weken kan er nog veel gebeuren.

Presentator Chris Wallace moet het debat morgennacht in goede banen leiden, maar dat betekent niet dat hij Trump meteen hoeft af te remmen als hij de zoon van Joe Biden aanvalt. Biden moet een antwoord paraat hebben en wijzen op de corruptie van de zoon van Trump, Eric, die deze weken verantwoording moet afleggen over een andere zaak in New York. Biden heeft een zeker temperament en hij moet zich niet uit de tent laten lokken. Ook heel belangrijk: Biden moet niet het halve debat gaan stotteren.

Naar mijn idee krijgt Biden twee enorme kansen in zijn schoot geworpen. Allereerst de voordracht van Amy Coney Barrett als nieuwe rechter van het Hooggerechtshof. Trump en de Republikeinen proberen haar voordracht nog voor de verkiezingen door de Senaat te drukken. Vier jaar geleden schreeuwde dezelfde partij moord en brand toen Barack Obama in de persoon van Merrick Garland een opvolger voordroeg voor de overleden Antonin Scalia. Dat kon niet in een verkiezingsjaar, zeiden de Republikeinen negen maanden voor de verkiezingen. Biden kan Trump hier flink op aanvallen.

Het mooiste cadeau voor Biden is de onthulling van The New York Times. Trump betaalde in 2016 slechts 750 dollar belasting. In de tien tot vijftien jaar daarvoor betaalde hij geen belasting, omdat het met zijn bedrijven heel slecht ging. Financieel staat hij in het rood. Hij voerde 70.000 dollar op als aftrekpost voor kapperskosten. Dat is een heel ander verhaal dan dat hij de afgelopen jaren aan de Amerikaanse kiezer voorhield. Hij zou de koning onder de dealmakers zijn en voor Amerika hetzelfde doen als voor zijn bedrijven. Biden krijgt de kans Trump aan te vallen met het argument dat hij ‘out of touch’ is met het gewone volk dat wel belasting betaalt.

Welke invloed gaan de onthullingen van The New York Times volgens jou hebben? Denk jij dat het twijfelende kiezers naar het kamp-Biden trekt?

– – – –

Hoi Stan,

In het Witte Huis heerst grote chaos heerst, president Trump struikelt van incident naar incident struikelt en is vooral met zichzelf bezig. Zijn campagne zorgt er voor dat de mensen van een transitieteam hun werk kunnen doen. En dat is op zich een geruststelling. Deze mensen zitten niet in Trumps inner circle en kunnen vrij ongestoord hun werk doen. Ze weten dat een goede en ordelijke transitie naar een nieuwe president van groot belang is. Maar ik denk dat zij zich ook zorgen maken en eventuele voorbereidingen treffen als Trump de verkiezingen verliest en weigert te vertrekken.

Als Trump van die voorbereidingen lucht krijgt, dan kan het zo maar zijn dat hij het werk van het transitieteam gaat saboteren of het gewoon opheft. Ik ben bang dat het een grote puinhoop wordt en ben er niet gerust op. Als Trump daadwerkelijk uit het Witte Huis moet worden verwijderd door de Secret Service, dan krijgen we taferelen van een bananenrepubliek. Hoe het dan met Amerika verder moet, weet ik dan ook niet.

En dan een treurig tafereel. Lindsey Graham gaat een lastige herverkiezing in South Carolina tegemoet. En nu heeft hij gebrek aan geld om het tegen zijn Democratische uitdager op te nemen. Dus ging hij op Fox News om geld bedeleen. Het was enigszins zielig, maar voornamelijk vermakelijk hoe de hypocriete senator niets schuwt om te zorgen dat hij herkozen wordt.

Tijdens het eerste debat tussen Donald Trump en Joe Biden wordt vuurwerk verwacht. Biden zal zich goed voorbereiden en zorgen dat hij geen uitglijders maakt, terwijl Trump zich weinig zorgen lijkt te maken. Duidelijk is dat Trump er hard in zal gaan en zelfs de zoon van Biden zal aanvallen. Het is ongehoord. Hoe kan Biden hier het beste op reageren? Of moet Chris Wallace, de moderator van het debat, Trump tot de orde roepen als hij los gaat?

Ha Marco,

Kamala Harris zal zich tot aan de verkiezingen heus vaker laten zien. Sowieso gaat ze in debat met Mike Pence, de Bas van der Vlies van Amerika. Het kan niet anders of dat debat moet leuk worden, vooral omdat Pence van mening is dat er in de politiek geen ruimte zou moeten zijn voor vrouwen, laat staan sterke. Op sociale media zie ik Harris links en rechts campagne voeren. Natuurlijk, het kan altijd meer en beter, maar we moeten niet vergeten dat zij niet voor het presidentschap is genomineerd.

Juist Joe Biden moet nog vaker op pad. Dat kan ook prima op een verantwoordelijke manier, met social distancing. Daarin kan hij zich onderscheiden van Donald Trump die bijeenkomsten houdt waar zijn aanhang op elkaar staat gepakt en lang niet iedereen een mondkapje draagt. Het geeft maar eens aan dat de president zijn herverkiezing belangrijker vindt dan een gedegen landelijke aanpak van de coronacrisis.

Een opvallend artikel van POLITICO. Het is sowieso gebruikelijk dat presidentskandidaten en presidenten een zogenoemd transitieteam formeren. Als je president wordt, moet er veel gebeuren, als je het presidentschap verliest en overdraagt na twee termijnen, is een fatsoenlijke overdracht naar je opvolger één van de kenmerken van een gezonde democratie. Trump wil niet praten over een nederlaag en garandeert nog steeds geen gezonde overgang als op 4 november blijkt dat Joe Biden heeft gewonnen.

Toch bereidt zijn transitieteam – één van de weinig functionerende aspecten van het Witte Huis – zich voor op een nederlaag (net als dat ze zich voorbereiden op een zege en dus een tweede termijn voor Trump). Die mensen kunnen vooralsnog ongestoord hun werk doen, maar dat kan zomaar veranderen als de pet van Trump niet goed staat. Vind jij het een goede zaak dat het team zich alvast voorbereidt op alle mogelijke scenario’s? En houd je er rekening mee dat Trump ze het werken moeilijk maakt bij een nederlaag?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat het nog niet te laat is voor de Biden-campagne om kiezers te registeren en te zorgen dat ze gaan stemmen. Maar dat de Biden-campagne aan de slag moet, lijkt me duidelijk. Er staat veel op het spel. Joe Biden moet veel vaker op pad. Hij moet zich meer laten zien in Florida, maar ook in staten als Wisconsin en Michigan. Daarnaast vind ik Kamala Harris vrij onzichtbaar. Ik zie haar nauwelijks campagne voeren. Dat Biden liever in zijn kelder blijft, omdat hij bang is dat hij het coronavirus kan oplopen, snap ik wel. Met zijn leeftijd behoort hij tot de risicogroep. Dan zou je verwachten dat Kamala Harris in cruciale staten op campagne gaat, maar ik zie vrij weinig van haar.

Ik ben het met je eens dat de kans groot is dat we misschien wel weken op de uitslag moet wachten. Voor de democratie is dat een slechte zaak. Alleen als één van de kandidaten met een duidelijke marge wint, is er duidelijkheid. Anders wordt dit een lange strijd die tot het Hooggerechtshof kan worden uitgevochten en dat is slecht voor het aanzien van Amerika. Trump hoopt natuurlijk dat het Hooggerechtshof dan een besluit neemt in zijn voordeel.

Vind jij ook dat Kamala Harris zich meer moet laten zien?

Hoi Marco,

Hoe graag ik ook zou willen dat het anders was; ook ik heb het idee dat Donald Trump er alles aan gaat doen om de verkiezingen te stelen. Het beste bewijs is de opvolging van Ruth Bader Ginsburg in het Hooggerechtshof. Haar lichaam was amper koud of de president en zijn gevaarlijke enabler in de Senaat – Mitch McConnell – sorteerden al voor om zo snel mogelijk een conservatief op de plek van Ginsburg te zetten. Het zou een daad van staatsmanschap zijn geweest als Trump en de Republikeinen de verkiezingen hadden afgewacht. Als hij herkozen zou worden, heeft hij alle recht een opvolger voor te dragen.

Je ziet het daarnaast ook in staten die worden geleid door Republikeinen. Ze doen er alles aan om stembureaus in mindere wijken – waar stemmers wonen die doorgaans voor de Democraten gaan – te sluiten. In sommige staten zijn de eisen om je te registreren als kiezer vreselijk hoog en dat is er onder Republikeinse leiding niet minder op geworden. Een constitutionele crisis en aantasting van de democratische stembusgang dreigt. Ik ben niet hoopvol gestemd en geloof amper dat het op 4 november duidelijk is wie er heeft gewonnen.

In Florida zou er bovendien sprake zijn van een flinke toename van Republikeinen die zich registreren als kiezer. Vanzelfsprekend hun goed recht. Florida wordt een echte battleground state. Trump zal er moeten winnen om aanspraak te maken op een tweede termijn. Democratische vrijwilligers voelen ondertussen de druk van de Biden-campagne om van deur tot deur te gaan om kiezers te registreren en te bewegen om te gaan stemmen. Is dat naar jouw idee niet aan de late kant of schat jij in dat er voldoende tijd is richting 3 november?

– – – –

Hoi Stan,

Ik ben eigenlijk erg somber gestemd over Amerika op dit moment. Dit is niet het land waar ik verliefd op ben geworden. De polarisatie is al jarenlang aan de gang, maar ik denk dat het land nog nooit zo hopeloos verdeeld is geweest. Donald Trump heeft een klimaat van angst een verdeeldheid gecreëerd en het tot de kern van zijn presidentschap gemaakt. Alles draait om hem en hij zal alles in het werk stellen om herkozen te worden.

Ik heb nog wel vertrouwen in de Amerikaanse democratie en instituties. Zij kunnen vier jaar Trump wel overleven, maar ik denk dat met nog eens vier Trump in het Witte Huis de democratie en het rechtssysteem zoveel schade wordt aangebracht dat een nieuwe burgeroorlog dan echt serieus tot de mogelijkheden behoort. In swing states is de wapenverkoop met 80 procent gestegen. Ik denk dat de Amerikanen die blind achter Trump aanlopen geen idee hebben wat hun te wachten staat als het Trump-tijdperk voorbij is. Het presidentschap van Trump zal nog jaren voelbaar zijn.

Ik heb dus nog wel vertrouwen in de democratie, maar ik ben somberder over het democratische  proces op 3 november. Dit artikel van The Washington Post geeft goed aan wat voor puinhoop het kan worden. Trump alles zal doen om de verkiezingen te stelen. Ben jij het daar mee eens?

Ha Marco,

‘Bang’ voor een nieuwe burgeroorlog ben ik (nog) niet, maar ik deel wel de zorgen van Paul Verhagen. Als een partij, in dit geval de Republikeinse, vier jaar geleden bij hoog en laag roept dat een Democratische president in een verkiezingsjaar geen nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof mag voordragen – om vier jaar later precies hetzelfde te doen omdat het politiek goed uitkomt – dan heeft de politiek een serieus probleem.

Maar het probleem zoals Paul Verhagen het beschrijft klopt als een bus. De zittende president, Donald Trump, zal de stembusuitslag in twijfel trekken als die hem niet bevalt. In het uiterste geval, zoals in 2000, komt het Hooggerechtshof eraan te pas. Die besloot indertijd met een stemverhouding van 7 tegen 2 dat George W. Bush de verkiezingen had gewonnen door de hertelling in Florida te stoppen. Op dit moment zijn er acht rechters, terwijl het Hof er normaliter negen heeft. Door het overlijden van Ruth Bader Ginsburg is er één positie vacant. Ik ben het met Paul Verhagen eens: al zou Trump erin slagen een rechter benoemd te krijgen, zal een besluit van 5 tegen 4 te weinig zijn om de brand in de maatschappij te blussen bij een verkiezingsuitslag die op het randje is.

De enige remedie is een historisch hoge opkomst van Democratische en onafhankelijke kiezers die Trump met overweldigende cijfers naar huis sturen. Alleen met zo’n uitslag is de onderhuidse onrust in de Amerikaanse samenleving te temperen. Maar optimistisch ben ik niet. We staan aan de vooravond van drie debatten en een maand waarin vooral de Trump-campagne de strontkar over Biden zal uitrijden. Ik maak me vooral zorgen over de stembusgang en het hele proces rond de uitslagen, zoals in Pennsylvania. Hoe groot is jouw vertrouwen in het democratische proces op 3 november?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Cindy McCain, de weduwe van senator en presidentskandidaat John McCain, Joe Biden steunt, was wel te verwachten. Op de Democratische conventie had ze al een boodschap en nadat Trump veteranen ‘suckers and losers’ noemde was dit het zetje dat ze wellicht nog nodig had om op Biden te stemmen. Trump schoffeerde haar overleden man door te zeggen dat hij krijgsgevangenen niet als helden ziet. McCain werd tijdens de Vietnamoorlog krijgsgevangene en werd jarenlang gemarteld door de Vietcong.

Ik denk overigens dat de hele familie McCain op Biden stemt. Ook McCain’s dochter, Meghan, moet niets van Trump hebben. Het laat zien dat trouwe Republikeinen zich niet meer in de partij herkennen. De huidige politieke hielenlikkers van Trump maken zich daar nu geen zorgen om. Maar als Trump eenmaal van het toneel is verdwenen, zullen ze zien wat voor ravage hij heeft aangericht.

Dat Arizona een swing state is, is op zich verrassend, maar als de hele familie McCain op Biden stemt, zal het niet veel uitmaken. De race om een zetel voor de Senaat is veel interessanter. De kans dat Martha McSally verliest van de voormalige astronaut en man van Gabrielle Giffords, Mark Kelly, wordt met de dag groter.

Paul Verhagen, zoon van Amerika-kenner Frans Verhagen, schreef in het Parool een interessant artikel. Volgens hem kan de dood van Ruth Bader Ginsburg Amerika fataal worden en de politieke normen, die al onder druk stonden, zullen verder worden geschonden. Ook wordt steeds vaker gesproken over een nieuwe burgeroorlog. Deel jij de mening van Verhagen en ben jij ook bang voor een mogelijke burgeroorlog?

Hoi Marco,

Kamala Harris kan de komende weken, als het land meekijkt naar de hoorzittingen in de Senaat met de beoogde rechter voor het Hooggerechtshof, laten zien dat ze capabel is als vicepresident. Republikeinen snappen dat ook, maar blijkbaar vinden ze het niet belangrijk genoeg dat Harris een podium krijgt om zich te profileren. Het wordt een interessante clash. Enerzijds moet Harris de voorgedragen vrouwelijke rechter stevig ondervragen, anderzijds kan ze haar niet te veel tegen de haren instrijken als het ticket Biden/Harris in november wint.

Veel belangrijke wetgeving wordt immers getoetst in het Hooggerechtshof. Het maakt het werk van een eventuele regering-Biden er na 20 januari niet gemakkelijker op als het Hof straks duidelijk naar de conservatieve kant leunt. Terwijl het land als geheel juist steeds minder conservatief wordt. De verdeeldheid wordt op deze manier alleen maar groter. Bovendien moeten we ook nog maar afwachten hoe de verhoudingen in de Senaat er na 3 november uit komen te zien. De Amerikaanse politiek is een ruïne, ik vrees dat de ruïne na verkiezingsdag alleen maar verder afbrokkelt.

De Republikeinen nemen een groot risico. Een nieuwe rechter benoemen, is leuk en politiek interessant, maar ook riskant. Trump draagt komende zaterdag al de opvolger van Ruth Bader Ginsburg voor. De snelheid waarmee dat gebeurt, zegt ook iets over het gebrek aan empathie (met een net overleden rechter) en zorgvuldigheid. Op de achtergrond geven zelfs Republikeinen dat toe. Het leidt de aandacht af van het feit dat de Verenigde Staten ondertussen meer dan 200.000 coronadoden tellen.

Ondertussen gaf Cindy McCain, vrouw van John McCain, de overleden senator en voormalig presidentskandidaat namens de Republikeinse partij in 2008, haar steun aan Joe Biden. Landelijk verwacht ik weinig impact, maar in McCains thuisstaat Arizona, doorgaans Republikeins stemmend en dit jaar op de lijst van swing states, kan de impact groot zijn. Hoe kijk jij daar tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

De theorie van Frans Verhagen is interessant en ik heb het ook gelezen, maar ik kwam tot dezelfde conclusie als jij. Donald Trump laat deze kans niet aan zich voorbij gaan. De Republikeinen in de Senaat zouden moord en brand schreeuwen en zouden niet begrijpen dat Trump geen nieuwe rechter gaat benoemen. Het is wishful thinking.

Donald Trump is onvoorspelbaar. We hebben de afgelopen vier jaar kunnen zien hoe hij opereert en hoe hij met alles weg komt. Hij overleefde het Rusland-onderzoek en een impeachmentprocedure. Alles lijkt van hem af te glijden. Dat komt overigens ook door een Republikeinse partij die geheel naar de pijpen van de president danst. Dus een onverwachte move is bij Trump altijd mogelijk, maar ik denk niet dat hij de voordracht van een vrouwelijke rechter gaat uitstellen tot na de verkiezingen.

De benoeming van nieuwe rechter gaat via de juridische commissie van de Senaat. En in die commissie zit ook de running mate van Joe Biden, Kamala Harris. Harris zette zichzelf op de kaart bij de ondervraging van Brett Kavanaugh. Ook nu zal Harris de beoogde nieuwe rechter stevig aan de tand voelen. En in het debat met de zeer conservatieve christelijke Mike Pence die tegen abortus en LGBT-rechten is kan het contrast niet groter zijn. Denk jij dat de positie die Harris nu heeft de Democraten kan helpen?

Ha Marco,

Als ik de campagne van Joe Biden mag adviseren, zou ik toch proberen om vilein te blijven hameren op de hypocrisie van de Republikeinen. Vier jaar geleden lieten ze geen kans onbenut om te benadrukken dat een president (lees: een Democratische president) in een verkiezingsjaar geen rechter voor het Hooggerechtshof mag voordragen. Nu ze zelf het Witte Huis in handen hebben, is het plotseling geen probleem. Zeker in de cruciale swing states kun je met verkiezingsspotjes op dit sentiment inspelen.

Amerika-kenner Frans Verhagen kwam overigens ook met een interessante theorie. Als hij Donald Trump kon adviseren, zou hij hem influisteren om mee te gaan met de Democraten. Dus: de volgende president moet de vacature invullen. Hij kan het dan presenteren als een daad van staatsmanschap om te voorkomen dat Amerika hopeloos verdeeld raakt. ‘Iedereen zou met zijn ogen rollen, maar het zou de zaak op scherp zetten’, schrijft Verhagen. ‘Conservatieve kiezers, kom naar de stembus of raak je rechter kwijt.’

Ik vind de theorie meer dan interessant, maar in de praktijk zal het zo niet gaan. Trump kan het Hooggerechtshof voor jaren een conservatieve richting op sturen, ook al schuift Amerika steeds meer op naar het midden. Verkiezingen hebben gevolgen, dat blijkt. Eeuwig blijven mijmeren over vier jaar geleden heeft weinig zin, maar de kandidatuur van Hillary Clinton heeft vier jaar terug desastreuzer uitgepakt dan we ooit hadden kunnen vermoeden. Mijn vraag aan jou: kunnen we nog een onverwachte move verwachten van Trump of zet hij de voordracht van een vrouwelijke kandidaat-rechter gewoon door?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de Republikeinen alles in het werk gaan stellen om te zorgen dat er een nieuwe rechter voor 3 november wordt benoemd, is wel duidelijk. Maar het zal, zo als jij aangeeft, lastig worden. Als het niet lukt, wordt het over de verkiezingen heen getild. Trump zou dan in theorie nog voor de inauguratie zijn rechter benoemd krijgen. Maar als hij verliest en de Senaat komt in handen van de Democraten is de politieke chaos compleet.

Als ik in het campagneteam zou zitten, zou ik Biden niet adviseren om te blijven hameren op het feit dat het standpunt dat de Republikeinen vier jaar geleden hadden nu 360 graden is gedraaid. De Republikeinen zijn hypocriet, maar laten we eerlijk zijn, als de Democraten in deze positie zaten, zouden ze waarschijnlijk hetzelfde doen.

Er is een aantal dingen dat het campagneteam van Biden kan doen. Probeer Republikeinse senatoren die een zwakke positie hebben over te halen om tegen te stemmen. Dat zal lastig worden, maar is het proberen waard. Spreek hen aan op hun verantwoordelijkheid. Daarnaast zou Biden zelf een lijst van potentiële rechters voor het Hooggerechtshof openbaar kunnen maken. Misschien zitten daar rechters tussen die ook voor de Republikeinen acceptabel zijn. De campagne van Biden heeft verder niet echt middelen om te zorgen dat de handelswijze als boemerang terugkomt. De Republikeinen zitten in de drivers seat en de Democraten kunnen alleen maar toekijken en zorgen dat ze het de potentiele nieuwe rechter zo lastig mogelijk maken, zoals dat bij Brett Kavanaugh gebeurde. De dood van Ruth Bader Ginsburg werkt op dit moment echt in het voordeel van de Republikeinen.

Wat zou jij het campagneteam van Joe Biden adviseren?

Hoi Marco,

Dat is een goede vraag. Ik denk de meerderheid in de Senaat na 3 november enorm afhangt of president Trump en de Republikeinen het voor 3 november voor elkaar krijgen een nieuwe rechter voor te dragen en benoemen. Gemiddeld nemen voordracht en benoeming, met stevige hoorzittingen in de Senaat, zeventig dagen in beslag. In dat geval wordt de kwestie over de verkiezingen heen getild.

Het wordt een dubbeltje op zijn kant. Voordeel voor de Republikeinen: zij kunnen, zoals jij terecht aangeeft, hun achterban mobiliseren om het Hooggerechtshof voor decennia de conservatieve richting in te sturen. Trump heeft bovendien aangegeven te kiezen voor een vrouw. Dat kan hem goodwill opleveren in de buitenwijken van de Amerikaanse steden, waar zijn populariteit tanende is.

Anderzijds: vier jaar geleden schreeuwden veel Republikeinen moord en brand toen Barack Obama in een verkiezingsjaar Merrick Garland voordroeg als opvolger van rechter Antonin Scalia, die in februari 2016 overleed. Republikeinen vonden dat een president in een verkiezingsjaar niet mocht gaan over zo’n belangrijk besluit. Als ze consequent zijn – maar dat zijn ze niet – wachten ze eerst het resultaat op 3 november af. Democraten haalden na het overlijden van Ginsburg ruim 100 miljoen dollar aan fondsen op. Ook in die partij wordt en is de achterban gemobiliseerd.

Kortom, het wordt een pokerspel die wordt uitgevochten op het hoogste niveau. Wel denk ik dat Republikeinen er de meeste baat bij hebben om deze nieuwscyclus zo lang mogelijk uit te smeren. Dan blijven corona, de economie en hoge werkloosheid op de achtergrond. Moscow Mitch zit ondertussen niet stil en is op de achtergrond – voorlopig met het nodige succes – bezig om de stemmen te garanderen in de Senaat om een nieuwe rechter benoemd te krijgen. Stel: jij zit het campagneteam van Joe Biden? Welke tactiek zou jij adviseren om ervoor te zorgen dat de Republikeinse handelswijze als een boemerang bij de partij terugkomt?

– – – –

Hoi Stan,

Het overlijden van Ruth Bader Ginsburg heeft in Amerika veel los gemaakt en is een geschenk dat Trump graag in ontvangst neemt. De komende weken zal het alleen maar gaan over de nalatenschap van Bader Ginsburg en de persoon die haar plaats moet innemen. Het zal niet meer over de coronacrisis gaan die dus nu aan bijna 200.000 mensen het leven heeft gekost. Ook de economische malaise zal naar de achtergrond verdwijnen. Dus ik denk dat Trump en de Republikeinen gaan profiteren van de situatie die er nu is. Zij zullen een nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof gebruiken als een middel op hun kiezers te mobiliseren. Een nieuwe kreet tijdens rallies van Trump is nu al “Fill that seat!” oftewel “Vul die zetel.”

Ik vraag mij ook af welke Republikeinse senatoren hun rug recht houden. Er hoeven maar vier Republikeinse senatoren dwars te liggen en het gaat niet door. Bij drie senatoren geeft vicepresident Mike Pence de doorslag. Susan Collins, die in haar herverkiezingscampagne achter ligt, heeft gezegd dat ze niet voor is, maar wat is dat waard? Ook senatoren Mitt Romney en Lisa Murkowski hebben al aangegeven dat een nieuwe president de nieuwe rechter moet benoemen. En dan zijn er nog senatoren die met pensioen gaan en die dus niets te verliezen hebben.

Andere senatoren, zoals Martha McSally en Gory Gardner van respectievelijk Arizona en Colorado, wacht een lastige herverkiezing. En dan is daar de hypocriet Lindsey Graham van wie nu allemaal video’s op social media rond gaan waar hij in 2016 zegt dat een nieuwe president de rechter moet benoemen en dat men die uitspraak tegen hem mag gebruiken. Hoe gaat hij dat in South Carolina aan zijn kiezers uitleggen?

De Republikeinen hebben er vertrouwen in dat het gevecht over een nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof in hun voordeel zal werken. En het zal een hard en bloedig gevecht worden. Dat staat wel vast, want er staat veel op het spel. Het kan de koers van Amerika voor decennia bepalen.

Doordat de Senaat gaat over de benoeming van rechters voor het Hooggerechtshof is de samenstelling van de Senaat nu en vooral die van na 3 november steeds belangrijker. Denk jij dat de Republikeinen met de benoeming van een nieuwe rechter meer kans hebben om de meerderheid in de Senaat te behouden?

Ha Marco,

Wie de meeste kans maakt om Ruth Bader Ginsburg op te volgen? President Trump zou volgende week een vrouw willen voordragen. De namen van de conservatieve vrouwelijke rechters Amy Coney Barrett uit Chicago en Barbara Lagoa uit Atlanta worden genoemd.
Dat is puur politiek. Trump ligt slecht bij vrouwen in de voorsteden en wil ze zo proberen te lijmen voor 3 november.

Veel nieuwsgieriger ben ik naar de houding van al die kritische Republikeinse senatoren. Die schreeuwden vier jaar geleden moord en brand, omdat Barack Obama in een verkiezingsjaar een nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof mocht voordragen na het overlijden van Antonin Scalia. Met natuurlijk Moscow Mitch McConnell, de opperhypocriet onder de Republikeinen, voorop. Eens kijken of die kritische senatoren hun rug nu wel recht durven te houden, maar ik vrees dat ze nu plotseling wuivend riet zullen zijn. Bij vier dwarsliggende Republikeinse senatoren – Susan Collins en Mitt Romney toonden zich al kritisch – is er een probleem.

Er zijn ondertussen bijna 200.000 coronadoden in Amerika, maar dat cijfer wordt naar de achtergrond gedrongen door het overlijden van Ginsburg. Denk jij dat alle andere problemen waar de Verenigde Staten nu mee kampen naar de achtergrond verdwijnen? En dat de Republikeinen met iets meer dan zes weken voor de boeg daarvan gaan profiteren?

– – – –

Hoi Stan,

Het overlijden van rechter Ruth Bader Ginsburg zet de verkiezingscampagne compleet op zijn kop. De dynamiek zal totaal veranderen. Het komt zeker aan bod in het eerste presidentiële debat. Het geeft president Trump de macht om een nieuwe rechter aan te wijzen. Maar zoals de Republikeinen in 2016 niet eens de rechter die Barack Obama wilde benoemen wilden spreken, hebben ze nu een heel ander standpunt. Vier jaar geleden vonden ze dat de kiezer de president moest kiezen en de nieuwe president zou dan een nieuwe rechter benoemen. Dat lukte toen. Neil Gorsuch werd na de inauguratie door Trump voorgedragen en door de Republikeinse Senaat goedgekeurd. Maar nu denkt men er heel anders over. Het is hypocriet, maar zo is de Amerikaanse politiek anno 2020.

Met overlijden van The Notorious RBG, zoals ze liefkozend werd genoemd, is een nachtmerrie van links Amerika uitgekomen. Ruth Bader Ginsburg had de status van een rockster onder progressief Amerika. Ze had de laatste jaren een zwakke gezondheid en elke keer als ze werd opgenomen in een ziekenhuis en werd behandeld voor kanker hield links Amerika zijn adem in. De vrees van progressief Amerika is nu een waarheid geworden. RBG is niet meer en links Amerika houdt zijn hart vast wat er nu gaat gebeuren.

De voordracht en benoeming van een nieuwe rechter kan wel eens maanden duren, dus moeten de Republikeinen zich nog niet rijk rekenen. Of het Trump lukt om voor 3 november een nieuwe rechter te benoemen, is maar zeer de vraag. De Republikeinen hebben dus haast. De Democraten wijzen naar vier jaar geleden en zullen alles zo lang mogelijk rekken. Bader Ginsburg heeft voor haar dood laten weten dat een nieuwe president haar opvolger moet kiezen, maar die wens zullen de Republikeinen niet respecteren. Het wordt een hard gevecht.

Het Hooggerechtshof gaat nu weer een zeer belangrijke rol spelen bij de verkiezingen. We hebben het hier in deze rubriek het er eerder over gehad. De samenstelling van het Hooggerechtshof speelt een rol bij keuze van kiezers op welke kandidaat ze gaan stemmen. De vraag is nu of het overlijden van Ruth Bader Ginsburg in het voordeel van de Democraten of de Republikeinen werkt. Je kunt op twee manieren redeneren. President Trump kan zijn achterban oproepen om op hem te stemmen, omdat hij een conservatieve rechter zal benoemen. In 2106 gebruikte Trump dat argument ook. Hij overtuigde veel strenge conservatieve kiezers die willen dat het recht op abortus en het homohuwelijk worden teruggedraaid en ze stemden op Trump.

Trump kwam zijn belofte na en benoemde twee conservatieve rechters. Trump kan zo zijn achterban mobiliseren. Maar ook de Democraten kunnen zorgen dat de opkomst onder hun kiezers hoog wordt. En om precies de tegengestelde reden. De Democraten zullen uitleggen dat het recht op abortus op het spel staat. En voor veel gematigde vrouwen in de voorsteden kan dat een reden zijn om op Joe Biden te stemmen. De Democraten zullen oproepen om te gaan stemmen en te zorgen dat er liberale rechter de plaats van Ruth Bader Ginsburg inneemt. De opkomst wordt dus erg belangrijk. Hoe belangrijk dit is, bleek enkele uren na het overleden van RBG. Door een aan de Democraten gelieerde groep haalde miljoenen donaties op.

Op de shortlist van president Trump om de plaats van Ruth Bader Ginsburg in te nemen staan senator van Texas, Ted Cruz, senator van Arkansas, Tom Cotton en senator van Missouri Josh Hawly. Mij valt op dat er geen enkele rechter of jurist tussen staat. Wordt het zo niet voornamelijk een politieke benoeming? En wie denk jij dat de meeste kans maakt om door president Trump te worden voorgedragen?

Hoi Marco,

Nu de verkiezingen steeds dichter bij komen, concentreren steeds meer kiezers zich op de campagne. De onthullingen van Olivia Troye waar jij aan refereert, zijn onbeschaafd, maar niet meer verrassend. Het past helemaal in de lijn van eerdere uitspraken van Donald Trump. Denk maar eens aan de opmerkingen over gesneuvelde Amerikaanse soldaten die voor onze vrijheid op de Europese kerkhoven liggen. ‘Suckers and losers’, volgens Trump. Ik kan me amper voorstellen dat onafhankelijke kiezers, die uiteindelijk de beslissing brengen op 3 november, warmlopen voor zulke uitspraken.

De verkiezingsrace is vannacht Nederlandse tijd compleet op zijn kop gezet. Ruth Bader Ginsburg, één van de progressieve rechters van het Hooggerechtshof, overleed op 87-jarige leeftijd. Zij was een icoon van progressief Amerika en stond onder meer bekend haar initialen, RBG, en haar bijnaam The Notorious RBG, ofwel, De Beruchte RBG. Haar overlijden geeft president Donald Trump de kans het Hooggerechtshof voor vele jaren de conservatieve richting in te sturen door een conservatieve rechter voor te dragen als opvolger.

Voor de duidelijkheid: dat recht heeft hij. De president is verplicht een nieuwe rechter voor te dragen als er een lid van het Hooggerechtshof overlijdt. Maar nu wordt het meer politiek dan ooit. Waarom? Over zes weken gaat Amerika naar de stembus. Trump kan winnen, maar ook verliezen. Bovendien: toen vierenhalf jaar geleden Antonin Scalia overleed en toenmalig president Barack Obama Merrick Garland voordroeg als opvolger, weigerde Republikeins Senaatsleider Mitch McConnell om louter politieke redenen zelfs maar een ‘hearing’ te houden om Garland benoemd te krijgen. Hij was van mening dat een president in een verkiezingsjaar geen nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof moest aanstellen. Dat was aan de nieuwe president, vond McConnell.

Nu vindt hij het plotseling geen probleem. McConnell weet dat hij de macht heeft in de Senaat, die de voordracht van een nieuwe rechter moet goedkeuren. Democraten zijn nu op hun beurt woedend. Door het overlijden van Ginsburg krijgt de campagne een nieuwe dynamiek. Republikeinse kiezers zullen extra gemotiveerd zijn om te gaan stemmen, want dan kan Trump de meerderheid van het Hooggerechtshof voor jaren conservatief houden. Maar Democratische kiezers zitten ondertussen ook niet stil: in de eerste uren na het nieuws over Ginsburg haalde ActBlue (gelieerd aan de Democraten) twintig miljoen dollar aan donaties op.

Ruth Bader Ginsburg zei kort voor haar overlijden dat de president die op 20 januari 2021 wordt ingezworen over haar opvolging moet beslissen. De kans dat haar wens wordt gerespecteerd, acht ik niet bijster groot. Hoe kijk jij tegen deze hele kwestie aan? Verwacht jij ook dat het overlijden van RBG de dynamiek van de presidentscampagne compleet op zijn kop zet?

– – – –

Hoi Stan,

Ik kijk ook als politieke junkie uit naar het boek van Barack Obama. Ik heb de kerstman alvast laten weten wat hij het voor mij onder de kerstboom kan leggen. Ik denk dat Obama een grondige analyse en een unieke inkijk zal bieden in zijn leven en het presidentschap. De moeilijke beslissingen die hij nam, de hoogtepunten, naar ook zeker de dieptepunten in zijn presidentschap, maar ook op persoonlijk vlak. Ik denk dat het een evenwichtig boek wordt waar hij zichzelf niet zal sparen. Ik denk dat zeker de operatie tegen Osama Bin Laden en de zorgverzekering voor 20 miljoen Amerikanen aan bod zullen komen. Hij zal waarschijnlijk ook ingaan wat niet is gelukt en wat het betekent om als eerste zwarte  president het land te mogen leiden.

Dat de memoires twee weken na de verkiezingen uit komen, is niet toevallig. De komende weken zullen inderdaad passages uit het boek uitlekken en dat zal breed in de media worden uitgemeten. Obama is nog ontzettend populair en de Democratische partij kan alle hulp gebruiken. Ik denk dus dat Democratische partij wel zeker baat heeft bij het boek en dat Obama weer in de belangstelling staat. Over de verkoop hoeft Obama zich geen zorgen te maken. Ik heb las dat de uitgever al drie miljoen exemplaren heeft laten drukken.

Ondertussen zit Donald Trump ook niet stil. Op de persconferenties die hij nu weer dagelijks geeft, kwam hij weer met de onzin dat hij genoeg heeft gedaan om de coronacrisis te beteugelen. Volgens Trump zou het dodental veel lager zijn geweest als je de blauwe staten (= staten waar Democraten het voor het zeggen hebben) niet mee zou tellen. En de voormalig adviseur van Binnenlandse Veiligheid van Mike Pence, Olivia Troye, heeft haar steun voor Joe Biden uitgesproken.

Troye, die onderdeel was van de coronataskforce, beweert dat Trump heeft gezegd dat het virus een “good thing” was, zodat hij niet meer de handen van “these disgusting people” hoefde te schudden. Met deze mensen heeft hij het over zijn achterban. En zo graaft Trump zich steeds dieper in en komen er steeds meer voormalige medewerkers die hum ongenoegen uiten en hun steun voor Biden uitspreken. Denk jij, nu dit soort zaken vaker naar buiten komen, dat nog enig verschil maakt voor de Amerikaanse kiezer?

Ha Marco,

Net als iedere andere politieke junkie kijk ik reikhalzend uit naar de memoires van Barack Obama. Sowieso lees ik graag autobiografieën, maar met bijna 800 pagina’s (ik begrijp verspreid over twee delen) kan het niet anders dat Obama diep op veel zaken ingaat. Ik hoop dat hij ons meeneemt naar zijn lastigste beslissingen en momenten als president. Dus: zijn besluit om de actie tegen Osama Bin Laden van groen licht te voorzien, het moment dat hij hoorde van de schietpartij op een school in Newtown, de stress na zijn aantreden om de economie te redden en zijn strijd om een betaalbare gezondheidszorg voor alle Amerikanen.

Ik zou graag zijn visie lezen op zijn relatie met Hillary Clinton, hun moeizame strijd in 2008 en hoe de latere samenwerking uiteindelijk toch in vruchtbare aarde viel. Obama kreeg veel kritiek over de ‘rode lijn’ in Syrië. Toen die rode lijn werd gepasseerd, greep hij uiteindelijk niet in. Ik verwacht dat Obama zichzelf op sommige terreinen niet spaart. We kennen hem als een man die reflecteert en durft te leren van zijn fouten. Ik ben ook ontzettend benieuwd wat er door hem ging toen hij op 20 januari 2009 door de gangen van het Capitool liep, op weg naar zijn inhuldiging als eerste zwarte president van Amerika. En hopelijk biedt Obama een uniek kijkje achter de schermen tijdens de transitie van zijn presidentschap naar dat van Donald Trump.

Wat de uitgever slim heeft bekeken, is dat het boek twee weken na de presidentsverkiezingen in de winkel ligt. Dat garandeert de komende weken – als er delen van het boek gaan uitlekken – de nodige publiciteit voor de Democratische partij. Commercieel is het, voorafgaand aan ‘feestmaand’ december ook een slimme zet. Denk jij ook dat de Democraten er baat bij hebben dat het boek van Obama, net als de voormalige president, de komende periode volop in de belangstelling staan?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump heeft zijn eigen waarheid en feiten doen er voor hem niet toe. Trump luisterde tijdens de town hall totaal niet naar de vragen, maar draaide zijn eigen verhaal af. Hij had geen enkele interesse en gaf niet echt antwoord op de vragen. Hij leeft in zijn eigen wereld en heeft totaal geen idee wat er leeft bij de kiezers die hem vragen stelden. Over het mandaat op mondkapjes te dragen zei hij dat hij dat ook doet, maar dat klopt niet. Trump draagt bijna nooit een mondkapje.

Dat Trump niet gelooft in de wetenschap weten we wel. Hij gelooft dat China verantwoordelijk is voor klimaatverandering en dat de opwarming van de aarde een hoax is. Ik snap dat wetenschappers zich moeilijk kunnen inhouden en dat ze nu vinden dat de maat vol is. Ik denk overigens dat het geen invloed heeft op de uitkomst in november. Veel progressieve kiezers zullen in de steunbetuiging hun gelijk zien dat Trump niets voor het klimaat en milieu doet. De achterban van Trump zal het nieuws niet eens te horen krijgen. In de rechtse bubbel verkondigt men het standpunt van Trump. De standpunten zijn bekend en dus zal het geen invloed hebben.

Op 17 november komt het eerste deel van de lang verwachte memoires van Barack Obama uit. In het 768-pagina tellende boek blikt hij terug op zijn presidentschap en hoopt hij jongeren te inspireren. Wat hoop jij te lezen in dit boek?

Hoi Marco,

Van die town hall meeting van Donald Trump met zwevende kiezers onder leiding van George Stephanopoulos zag ik diverse fragmenten voorbijkomen. Het klopt dat Trump geen bijster sterke indruk maakte. Dan kwam er een vraag over de economie en eindigde de president zijn antwoord over een totaal ander onderwerp. Bij een vraag over een landelijk mandaat voor het dragen van mondkapjes, wat Joe Biden voorstelt, deed Trump net alsof Biden al president is, terwijl je zoiets niet kunt afdwingen als je presidentskandidaat bent.

Het was in dat opzicht een vrij opmerkelijk optreden van Trump. Of het zwevende kiezers overhaalt? Geen idee. Het hangt er vanaf hoeveel mensen er keken en of die kiezers in de gaten hebben dat Trump om de hete brij heen draaide en soms ronduit zat te jokken. Wat ik wel sterk vind, is dat hij zulke debatten doet. Daar kan Biden een voorbeeld aan nemen. Trump had er wel voor moeten zorgen dat hij zijn feiten beter op een rij had, want Stephanopoulos moest hem, zoals jij aangaf, een paar keer corrigeren. Van de president waren dat bepaald geen sterke momenten.

Het populaire Amerikaanse tijdschrift Scientific American deed gisteren een opmerkelijke stap. Voor het eerst in het bestaan schaarde het blad zich achter een presidentskandidaat. En dat is niet Donald Trump. Volgens hoofdredacteur Laura Helmuth is Trump zo anti-wetenschap dat ze dit niet kunnen negeren. Ze spreken daarom hun steun uit voor Joe Biden. Verwacht jij dat dit nog enige invloed gaat hebben op de uitkomst in november?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden wil niet de ‘fout’ maken die Barack Obama maakte. Ik zet het woord fout bewust tussen aanhalingstekens, omdat het stimuleringspakket dat Obama uitvoerde niet fout was, maar achteraf gezien, zoals jij aangeeft, niet groot genoeg was. Biden was voor een groot deel verantwoordelijk voor de uitvoering van dat plan. Zo had hij een belangrijke hand in het redden van de auto-industrie. Joe Biden weet dus dat het nu anders moet dan toen Obama in 2009 aantrad.

Biden mag dan wel een tussenpaus zijn, hij heeft wel ambitieuze plannen. En hij zal veel decreten en beslissingen van Trump terugdraaien, onder andere de belastingverlaging voor de rijkste Amerikanen. Dat is een logische stap. Met een agressief en progressief team van mensen kan Biden echte stappen zetten. Want Amerika staat voor grote problemen. Als hij goed kan uitleggen (bijvoorbeeld in de debatten) wat hij precies wil, dan hoeft dat gematigde kiezers niet af te schrikken.

President Trump sprak gisteren in Pennsylvania is een town hall setting, georganiseerd door ABC News, met zwevende kiezers. En dat verliep niet helemaal soepel. Ik vraag me af wie in het Witte Huis heeft bedacht dat dit een goed idee was. Presentator George Stephanopoulos moest Trump en paar keer corrigeren en tegenspreken. Wat vond jij van Trumps optreden en denk je dat de kiezers die de vragen mochten stellen overtuigd zijn door Trumps antwoorden?

Ha Marco,

Klimaatverandering staat deze verkiezing zeker op de kaart. President Trump trok Amerika al terug uit het klimaatakkoord van Parijs, Joe Biden wil zich weer bij dat akkoord aansluiten, dus er valt zeker wat te kiezen. Die droogte in Californië is al jaren een probleem. Ik denk dat Trump zich bij inwoners van de westkust niet populair maakt met de wijze waarop hij met het probleem omgaat. Misschien dat het kiezers het laatste zetje geeft, maar Washington State, Oregon en Californië stemmen toch al Democratisch. Er is geen electoraal belang voor Trump, al zouden de ontwikkelingen met al die bosbranden ook voor hem reden tot grote zorg moeten zijn.

Voor Amerikanen blijft de ontwikkeling en onderdrukking van het coronavirus de grootste prioriteit. Veel mensen verloren de afgelopen maanden in hoog tempo hun baan. Zij zullen ook best zijn geschrokken van de bosbranden aan de westkust, maar hebben nu toch echt even andere dingen aan hun hoofd. Je zou de laatste maanden door baanverlies maar je woning en zorgverzekering zijn kwijtgeraakt. De staat van de economie zal zeker in deze tijden beslissend zijn, hoe serieus het probleem aan de westkust ook is.

Toen Barack Obama op 20 januari 2009 werd ingezworen als president erfde hij een enorme economische recessie, op dat moment de grootste depressie sinds de jaren dertig van de vorige eeuw. In sneltreinvaart – en met dank aan een meerderheid in het Congres – loodste hij een groot stimuleringspakket door het Huis en de Senaat om zich in de jaren daarna te realiseren dat dit pakket achteraf bekeken niet groot genoeg was.

Gezien de beroerde situatie op dit moment wil Biden het anders aanvliegen, als hij wint. Hij omringt zichzelf al met een meer agressief kader van economische adviseurs die neigen naar de progressieve kant van de Democratische partij. Biden wil bijvoorbeeld snel de maatregelen van Trump terugdraaien die vooral de rijkste Amerikanen van een flinke belastingverlaging voorziet. Vind jij dit een logische stap van Biden, mocht hij president worden? Of schrikt hij daarmee de meer gematigde kiezers af?

– – – –

Hoi Stan,

Om te zorgen dat Joe Biden en de Democraten plannen kunnen maken die ook kans van slagen hebben en dus door het Congres worden aangenomen, is het noodzakelijk dat de Democraten de meerderheid in de Senaat krijgen. De polarisatie in Washington is zo groot dat er al jaren niets substantieels wordt bereikt. In 2016 hadden de Republikeinen de meerderheid in het zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat. En met Trump in het Witte Huis konden ze heel veel plannen doorvoeren.

Maar mede door de incompetentie van Trump is het enige tastbare resultaat een gigantische belastingverlaging voor de rijkste Amerikanen. Na twee jaar, in 2018, verloren de Republikeinen de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden, maar hielden ze een krappe meerderheid in de Senaat. Sindsdien is er nauwelijks nog beleid door het Congres gekomen. Trump beslist alles per decreet, iets waar hij geen toestemming van het Congres nodig heeft, maar wat zijn opvolger meteen weer kan terugdraaien. Aangezien er al maanden wordt onderhandeld over hoe een nieuw economisch steunpakket voor de coronacrisis eruit moet zien, is het noodzakelijk dat Biden een Democratisch Congres heeft waar hij mee kan samenwerken, mocht hij winnen.

Dit jaar staan er meer staten op de lijst die overwegend Republikeins stemmen dan Democratisch. En nu Trump achter staat in de peilingen dreigt dit ook Republikeinse  senatoren te raken die voor herverkiezing gaan. Zo wacht Susan Collins in Maine een lastige herverkiezing. En ook Joni Ernst in Iowa is nog niet zeker van een volgende termijn. Ook in Arizona wordt het spannend. De Republikeinse Martha McSally moet vrezen voor haar baan. Maar niets in de race is nog beslist en dat maakt het zo spannend. De verhouding in de Senaat is nu 53-47 in het voordeel van de Republikeinen. De Republikeinen hoeven dus maar vier zetels te verliezen om de meerderheid kwijt te raken. Het Huis van Afgevaardigden blijft grotendeels wel in handen van de Democraten. Daar zullen ze misschien een aantal zetels verliezen, maar daar is de marge veel ruimer. Een meerderheid in de Senaat is cruciaal, wil de volgende president effectief kunnen regeren.

President Trump heeft dan na kritiek toch Californië bezocht om bijgepraat te worden over de bosbranden. Maar echt onder de indruk leek hij niet. Volgens hem wordt het vanzelf weer koeler. Toen hij werd tegengesproken, omdat de wetenschap en de feiten aangeven dat de branden het gevolg zijn van klimaatverandering, zei Trump dat de wetenschap het ook niet weet. Denk jij dat, door de bosbranden, klimaatverandering nog een belangrijke rol gaat spelen in de verkiezingscampagne?

Hoi Marco,

Een nieuwe begroting, twee maanden voor de verkiezingen? Ik denk dat het een heel lastig verhaal wordt. Voor het land is het cruciaal dat Republikeinen en Democraten een deal sluiten, want de problemen zijn niet mals. In de Amerikaanse politiek staat de boel al jaren op scherp, helemaal in een verkiezingsjaar. De grote ‘blame game’ om de schuldige aan te wijzen van het mislukken van de onderhandelingen wordt op de achtergrond alvast voorbereid. Ik heb zo’n idee dat de Democraten naar de Republikeinen wijzen en de Republikeinen naar de Democraten…

Gisteren was het nog precies vijftig dagen tot aan verkiezingsdag. Niemand weet wat er gaat gebeuren. Mijn Amerikaanse connecties zijn behoorlijk zenuwachtig. Ze maken zich zorgen om hun land. Joe Biden doet het op basis van de berekeningen van FiveThirtyEight goed in de beslissende swing states, maar dat deed Hillary Clinton vier jaar geleden ook. Het blijft dus allemaal glazenbolwerk. FiveThirtyEight voorspelt tevens dat de strijd om de Senaat – waar een meerderheid noodzakelijk is om effectief te kunnen regeren – een dubbeltje op zijn kant wordt.

Denk jij dat ook? En kun jij onze lezers eens uitleggen waarom het in de strijd om een meerderheid zo ontzettend spannend is?

– – – –

Hoi Stan,

De rol van geld in de presidentsverkiezingen is te groot. De campagne van Trump gaat  vermoedelijk een miljard dollar uitgeven om te zorgen dat hij herkozen wordt. Al jaren lopen de budgetten op en worden ongekende bedragen uitgegeven aan campagnes. Dat geld komt voor een groot deel van grote bedrijven die zo invloed kopen als hun kandidaat eenmaal in het Witte Huis zit. Het is een zorgelijke ontwikkeling.

Dat witte vrouwen in 2016 op Trump stemden, kwam omdat ze enerzijds een hekel aan Hillary Clinton hadden en anderzijds zich aangesproken voelde door de zakenman Donald Trump. Maar daar hadden ze al snel spijt van. In 2018, tijdens de tussentijdse verkiezingen voor het Congres, stemden deze vrouwen massaal op de Democraten die daardoor de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden kregen. Ik verwacht niet dat ze  twee jaar later weer op Trump gaan stemmen. Zeker gezien zijn uitspraken over vrouwen. Deze groep kiezers is hij kwijt. Misschien is er nog aantal twijfelde vrouwen te vinden in de voorsteden, maar die zijn denk ik op één hand te tellen. Ik denk dat gematigde witte vrouwen die Trump in 2016 nog voor zich kon winnen dit jaar op Biden stemmen.

Het Congres is terug van het zomerreces en er staan grote problemen op de lijst. Allereerst  moet er een nieuw economisch steunpakket komen voor de coronacrisis. Iets waar de Democraten en Republikeinen voor het reces niet uitkwamen. Daarnaast moet er gewerkt worden aan een nieuwe begroting anders gaat de overheid eind september op slot. Denk jij dat ze, met minder dan twee maanden tot aan de verkiezingen, er wel uit gaan komen?

Ha Marco,

Als iemand minstens honderd miljoen dollar aan je campagne in Florida doneert, zoals oud-presidentskandidaat Michael Bloomberg doet, dan maakt dat zeker een verschil. Met dit bedrag wordt de campagnekas van Joe Biden in de Sunshine State geweldig gespekt. Er kan zendtijd voor spotjes worden gekocht, er kunnen meer campagnekantoren worden geopend en mensen worden ingehuurd. Die kunnen dan weer vrijwilligers rekruteren om kiezers zover krijgen zich te laten registreren en te gaan stemmen. Die honderd miljoen is een cadeautje voor Biden, al geeft het ook te denken hoe groot de macht van geld is in de Amerikaanse politiek.

Over de stem van witte vrouwen is de afgelopen vier jaar veel gezegd en geschreven. Uit protest stemden veel witte vrouwen – ook in de belangrijke voorsteden – op Donald Trump. The Washington Post meldt nu dat veel witte vrouwen spijt hebben van die stem. De president liet zich tijdens zijn ambtstermijn bepaald niet vleiend uit over vrouwen en dat is een understatement. De vrouw in dit artikel, woonachtig in een voorstad van Philadelphia in de belangrijke swing state Pennsylvania, zegt ‘honderd procent zeker op Biden te stemmen’.

Hillary Clinton won vier jaar geleden weliswaar de ‘vrouwenstem’, maar deed het juist weer beroerd onder witte vrouwen. Moet Trump zich zorgen maken of denk jij dat er nog een uitweg is voor hem?

– – – –

Hoi Stan,

Bernie Sanders heeft voor een deel gelijk en voor een deel niet. Enerzijds heeft hij gelijk dat Joe Biden het meer over progressieve punten zou moeten hebben om zo progressieve kiezers aan zich te binden. Sanders ziet terecht dat de Democratische partij het politieke midden opzoekt. De campagne van Biden denkt dat daar de winst zit. Ze richten zich op de gematigde Republikeinse en onafhankelijke kiezer om te zorgen dat die gaat stemmen. Maar Biden weet ook dat als de Bernie-aanhangers massaal thuis blijven en dit in staten als Pennsylvania en Wisconsin de doorslag kan geven. Het blijft balanceren voor Biden.

Aan de andere kant moeten de Democraten en Biden het niet alleen maar over Trump hebben. In 2016 riep Hillary Clinton steeds hoe erg Trump was en vergat haar eigen verhaal te vertellen. Daardoor wisten kiezers niet waar ze voor stond. Joe Biden moet zijn eigen verhaal vertellen, alleen blijkt dat nogal een probleem. Veel blijft vaag. Maar dat geldt overigens ook voor Trump. Hij heeft geen idee wat hij in zijn tweede termijn gaat doen.

Voormalig burgemeester van New York en kortstondig presidentskandidaat Michael Bloomberg komt zijn belofte na. Hij gaat ongeveer honderd miljoen dollar uitgeven in de cruciale swing state Florida om te zorgen dat Joe Biden de staat wint. Biden ligt in de staat voor op Trump, maar de voorsprong slinkt. Denk jij dat het geld van Bloomberg net het verschil kan maken?

Hoi Marco,

De desinteresse van deze regering in de bosbranden aan de Amerikaanse westkust geven op 3 november niet de doorslag. Jij constateerde al terecht dat Washington State, Oregon en Californië staten zijn die Democratisch stemmen. Dat president Trump er amper aandacht aan schenkt, geeft naar mijn idee vooral de bevestiging dat hij alleen geïnteresseerd is in staten waar hij een serieuze kans maakt om te winnen. Als deze bosbranden in Pennsylvania, Wisconsin en Florida hadden plaatsgevonden, dan zou Trump meteen federale hulp hebben aangeboden.

Het is pijnlijk om te zien dat de federale overheid zo weinig aandacht schenkt aan een serieus probleem. De enorme droogte in die staten, vooral in Californië, is ongelooflijk zorgwekkend. Ik denk dat er landelijk beleid voor moet komen. Je redt het niet met alleen een beetje sproeien. Een regering zou hier, in nauwe samenwerking met de belangrijkste officials in betreffende staten, een leidende rol in moeten hebben, ongeacht de politieke kleur.

Achter de schermen dreigt er ook wat gedoe bij de Democraten. In privégesprekken uitte Bernie Sanders zijn zorgen over de campagne van Biden. Die zou te veel zijn gericht op het politieke midden en weinig aantrekkelijk zijn voor de meer progressieve kiezers in de partij. Dat kan weer consequenties hebben voor de opkomst. Zijn de zorgen van Sanders terecht of moet hij in deze fase juist de focus op het beleid van Trump leggen?

– – – –

Hoi Stan,

Opkomst, opkomst en nog eens opkomst. Daar draait het bij de verkiezingen altijd om. In 2016 beleven veel kiezers thuis omdat ze niets in beide kandidaten zagen. Voor mensen die wel gingen stemmen, was het voor een deel van hen kiezen tussen twee kwaden. Dat er nu veel kiezers die 2016 niet gingen stemmen nu via de post hun stem gaan uitbrengen, zegt dat er enthousiasme is. Voor de Democratische kiezers is de belangrijkste motivatie om te gaan stemmen dat ze Donald Trump uit het Witte Huis willen hebben. Dat er dus meer stemformulieren worden aangevraagd, laat zien dat kiezers beseffen dat er deze verkiezingen veel op het spel staat. De vraag is wel of al deze stemformulieren worden ingevuld en op tijd worden opgestuurd. Elke staat heeft daar andere regels voor.

Er wordt al gesproken over een zogenoemde ‘red mirage’. Dat houdt in dat als op 3 november de stembussen sluiten Trump wel eens gewonnen kan hebben. Maar dat de stemmen die per post zijn uitgebracht nog geteld moeten worden. En als het blijkt dat veel Democraten per post hebben gestemd, kan de uiteindelijke uitslag er anders uit zien.

President Trump lijkt zich niet druk te maken om de bosbranden die nu grote delen van Amerikaanse westkust in de as leggen. De staten Californië, Oregon en Washington zijn zwaar getroffen. Maar Trump heeft het er niet over. Hij heeft er geen electoraal belang bij. De staten stemmen Democratisch. Hij ging wel naar Louisiana en Texas nadat die getroffen waren door orkaan Laura en zegde toen steun toe. Denk jij dat de bosbranden waar ook het platteland (= Trump-stemmers) last van heeft nog enige invloed heeft in de verkiezingsrace?

Ha Marco,

De stem van gevangenen die na hun straf weer naar de stembus mogen, maakt alleen een verschil als ze ook echt gaan stemmen. Het is al jarenlang een discussie in grote delen van de VS of oud-gevangenen opnieuw gebruik mogen maken van hun kiesrecht. Republikeinen zijn tegen, omdat ex-gevangenen veelal Democratisch stemmen en dus begrijp je dat Democraten graag zien dat ze een stemformulier krijgen. Ook hier geldt: opkomst is belangrijk. Als ze massaal thuis blijven, kunnen ze op 3 november geen verschil maken.

Zoals je weet kan er in delen van Amerika vervroegd worden gestemd. Daar wordt nu flink gebruik van gemaakt, zeker door kiezers die Democratisch stemmen. Bovendien worden er in de cruciale swing states, de staten die op 3 november de doorslag geven, veel meer formulieren aangevraagd om per post te kunnen stemmen. Dat wordt volgens POLITOCO op dit moment door meer Democraten dan Republikeinen gedaan. Bij de GOP rinkelen daardoor nu alle alarmbellen. Want zij kunnen dat op verkiezingsdag alleen maar goedmaken met een enorme opkomst.

Het lijkt er dus op dat het enthousiasme om te gaan stemmen groots aanwezig is. In Florida staan de Democraten met 700.000 aangevraagde stemformulieren voor op de Republikeinen. Ook in New Hampshire, Ohio en Iowa gaan ze aan kop. En in vergelijking met 2016 vroegen er in de belangrijke staat Pennsylvania bijna 175.000 Democraten – die in 2016 niet stemden – een stemformulier aan. Wat zeggen deze cijfers jou? En mogen we daar conclusies aan verbinden?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat Trump geen serieuze kans maakt op de Nobelprijs. Dat heeft niets met voorkeur te maken, maar als je naar het rijtje van andere Amerikaanse presidenten kijkt, hoort hij wat mij betreft daar niet tussen. Hoewel de Amerikanen een belangrijke rol hebben gespeeld bij de totstandkoming van het vredesakkoord tussen Israël en de Verenigde Arabische Emiraten zullen de leden van het Nobelcomité niet alleen louter naar deze prestatie kijken. En is de wereld er onder Donald Trump veiliger op geworden?

Bij de Trump is het altijd de schuld van een ander. Het ligt nooit aan hem. Het is de schuld van China, de Democraten, de media en nu dus Bob Woodward. En de uitspraken zijn wel degelijk spectaculair. Tegen Woodward zei Trump precies het tegenovergestelde dan wat hij vervolgens aan het Amerikaanse publiek vertelde. Maar het is een bekende tactiek van Trump. Hij probeert nu de onthullingen van Woodward te ontkrachten. Maar Trumps probleem is, is dat alles is opgenomen. De verklaring van Trump snijdt in mijn ogen geen hout. Woodward hoefde de uitspraken niet naar buiten te brengen, want hij leidt het land niet. Trump is de president en dus is het zijn taak om dit soort zaken te adresseren. Dat deed hij niet. Hij koos er voor om het virus te bagatelliseren en erover te liegen. Maar aan de andere kant heeft Woodward er baat bij dat de uitspraken nu naar buiten komen. Hij wil natuurlijk zo veel mogelijk boeken verkopen. En dat is begrijpelijk.

Ongeveer twee miljoen veroordeelde Amerikanen die uit de gevangenis zijn hebben weer het recht om te stemmen tijdens de verkiezingen. En in swing states als Florida, Nevada, North Carolina en Iowa kan dat het verschil maken. Denk jij ook dat de stem van Amerikanen die na hu straf weer mogen stemmen een belangrijk verschil kan maken?

Ha Marco,

Als je wordt genomineerd voor een prijs maak je ook kans. Laten we eerlijk zijn. Op de achtergrond speelde de regering-Trump wel degelijk een rol bij het vredesakkoord tussen Israël en de Verenigde Arabische Emiraten. Daar verdienen ze dan ook de credits voor. Het punt is dat zo’n rol niet past bij het beeld van de regering-Trump zoals veel mensen die hebben, maar uiteindelijk gaat het om de feiten, niet om voorkeuren. Voor Trump komt deze nominatie kort voor de verkiezingen als geroepen. Als hij ‘m wint, komt hij in het rijtje met vier andere Amerikaanse presidenten: Theodore Roosevelt, Woodrow Wilson, Jimmy Carter en Barack Obama.

Over de interviews die Trump aan Bob Woodward gaf, is de president in de tegenaanval gegaan. Hij bagatelliseerde het gevaar van het virus om geen paniek te veroorzaken. Trump claimt nu dat – als die uitspraken echt zo spectaculair waren – Woodward ze heus wel eerder naar buiten had gebracht. Onbekend is welke afspraken er precies tussen Woodward en het Witte Huis zijn gemaakt – en tussen Woodward en zijn uitgever – maar ik kan me voorstellen dat deze citaten niet eerder naar buiten zouden komen dan rond de verschijning van het nieuwe boek.

Vind jij het een logische verklaring van Trump? Of heeft Woodward omwille van zijn boek het recht te wachten om deze citaten naar buiten te brengen?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de Amerikanen oorlogsmoe zijn, is duidelijk. Het terugtrekken van de troepen uit Irak en eerder uit Syrië passen in het America First-beleid van Trump. Hij gaf al eerder aan tegen de eindeloze oorlogen te zijn. Amerika zit al sinds 2001 (!) in Afghanistan en sinds 2003 in Irak. Dat zijn de langste oorlogen in de Amerikaanse geschiedenis. Maar dit nieuws brengt het Witte Huis niet zo maar naar buiten. Het leidt de aandacht af van de grote binnenlandse problemen, zoals de coronacrisis en de slechte economie.

Dan het boek van Bob Woodward. Wat erg zorgelijk is, maar me eigenlijk niet verbaast, is  dat Trump willens en wetens loog tegen het Amerikaanse publiek. Hij wist hoe gevaarlijk het virus is en toch gaf hij bewust verkeerde informatie en loog over de gevaren. Volgens hem om geen paniek te zaaien. Maar dat is een zwak argument. Nu weten we dat Trump constant liegt, maar dit heeft geleid tot meer doden. Er zijn nu al meer dan 190.00 mensen overleden aan het virus. Als Trump eerlijk was geweest en had verteld hoe gevaarlijk het virus is, dan had de situatie er misschien anders uitgezien.

Dat Trump het goed vindt dat Woodward de gesprekken opneemt, verbaast me. Trump weet dat Woodward een boek schrijft en weet dat wat hij zegt in dat boek wordt opgenomen. Ik kan me niet voorstellen dat Trump zo naïef is dat hij niet weet dat dit na buiten komt. Ik denk dat dit zeker en rol gaat spelen in de verkiezingscampagne. Joe Biden reageerde woedend op de onthullingen. En de Democraten zullen dit zeker tegen Trump gebruiken. En het is schadelijk voor Trump.

Het raakte enigszins ondergesneeuwd in de storm rond het boek van Bob Woodward, maar Donald Trump is genomineerd voor de Nobelprijs voor de Vrede. Dit is vanwege het vredesakkoord tussen Israël en de Verenigde Arabische Emiraten. Toen ik dit las viel ik bijna van mijn stoel. Denk jij dat Trump serieus kans maakt om de Nobelprijs te winnen?

Hoi Marco,

Als Donald Trump één aspect goed aanvoelt, en dat deed zijn voorganger trouwens ook, is dat veel Amerikanen oorlogsmoe zijn. De continue interventies in het buitenland genieten niet langer meer de voorkeur. Dat past ook helemaal in het America First-beleid van Trump. Dat de verkiezingen in aantocht zijn, speelt zeker mee in zijn besluit om het aantal troepen in Irak terug te brengen naar 3000 man. Ik wil nog niet zo ver gaan om het een verkiezingsstunt te noemen. Je kunt spreken van een afleidingsmanoeuvre, want zolang het gaat over rellen in binnensteden en het terugtrekken van buitenlandse troepen, gaat het niet over de economie en corona.

Veel schadelijker voor de president is het nieuwe boek van Bob Woodward dat binnenkort verschijnt. Woodward was in de jaren zeventig met zijn collega Carl Bernstein verantwoordelijk voor het aftreden van Richard Nixon na het Watergate-schandaal. Woodward en Bernstein publiceerden in The Washington Post alle achtergronden. Woodward komt opnieuw met een explosief boek. Daarin schrijft hij dat Trump, met hij voor dit boek achttien keer sprak, al in februari wist dat het coronavirus dodelijk en ernstiger is dan de griep. Daarmee misleidde hij – zo schrijft Woodward – bewust het Amerikaanse volk.

In het artikel is ook het gesprek te horen tussen Woodward en Trump waarin de president zegt: ‘Om eerlijk te zijn, wilde ik het (virus) altijd downplayen om geen paniek te veroorzaken’. Het is een gesprek van afgelopen maart, maar de impact is fors. Het verrast me dat Trump deze gesprekken met Woodward voerde met de taperecorder aan. Gaan deze onthullingen een nieuwe draai geven aan de presidentscampagne? En hoe schadelijk is dit voor Trump, is jouw inschatting?

– – – –

Hoi Stan,

Ik kan me vinden in de analyse van POLITICO. Maar er vallen mij een paar dingen op. Allereerst heb je gelijk dat het raar is dat Ohio niet wordt genoemd. Bij mijn weten is het de recente geschiedenis nog nooit een kandidaat in het Witte Huis gekomen die Ohio niet won. Ohio is een belangrijke staat om te winnen. Maar POLITICO, die de informatie van FiveThirtyEight gebruikt, ziet dat anders. Daarnaast vind ik het opmerkelijk dat Georgia wordt genoemd. Ik ga er vanuit dat Trump deze staat wint. Minnesota is ook opmerkelijk. Trump verloor deze staat in 2016 en wil deze staat nu wel winnen. Maar of het echt een swing state is betwijfel ik. Dus er valt nog wel wat af te dingen op het lijstje.

Het Witte Huis maakte bekend dat de Amerikaanse troepen in Irak worden teruggebracht tot 3.000 man. Trump wil al langer dat er minder Amerikaanse militairen in het buitenland actief zijn. Maar de aankondiging komt sneller dan verwacht. Een campagnestunt of niet?

Ha Marco,

Dat Joe Biden en Kamala Harris de claim van Donald Trump in twijfel trekken dat er snel een werkend vaccin tegen het coronavirus op de markt komt, is volkomen legitiem. De president rijgt het onwaarheden en pertinente leugens al drieënhalf jaar aan elkaar. Er is dus alle reden om voorzichtigheid in acht te nemen. Bovendien is de claim van Trump ook tegengesproken door dokter Fauci. Kijk, je kunt een positieve toon aanslaan over een snel vaccin, maar daarmee wek je direct allerlei verwachtingen. Voor een politicus is dat altijd gevaarlijk. Dat Biden en Harris de medische experts volgen, is daarom een prima strategie.

Elizabeth Warren heeft inderdaad nog niet gezegd dat ze minister van Financiën wil worden. Dat lijkt me logisch. In de eerste plaats, omdat Joe Biden op 3 november eerst moet zien te winnen. In de tweede plaats, omdat het de kunst is om als potentieel minister de kaarten zo lang mogelijk tegen de borst te houden. Als ik me in Warren verplaatst, zou ik ook niet hardop roepen dat ik minister wil worden. Dat is koren op de molen van Trump, die dan meteen roept dat Biden in de tang zit bij ‘the far left’. Warren en Biden willen ook eerst afwachten hoe de verhoudingen in de Senaat eruitzien na 3 november. Spreken is zilver, zwijgen is goud.

Nu we steeds dichter bij verkiezingsdag komen, worden peilingen ook steeds serieuzer. POLITICO schrijft dat het op 3 november om acht swing states draait: Arizona, Florida, Georgia, Michigan, Minnesota, North Carolina, Pennsylvania en Wisconsin. Dat Michigan, Pennsylvania en Wisconsin worden genoemd, is niet gek. Daar won Trump verrassend in 2016. Blijkbaar heeft Trump het moeilijk in Arizona, Georgia en North Carolina, staten die doorgaans Republikeins stemmen. Op dit lijstje komt Ohio – de moeder aller swing states – niet voor. Kun jij je vinden in de analyse van POLITICO? En ben je verrast dat Ohio niet wordt genoemd in dit rijtje?

– – – –

Hoi Stan,

Op Labor Day heb je het natuurlijk over banen. Dus zal het Witte Huis blijven verkondigen dat de coronacrisis zo goed als voorbij is, wat overigens niet zo is. Nog dagelijks vallen er doden. En president Donald Trump zal de economie er weer bovenop helpen. Maar, zoals jij terecht aangeeft, willen mensen eerst een oplossing voor het coronavirus. Daarnaast is Amerika voor een goede economie ook afhankelijk van de rest van de wereld. Als in de rest van de wereld nog veel last heeft van de pandemie en de economie ook in een recessie komt, heeft de Amerikaanse economie daar ook last van.

De vraag is of Elizabeth Warren zelf wel minister van Financiën wil worden. Haar naam wordt genoemd, maar ik heb haar zelf er (nog) niet over gehoord. Ik denk dat ze wel gekwalificeerd is voor de baan. Als de marge in de Senaat krap is, zou ze de baan  eventueel kunnen aannemen. Bij een gelijkheid aan stemmen geeft de stem van de vice-president de doorslag. Als Warren haar zetel in de Senaat opgeeft, wijst de gouverneur van Massachusetts een (tijdelijke) opvolger aan. De gouverneur is een Republikein en zal dus een Republikein aanwijzen. Als de verhoudingen bijvoorbeeld 51-49 wordt, zou ik Warren adviseren in de Senaat te blijven. Daar kan ze ook invloed uitoefenen. Maar bij een verhouding van bijvoorbeeld 53-47 is de marge ruim genoeg.

President Trump viel Joe Biden en Kamala Harris hard aan voor het feit dat zij Trump niet op zijn woord geloven als hij zegt dat er snel een werkend vaccin is voor het coronavirus. Dat is begrijpelijk, want het is verkiezingstijd. Volgens Trump is er een vaccin verkrijgbaar in een ‘record time’. Hoe snel dat is, is niet duidelijk. Als er een goed werkend vaccin is voor 3 november vergroot dat de kansen op Trumps herverkiezing. Maar medische experts, waar Biden en Harris naar wijzen, geloven dat er pas een werkend vaccin is (op zijn vroegst) tegen het eind van het jaar. Vind jij het terecht dat Biden en Harris Trumps claim in twijfel trekken of zouden ze juist een positieve toon moeten aanslaan dat een vaccin snel verkrijgbaar is?

Hoi Marco,

Vicepresident Mike Pence bracht gisteren de boodschap aan Wisconsin om geloof te blijven houden in de economie. Het Witte Huis probeert met alle macht de boodschap aan de man te brengen dat de economie onder het presidentschap van Donald Trump floreerde als nooit te voren. Daar is iets op af te dingen, maar voor de coronacrisis ging het economisch uitstekend met Amerika, een trend die al jaren zichtbaar is overigens. Trump belooft er weer net zo’n sterke economie van te maken als voor Covid-19. Het is een gewaagde strategie, omdat veel Amerikanen nu vooral een oplossing voor het virus willen zien.

Gevoelsmatig pakt Joe Biden het goed aan met zijn transitieteam. Achter de schermen zijn ze volop bezig om in elk geval zo snel mogelijk de belangrijkste kabinetsposten ingevuld te krijgen. Mocht het zover komen dat er een Biden-regering komt, dan moeten ze vanaf 20 januari 2021 zo snel mogelijk aan de slag. Er is geen tijd te verliezen. Biden vraagt Barack Obama ongetwijfeld ook advies over de beste manier om een Witte Huis op te zetten, want bij een nederlaag verwacht ik weinig medewerking van Trump.

Er komt nog wel een belangrijke afweging voor Biden aan. De naam van Elizabeth Warren wordt genoemd voor een kabinetspost. Zij wordt getipt als minister van Financiën, een zware post voor iemand met een heel duidelijk politiek profiel. Er is wel één punt: alles zal afhangen hoe de verhoudingen in de Senaat er na 3 november uitzien. Stel dat de Democraten een ruime meerderheid krijgen, dan is het probleem niet al te groot, maar wordt het een dubbeltje op zijn kant, dan komen er direct andere afwegingen om de hoek kijken. Eens stabiele meerderheid is cruciaal om effectief te regeren.

Wat vind jij? Moet Warren bij zo’n kleine marge haar plek in de Senaat opgeven? En wat vind je überhaupt van de mogelijkheid dat Warren op Financiën komt?

– – – –

Hoi Stan,

Ik vind dat Kamala Harris zich ook beter niet had kunnen uitlaten over een zaak die onder de rechter is. Dat de Trump-campagne alles zal doen om haar te beschadigen, lijkt me duidelijk, maar ik heb het idee dat ze tot nu toe nog weinig grip op haar krijgen. Om haar alleen als ‘links’ af te schilderen, zal denk ik niet helpen en niet genoeg zijn.

Als Joe Biden inderdaad zijn intrek in het Witte Huis mag nemen, wachten hem grote uitdagingen. Daarom is het heel verstandig dat hij nu al een transitieteam samenstelt met ervaren mensen die weten hoe je meteen zaken aanpakt. Over de medewerking van de regering-Trump moet Biden zich geen illusies maken. Die zal hij nauwelijks krijgen. Het voordeel dat Biden heeft, is dat hij acht jaar vice-president is geweest en dus van dichtbij de transitie van de regering-Bush naar de regering-Obama heeft meegemaakt.

Hij weet dus wat er bij komt kijken en dus ook welke stappen er moeten worden genomen en welke zaken er prioriteit hebben. Daar maak ik me geen zorgen over. Ik denk dat Biden en zijn team voortvarend te werk zullen gaan. En de manier waarop Biden dit aanpakt is verstandig, omdat hij waarschijnlijk ook wel weet hoe weinig medewerking hij van de regering-Trump zal krijgen. Dat Biden kiest voor diversiteit in zijn team is ook verstandig. Zijn regering moet een afspiegeling van de Amerikaanse samenleving worden.

Zowel Mike Pence als Kamala Harris bezoeken op Labor Day (de officiële kick-off van het verkiezingsseizoen) de staat Wisconsin. Wat denk jij dat de boodschap van de beide running mates zal zijn?

Ha Marco,

Over zaken die onder de rechter zijn, kunnen politici zich beter niet uitlaten. Dat geldt dus ook voor Kamala Harris, al bracht ze in elk geval de nuancering in haar oordeel dat ze niet alle kanten van de zaak kent. Niet voor niets heeft Amerika ook de zogenoemde Trias Politica, ofwel de scheiding der machten. Harris krijgt ongetwijfeld kritiek op haar optreden. De Trump-campagne bereidt ondertussen al een aanval voor op Harris. Ze willen haar wegzetten als ‘extreme liberal from California’. Met andere woorden: veel te links.

Achter de schermen bereidt de campagne van Joe Biden een mogelijke transitie voor, mocht de voormalige vicepresident het begin november inderdaad tot het Witte Huis schoppen. Er wordt er een flink team geboetseerd dat Biden vanaf de dag na de verkiezingen moet adviseren over zeer uiteenlopende onderwerpen. Wie de lijst bestudeert, ziet een enorme diversiteit aan namen en achtergrond. Er is sowieso ruimte voor één Republikein, Bob McDonald, maar ook voormalig presidentskandidaat Pete Buttigieg staat op de lijst.

Biden houdt ook rekening met de linkervleugel van de partij door progressieven in zijn transitieteam te benoemen. Zo houdt hij rekening met alle gevoelens die heersen in de Democratische partij. Mocht Biden winnen, dan is het verwachting dat hij één van de meest ingewikkelde transities in de historie van het land tegemoet gaat. Vanwege de pandemie, de economische crisis en de onzekerheid welke medewerking hij krijgt van de regering-Trump wacht hem bij winst een grote uitdaging. Bovendien moeten er ruim 4000 benoemingen worden gedaan. Tot aan inauguratiedag zijn dat er gemiddeld vijftig (!) per dag.

In hoeverre denk jij dat Biden dit op deze manier verstandig aanvliegt?

– – – –

Hoi Stan,

Bernie Sanders heeft een punt. Ik vrees namelijk dat het realistisch is dat Donald Trump niet vrijwillig het Witte Huis zal verlaten. Hij zal een nederlaag aanvechten, zeker als die maar heel klein is. Ik verbaas me bij Trump steeds minder over de dingen die hij doet. Trump is zo vol van zichzelf dat hij niet aan het land denkt, maar alleen aan zichzelf. En het feit dat hij moet vertrekken, wat hij natuurlijk onterecht vindt, zal met veel chaos gepaard gaan. Een fatsoenlijke overdracht zie ik dan ook niet gebeuren. Ik deel de mening van Sanders dus wel. Ik houd sowieso mijn hart vast van wat er na 3 november gaat gebeuren.

Veteranen en omgekomen militairen hebben in Amerika een aparte status en worden als helden beschouwd. Daar doe je geen denigrerende uitspraken over of laat je je minachting blijken. Zeker onder Republikeinen ligt dit heel gevoelig. Daarom was ik wel verbaast dat geen enkele prominente Republikein zicht liet horen. Ze willen zich niet aan de kwestie branden. Je hebt gelijk dat, met nog minder dan twee manden tot aan de verkiezingen, hun baan op het spel staat. Het is dus muisstil, bang dat ze hun eigen glazen ingooien.

Vice-presidentskandidaat Kamala Harris gaf een interview aan CNN. En daar zei ze iets interessants. Volgens Harris moet de agent die Jacob Blake in Kenosha zeven keer in zijn rug schoot worden vervolgd. Maar ze gaf toe dat ze niet alle feiten over de zaak had, maar op basis van wat ze nu weet vindt ze dat de agent moeten worden vervolgd. De zaak is nu onder de rechter en Harris kent dus niet alle kanten van de zaak. Wat vind jij? Had Harris zich hier beter niet over kunnen uitlaten?

Hoi Marco,

Aan een voorspelling van de uitkomst tussen Donald Trump en Joe Biden waag ik me niet, maar op een andere voorspelling durf ik een goed fles wijn te zetten: wat er ook gebeurt, Trump gaat voor verkiezingsdag – het liefst zo kort mogelijk ervoor – op primetime flink op de trommel slaan dat Amerika onder zijn leiding een werkend vaccin heeft gevonden tegen corona. Dit alles met maar één doel: het beïnvloeden van de verkiezingsuitslag. We moeten het pas geloven als onomstotelijk vast is komen te staan dat het vaccin echt werkt.

Wat mij na de uitspraken van Trump over omgekomen soldaten (‘suckers and losers’) ook opviel, was dat geen Republikein het openlijk voor hem opnam. Minister van Defensie Esper kwam met een halfbakken verklaring, maar verder bleef het toe nu toe oorverdovend stil in de Republikeinse partij. De reden is bekend: ze zijn bijna allemaal bang voor hun baantje, voor een Twitterstorm van de president, bevreesd dat hun politieke loopbaan eindigt als ze de president in het openbaar terugfluiten. Het geeft aan hoezeer Trump de partij in zijn macht heeft.

Twee maanden voor de verkiezingen gooit Bernie Sanders een steen in de vijver. Hij vindt dat Amerika zich serieus moet voorbereiden op de mogelijkheid dat Trump het Witte Huis niet verlaat na een nederlaag. Dat zou voor het eerst in de historie zijn. Formeel is het zo dat Trumps ambtstermijn verloopt op 20 januari 2021, 12.00 uur plaatselijke tijd. Als Trump dan niet vrijwillig is vertrokken, wordt hij door speciale eenheden uit het Witte Huis gezet. Hoe realistisch acht jij het scenario dat Trump weigert te vertrekken? En moet Amerika zich inderdaad voorbereiden op die mogelijkheid, zoals Sanders nu opteert?

– – – –

Hoi Stan,

Er is in Amerika onder het electoraat een tweedeling te zien. Als je kiezers vraagt naar hoe president Trump de coronacrisis heeft aangepakt, dan zijn kiezers uiterst negatief. Maar als het gaat over de economie, ondanks dat die voor een groot deel is ingestort, zijn kiezers veel positiever over Trump. Zij geven hem nog steeds de credits voor de economische groei van voor de pandemie. Het is dus de vraag wat de kiezers belangrijker vinden. Willen ze dat de coronacrisis wordt opgelost, zodat de economie weer kan opbloeien of willen ze dat economie weer zo veel mogelijk wordt opgestart.

Uit de vorige zin blijkt al dat die twee zaken met elkaar samenhangen. Op het gebied van de economie zullen de kiezers Trump wel een tweede termijn gunnen en dat het werkloosheidspercentage tot onder de tien procent is gedaald, is natuurlijk goed nieuws. Maar de economie kan pas weer groeien als er echt een oplossing is voor de coronacrisis in de vorm van een medicijn of een vaccin. Het is dus de vraag wat voor kiezers de doorslag zal geven.

Dat gezegd hebbende helpt het natuurlijk niet als je als president omgekomen militairen ‘suckers and losers’ noemt. Zeker nabestaanden van gesneuvelde militairen zullen dit Trump hard aanrekenen. Dus los van de pandemie en de economie zullen kiezers ook het taalgebruik van Trump meenemen in hun keuze. Al zal dat maar voor een klein gedeelte de doorslag geven. En het schofferen van veteranen en met minachting spreken over omgekomen militairen ligt in Amerika zeer gevoelig. Iedere Amerikaan kent wel direct of indirect iemand die heeft dient of heeft gediend in het leger.

President Trump beweert nu, in tegenstelling tot zijn medische experts, dat er waarschijnlijk in oktober een vaccin is voor het coronavirus. Als dit waar is, wat dus door mensen met medische kennis wordt betwijfeld, zou dit wel eens de verkiezingsrace op zijn kop zetten. Wat denk jij?

Ha Marco,

Eerlijk gezegd betwijfel ik of de uitspraken van Donald Trump, die gesneuvelde soldaten ‘losers’ zou hebben genoemd, nog een item wordt in de verkiezingsstrijd. Trump is er – zo eerlijk moeten we ook zijn – meester is om de nieuwscyclus te beïnvloeden, dus het kan zomaar zijn dat het naar de achtergrond verdwijnt, al maken zijn tegenstanders er een flink nummer van. Wat ik me wel kan voorstellen, is dat hevig twijfelende onafhankelijke kiezers hiermee het laatste zetje krijgen op Joe Biden te stemmen. Deze uitspraken – gepubliceerd door The Atlantic en onderschreven door Fox News, AP en The Washington Post – is voor het ambt van het Amerikaanse presidentschap een ongekend dieptepunt.

Deze woorden van Trump passen in een rijtje van meerdere opmerkelijke uitspraken. Zo noemde Trump op het Pentagon een groep generaals al eens ‘een stelletje angsthazen en baby’s’. De pers is de vijand van het volk en over John McCain, voormalig Republikeins senator, presidentskandidaat en krijgsgevangene in Vietnam zei hij: ‘Ik hou van mensen die niet gevangen zijn genomen’. De betrokkenen bij de rellen in Charlottesville en de duistere figuren die met machinegeweren voor het capitool in Michigan stonden om te protesteren tegen de lockdown noemde Trump ‘very fine people’. Kortom, zijn uitspraken over de soldaten die in zijn ogen ‘losers’ zijn, passen in een patroon. Joe Biden heeft Trump opgeroepen zijn excuses te maken.

Er was ook goed nieuws voor de Amerikaanse economie. In augustus kwamen er 1,4 miljoen banen bij en viel het werkloosheidspercentage onder de tien procent. Dat is goed nieuws voor Trump in aanloop naar de verkiezingen. Hij zal benadrukken dat hij er na de pandemie weer net zo’n sterke economie van gaat maken als ervoor, ondanks dat het een voortzetting was van de economische trend van de jaren daarvoor. Denk jij dat twijfelende kiezers gevoelig zijn voor deze gunstige cijfers en daardoor sneller zijn geneigd Trump een tweede termijn te gunnen?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump gedijt het beste bij chaos. Dat hij dus heeft gezegd dat de mensen in North Carolina maar twee keer moeten gaan stemmen om zo het systeem te ‘testen’ past daar in. Het is om een eventuele ongunstige uitkomst van de verkiezingen in twijfel te trekken. Twee keer stemmen is frauduleus en strafbaar. Maar Trump zal alles doen om de uitslag van de verkiezingen aan te vechten als die in zijn nadeel uitvalt. Door nu dit soort uitspraken te doen, voedt hij zijn achterban die gelooft dat ‘deep state’ en ‘linkse radicalen’ alles zullen doen om te zorgen dat hij verliest.

De groep Republikeinen zal niet de doorslag geven, maar ik vind het veelzeggend dat ze openlijk hun steun voor Joe Biden uitspreken. Vier jaar geleden waren veel Republikeinen stil en hoopten ze dat als Trump eenmaal gekozen zou zijn hij zich presidentieel zou opstellen. Maar zij zijn bedrogen uitgekomen. Zij zien wat vier jaar Trump met het land heeft gedaan. Veel verschil zal het niet maken. Voor veel kiezers is hun keuze al in beton gegoten.

Het verhaal waar het nu in Amerika over gaat is over het feit dat president Trump weigerde een militaire begraafplaats te bezoeken omdat er volgens hem allemaal ‘losers’ liggen. Het Witte Huis ontkent, maar verschillende bronnen bevestigen het verhaal. Trump claimt dat hij veel voor veteranen heeft gedaan, maar onder het militairen is Trump niet zo populair. Wordt dit nog een item in de campagne?

Hoi Marco,

Die honderd Republikeinen die zich nu achter Joe Biden scharen, gaan gevoelsmatig niet het verschil maken. Het is voor Biden mooi dat ze hem steunen, maar denk even terug aan vier jaar geleden. Ook toen waren er Republikeinen die niets van Donald Trump moesten hebben. Zelfs betrekkelijk conservatieve kranten schaarden zich achter Hillary Clinton, maar de afloop is bekend. Dit jaar kunnen de debatten zomaar eens de doorslag geven. Als Biden niet opzichtig de fout in gaat en niet te veel hakkelt en stamelt, dan is dat gevoelsmatig bepalender dan de steun van een groep Republikeinen.

De komende twee maanden en op verkiezingsdag, 3 november, draait het om drie zaken: opkomst, opkomst en opkomst, vooral in de cruciale swing states. Vanuit Democratisch oogpunt moeten alle pijlen zijn gericht op het registreren van kiezers en zorgen dat ze ook daadwerkelijk hun stem uitbrengen. Ook dat aspect is veel meer doorslaggevend dan de steun van een groep Republikeinen. Het is leuk en goed bedoeld, maar bepalend wordt het niet, verwacht ik. Ik ben ook heel benieuwd hoe de opkomst wordt in staten waar ‘early voting’ is toegestaan. Het geeft een indicatie hoe het zal zijn op verkiezingsdag.

Ik was verrast door de oproep van Trump in North Carolina om bewust twee keer te stemmen. In de meeste staten, waaronder ook North Carolina, is dat strafbaar. Later nuanceerde de president zijn uitspraken per tweet, maar hij had het echt gezegd. De enige reden die ik kan bedenken, is om nog meer chaos te creëren. Stel dat hij verliest, dan kan hij roepen dat er volop is gefraudeerd. Waarom denk jij dat Trump dit heeft gezegd?

– – – –

Hoi Stan,

Ik waag mij ook niet aan voorspellingen. Je hebt gelijk dat Amerika per staat stemt. Het gaat uiteindelijk om de kiesmannen in het kiescollege. Wat ik alleen wilde aangeven, is dat kiezers in sommige staten, waaronder swing states, al kunnen stemmen. Maar voor een voorspelling van een eventuele uitslag is het veel te vroeg. En peilingen zijn een momentopname.

Dat Joe Biden zo veel geld ophaalt, is echt opmerkelijk. Het is een gigantisch bedrag, maar ik denk het weinig met enthousiasme te maken heeft. Ik denk namelijk dat de belangrijkste motivatie om geld te doneren, is om Trump te verslaan. Kiezers zien dat de campagne spannend wordt en hoe meer Trump rare sprongen maakt, bijvoorbeeld zijn uitspraken over ‘dark shadows’, is voor dat kiezers een reden om nog een keer in de buidel te tasten. Zo heeft Biden de financiële mogelijkheden om Trump aan te pakken.

Over het enthousiasme gesproken. Er zijn nu bijna honderd Republikeinen die Joe Biden steunen. Dit zijn voornamelijk voormalige gouverneurs en congresleden die de steun voor Biden hebben uitgesproken. Denk jij dat dit een verschil zou kunnen maken voor gematigde kiezers die nog hevig twijfelen?

Ha Marco,

Op basis van nationale peilingen moeten we vooral geen conclusies trekken. Die laten een landelijk beeld zien. Voor onze lezers is het belangrijk te weten dat Amerika per staat stemt. Grofweg 35 staten doen er niet toe. Daarvan is het nu al zeker dat die of naar de Democraten of Republikeinen gaan. Juist in die vijftien swing states worden straks de verkiezingen beslist.

Daarom houd ik veel liever de peilingen aan van FiveThirtyEight, die zijn gebaseerd op een mix van vele peilingen. Aan de hand daarvan en andere invloeden (zoals de verwachte opkomst) maken ze een kansberekening of Donald Trump of Joe Biden een bepaalde swing state te winnen. In de meeste swing states (druk op de pagina als je de link hebt geactiveerd op het pijltje linksboven bij national overview) gaat Biden nog aan kop, al zie je Trump na de conventie hier en daar iets inlopen. Aan gewaagde voorspellingen doe ik voorlopig niet mee.

Vroege stemmers kunnen inderdaad – zoals jij zegt – de coronacrisis laten meetellen in hun besluit, maar er zullen ook kiezers zijn die zich bang laten maken door alle plunderingen en daarom op Trump stemmen. Het lijkt erop dat Biden op dit moment – en ik zeg echt met nadruk ‘op dit moment’ – de beste papieren heeft, maar we hebben nog twee maanden te gaan. Er kan nog veel gebeuren. Trump staat bijvoorbeeld op basis van de voorspellingen van FiveThirtyEight op voorsprong in de moeder aller swing states, Ohio. En zoals ze in Amerika zeggen: as Ohio goes, so goes the nation. Ofwel: zoals Ohio stemt, zo stemt het land.

Wat wel harde cijfers zijn: de Biden-campagne haalde in augustus het astronomische bedrag van 365 miljoen dollar aan campagnegeld op, een maandrecord in de Amerikaanse geschiedenis. Biden heeft het financiële gat met Trump – van wie de cijfers over augustus nog niet bekend zijn – gedicht tot zes miljoen dollar. Zou je daaruit concluderen dat, ondanks een licht gebrek aan enthousiasme over de kandidaat Biden, er wel veel enthousiasme in de achterban is om ervoor te zorgen dat Biden van Trump wint?

– – – –

Hoi Stan,

In het eerste debat tussen Donald Trump en Joe Biden verwacht ik dat de coronacrisis, de hoge werkloosheid, de economische malaise en de sociale onrust zeker aan bod komen. Trump zal in het debat zijn mantra herhalen. De sociale onrust wordt alleen maar erger in Amerika als Joe Biden wint. Amerika staat aan de rand van de afgrond en met Biden aan de macht zal Amerika ten onder gaan aan plunderingen en anarchie.

Joe Biden moet in het debat benadrukken dat de sociale onrust onder Trump plaatsvindt en alleen maar erger wordt. De president gooit olie op het vuur. Dus Biden moet daarnaast zijn eigen verhaal vertellen en duidelijk maken dat de slechte economie, de hoge werkloosheid en de pandemie allemaal onder Trump plaatsvinden en dat de president heeft nagelaten om daar adequaat op te reageren. Trump zal Biden uit de tent proberen te lokken met rare uitspraken. Zo riep hij in het debat met Hillary Clinton vier jaar geleden dat ze in de gevangenis zou zitten, als het aan hem lag. Clinton ging daar niet op in en Biden moet dat ook niet doen. Blijf bij de feiten, hoe moeilijk dat bij Trump ook is en blijf bij je verhaal. Laat Trump de fouten maar maken.

Het is altijd lastig om het over de betrouwbaarheid van peilingen te hebben. Maar waarom dan nu wel? Omdat in veel staten early voting is begonnen en kiezers nu al hun stem kunnen uitbrengen. En gezien de coronacrisis kan dat wel eens het verschil maken. Een nationale peiling laat nu zien dat Joe Biden acht procent voor ligt op Donald Trump. Ook onder vrouwen en gematigde kiezers doet Biden het beter dan Trump. Nu zegt dit natuurlijk niet alles. Maar vind jij dat we hier wellicht een voorzichtige conclusie uit kunnen trekken?

Hoi Marco,

De sociale onrust en de protesten van de Black Lives Matter-beweging worden zeker een onderwerp in de laatste twee maanden voor de verkiezingen. Donald Trump wil niets liever, want dat betekent dat er nauwelijks over de lage werkloosheid, de beroerde staat van de economie en de coronacrisis (met inmiddels meer dan 180.000 doden) wordt gesproken. Het is veelzeggend dat Trump het opneemt voor de 17-jarige Kyle Rittenhouse, die twee mensen doodschoot. Over een zaak die onder de rechter is, zou een politicus – en zeker de president van Amerika – zich niet moeten uitspreken.

Joe Biden moet zeker zijn huis uitkomen om campagne te voeren. Ik lees dat die campagneactiviteiten ook zeker op de rol staan. Thuisblijven is funest voor zijn kansen. Bovendien moet Biden geen kans onbenut laten om elke keer te benadrukken dat alle sociale onrust en de plunderingen plaatsvinden nu de regering-Trump aan de macht is. Trump probeert mensen bang te maken dat dit het Amerika wordt als Biden op 3 november wint. Trump is nu aan de macht, maar die probeert de zaken om te draaien.

Overigens lijken de kiezers van Wisconsin – de staat waarin Kenosha ligt – niet in groten getale onder de indruk van de uitspraken van Trump. Die zegt nu dat hij Kenosha heeft gered, onder meer door er de national garde naartoe te sturen. We komen ondertussen ook steeds dichter bij het eerste debat tussen Trump en Biden. Iedereen verwacht vuurwerk die avond. Trump zal er alles aan doen om Biden te laten struikelen en uit zijn tent te lokken. Wat is volgens jou de beste manier voor Biden om zich hierop voor te bereiden en uit de valstrikken van Trump te blijven?

– – – –

Hoi Stan,

Het klinkt misschien gek, maar ik zou Joe Biden adviseren om veel vaker uit zijn kelder te komen en op pad te gaan. Het begin is er. Zo was hij in de cruciale swing state Pennsylvania om daar om over de sociale onrust in Kenosha, Portland en tal van andere steden te spreken. Biden is de afgelopen maanden in de peilingen slapend rijk geworden. Zonder dat hij uit zijn kelder kwam, liep hij uit in de peilingen. Dus is het misschien gek om vaker op pad te gaan. Maar de rek is eruit en Biden moet zich nu vaker laten zien, wil hij de voorsprong behouden. De voorsprong wordt kleiner en het worden spannende verkiezingen. Dat klinkt vaak als een cliché, maar het gat in de peilingen wordt de komende maanden steeds kleiner.

Biden, wil hij de kiezer die hij zich nu aan zich heeft gebonden, behouden dan moet hij op pad. Veel bezoeken aan staten als Wisconsin, Michigan en Florida. Daar worden verkiezingen beslist. En gebruik de tactiek van de Trump-campagne. Ik ben het met je eens dat als de Trump-campagne hard slaat, je Trumps tactiek moet gebruiken door hard terug te slaan. Met een nette campagne red je het niet. Het wordt smeriger en harder, maar er staat dan ook veel op het spel.

Dat president Trump zijn ‘law and order’ kaart speelt is duidelijk. Maar Trump gaat nu nog een stapje verder. Hij verdedigt de 17-jarige Kyle Rittenhouse die in Kenosha twee mensen doodschoot en is aangeklaagd voor moord. Volgens Trump was het zelfverdediging. Zo kijkt Trump dus tegen de zaken aan. Denk jij ook dat de sociale onrust en de BLM- protesten het thema wordt in de laatste maanden van de campagne?

Ha Marco,

De handschoenen in de Republikeinse campagne gaan nu echt uit. Niet alleen met de Law-and-Order-agenda van Donald Trump, maar ook met de nieuwste Super PAC waaraan jij refereert. Ik denk dat Democratisch presidentskandidaat John Kerry ’s nachts nog weleens wakker schrikt als hij de term ‘Swift Boat Veterans for Truth’ voorbij hoort komen. In korte campagnespotjes stelden Vietnam-veteranen de inbreng van Kerry tijdens die oorlog ter discussie.

Kerry ontkende dat hij zijn daden had overdreven, maar tijdens de campagne zat hij continu in de verdediging. Onze voorspelling dat dit de smerigste campagne in de Amerikaanse politieke geschiedenis wordt, komt steeds dichterbij. We hebben nog twee maanden te gaan, maar de Biden-campagne moet zich schrap zetten voor de storm die gaat komen. Hoe? Door net zo hard terug te slaan en op dezelfde manier campagne voeren als Trump: leidt de aandacht af, zorg dat het gaat over zaken die er echt toe doen: corona, economie, werkloosheid, een totaal verdeeld land. De Democraten moeten de Trump-campagne niet de agenda laten bepalen.

Omdat er nog twee maanden zijn te gaan, ben ik helemaal niet zeker over de uitslag. Je ziet dat Trump in de cruciale swing states het gat met Biden kleiner aan het maken is. Dat is op zich niet gek. Biden stond mijlenver voor. Er zit bij Biden relatief weinig rek meer in de potentie van het aantrekken van kiezers. Trump kan vanuit zijn underdog rol toeslaan en twijfelende Republikeinen aan zijn kant krijgen. Toch gaat Biden nog altijd in de meeste swing states aan kop. Welke tip zou jij hem meegeven om die voorsprong nog twee maanden vast te houden?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat Donald Trump een verzoende toon aanslaat als hij Kenosha bezoekt, acht ik klein. Trump heeft ‘law and order’ tot speerpunt van zijn campagne gemaakt en zal daar tot aan november niet meer van afwijken. Als Trump verstandig is, luistert hij naar de burgemeester van Kenosha en reist hij niet af naar de stad. Maar Trump luistert sowieso naar niemand en al helemaal niet naar een Democratische burgemeester die hem liever niet ziet. Ik denk dat het de onrust alleen maar zal vergroten en dat speelt Trump dan weer in de kaart.

De race in Massachusetts om een Senaatszetel wordt spannend. Alexandria Ocasio-Cortez heeft zich achter senator Ed Markey geschaard, omdat die voor haar Green New Deal is. Nancy Pelosi heeft verrassend de kant gekozen van Joe Kennedy. De kans dat een Kennedy verliest, zou opmerkelijk zijn. Maar ik denk niet dat het een definitief einde van het Kennedy-tijdperk hoeft betekenen. De naam Kennedy is belangrijk in de Amerikaanse politiek en ik denk, mocht Kennedy nu verliezen, hij op een ander moment nog een poging gaat wagen.

En er is nu een oude campagnestrateeg die zich meldt in de race. Republikeins strateeg Chris LaCivita heeft het Super PAC, Preserve America, opgericht. LaCivita is de man achter het succesvolle Swift Boat Veterans for Truth die in 2004 toen presidentskandidaat John Kerry veel schade toebracht. Het Super PAC gaat Donald Trump helpen. Denk jij dat een campagne van deze groep Joe Biden kan schaden?

Hoi Marco,

Een bezoek van president Trump aan de plaats Kenosha in Wisconsin kan inderdaad olie op het vuur gooien. Dat is ook de angst van de gouverneur, die de president oproept niet naar Kenosha af te reizen. Bij Trump hangt het er vanaf hoe hij zich opstelt. Als hij zich gedraagt als een bescheiden consoler-in-chief, is er niks mis mee. Gebruikt hij het louter om met opruiende Law-and-Order-taal zijn politieke agenda aan te prijzen, dan schiet een bezoek zijn doel voorbij.

Dan over het bepalen van de politieke agenda: Joe Biden zou continu moeten benadrukken dat de regering in Washington D.C. faalt in de aanpak van de coronacrisis. Amerika nadert nu het duizelingwekkende aantal van 180.000 doden. Weliswaar in een land met 330 miljoen inwoners, maar procentueel gezien doet Amerika het ronduit slecht. Nog steeds is er geen serieus landelijk beleid. De consequenties voor de werkloosheid en economie in brede zin zijn groot. Daar zou het vooral over moeten gaan. De Biden-campagne moet iets verzinnen om de ogen weer op de bal te krijgen.

Laten we even een zijsprong maken naar de Senaat. Bij de voorverkiezingen in Massachusetts lijkt het erop dat er voor het eerst in zestig (!) jaar een Kennedy gaat verliezen. Joe Kennedy, de kleinzoon van Robert F. Kennedy en neef van John F. en Edward Kennedy, staat achter op zittend senator Ed Markey. Deze zeventiger kreeg het voor elkaar Kennedy in de peilingen te passeren. De voorverkiezingen zijn morgen, Kennedy reisde onvermoeibaar door de staat, maar is geen favoriet. Wat zegt het jou dat de ‘oude’ Markey waarschijnlijk de ‘jonge’ Kennedy gaat kloppen? Betekent dit het definitieve einde van het Kennedy-tijdperk?

– – – –

Hoi Stan,

Het is onbegrijpelijk dat met nog twee maanden tot aan de verkiezingen er nu tweespalt dreigt in de Democratische partij. Men moet nu echt de rijen sluiten. Het is alom bekend dat de Democratische kiezers en waarschijnlijk ook partijprominenten niet allemaal even enthousiast zijn over Joe Biden. Maar dat is nu minder belangrijk. Hij is de presidentskandidaat, dus zullen de Democraten het met hem moeten doen. Om toch veel facties in de partij tegemoet te komen, koos hij voor Kamala Harris. Dat was niet alleen verstandig, maar ook slim, zeker als je naar de toekomst kijkt.

Dat Donald Trump kan ‘profiteren’ van orkaan Laura staat wel vast. Hij bezocht Louisiana en Texas en kan zo presidentieel overkomen. Maar dat lijkt hij totaal te vergeten. De beelden die nu op social media rondgaan, is dat Trump het bij een update over de verwoestingen heeft over het stemmen per post en dat hij handtekeningen uitdeelt en zegt dat men die voor 10.000 dollar op Ebay kan verkopen. Zo ondergraaft hij zijn eigen gezag dat hij op dit soort momenten kan uitstralen.

Om de nieuwscyclus te doorbreken moet Joe Biden op pad. Nu begrijp ik dat Biden van plan is om Wisconsin te bezoeken. Door uit zijn kelder te komen, toespraken te houden en interviews te geven, kan hij de nieuwscyclus even beheersen. Lang zal dat niet duren, want zoals we ondertussen weten, zal Trump wel weer iets controversieels via Twitter de lucht in slingeren waar de media dan weer opduiken. Maar Biden moet het blijven proberen.

President Trump zal Kenosha bezoeken en daar met de politie praten en de verwoestingen bekijken. Ik denk dat dit gezien de retoriek van de president zeer onverstandig is en wellicht tot nog meer onrust kan leiden. Wat vind jij?

Ha Marco,

Van die zeer progressieve vleugel in de Democratische partij word ik een beetje moe. AOC zit nog geen twee jaar in het Huis van Afgevaardigden, is dertig, maar trekt wel een heel grote broek aan. Ik geloof dat zij in de toekomst best een belangrijke rol kan spelen, maar ze moet zich ook realiseren dat presidentsverkiezingen doorgaans in het politieke midden worden beslist. Bernie Sanders heeft zich meermaals uitgesproken voor Joe Biden, maar zijn invloed op de partij als geheel is erg groot. Laten we vooral niet vergeten dat Sanders niet eens een Democraat is, maar een onafhankelijk senator.

Dit sluimerende gedoe in de Democratische partij speelt de Republikeinen en Donald Trump volledig in de kaart. Iedere goede politieke adviseur zal nu zeggen dat Trump die tweespalt bij de Democraten voor politiek gewin helemaal moet uitventen. Toch snap ik niet dat de Democraten op deze wijze dreigen hun glazen in te gooien. Biden heeft de progressieve vleugel deels omarmd, koos met Kamala Harris voor een zwarte vrouw als running mate en wil ook diverse progressieve politici (onder wie Elizabeth Warren) opnemen in zijn kabinet, mocht hij op 3 november winnen.

Trump reisde dit weekeinde naar Texas en Louisiana, staten die flink zijn getroffen door de orkaan Laura. Daardoor is de nieuwscyclus dit weekeinde opnieuw op Trump gefocust. Het is één van de voordelen om als zittend president voor een tweede termijn te strijden. Alles wat de president doet, is nieuws. Zo kon Barack Obama acht jaar geleden ‘profiteren’ van de orkaan Sandy. Met kordaat ingrijpen kon hij destijds presidentieel overkomen, zo kort voor de verkiezingen. De taak voor Biden is om de nieuwscyclus te doorbreken, maar dat wordt niet eenvoudig. Wat zou jou advies zijn aan de voormalige vicepresident?

– – – –

Hoi Stan,

De rellen, plunderingen in Portland, Kenosha en andere Amerikaans steden spelen Donald Trump in de kaart. Tijdens zijn toespraak op de Republikeinse conventie had hij het er over. Maar er was iets wat hij vergat te melden. De sociale onrust, de protesten, de rellen en plunderingen vinden plaats onder zijn bewind. Veel Republikeinse sprekers hadden het over ‘Bidens America’. Maar dit gebeurt in ‘Trumps America’. Er is helemaal geen Amerika onder Joe Biden. Dit is het Amerika van Trump.

Dus doet Biden er verstandig aan om in een toespraak duidelijk te maken dat de coronacrisis, de werkloosheid en de sociale onrust toch echt in het Amerika van Trump plaats vinden. En het verhaal zo om te draaien. Biden kan zeggen dat als hij president was geweest dit allemaal niet was gebeurd. Wie de bal kaatst kan hem terug verwachten. Trump heeft vier jaar de tijd gehad om iets voor elkaar te krijgen. En nu het tegenzit geeft hij de schuld aan iemand die niet aan de macht is. Het een klassieke reactie van Trump. De schuld ligt altijd bij een ander.

Waarom geeft Joe Biden geen groot interview? Laat hem aan een grote televisiezender een lang interview geven waar hij alle leugens en onwaarheden die over hem de ronde doen kan ontkrachten en duidelijk kan maken hoe hij de sociale onrust wil beteugelen. Tot op heden horen we niet veel van Biden. In de peilingen ligt hij nog voor, maar ik denk dat naarmate de verkiezingsdag die voorsprong kleiner wordt.

Donald Trump lijkt in ondertussen de nieuwscyclus weer te domineren. En als dat nog niet genoeg is, is de ‘oorlog’ in de Democratische partij tussen het establishment en de progressieve vleugel van de partij in alle hevigheid (weer) losgebarsten, aldus een artikel op de website van POLITICO. Men vecht over de richting van de partij, terwijl men Trump wil verslaan. Wat vind jij van deze ontwikkeling? Moet partijpolitiek nu even opzij worden gezet en moeten alle inspanningen er op gericht zijn om Trump te verslaan?

Hoi Marco,

Met Nancy Pelosi kun je het politiek eens of oneens zijn. De voorzitter van het Huis van Afgevaardigden heeft door de bank genomen een stevige politieke antenne. Die stond bij de bewering dat Joe Biden eigenlijk niet met Donald Trump zou moeten debatteren niet zo goed afgesteld. De Trump-campagne doet er alles aan om de mensen te laten geloven dat Biden niet in debat wil, terwijl hij heeft toegezegd drie keer met de president te debatteren. Kortom, heel onhandig van Pelosi die met deze uitspraken inderdaad Biden voor de voeten loopt.

Meer zorgen moeten de Democraten zich maken over de teneur van deze campagne. Amerika heeft een aantal grote problemen: er is geen landelijk beleid met de aanpak van de coronacrisis, de economie is goeddeels ingestort, er is massale werkloosheid en achter de schermen probeert de regering, midden in een pandemie van ongekende omvang, delen van Obamacare om zeep te helpen. Toch gaat de discussie nu vooral over de protesten en plunderingen in Wisconsin. Trump kan zijn Law-and-Order-agenda nu benadrukken en roepen dat heel Amerika er onder de ‘radical left’ zo uit komt te zien.

Wat kan de Biden-campagne in jouw ogen doen om het weer te laten gaan over corona, de economie en de massale werkloosheid? En welke weg moet Biden bewandelen om zijn voorsprong in de peilingen vast te houden tot aan verkiezingsdag?

– – – –

Hoi Stan,

De toespraak van president Trump viel niet echt tegen. Ik had verwacht dat hij los zou gaan en zich niet aan zijn tekst zou houden, zoals hij vaak bij zijn rallies doet. Maar Trump, die een lange toespraak hield, was vrij rustig en las wat er op de teleprompter stond. Daardoor kwam zijn toespraak goed over en niet als chaotisch als het zo vaak gebeurt.

Daarnaast hoorde ik eigenlijk niet iets nieuws. Hij sprak kort over het coronavirus en hij sprak alleen maar over wat hij de afgelopen vier jaar heeft gedaan (NAFTA vervangen, ISIS verslagen, China hard aangepakt, etc.). Maar een duidelijke visie of plannen voor de komende vier jaar hoorde ik niet. Verder waren er veel foute aannames en beweringen. Trump beweerde onder andere dat hij 9 miljoen banen in de afgelopen drie maanden heeft gecreëerd. Hij vergat te melden dat er 40 miljoen mensen werkloos zijn. De factchecker van CNN vatte het even samen.

Wat betreft Mike Pence had ik niet anders verwacht dat hij precies zei wat Trump graag wil horen. Pence is ervan overtuigd dat God hem op deze positie heeft gezet en als Trump wordt herkozen, zal Pence in 2024 zich kandidaat stellen om president te worden. Volgens hem heeft God dat zo gewild.

Daarnaast overtrad de president de wet door zijn toespraak op de South Lawn van het Witte Huis te houden. De mensen zaten te dicht op elkaar en bijna niemand droeg een mondkapje. Maar Trump maakt het allemaal niets uit.

Ondertussen bewijst voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Nancy Pelosi Joe Biden geen dienst. Volgens Pelosi zou Biden niet moeten debatteren met Trump. “I do not think that the president of the United States has comported himself in a way that anybody should that has any association with truth, evidence, data and facts”, aldus Pelosi. Biden heeft aangegeven gewoon drie keer met Trump te debatteren. De uitspraak van Pelosi zal de Trump-campagne ongetwijfeld gebruiken in spotjes. Wat vind jij van de uitspraak van Pelosi?

Ha Marco,

Joe Biden moet naar aanleiding van de rellen en plunderingen naar mijn idee een toespraak houden. Niet alleen krijgt hij dan de kans om het land in verkiezingstijd presidentieel toe te spreken, hij kan ook duidelijk afstand nemen van de rellen, zonder meteen hele groepen kiezers te verliezen. Met de juiste toon, dus begrip voor de vreedzame demonstraties en duidelijk afstand nemen van plunderingen (en daarbij uitspreken dat hij als president hard ingrijpt in dat geval) kan Biden de zaak naar zijn hand zetten.

Uiteindelijk draait het in de politiek allemaal om beeldvorming. President Trump en de Republikeinse campagnemachine gebruiken de beelden uit Wisconsin als waarschuwing. Kijk eens wat er gebeurt als ‘the radical left’ het na 20 januari 2021 voor het zeggen krijgt. De president zal alles uit de kast trekken om zijn ‘Law-and-Order-agenda’ te benadrukken, om zo zijn falende beleid rond de coronacrisis en de economische malaise naar de achtergrond te laten verdwijnen. Kortom, er is nog niets beslist. In 67 dagen kan nog veel gebeuren. De Democraten Hillary Clinton (in 2016) en Michael Dukakis (in 1988) kunnen erover meepraten.

Vicepresident Mike Pence heeft zich tijdens zijn toespraak op de Republikeinse conventie helemaal ingegraven als adept van Trump. Zijn speech wemelde van de valse aannames, zo zocht The Washington Post uit. Het is duidelijk dat Pence, in elk geval naar buiten uit, idolaat is van Trump. Mogelijk ook met de gedachten dat hij misschien wordt vervangen als Trump het niet goed blijft doen in de peilingen. Opvallend was verder dat meer sprekers op het podium stonden die het niet zo nauw namen met de waarheid.

Vannacht was het de beurt aan Donald Trump, die Law and Order hoog in het vaandel heeft staan en Joe Biden vaak aanviel Wat vond jij van zijn toespraak?

– – – –

Hoi Stan,

Als Donald Trump de verkiezingen verliest, dan kan het wel eens heel onprettig worden. Zijn fanatieke achterban zal, opgehitst door de president, de uitslag niet zomaar respecteren en kan massaal de straat op gaan om te demonstreren en wellicht de wapens opnemen. Ik houd dus ook mijn hart vast. Amerika en de verkiezingen staan onder hoogspanning.

Dat Hillary Clinton haar mond beter kan houden, is duidelijk. Maar ik snap haar uitspraak wel. Clinton won in 2016 de popular vote met een kleine 3 miljoen stemmen meer. En de marges waarmee ze Michigan, Wisconsin en Pennsylvania verloor, waren heel erg klein. Dus ik snap dat ze Joe Biden oproept dat hij zich niet zo maar bij de uitslag moet neerleggen. Zeker als Trump er alles aan doet om te zorgen dat kiezers die Democratisch stemmen moeilijk hun stem kunnen uitbrengen. Maar Clinton had dit beter in een privégesprek met Biden kunnen bespreken. Biden weet zelf ook wel dat hij het verkiezingsproces nauwlettend in de gaten moet houden en eventuele onregelmatigheden zal aanvechten. Daar heeft hij Clinton niet voor nodig.

Voor de zoveelste nacht zijn er rellen en plunderingen in Kenosha, Wisconsin. Overdag wordt er vreedzaam gedemonstreerd door de Black Lives Matter-beweging. Maar in de nacht nemen relschoppers het over en zoeken de confrontatie met de politie. Trump heeft al federale troepen naar Kenosha gestuurd. De rellen en plunderingen spelen Trump in de kaart en zal daarom blijven hameren dat wat in Kenosha, Portland en Chicago gebeurt (steden die geleid worden door Democratische burgemeesters) in het hele land zal gebeuren als Biden de verkiezingen wint. Dat klopt niet, maar het kan de Democraten wel schaden. Hoe moet Biden hier volgens jou op reageren?

Hoi Marco,

Eerlijk gezegd houd ik mijn hart vast als Donald Trump wordt herkozen, maar ook als hij niet wordt herkozen. Waarom? Als hij wordt herkozen, zullen de president en zijn aanhang dat zien (en niet helemaal onterecht natuurlijk) als een bevestiging dat ze de juiste koers varen. Het ego van Trump wordt bij een herverkiezing onbedaarlijk gestreeld, dus is de kans groot dat de show na 20 januari 2021 nog grootser wordt. Want – zoals jij terecht concludeert – hij heeft dan niets meer te verliezen.

Als Trump niet wint (waarbij de marges ook nog eens aan de flinterdunne kant zijn) zullen zijn aanhangers de straat op gaan om te protesteren tegen de ‘gestolen verkiezingen’. Zeker als er massaal per post wordt gestemd, wordt het niet gezellig. Trump is al weken bezig om deze wijze van stemmen te delegitimeren, zonder dat er ooit serieus bewijs is gevonden dat stemmen per post frauduleus zou zijn. Kortom, wat de uitslag ons op 3 november ook gaat brengen, zorgen over de nabije toekomst zijn er genoeg.

Hare Hillary Clinton liet ook van zich horen. Nu ben ik – zoals je weet – geen voorstander van regelmatige inmenging in de politiek door de familie Clinton. Hillary vindt dat Joe Biden zich niet te snel gewonnen moet geven als op verkiezingsdag blijkt dat hij maar met een kleine marge heeft verloren. Vind jij dat een verstandig advies van Hillary of moet ze vooral haar mond houden en zulke ‘adviezen’ in een privégesprek overbrengen?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Donald Trump tegen alle normen in de regels aan zijn laars lapt, is niet iets nieuws. De afgelopen vier jaar hebben we niet anders gezien. Trump wandelt als een olifant door een porseleinkast en denkt al het decorum, dat voor elke andere president wel geldt, voor hem blijkbaar maar niet geldt. Maar het overtreden van de regels daar maakt hij zich niet druk om en ik denk zijn kiezers ook niet, Ik vraag me overigens af of de gemiddelde Amerikaan op de hoogte is van de Hatch Act. Ik denk namelijk van niet.

Maar Trump gebruikt niet alleen het Witte Huis als decor voor zijn speech. Ook First Lady Melania Trump gaf haar speech vanuit de Rose Garden. Daarnaast nam Trump op primetime nog even bij een naturalisatieceremonie en verleende hij iemand gratie. Allemaal heel slim. Politieke opportunisme waar het Trumpisme op drijft. Elke dag een toespraak houden, is inderdaad too much, maar het draait bij de conventie om Trump en om Trump alleen. Het is de grote Trump-show.

Even terugkomend op het feit dat Trump alle regels aan zijn laars lapt. Trump heeft al een impeachment aan zijn broek hangen, maar heeft daar niets van geleerd. Ik ben bang dat als hij herkozen wordt hij helemaal los gaat en zich (nog) meer als koning Trump gaat gedragen. Hij heeft namelijk niets meer te verliezen en zal dus alles uit de kast halen (lees: alle regels zover buigen en overtreden) waar dat mogelijk is en proberen er mee weg te komen. Hoe denk jij daar over?

Ha Marco,

De toespraak van Nikki Haley tijdens de eerste avond van de Republikeinse conventie vond ik opvallend. Eigenlijk was het al vrij opmerkelijk dat ze er was. Haley wordt gezien als mogelijk toekomstig presidentsmateriaal in 2024. Als ik haar was, zou ik me niet laten gebruiken als de gematigde stem binnen het Trumpisme. Stel dat Trump verliest, dan kan ik me amper voorstellen dat de Republikeinse partij op die voet verder gaat, al hangt dat ook af of Moscow Mitch zijn Senaatszetel behoudt. Hij maakt Trump en zijn beleid immers mogelijk in het Congres.

Haley kon weinig anders doen dan een gematigde toon aanslaan. Ze positioneerde zich zo voor 2024. Want als Trump wel wint op 3 november, dan loopt zijn presidentschap op basis van de grondwet hoe dan ook af in januari 2025. Bij winst zullen delen van de Republikeinse partij – en in elk geval dat deel van de aanhang – pleiten voor het continueren van het Trumpisme. Maar laten we eerst de uitslag op 3 november maar eens afwachten. Het grote speculeren over 2024 is al begonnen, terwijl de presidentsverkiezingen van dit jaar nog moeten plaatsvinden. First things first.

Wat aan de Republikeinse conventie nog meer opmerkelijk is, is dat Trump er elke dag een optreden doet. Dat lijkt mij too much. Luisteren naar zijn adviseurs is geen eigenschap waar de president bekend om staat, maar als hij verstandig was, dan zou hij het bij één grote, sterke toespraak houden. Trump gaat morgen op de South Lawn van het Witte Huis zijn grote speech afsteken. Dat is tegen de regels van de zogenoemde Hatch Act, want regeringsgebouwen mogen niet voor politieke bijeenkomsten worden gebruikt. Wat vind jij ervan dat hij dat toch doet? En komt dat nog als een boemerang bij hem terug of maken kiezers zich daar niet zo druk over?

– – – –

Hoi Stan,

Amerika kampt met drie gigantische problemen. Een gezondheidscrisis als gevolg van het coronavirus, een economische crisis met een grote werkloosheid en als derde de sociale onrust door de protesten tegen politiegeweld. Na de dood van George Floyd zijn de protesten nooit echt weg geweest. Na de het incident in Wisconsin krijgt de Black Lives Matter een nieuwe impuls en zullen de protesten weer oplaaien.

Het incident in Wisconsin heeft wel impact. Na de dood van George Floyd en de demonstraties tegen het politiegeweld tegen zwarte Amerikanen nam bijvoorbeeld de druk op Joe Biden toe om een vrouw van kleur als zijn running mate te kiezen. Met de keuze voor Kamala Harris kan hij laten zien dat hij de zorgen van de zwarte bevolking serieus neemt. Ga er maar vanuit dat er in regering Biden een aparte commissie o.i.d. komt die zich hier mee bezig gaat houden.

Donald Trump zal net als bij de dood van George Floyd wijzen op de plunderingen en de rellen na het incident met Jacob Blake in Winconsin. Trump kijkt nooit naar de bron van het probleem (= het excessieve geweld van politieagenten), maar wat er daarna gebeurt. Daardoor zal hij nooit het echte probleem adresseren en het hebben over ‘law and order.’ Na het incident in Wisconsin zal hij nog verder gesterkt worden in zijn overtuiging dat zijn harde opstelling de juiste is. Ik denk dus dat beide partijen het incident zullen aangrijpen om hun kant van de zaak te bepleiten. Maar de pandemie komt nog steeds op de eerste plaats. Ik zou bijna zeggen: it’s the coronavirus, stupid! Maar daar zul je op de Republikeinse conventie niets over horen.

Op de website van POLITICO staat een interessante analyse van de toespraken van Donald Jr. en Nikki Haley op de Republikeinse conventie. Strekking van het verhaal is dat de toespraken totaal verschillend waren en dat de zoon van Trump vooral het over het Trumpisme had, terwijl Nikki Haley een veel gematigder toon had. Het laat de verschillende facties in de partij zien. Trump zal op een dag verdwijnen en welke kant gaat de Republikeinse partij dan op? Kiest men voor het Trumpisme of gaat men weer terug naar de kernwaarden? De toespraken waren een voorproefje van die strijd. Wat vond jij opvallend aan de eerste avond?

Hoi Marco,

Of er de komende maanden, in navolging van Kellyanne Conway, nog meer mensen uit het Trump-team opstappen, hangt af wat er allemaal gebeurt. Doet de president gekke uitspraken? Hoe hangt de vlag ervoor in de peilingen? Ik denk dat het tot aan de verkiezingen van 3 november gevoelsmatig wel meevalt met het aantal vertrekkers, tenzij Trump zelf mensen bij bosjes gaat ontslaan. Maar als hij verliest en vervolgens weigert zich bij de uitslag neer te leggen, verlaten de ratten het zinkende schip (met uitzondering van advocaten, want voor hen is er in allerlei mogelijke rechtszaken werk aan de winkel).

Het vertrek van Conway is inderdaad opvallend. Sowieso was het al verbazingwekkend dat Conway aan de ene kant hartstochtelijk de president verdedigde, onder meer met de ridicule uitspraak over ‘alternative facts’, en dat haar man George geen mogelijkheid onbenut laat er op Twitter met gestrekt been in te gaan bij Trump. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat het de voorbije jaren erg gezellig is geweest aan de ontbijttafel bij de familie Conway, al blijft het moment van haar opstappen – zo kort voor de verkiezingen – natuurlijk zeer opmerkelijk.

Met de sociale onrust is het na de dood van George Floyd ook niet echt minder geworden. Afgelopen weekend schoot de politie van de plaats Kenosha in Wisconsin een zwarte man diverse keren in de rug. Het is al jarenlang een probleem in Amerika, ook al ruimschoots voordat Donald Trump het presidentschap won. Maar juist nu er in de Verenigde Staten veel aandacht is voor politieoptredens tegen vooral Afro-Amerikaanse mannen neemt ook in dat opzicht de sociale onrust verder toe. Na de dood van Floyd wist Trump de juiste toon niet te vinden om deze problemen presidentieel te adresseren.

Gaat dat nog een belangrijke rol spelen in de campagne, denk jij? Of ligt de focus vooral op de pandemie en de economische malaise?

– – – –

Hoi Stan,

Het beeld dat Trump als een outsider opereert, onderschrijf ik wel. Althans, dat beeld probeert hij te scheppen. Hij luistert vrijwel naar niemand, leest niets en gaat zijn eigen gang. Ondanks dat adviseurs iets anders zeggen, voert Trump zijn eigen koers. Hij vertrouwt op zijn instincten en denkt dat hij dezelfde campagne kan voeren als 2016. Maar de wereld is sinds 2016 drastisch veranderd. Anno 2020 heeft Amerika met een gezondheidscrisis en een economische crisis te maken. En daarnaast is er na de dood van George Floyd ook sociale onrust die Trump heeft onderschat.

Bovendien is Trump nu vier jaar aan de macht. Dan ben je geen outsider meer, terwijl je jezelf wel zo presenteert. Trump denkt dat mensen hem nog steeds zien als de outsider die het moeras ging droogleggen en als een zakenman deals zou sluiten. Een deel van de Amerikanen ziet hem nog steeds zo, maar na vier jaar ben je geen echte outsider meer. Trump denkt dat hij net als vier jaar geleden campagne kan voeren, maar dat in mijn mening een misvatting. Er is te veel veranderd.

Het is niet slim om je campagne zo vorm te geven, maar Trump doet wat hij zelf wil. Na vier jaar wordt een president beoordeeld op wat hij voor elkaar heeft gekregen. En de presidentsverkiezingen gaan niet alleen over Trump zelf (zoals de Democraten nog steeds voor een groot deel denken), maar ze zijn ook een referendum over wat hij nu daadwerkelijk voor elkaar heeft gekregen. En de oogst is vrij mager. Het meeste heeft Trump via presidentiële decreten gedaan en dat kan zijn opvolger met een pennenstreep weer terugdraaien.

Aan de vooravond van de Republikeinse conventie maakte Kellyanne ‘alternative facts’ Conway, misschien wel de langstzittende en meest loyale adviseur van de president, bekend dat ze stopt. Haar man, George Conway, is één van de oprichters van het anti-Trump platform The Lincoln Project. Volgens zowel Kellyanne als George lijden hun kinderen onder hun werk en willen ze meer tijd aan hun gezin besteden. Het is opmerkelijk dat Kellyanne Conway nu opstapt. Denk jij dat er in de komende maanden nog meer mensen zullen opstappen, zeker als de vooruitzichten er voor Trump niet zo goed uitzien?

Ha Marco,

Het is waarschijnlijk geen toeval dat de geluidsopnamen van de zus van Donald Trump net na de Democratische en kort voor de Republikeinse conventie uitlekken. Het zal het nieuws van de GOP-conventie misschien iets overschaduwen, maar de nieuwscyclus gaat zo snel dat we er ook geen al te grote verwachtingen van moeten hebben. De zus van Trump bevestigt in feite al wat de nicht van Trump, Mary, in haar recent verschenen boek verkondigt. De meningen over de president zijn in beton gegoten, misschien dat het twijfelende kiezers definitief over de streep trekt om te gaan stemmen.

Er staat een interessant artikel op de website van The Washington Post. Het gaat over de campagne van Trump. Moraal van het verhaal: de president heeft geen flauw idee hoe hij een campagne moet leiden als zittend president. Nog altijd presenteert hij zich als buitenstaander die Washington D.C. komt opruimen (drain the swamp). Het verhaal betoogt verder dat hij met zijn manier van campagnevoeren de instituties onderuit haalt waar hij zelf leiding aan geeft. Zoals de berichten er nu zijn, accepteert Trump zijn nominatie op de South Lawn van het Witte Huis, terwijl er in de regels staat dat politieke ruimtes (zoals het Witte Huis en ministeries) niet gebruikt mogen worden voor politieke campagneactiviteiten.

Het artikel betoogt verder dat Trump als een permanente outsider functioneert. Is dat een waarneming waarmee jij het eens bent? En in hoeverre is het geloofwaardig voor een zittend president, die er al bijna vier jaar zit, op deze manier zijn campagne vorm te geven?

Hoi Stan,

Al eerder hebben we het gehad over het belang dat als Joe Biden de verkiezingen wint de Democraten een meerderheid in zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat moeten krijgen. Zonder een meerderheid in het Congres komt er niets van de pannen van Biden terecht. Want de polarisatie in Amerika is misschien nog nooit zo hevig geweest. De Republikeinen zullen elk plan of voorstel blokkeren. Dus het is zaak dat de Democraten een ruime meerderheid in de Senaat halen om te zorgen dat senatoren kunnen doorstromen naar een baan als minister.

Beide partijen hebben al een heel leger van advocaten en juristen klaar staan om onregelmatigheden en andere problemen bij het stemmen per post of in persoon aan te vechten. Daardoor kan het zo maar eens zijn dat de verkiezingen in rechtbanken wordt uitgevochten, zeker als de marge heel klein is en het gaat om een paar swing states. Beide partijen zullen zich niet zo maar bij een nederlaag neerleggen, zeker als het verschil heel klein is. Ik weet niet of het helpt om chaos te voorkomen. In Democratische staten zal het wellicht lukken, maar in Republikeinse staten wellicht niet. Elke staat heeft zijn eigen regels en kunnen de regels aanpassen of oprekken. Als de Democraten een kans willen maken, zullen ze de rechtszaken in een aantal swing states moeten voeren. Maar laten we eerst de uitslag, wanneer die dan ook bekend is, afwachten.

Aan de vooravond van de Republikeinse conventie, die vooral een Trump-show wordt, is er onaangenaam nieuws. Uit opnamen die The Washington Post in handen heeft, spreekt de zus van de president, Maryanne Trump Barry, zeer negatief over hem. Volgens haar heeft haar broer geen principes, kun je hem niet vertrouwen, is hij gemeen en draait alles om hem. De Democraten zullen dit waarschijnlijk in spotjes gaan gebruiken. Denk jij dat dit nog invloed zal hebben op de Republikeinse conventie of de campagne?

Hoi Marco,

Om eerst nog even terug te komen op de kabinetsposten. Voordat Elizabeth Warren een plek in de regering krijgt, moet er eerst goed worden gekeken naar de verhoudingen in de Senaat na 3 november. Heroveren de Democraten daar een (ruime) meerderheid, dan ligt de weg voor Warren open naar Financiën. Wordt het kantje boord, dan ontstaat er een probleem. De gouverneur van Massachusetts mag bij het vertrek van Warren een vervanger aanwijzen. Zo zijn de regels op dit moment. Omdat Charlie Baker een Republikein is, zal hij een partijgenoot aanwijzen. Dat kan alleen als dat voor de Democraten in de Senaat geen belemmering is om beleid door het Congres te loodsen.

Dan je vraag: er is een groot verschil tussen dingen roepen in campagnetijd en de realiteit. Laten we eerst niet vergeten dat Biden eerst president moet worden en in dat geval op 20 januari 2021 wordt ingezworen. Dat is pas over vijf maanden. Tegen die tijd kan de wereld er heel anders uitzien. Ik denk dat Biden met zijn uitspraken over een totale lockdown vooral geen Donald Trump wil zijn. Het gaat hem er vooral om dat hij als president een federaal, dus landelijk beleid wil presenteren in de strijd tegen corona. Biden snapt ook dat zo’n besluit de economie zal treffen. Ik denk dat hij het alleen doet als Covid-19 tegen die tijd echt niet onder controle is.

Ondertussen doen de Democraten er alles aan om een ramp te voorkomen als het gaat om stemmen per post. Ze hebben er zelf s een speciaal plan voor opgesteld en lanceren nu ook rechtszaken om zoveel mogelijk stemmen geteld te krijgen. Denk jij dat dit plan kans van slagen heeft of is het ondanks alle goede bedoelingen gedoemd te mislukken?

– – – –

Hoi Stan,

Het is inderdaad gebruikelijk dat een presidentskandidaat alvast mensen uitzoekt die geschikt zijn voor kabinetsposten. Een uitzondering is Donald Trump. Toen die na zijn overwinning in 2016 een bezoek bracht aan Barack Obama en door de West Wing liep, had hij geen enkel idee dat hij al deze mensen die daar werkten moest vervangen. Daarnaast versleet hij in de afgelopen vier jaar nogal wat mensen, terwijl hij beweerde dat hij alleen de beste mensen uitzocht.

Ik vind de keuze voor de kabinetsposten voor Susan Rice, Elizabeth Warren en Pete Buttigieg niet zo verrassend. Rice heeft veel ervaring als nationaal veiligheidsadviseur, dus Buitenlandse Zaken past bij haar. Warren vecht al haar hele carrière tegen de grote banken en corruptie. Dus op het ministerie van Financiën kan ze daar werk van maken. En Pete Buttigieg is een Afghanistan-veteraan dus zou het op het ministerie van Veteranen Zaken het goed doen. Maar ook als VN-ambassadeur kan hij een reputatie opbouwen. Biden beloont dus politici die het in de voorverkiezingen tegen hem opnamen. Als Biden ook zwarte- en latinopolitici op belangrijke posities (bijvoorbeeld Justitie, Onderwijs) benoemt, is dat een mooie afspiegeling van Amerika.

Joe Biden gaf in een interview aan dat hij voor het land, om het coronavirus onder controle te krijgen, een complete lockdown zou afkondigen. Donald Trump wil juist het tegenovergestelde. Als Biden dat doet, zou dit opnieuw voor grote economische schade zorgen. Vind jij dit een verstandige uitspraak van Biden of speelt hij juist Trump in de kaart?

Ha Marco,

Nadat al bijna geen enkele stad de Republikeinse conventie wilde organiseren, is het nu ook al erg lastig om sprekers van statuur te vinden. Dat zegt veel. Eigenlijk zouden prominente Republikeinen zoals de familie Bush of Mitt Romney er moeten spreken, maar van de mensen die geen boter op hun hoofd hebben, wil niemand meedoen. Dan kom je inderdaad uit bij vicepresident Mike Pence, Lindsey Graham (die vier jaar geleden tijdens de Republikeinse voorverkiezingen nog waarschuwde voor Trump) en zijn zoon Donald junior, net als zijn vader geen uitblinker als het gaat om dossierkennis. Ook Senaatsleider Mitch McConnell, die het beleid van Trump mogelijk maakt in het Congres, gaat spreken.

Verder verwacht ik een Republikeinse conventie vol ongefundeerde aantijgingen en het oppoken van de haat tegen Democraten. Trump zal losgaan over zijn gedachten dat ‘extreem links het niet voor het zeggen mag krijgen in Amerika’. Dan gaat het land kapot, zo is de opinie van de president. Hij zal zijn tegenstander wegzetten als ‘Sleepy Joe’, al mag je na de toespraak van Biden op de Democratische conventie gerust concluderen dat hij scherp en alert was. Eens kijken of hij dat ook is tijdens de debatten.

Achter de schermen is Joe Biden bezig met het formeren van een regering. Nee, dat is geen vooringenomen arrogantie, maar gebruikelijk voor een presidentskandidaat, Democraat of Republikein. Tussen 3 november en 20 januari, inauguratiedag, moet de president duizenden mensen benoemen, dus voorwerk is noodzakelijk. De namen van Susan Rice (op Buitenlandse Zaken), Elizabeth Warren (op Financiën), Pete Buttigieg (als ambassadeur bij de VN) en LA’s burgemeester Eric Garcetti (huizenbouw en stedelijke ontwikkeling) worden genoemd. Biden wil bij winst een kabinet formeren dat een duidelijke afspiegeling is van Amerika. Wat vind jij van de namen en daaraan gelinkte kabinetsposten die de revue passeren?

– – – –

Hoi Stan,

De oproep van Donald Trump om het bandenbedrijf Goodyear te boycotten, is het zoveelste bewijs dat Trump niet luistert naar zijn adviseurs en elk advies in de wind slaat. Goodyear levert de banden voor de presidentiële auto, met als bijnaam ‘The Beast.’ En het levert ook de banden voor alle voertuigen waar de Secret Service gebruik van maakt. Dus Trump zorgt met de boycot dat zijn eigen mensen er last van krijgen. Maar dat is voor hem niet belangrijk.

Dat oud-strateeg en adviseur van Trump Steve Bannon is gearresteerd, verbaast mij niet. Trump heeft zich al met zo veel dubieuze personen omringd en daar zijn er veel van veroordeeld en zit een aantal achter de tralies. Ik verwacht niet dat dit een grote rol gaat spelen in de campagne. De Democraten zullen zeggen dat Trump niet te vertrouwen is,  omdat nu weer een voormalige vertrouweling is opgepakt. Maar zoals we in het verleden hebben gezien, raakt het Trump niet. Echt schadelijk voor Trump zijn campagne zal het denk ik niet zijn.

Joe Biden hield de toespraak die hij moest houden. Hij sprak over zijn achtergrond en gaf duidelijk aan wat Amerika op dit moment nodig heeft. Zelfs conservatieve  commentatoren, zoals Chris Wallace van Fox News, waren enthousiast. Biden liet zien dat hij een duidelijke visie en plannen heeft en hij kwam over als een verbinder. Voor mensen die al een keuze hebben gemaakt zal de toespraak van Biden niets uitmaken. Maar als Biden zich ook in de presidentiële debatten presenteert, kan Trump het nog lastig krijgen. Biden gaf duidelijk aan wat hem onderscheidt van Trump. Meer dan dat kan hij op dit moment niet doen. Ik denk dat de Democraten over het algemeen terugkijken op een geslaagde conventie.

Volgende week begint de Republikeinse conventie. Daar zullen geen Democraten spreken, zoals John Kasich en Colin Powell bij de Democraten. Trump heeft nogal wat dubieuze gasten uitgenodigd, zoals de mensen uit de onderstaande video.

Daarnaast zullen hypocriete Republikeinen als Lindsey Graham en de zoon van Trump, Donald Jr. spreken. Maar veel Republikeinen die toch een lastige herverkiezing tegemoet gaan, zullen toch blij zijn dat de conventie grotendeels virtueel is. Wat verwacht jij van de Republikeinse conventie?

Hoi Marco,

Zorgen maken is iets van de laatste drieënhalf jaar. Dat president Trump QAnon omarmt, een organisatie die inderdaad door de FBI is bestempeld als een binnenlandse terroristische dreiging, verrast mij niet. Na de aanslag in Charlottesville noemde Trump de extreemrechtse figuren die daarbij waren ‘very fine people’. Diezelfde term gebruikte hij toen er een paar gekken met semiautomatische wapens voor het capitool in Lansing, Michigan stonden om een einde te eisen aan de intelligentie lockdown.

Kortom, zorgen maken moet het land zich al ruim drie jaar. Bovendien dreigt de president zijn eigen glazen nog eens extra in te gooien. Bandenmerk Goodyear verbiedt namelijk zijn rode ‘Make America Great Again-petjes’ op de werkvloer. Nu roept Trump op tot een boycot van het bedrijf. Hij was echter vergeten dat het hoofdkantoor van Goodyear is gevestigd in Ohio, de moeder aller swing states. Adviezen om geen boycot af te kondigen, sloeg de president in de wind, dus gaf hij de Democraten opnieuw een wapen in handen om hem te bestrijden.

De oud-campagnestrateeg Steve Bannon is gisteren aangehouden. Bannon zou de afgelopen jaren honderdduizenden mensen hebben opgelicht die hadden gedoneerd om de muur aan de zuidelijke grens met Mexico te bouwen, een belangrijke campagnebelofte van Trump (dat Mexico ervoor zou betalen, laten we maar even buiten beschouwing). Bannon is bepaald niet de eerste adviseur van Trump die in het beklaagdenbankje belandt. Gaat dit nieuws nog een rol spelen in de campagne, denk jij?

En Joe Biden speechte vannacht Nederlandse tijd. Biden is niet de toekomst van de Democratische partij, noch van het land, maar zijn toon was krachtig, verbindend en presidentieel. Bovendien zette hij een duidelijke agenda neer voor de komende jaren. Wat vond jij van de toespraak van Biden en was het genoeg om zich te onderscheiden van Trump?

Hoi Stan,

Met de beperkte spreektijd voor Bill Clinton geeft de Democratische partij subtiel een signaal af. De partij laat met mensen als Pete Buttigieg en AOC zien dat het tijd is voor een nieuwe generatie. In het MeToo-tijdperk is het verstandig dat de voormalig president een niet al te groot podium krijgt. Het gaat nu om de nieuwe generatie. Dus heel verstandig dat de Democratische partij laat weten aan de Clintons dat hun tijd is geweest.

Zoals verwacht vond ik de toespraak van Barack Obama indrukwekkend. Hij sprak niet vanuit huis, maar vanuit Philadelphia waar de Amerikaanse grondwet werd opgesteld. En de plek was dus niet zo maar gekozen. Op deze symbolische plek gaf hij een vurig betoog over waarom Donald Trump ongeschikt is als president, het belang om te stemmen en het beschermen van de democratie.

Ook de toespraak van Kamala Harris was krachtig. Het was vooral een persoonlijk verhaal, maar dat past bij de positie van de running mate. Ze moest zich toch nog aan een aanzienlijk deel van de Amerikaanse bevolking presenteren.

Ondertussen graaft Donald Trump zichzelf steeds verder in. Hij blijft maar praten over de bezuinigingen op de postdienst, terwijl dat ook zijn eigen kiezers op het platteland raakt. Hij viel Barack Obama en Kamala Harris aan, nadat die hun toespraken hadden gehouden. Ook staat Trump positief tegenover de samenzweringstheorie beweging QAnon. Hij is blij met hun steun. Het is bekend dat Trump van tijd tot tijd samenzweringstheorieën omarmt of ze zelf de wereld in stuurt. Er is een aantal Republikeinse politici dat QAnon aanhangt die zo maar eens volgend jaar in het Congres kunnen komen. De FBI ziet de beweging als een binnenlandse terroristische dreiging. Moeten we ons nu echt zorgen gaan maken?

– – – –

Ha Marco,

Het is van Marianne Williamson een leuke poging om aandacht te trekken – waarschijnlijk wil ze binnenkort als ‘ex-presidentskandidaat’ een boekje verkopen – maar laten we niet vergeten dat de inschrijvingsprocedure voor veel staten al achter de rug is. Kortom, je komt lang niet overal meer op het stembiljet. Dat is precies het probleem waar Kanye West ook tegenaan loopt. Als Williamson echt betrokken is bij de toekomst van het land doet ze niet mee. Ja, als het haar lukt om toch nog ergens op een stembiljet te komen, kan het Joe Biden stemmen kosten, maar ik geloof niet dat het doorslaggevend is.

Ik word ondertussen wel een beetje moe van die klaagzang van die groep zeer progressieven. Het is altijd wat. Nu zijn ze weer boos, omdat Alexandria Ocasio-Cortez zestig seconden spreektijd had tijdens de Democratische conventie. Natuurlijk is zij een rijzende ster in de partij, maar ze is nog niet eens twee jaar lid van het Huis van Afgevaardigden en dertig jaar. AOC gaat in de toekomst nog een belangrijke rol vervullen in de Democratische partij, maar ze krijgt door haar eigen aanhang – en die van Bernie Sanders – wel een erg grote broek aangetrokken. Neem liever een voorbeeld aan Pete Buttigieg, ook een groot talent, 38 jaar, die moest afhaken voor het presidentschap, maar nu volop campagne voert voor Biden.

Overigens, en dat vond ik ook opvallend, kreeg Bill Clinton ook maar vijf minuten spreektijd. Bill staat erom bekend dat hij tijdens toespraken enorm kan uitweiden en off script gaat. Gezien zijn verleden en het MeToo-tijdperk leek het veel Democraten achter de schermen verstandig om de oud-president niet te veel ruimte te geven. Naar mijn idee heel verstandig, want de familie Clinton is het verleden van de Democratische partij. Vond jij het ook verstandig dat Bill slechts beperkte spreektijd kreeg?

– – – –

Hoi Stan,

De boodschap van Cindy McCain laat zien wat Amerika kan zijn en wat het land nodig heeft. Dat als mensen over hun schaduw stappen ze met elkaar kunnen samenwerken. Het is op dit moment een zeldzaamheid in de Amerikaanse politiek. Het komt mede door de verdeeldheid die Donald Trump zaait en de hypocriete Republikeinen die achter hem aan lopen omdat ze bang zijn hun zetel te verliezen.

Maar er zijn genoeg Republikeinen zijn die Donald Trump zat zijn. Naast de boodschap van Cindy McCain sprak ook Colin Powell zijn steun uit voor Joe Biden. John McCain was een senator die door beide partijen zeer werd gerespecteerd. President Obama sprak op zijn begrafenis waarbij Trump niet was uitgenodigd. Ik denk dat gematigde Republikeinen die nog twijfelen of ze op Trump moeten stemmen met de boodschap van Cindy McCain net dat zetje kunnen krijgen om op Biden te stemmen. Kiezers die al jarenlang Republikeins stemmen, maar zich niet meer in de partij herkennen.

Herinner je je Marianne Williamson, de schrijver van zelfhulp boeken, nog? Ze deed een poging om de Democratische nominatie te winnen, maar sloeg nog geen deuk in pakje boter. Zij denkt er over om als derde onafhankelijke partij mee te doen. Ze zal binnenkort spreken op de People’s Convention, een bijeenkomst voor progressieve Amerikanen. Ook Bernie-adept Nina Turner (die wij nog in New Hampshire zagen) is daar. Denk jij dat een derde partij met een linkse kandidaat Bernie Sanders-kiezers naar zich toe kan trekken? En moet Biden zich daar zorgen over maken?

Hoi Marco,

Het is geen verrassing dat Donald Trump de aandacht wil afleiden van de Democratische conventie. Het is ongebruikelijk, maar niet verboden. Dat Trump beweert in het Witte Huis te zitten, omdat Barack Obama een slechte president was, geloof ik niet. Misschien heeft het er voor tien procent mee te maken, maar ik geloof vooral dat hij er zit, omdat hij vier jaar geleden een oude, uitgerangeerde, toondove en tot het establishment behorende tegenstander had die in de campagne bijna alles fout deed wat ze fout kon doen.

Hillary Clinton liet het gedoe met haar e-mails uitgroeien tot een schandaal, terwijl het helemaal geen schandaal was. Door in het begin meteen de angel eruit het verhaal te trekken, had ze alle ellende kunnen voorkomen. Nu gaf ze Trump de kans om maanden op de trommel te slaan over de kwestie en kon FBI-directeur James Comey tien dagen voor de verkiezingen het onderzoek zelfs heropenen. Ook manlief Bill blonk vier jaar geleden uit door domme dingen te roepen (‘Obamacare is het ergste in de wereld’). Zijn verleden met vrouwen werd nog eens vakkundig naar boven gehaald. Daardoor verdwenen de verhalen van Trump en de vrouwen deels naar de achtergrond.

Terug naar de Democratische conventie. Vannacht Nederlandse tijd was het de beurt aan onder andere Jill Biden, de vrouw van Joe Biden. Maar er was ook een videoboodschap van Cindy McCain, de vrouw van de overleden senator en oud-presidentskandidaat John McCain. In die boodschap sprak Cindy haar waardering uit voor Biden, voor de vriendschap die hij had met haar man en hun beider bereidheid om samen te werken met de andere partij op momenten dat Amerika dat het meeste nodig had. Denk jij dat zo’n boodschap aanslaat bij vooral gematigde Republikeinse kiezers die teleurgesteld zijn in Trump en overwegen op Biden te stemmen?

– – – –

Hoi Stan,

Er is mij een aantal toespraken op de eerste conventie dag opgevallen. Allereerst was daar de toespraak van Michelle Obama. En zoals we van haar konden verwachten, was het een toespraak met vol empathie en compassie. Ik had het idee dat ze soms even emotioneel was, ondanks dat de toespraak van tevoren was opgenomen. Wat overigens gold voor alle toespraken.

De toespraak van Bernie Sanders was duidelijk voor zijn achterban bedoeld. Sanders gaf aan dat zijn beweging doorgaat en dat zijn ideeën die eerst extreem waren nu mainstreaem zijn geworden. Toen hij dat nogmaals had duidelijk gemaakt gaf hij aan dat Joe Biden Kamala Harris de beste personen zijn om ‘the most dangerous president in American history’ te verslaan.

Maar misschien wel het opmerkelijkste optreden tussen al deze politici was het clipje van een jonge Democratische kiezer, Kristin Urquiza die haar vader heeft verloren aan het coronavirus. En ze geeft Donald Trump daar de schuld van. Ze zei heel treffend dat “his only pre-existiong condition was trusting Donald Trump…” Een heftige en krachtige boodschap.

Joe Biden moet met een duidelijk verhaal en plan komen voor Amerika. En ik denk dat hij precies weet hoe hij het duidelijke contrast met Donald Trump moet scheppen. Het verschil in zijn benadering en die van Donald Trump kan niet groter zijn. Biden zal de koers uitzetten naar een Amerika waar iedereen meetelt. Als overgangspresident zal hij echt stappen moeten zetten op het gebied van banen, klimaat en infrastructuur. En zal hij Amerika’s rol op het wereldtoneel weer herstellen. Dat Amerika weer een betrouwbare  bondgenoot is. Maar vooral op binnenlands beleid moet er veel gebeuren. Maar welk beeld Biden ook gaat schetsen en welke vergezichten hij wil overbrengen. Alles zal afhangen van de opkomst in november en of de Democraten de meerderheid in het Congres krijgen. Zonder die meerderheid gebeurt er vrijwel niets.

Ondertussen probeert Donald Trump de aandacht voor de Democratische conventie af te  leiden. Zo zei hij na de toespraak van Michelle Obama dat hij niet in het Witte Huis zou zitten als haar man geen president was geweest. Een interessante gedachte. En op de dag dat gevierd wordt dat vrouwen in Amerika stemrecht kregen, verleent Trump postuum gratie Susan B. Anthony, icoon van de vrouwenkiesrechtbeweging, die in 1872 werd gearresteerd omdat ze illegaal stemde. Zo probeert Trump de aandacht op zichzelf te richten. Denk jij dat dit succes heeft of zal de spotlight toch op Democratische conventie gericht zijn?

Ha Marco,

Nog los van het gegeven Barack Obama een uitstekende spreker is, kijk ik het meeste uit naar de toespraken van John Kasich en Joe Biden. Kasich is een Republikein die spreekt op de Democratische conventie. Dat is vrij ongebruikelijk. Als oud-gouverneur van de moeder aller swing states – Ohio – ben ik heel benieuwd wat hij gaat zeggen. Kasich is een gematigde Republikein die in zijn tijd als gouverneur zo slim was de mogelijkheden van Obama’s zorgwet te omarmen. Niet voor niets waren ze in Ohio zo blij mee Kasich.

Ook naar de toespraak van Biden kijk ik uit. Omdat hij het imago heeft van Uncle Joe die netjes op de winkel past, zou het serieus nieuws opleveren als hij zijn speech gebruikt om een radicaal andere agenda te presenteren voor de komende vier jaar. Dus: landelijk coronabeleid, aangestuurd vanuit Washington D.C. en in samenwerking met vijftig gouverneurs. Maar ook: een landelijke aanpak van de groeiende werkloosheid, het terugdraaien van de idiote belastingverlaging voor de 1 procent rijkste Amerikanen, het in ere herstellen van de deal met Iran en het herbevestigen van het klimaatakkoord van Parijs. Bovendien moet er serieus beleid worden gemaakt van de infrastructuur.

Biden zou daarin een voorbeeld moeten nemen aan Dwight D. Eisenhower, die in de jaren vijftig in samenwerking met de staten het Eisenhower Highway System bedacht. Zoiets is nu ook nodig voor wegen, bruggen, vliegvelden, treinstations en – want daar loopt Amerika mijlenver in achter – een hogesnelheidstrein die alle delen van het land snel met elkaar verbindt. Natuurlijk mag Biden praten over het terugwinnen van ‘de ziel van het land’, maar als mogelijk toekomstig president moet hij perspectief schetsen, een nieuwe American Dream, zo je wilt. Als hij een transformerende overgangspresident wil zijn, is dat wat Amerika nodig heeft.

Wat is jouw vooral opgevallen op de eerste conventiedag? En waar kijk jij verder vooral naar uit?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Bernie Sanders het opneemt voor de keuze van Joe Biden voor Kamala Harris is begrijpelijk. Sanders wil ook niets liever dan dat Trump vertrekt uit het Witte Huis. En Sanders heeft ingezien dat Biden met Harris wel eens de grootste kans maakt om Trump te verslaan. Voor gematigde progressieve kiezers kan de steun van Sanders voor het ticket Biden-Harris belangrijk zijn. Maar de fanatieke Bernie-aanhang zal toch niet stemmen. Zij zijn teleurgesteld dat er geen progressieve vice-presidentskandidaat is en blijven thuis.

Dat Donald Trump voor de toespraak van Joe Biden een speech houdt in diens geboorteplaats is slim. Niemand kan Trump verbieden om daar te spreken. Natuurlijk is het een provocatie, maar daar moeten de Democraten zich niet door laten afleiden. Ze moeten niet in de val trappen die Trump heeft gezet.

De spreektijd voor Alexandria Ocasio-Cortez van slechts één minuut is wel heel erg kort. Daarnaast is haar praatje van tevoren opgenomen en gecontroleerd, zodat er geen kritiek of iets anders wat controversieel is in de toespraak zit. Dat AOC zo weinig tijd krijgt, vind ik wel opmerkelijk. Om de progressieve vleugel tegemoet te komen, zou ik haar toch wat meer tijd gunnen. Maar vanuit het kamp Biden is het wel begrijpelijk en een averechts effect heeft het denk ik niet.

De Democratische conventie heeft veel sprekers. Zo zullen onder anderen Bernie Sanders, Barack en Michelle Obama, Bill en Hillary Clinton, Jill Biden, Elizabeth Warren, John Kasich, Keisha Lance Bottoms en natuurlijk Kamala Harris en Joe Biden spreken. Naar welke toespraak kijk jij het meeste uit?

Hoi Marco,

Het terugroepen van het Huis van Afgevaardigden door voorzitter Nancy Pelosi om de Amerikaanse postdienst van voldoende budget te voorzien, is volkomen begrijpelijk. Los van partijvoorkeur zou het voor iedere kiezer mogelijk moeten zijn per post te stemmen. Dan moet de president dit niet proberen te voorkomen door de fondsen voor de postdienst te schrappen, omdat hij vreest dat hij dan verliest. Ook roept Trump dat stemmen per post corruptie in de hand werkt, terwijl hier nauwelijks noemenswaardig bewijs voor is. Zelfs steeds meer Republikeinse staten staan het toe.

Onder progressieven is er teleurstelling over de keuze van Biden voor Kamala Harris. De senator van Californië is iemand uit het politieke midden. Progressieven hadden bijvoorbeeld veel liever Elizabeth Warren gezien. Biden krijgt nu steun uit onverwachte hoek, want Bernie Sanders springt voor Bidens besluit in de bres. Hij noemt Harris ‘ongelooflijk slim en sterk’ en benadrukt het belang dat de Democraten in november Donald Trump moeten verslaan. Hoe schat jij het in? Denk jij dat progressieven door de woorden van Sanders sneller zijn geneigd op Biden-Harris te stemmen?

Vandaag begint de Democratische conventie. Voor het eerst in mensenheugenis vindt dit vierjaarlijkse partijfeest grotendeels online plaats. Trump heeft al aangekondigd dat hij een paar uur voor de toespraak van Biden gaat speechen in diens geboortestad, Scranton in Pennsylvania. Regelrechte provocatie of gewoon het goed recht van de president? Alexandra Ocasio-Cortez staat op de lijst voor één minuut spreektijd. Dat lijkt mij aan de korte kant. Waarom doen ze dit? En heeft dit geen averechts effect tijdens zo’n conventie?

– – – –

Hoi Stan,

Een opleving in de peilingen na de bekendmaking van de running mate is zeker waar. Maar ondanks dat is Kamala Harris de ideale running mate voor Joe Biden. Een stuk jonger dan hij, charismatisch, een sterke debater en ze doet het goed op televisie. Allemaal eigenschappen waar menig politicus jaloers op is. De Trump-campagne krijgt het nog knap lastig om haar negatief af te schilderen. Dat zullen ze overigens op allerlei manieren proberen. Maar de kans dat dit als een boemerang terug komt en kan zorgen dat (nog) meer (zwarte) vrouwen zich van Trump afkeren, is groot.

Dat Barack Obama zich in de discussie rond de Amerikaanse postdienst mengt, is begrijpelijk. Obama ziet dat Trump er alles aan doet om te zorgen dat zo min mogelijk mensen kunnen stemmen. Hij verstoort een democratisch proces. Als dat niet lukt door stemlokalen in buurten te sluiten waar vooral Democratische kiezers wonen, dan moet er voor worden gezorgd dat deze mensen geen stembiljet krijgen om te stemmen. Het is volstrekt begrijpelijk dat Obama zich hier zorgen over maakt en het ik vind dat hij als voormalig president hier zich zeker over mag uitspreken. Het inperken van stemrecht kan  in een democratie als Amerika niet ongestraft plaatsvinden.

Om te voorkomen dat er chaotische taferelen ontstaan op 3 november is het verstandig  dat mensen vroeg gaan stemmen. Vanaf begin september is er in verschillende staten early voting mogelijk. Als je dus vroeg gaat stemmen, weet je zeker dat je stem wordt meegeteld. De Trump-campagne zal ook dit proces proberen te frustreren. Maar hoe meer kiezers hun stem vroegtijdig uitbrengen, hoe kleiner de kans is dat er chaotische taferelen ontstaan.

Voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, wil het Huis terugroepen van reces om te stemmen over een wet die moet zorgen dat de Amerikaanse postdienst geld krijgt om te zorgen dat mensen op tijd hun stembiljet in de bus krijgen als ze er voor kiezen om per post te willen stemmen. Ben jij het met Pelosi eens?

Ha Marco,

Ja, dat denk ik zeker. Het aanboren van nieuwe kiezersgroepen is één van de belangrijkste redenen van Joe Biden om voor Kamala Harris te kiezen. 48 miljoen aan donaties binnen 48 uur na de bekendmaking van haar kandidatuur is niet niks. Minderheden zullen zich tot haar aangetrokken voelen. Dat geldt natuurlijk ook voor vrouwen. Er zijn ongetwijfeld vrouwen die niet op Biden willen stemmen, omdat ze Harris niet goed vinden, maar ik heb al veel reacties van enthousiaste vrouwen gezien. Kamala geeft de campagne nieuwe energie, maar laten we niet vergeten dat het vaak om een tijdelijke opleving gaat in peilingen als een kandidaat zijn running mate bekend maakt.

Het lijkt mij ook niet verstandig om Hillary Clinton op te nemen in een kabinet, mocht Biden de verkiezingen in november winnen. Biden kan Bill en Hillary af en toe eens bellen voor een adviesje, maar verder moeten ze de Clinton-familie zo veel mogelijk op de achtergrond houden. Door zich vier jaar geleden te kandideren, heeft Hillary het land al voldoende schade berokkend. Ze is de enige tot nu toe die van Trump verloor. Daardoor is de klok in Amerika op bepaalde vlakken vijftig jaar teruggezet en konden er twee zeer conservatieve rechters worden benoemd in het Hooggerechtshof. Kortom, hoe minder Clinton, hoe beter.

Ondertussen zijn er ook problemen op weg naar de verkiezingen. Voormalig president Barack Obama verwijt Trump dat hij de Amerikaanse postdienst tot de knieschijven wil afzagen om het proces te frustreren van stemmen per post. In de tussentijd vroeg Trump zelf de mogelijkheid aan om te stemmen per post tijdens de voorverkiezingen in Florida. Obama riep kiezers op zo veel mogelijk gebruik te maken van de kans om vroeg te stemmen. Dat kan over een paar weken al in diverse staten. Is het terecht dat Obama zijn opvolger hierover bekritiseert? En hoe schat jij de kansen in dat veel kiezers inderdaad vroegtijdig hun stem uitbrengen om problemen te voorkomen?

– – – –

Hoi Stan,

Het is opmerkelijk dat Hillary Clinton zo openlijk laat weten dat ze beschikbaar is. En dat ze zich aanbiedt om een positie in de regering Biden te vervullen. Ik ben er ook geen voorstander van. Biden moet een kabinet samenstellen dat een afspiegeling van de Amerikaanse samenleving is. Met de keuze voor Kamala Harris heeft hij daar een eerste stap toe gezet. De tijd van Clintons is geweest. Biden zou Clinton wellicht wel eens om hulp kunnen vragen. Clinton als een soort externe adviseur.

Dat zal hij ook bij Barack Obama doen. En van Obama is bekend dat hij wel eens met George W. Bush belde. Maar een formele rol in het kabinet lijkt me geen goed idee. Clinton heeft zo veel bagage. De Republikeinen zullen in hun vuist lachen en zullen Clinton in alles proberen tegen te werken. Het leidt de aandacht af van waar het om moet gaan. De tijd van de Clintons is geweest en het is tijd dat ze dat zelf ook eens gaan inzien.

Het feit dat Trump openlijk de afkomst van Kamala Harris ter discussie stelt, is een schande. Maar je zult er geen Republikein over horen. Het laat zien hoe hard en smerig deze verkiezingscampagne eruit ziet.

Ondertussen geeft Kamala Harris de campagne van Joe Biden nieuwe energie. Na de bekendmaking van Harris haalde de campagne in twee dagen 48 miljoen dollar binnen. En de keuze van Harris zorgt er ook voor dat een grote belangrijke groep kiezers in Florida een belangrijk verschil kan maken in deze swing state. Vooral de Jamaicaanse roots van Harris zorgen er voor dat Biden stijgt in de peilingen in Florida. Denk jij ook dat de ‘gemixte’ achtergrond van Kamala Harris nieuwe kiezersgroepen kan aanboren?

Hoi Marco,

De tactiek om Hillary Clinton vier jaar geleden hard aan te pakken, omdat ze vrouw is, werkte. Dat komt omdat het halve land een bloedhekel heeft aan de familie Clinton. De Trump-campagne had dat destijds heel goed gezien. Bij Kamala Harris ligt dat anders. De senator van Californië is nog relatief nieuw op het politieke toneel en torst niet zo veel negatieve bagage met zich mee als Hillary. Als zwarte vrouw zit ze bovendien in een unieke positie. Nooit eerder stond er iemand van haar afkomst op het stembiljet als vicepresidentskandidaat.

Om terug te komen op jouw vraag: ik denk dat de aanpak van de Trump-campagne een averechts effect sorteert. (Donkere) vrouwen in de voorsteden kunnen bij een meer dan voldoende opkomst voor het verschil zorgen. Trump heeft die kiezers hard nodig, maar jaagt ze op deze manier nog verder weg. Kwalijker vind ik dat Trump Harris aanpakt op haar afkomst. Zo deed hij dat ook bij Obama, door te suggereren hij niet in Amerika is geboren en dus nooit president had mogen zijn. Nu doen ze hetzelfde met Harris, die een Indiase moeder en Jamaicaanse vader heeft, maar in Oakland, Californië is geboren.

Opnieuw is het – net als bij Obama – daarover stil in de Republikeinse partij. Niemand staat op om de president en zijn team terug te fluiten. Dat is bijzonder kwalijk. Ook hier gaat het om de tactiek van de verschroeide aarde. Alleen al op basis van deze onzin verdienen ze in november een enorm pak slaag. Over Hillary Clinton gesproken: ze heeft gezegd dat ze zou willen dienen in een regering-Biden ‘als ze wordt gevraagd’. Ik ben daar geen voorstander van. Haar tijd is geweest. Republikeinen zullen er alles aan doen om haar te dwarsbomen en zo nodig allerlei onderzoeken instellen naar zaken waar ze in het verleden bij betrokken was. Dat leidt af van de enorme problemen waarmee Amerika heeft te kampen.

Wat vind jij? Moet Biden de hulp van Hillary Clinton accepteren?

– – – –

Hoi Stan,

De conventies zijn het vierjarige feestje waarbij de partijen zich weer aan de Amerikaanse kiezer kan ‘voorstellen.’ Het is vaak een feest waar genetwerkt wordt en nieuwe talenten kunnen opstaan. Denk maar aan Barack Obama die in 2004 een vlammende speech hield en daarmee zijn naam vestigde. De rest is geschiedenis. Ook worden de speeches altijd op alle grote Amerikaanse televisiezenders uitgezonden. Voor beide partijen is het dus jammer dat het door het coronavirus een uitgekleed feestje wordt.

Ik denk dat beide partijen ervan balen, maar vooral Donald Trump zal het niet leuk vinden. Hij moet het hebben van een vol stadion met een juichende aanhang. En Joe Biden wordt slapend rijk zonder dat hij zich heel veel laat zien. Die tactiek werkt goed, dus een kale conventie zal hem denk niet zo veel schaden. De grote kans om je opnieuw aan Amerika te presenteren en te laten zien wat je de komende vier jaar wil doen, is een groot gemis. Maar ik verwacht dat de we nog wel wat speeches op televisie gaan zien. Maar een feestje met ballonnen en veel gedelegeerden wordt het niet.

Daarnaast wil ik nog even iets uitlichten over Kamala Harris. En dat is het feit dat ze een vrouw is. Ik heb het hier over seksisme. Het zou geen issue moeten zijn, maar dat is het helaas wel. Vrouwen die in Amerika politieke ambitieus zijn, worden nog steeds anders behandeld dan mannen die politieke ambities hebben. Hillary Clinton kan erover meepraten. Ga er vanuit dat ook dit jaar seksisme een rol zal spelen en dit tegen Kamala Harris gebruikt zal worden. Met andere woorden, ze zullen het vaker over haar haar en schoenen hebben dan over haar plannen. Het is teleurstellend, maar daar moet Harris zich tegen wapenen.

Maar om Harris aan te vallen omdat ze een vrouw is, kan ook als een boemerang terug  komen. Vooral vrouwen in de voorsteden die Trump moet zien terug te winnen, zullen een aanval op Harris beschouwen als een aanval op één van hen. Hoe kijk jij hier tegenaan?

Ha Marco,

De Republikeinse senatoren die in november herkozen willen worden, maar zich niet te veel willen associëren met Donald Trump, zitten in een enorme spagaat. Het is een Gordiaanse knoop die onmogelijk te ontcijferen is. Houden ze afstand, dan lopen ze kans dat Trump hen met een Twitterstorm enorm bekritiseert. Omarmen ze hem, dan loopt hun herverkiezing serieus gevaar. Ik betwijfel of de senatoren het doen, maar ze moeten hun hart volgen. Weggestemd worden kan iedereen overkomen, maar dan wel met opgeheven hoofd.

Juist in de komende maanden denk ik dat er voor Kamala Harris een belangrijke rol is weggelegd om het belang van de meerderheid in de Senaat te benadrukken. Ze is nu bijna vier jaar senator, kent het klappen van de zweep en weet hoe de hazen lopen. Harris snapt ook dat de Democraten geen beleid kunnen voeren als de Republikeinen er een nipte meerderheid houden. Moscow Mitch bindt niet in, tenzij hij zijn herverkiezing verliest en dus uit de Senaat moet. Harris krijgt tijdens de campagne het podium om het belang van een meerderheid in de Senaat te benadrukken. Die moet ze met beide handen aangrijpen.

Om alvast even over het weekend heen te kijken. Maandag begint de Democratische conventie, een week later is het de beurt aan de Republikeinen. De Democraten houden een virtuele conventie met sprekers, Trump kan een week later de boel in een vol stadion niet opzwepen, maar zal ook op een alternatieve wijze de conventie moeten vormgeven. Voor welke partij is deze gang van zaken het meest gunstig? Of denk jij juist dat beide partijen een enorm nadeel gaan ondervinden van zo’n kale conventie?

– – – –

Hoi Stan,

Het doel van de Democraten is Donald Trump verslaan, zodat dat hij met zijn lakeien uit Washington vertrekt. Het Witte Huis is nu het belangrijkste doel waar de Democraten zich op vestigen. Maar ik ben het helemaal met je eens dat met een Senaat in Republikeinse handen de regering Biden vrijwel niets voor elkaar krijgt. Het is dus ook belangrijk dat de Democraten daar de meerderheid hebben, wil het presidentschap van Biden effectief zijn. Het ziet er, mede door de slechte peilingen van Trump, voor de Republikeinse senatoren niet goed uit. In verschillende staten, waaronder Arizona en Maine, moeten senatoren vrezen voor hun zetel. Zonder een ruime meerderheid in het Congres krijgt Biden iets voor elkaar.

Als Donald Trump in november verliest, zullen de Republikeinen zich toch moeten afvragen waar ze de afgelopen vier jaar aan zijn begonnen en wat er nog over is van het Republikeinse gedachtegoed, Het heeft ervoor zorgt dat steeds meer mensen die al hun hele leven Republikeins stemmen zich nu van de partij hebben afgekeerd. Ze herkennen zich niet meer in de partij. Maar de vraag is of Republikeinen de moed hebben om zichzelf recht in de spiegel aan te kijken.

Ik denk dat de Trump-campagne toch wel onrustig wordt van de benoeming van Kamala Harris door Joe Biden. Het Witte Huis had gehoopt op Susan Rice. Maar hoewel er naar buiten wordt gecommuniceerd dat Harris erg links is, is er intern bewondering voor haar. Op 7 oktober kruisen Kamala Harris en Mike Pence de degens. De Biden-campagne haalde nadat Kamala Harris was gepresenteerd door Joe Biden 26 miljoen dollar op voor de campagne.

Terugkomend op de Senaat. President Trump zet de Republikeinse senatoren die voor hun herverkiezing gaan onder druk. Als je mij niet steunt dan verlies je de herverkiezing. Deze boodschap is vooral gericht aan senatoren die een zekere afstand van Trump bewaren. Zo wordt het voor hen nog lastiger. Vind jij dat Republikeinen geen afstand van Trump moeten nemen om hun kansen te vergroten of zal dit juist hun kansen verkleinen?

Hoi Marco,

Of Kamala Harris het echt lastig gaat krijgen als vicepresident is moeilijk te voorspellen. Laten ze eerst maar eens bewijzen dat ze Donald Trump en de Republikeinse haat- en lastercampagne van zich af kunnen houden. Maar stel dat Joe Biden wint, dan zou hij slim moeten zijn door Harris een paar dossiers te geven waar ze op zou kunnen scoren: bijvoorbeeld de hervorming van het criminal justice system, om maar een voorbeeld te geven. Harris moet in vier jaar een reputatie als dealmaker kunnen opbouwen om geloofwaardig te zijn als presidentskandidaat.

Daarbij denk ik – als Biden wint, want niks is nog zeker – dat de voormalige vicepresident als president echt haast heeft. Uitgaande dat hij één termijn dient en een transformerende president wil zijn, kan hij zaken niet op zijn beloop laten. Vanaf dag één moet er gas worden gegeven. Dat kan hij niet in zijn eentje. Hij heeft de hulp van Harris en andere kabinetsleden hard nodig om zijn agenda te realiseren. Heel nauwkeurig is die nog niet vormgegeven, maar er wacht een kolossale uitdaging: de coronacrisis moet worden opgelost, de economische crisis is gigantisch, net als de werkloosheid, om nog maar te zwijgen over het torenhoge begrotingstekort. Bovendien is het land hopeloos verdeeld en heeft de wereld weinig vertrouwen (meer) in Amerika als leidend land.

Wat op de achtergrond steeds interessanter wordt, is de strijd om de Senaat. Republikeinen hebben er nu de meerderheid. Begin dit jaar dachten ze er hun machtspositie te kunnen verstevigen door de zetels in Michigan en Minnesota te winnen. Nu moeten ze juist alles op alles zetten om de meerderheid te behouden en is de Senaat serieus ‘in play’. Als Biden wint op 3 november en de Democraten willen effectief regeren, dan is een meerderheid in de Senaat een must. Anders gaat Moscow Mitch, net als tijdens de laatste zes jaren onder Barack Obama, de boel traineren, blokkeren en saboteren.

Heb jij het idee dat de campagnestrategie van de Democraten voldoende is gefocust op het winnen van de meerderheid in de Senaat? Of hebben ze alleen oog voor het Witte Huis?

– – – –

Hoi Stan,

De kogel is dan eindelijk door de kerk. Kamala Harris die de topfavoriet was om de running mate van Joe Biden te worden, is dan uiteindelijk ook de keuze van hem geweest. Het is een veilige en een verstandige keuze. We hebben haar kwaliteiten en ervaring al eerder besproken en met haar leeftijd zou ze het over vier jaar van Biden over kunnen nemen, mocht Biden winnen. Biden heeft al eerder aangegeven een overgangspresident te willen zijn tussen de oude en nieuwe generatie.

Daarmee is de keuze voor zijn running mate zo belangrijk. Ik denk dat Harris een belangrijke rol krijgt in de regering Biden. Biden zal veel taken, gezien zijn leeftijd, uitbesteden aan Harris. Ik ben blij met de keuze. Ik was al van Harris gecharmeerd toen ze zich kandidaat stelde om president te worden. Ze is scherp en tegelijk charmant. Ik denk dat Mike Pence zich goed moet voorbereiden op zijn debat met Harris. Want dat kan wel eens knap lastig worden.

Maar er zijn natuurlijk ook beren op de weg. Geen enkele politicus is brandschoon. De campagne van Trump had al een spotje klaar staan waar Harris werd gekoppeld aan radicaal links. Maar Harris heeft al een behoorlijke carrière als openbaar aanklager en officier van Justitie in Californië. Onder haar leiding werden er zware straffen opgelegd en voor kleine vergrijpen belanden veelal zwarte jongeren in de gevangenis. De Trump-campagne zal dat vooral uitbuiten om te zorgen dat zwarte kiezers niet op het ticket Biden-Harris gaan stemmen.

Daarnaast is Kamala Harris net als Joe Biden een gematigde kandidaat. Maar wil Biden winnen dan heeft hij de linkervleugel en de teleurgestelde Bernie-stemmers nodig. De vraag is hij met de keuze voor Harris die kiezers voor zich kan winnen. Maar Biden gokt met de keuze van Harris vooral op de onafhankelijke en Republikeinse kiezers in de voorsteden die teleurgesteld zijn in Donald Trump. En natuurlijk heeft Biden gekeken naar de toekomst. Met een progressieve kandidaat ligt het niet zo voor de hand dat die het over vier jaar overneemt. Met de veilige en verstandige keuze voor Kamala Harris is de kans groot dat over vier jaar zijn beleid kan worden voortgezet.

De felicitaties voor Harris stromen ondertussen binnen. Hillary Clinton had lovende woorden voor de senator uit Californië. Ook Susan Rice (die ook kans maakte op de positie van Harris) zei dat Harris een fantastische running mate zal zijn.

Volgens president Donald Trump is Kamala Harris een tegenstander waar iemand alleen maar van kan dromen. Dit is natuurlijk voor een deel politieke retoriek. Maar denk jij dat Harris het echt lastig gaat krijgen?

Ha Marco,

Het hoge woord is eruit: Kamala Devi Harris (55) is de running mate van Joe Biden. De keuze lag voor de hand, maar de Biden-campagne deed er de laatste weken alles aan om een rookgordijn te creëren en verhalen te laten lekken dat Biden zijn beslissing nog niet had genomen. Ik geloof er weinig van. Het is een slimme strategie. Journalisten hielden de laatste dagen nauwlettend privévliegtuigen in de gaten rond de woonplaats van Biden, maar uiteindelijk spraken ze elkaar via een Zoomverbinding. Overal is aan gedacht.

De kandidatuur van Harris is historisch. De eerste zwarte vrouw op het presidentiële ticket, dochter van een Indiase moeder en een vader uit Jamaica. Met haar 55 lentes is ze aanzienlijk jonger dan Biden. Ze komt uit Californië, kent als openbaar aanklager het klappen van de zweep is nu bijna vier jaar senator namens de Golden State. Ze is bijzonder aantrekkelijk om vooral zwarte vrouwen uit de voorsteden naar de stembus te krijgen. Als het ticket Biden-Harris wint in november is het niet ondenkbaar dat Biden zijn opvolger heeft gekozen als president. De kans dat hij op zijn 82ste voor een tweede termijn gaat, is klein.

Juist daarom was de keuze voor een goede ‘veepee’ ook zo belangrijk. Je kunt Harris een veilige keuze noemen, maar dit besluit is in elk geval een stuk gedurfder dan die van Hillary Clinton vier jaar geleden. Zij koos voor de saaie, degelijke grijze muis Tim Kaine, die weinig aan het stembiljet toevoegde en vooral ‘Hare Hillary’ niet mocht laten ondersneeuwen. Biden kiest voor een tegenpool. Harris bekritiseerde Biden een paar keer tijdens de campagne, waaronder tijdens het eerste Democratische debat in het najaar, toen ze Biden hard aanviel. Dat zullen de Republikeinen tegen haar gebruiken.

Ook haar eigen presidentscampagne verliep ongedisciplineerd. Harris liet echter zien daarvan te hebben geleerd door tijdens het proces voor de keuze van de vicepresident niets te laten lekken. Bovendien kon ze tijdens de afgelopen maanden rekenen op veel steun. Ik denk dat Biden de juiste keuze heeft gemaakt, al kunnen we ons ook afvragen of de linkervleugel van de Democratische partij voldoende is vertegenwoordigd. Wat vind jij van de keuze voor Harris? En welke beren zie jij de komende maanden op de weg?

– – – –

Hoi Stan,

Het getouwtrek over een nieuw corona steunpakket raakt vooral de gemiddelde Amerikaanse burger. Doordat Republikeinen en Democraten het politiek niet eens kunnen worden over een nieuw steunpakket leidt de Amerikaanse bevolking er onder. Mensen kunnen geen boodschappen of de huur meer betalen. Beide partijen wisten al lang wanneer het huidige steunpakket zou aflopen, dus hadden ze al lang met  onderhandelingen moeten beginnen. Maar zo als vaker wachten beide partijen tot het laatste moment, met als gevolg dat ze op korte termijn er niet uitkomen. Of dit nu een slimme truc is of niet, de Amerikaanse burger is het kind van de rekening. Het is goed dat men er toch wil uit wil komen, want wat president Trump heeft getekend, is onuitvoerbaar. Ondertussen moet de Amerikaanse burger maar zien hoe het de eindjes aan elkaar knoopt. Het is een schande dat dit in een land als Amerika niet opgelost kan worden.

Op de virtuele Democratische conventie zullen senator Kamala Harris, Elizabeth Warren, Tammy Baldwin en Tammy Duckworth spreken. Ook de gouverneur van New Mexico, Michelle Lujan Grisham, de gouverneur van Michigan, Gretchen Whitmer en de burgemeester van Atlanta, Keisha Lance Bottoms zullen spreken. Al deze vrouwen maken of maakten eens kans om de running mate van Joe Biden te worden. Susan Rice en Karen Bass staan niet op de lijst. Denk jij dat de sprekers die nu bekend zijn gemaakt we kunnen van het lijstje als running mate kunnen schrappen?

Ha Marco,

Als de running mate van Joe Biden een belangrijke bijdrage kan leveren door fondsen binnen te halen, kan dat één van de afwegingen zijn. Toch liet Biden al diverse keren doorschemeren dat hij het belangrijk vindt voor iemand te kiezen met wie hij goed kan regeren. Bovendien moet hij sympathie hebben voor zijn ‘veepee’. Als je alleen moet afgaan op het binnenhalen van geld, dan blijven Kamala Harris en Elizabeth Warren over. Die hebben miljoenen binnen geharkt voor de Democratische kandidaat.

Biden moet deze week zijn running mate bekend maken. Ik denk dat ze echt wachten op een geschikt moment, zodat Trump het niet kan kapen. Volgende week begint de Democratische conventie en dan moet gewoon duidelijk zijn met wie Biden de politieke arena betreedt. Nog langer wachten kan overkomen als weifelen en wordt misschien door de Trump-campagne anders uitgelegd. ‘Kijk, Joe Biden heeft al moeite een goede running mate te kiezen. Moet hij straks op deze manier het land gaan leiden?’

De regering-Trump wil ondertussen Democraten overhalen om toch de gesprekken te hervatten over het economische steunpakket. De president zal erachter zijn gekomen dat hij met het tekenen van decreten geen geld kan vrijmaken voor serieuze steun. Dus roepen hij en de minister van Financiën de Democraten op verder te praten. Ze willen er blijkbaar toch uitkomen. Is dat wat jou betreft een goed teken of een slimme truc in verkiezingstijd?

– – – –

Hoi Stan,

Zoals jij terecht aangeeft, luistert Trump niet naar zijn adviseurs. Trump luistert überhaupt naar niemand. Trump is zijn eigen campagnemanager en is er van overtuigd dat hij het beste weet wat wel en niet werkt. Hij denkt waarschijnlijk dat wat in 2016 werkt nu ook weer werkt. Maar de wereld is in vier jaar totaal veranderd. Amerika kampt met een pandemie en een grote economische recessie. Trump zou beter naar 2018 moeten kijken. De Republikeinen verloren toen mede door zijn retoriek de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden. En het kwam ook door de grote opkomst onder Democratische kiezers.

Trump zou er dus goed aan doen om met de gouverneurs een plan van aanpak te presenteren (een landelijke mondkapjesplicht zou daar onderdeel van kunnen zijn) om zo te redden wat er te redden valt, maar ik ben bang dat dit een illusie is. Het lijkt er steeds meer op dat Trump de hoop om met een oplossing te komen voor de coronacrisis heeft opgegeven. Hij gaat liever golfen.

In de keuze van Joe Biden voor zijn running mate wordt vooral gekeken naar bestuurlijke en politieke ervaring. Maar hoeveel geld een eventuele running mate kan binnen halen voor de campagne is een belangrijk aspect dat werd onder belicht. Denk jij dat dit ook meespeelt bij de keuze van Biden of is het van ondergeschikt belang?

Hoi Marco,

Over dat economische steunpakket dat door president Trump is ondertekend, is veel te doen. Het klopt dat hij niet alleen kan handelen als het om geld gaat. Dat is aan het Congres. Meerdere Amerikaanse media hebben dat gemeld, dus de kans dat die boodschap ook bij kiezers aankomt, is redelijk groot. Ik snap niet dat Trump zichzelf hiermee zo in zijn voet schiet. Adviseurs hebben hem er ongetwijfeld op gewezen, maar het lijkt erop dat hij nauwelijks naar die mensen luistert. Ik kan me zo voorstellen dat de belangrijkste adviseurs die hem zaken influisteren soms gillend gek moeten worden.

De uitkering voor werklozen gaat fors naar beneden, van 600 dollar naar 400 dollar per week. Dat slaat een groter gat in de begroting van huishoudens die dit gaan merken in de portemonnee. Het lijkt me een groot probleem voor de partij die nu regeert. Trump zei op een persconferentie op zijn golfresort in New Jersey dat hij met het verlagen van de uitkeringen mensen hoopt te prikkelen aan het werk te gaan. Maar bij veel werklozen is het geen kwestie van niet willen, maar een gebrek aan beschikbaarheid van banen die door de coronacrisis verloren gingen.

Er is meer slecht nieuws voor Trump: het aantal besmettingsgevallen met corona is de grens van vijf miljoen gepasseerd. In belangrijke swing states blijft hij een achterstand houden op Joe Biden, die vermoedelijk deze week eindelijk zijn running mate bekend maakt. Zou Trump in samenwerking met de gouverneurs niet gewoon een landelijke mondkapjesplicht moeten instellen? In elk geval om tot aan verkiezingsdag nog te redden wat er te redden valt? Of denk jij dat Trump uiteindelijk niet tot dit inzicht komt?

– – – –

Hoi Stan,

Door progressieve politici, zoals AOC en Elizabeth Warren, te laten spreken op de Democratische conventie kan dit zorgen voor eenheid in de partij. Alle sprekers zullen benadrukken dat president Trump ongeschikt is om het land nog eens vier jaar te leiden. Hij heeft de coronacrisis onderschat en dat onder zijn leiding Amerika er niet bovenop  komt. Democratische kiezers willen niets liever dan Trump verslaan. Dat dit met Joe Biden moet gebeuren en dat dit misschien niet de beste keuze is, telt even niet. Het doel heiligt de middelen. Alle sprekers moeten uitdragen dat Biden de man is die Trump kan verslaan en Amerika er weer bovenop gaat helpen. Dat geldt dus ook voor AOC.

Dat Trump een decreet gaat tekenen zodat mensen die een bepaalde aandoening hebben, zoals suikerziekte of astma, onder zijn zorgplan toch verzekerd zijn, laat zien dat de president nooit iets leest en buitengewoon slecht op de hoogte is van wetten die andere presidenten hebben getekend. Het is ook onbegrijpelijk dat er geen adviseur is die hem hier op heeft gewezen. Trump is niet op de hoogte van wat er in Obamacare allemaal is opgenomen. Maar het is verkiezingstijd, dus denkt hij dat de kiezers die zo’n aandoening hebben, kan paaien. Veel zal het niet uitmaken, omdat die kiezers al onder Obamacare er voor verzekerd zijn. Het laat zien dat Trump op allerlei mogelijke manieren bepaalde kiezersgroepen wil aanspreken, alleen schiet hij zichzelf voortdurend in zijn voet.

Daarnaast tekende Trump een decreet voor een economisch steunpakket toen het Congres maar niet een akkoord kon bereiken voor een nieuw economisch steunpakket om de coronacrisis te bestrijden. Maar Trump kan helemaal niet zo’n besluit nemen. Het Congres gaat over het geld, begroting, uitkeringen, dus is de stap van Trump vooral symbolisch. Maar toch zal dit goed vallen bij de Amerikaanse burger. Denk jij dat Trump hier ook weer handig een slaatje uit kan slaan?

Ha Marco,

De berichten dat Kanye West als een pion voor Donald Trump wordt ingezet om zwarte stemmen bij Joe Biden weg te houden, heb ik ook gelezen. Het ultieme bewijs heb ik niet gezien, maar laten we realistisch zijn. Voor West is het in veel staten al te laat om op het stemformulier te komen. En aangezien West een fervent aanhanger is van Trump kan het de president ook zomaar stemmen kosten van gematigde kiezers die teleurgesteld zijn in Trump, maar niet op een Democraat willen stemmen.

Dat Alexandria Ocasio-Cortez en Elizabeth Warren spreken tijdens de Democratische conventie is vanuit strategisch oogpunt verstandig. Beiden zijn zeer progressief en dat is nu juist de hoek waar het enthousiasme over de kandidatuur van Biden niet groot is. AOC heeft wel deels een geloofwaardigheidsprobleem, omdat ze niet zo lang geleden riep dat zij en Biden in elk ander land niet in dezelfde partij zouden zitten. Het is een uitspraak die tijdens de campagne nog tegen de Democraten kan worden gebruikt. AOC, Warren en Bernie Sanders hebben de komende maanden een belangrijke opdracht: zorgen dat hun kiezers naar de stembus gaan om Biden een zet in de goede richting te geven.

President Trump kondigde vrijdag een opmerkelijk decreet aan: hij wil mensen met bestaande ziektes toelaten tot de zorg. Dat is apart, want zijn voorganger Barack Obama heeft dat al tien jaar geleden in zijn zorgwet laten opnemen. Bovendien heeft Trump er de laatste drieënhalf jaar alles aan gedaan om Obamacare om zeep te helpen (wat deels is gelukt, maar de wet staat nog overeind). Wat kunnen we concluderen uit deze stap van Trump? Dat hij niet op de hoogte is van de inhoud van de wet of dat hij in verkiezingstijd een politiek wit voetje wil halen bij mensen die al een bestaande ziekte hebben?

– – – –

Hoi Stan,

Bill en Hillary Clinton vertegenwoordigen inderdaad het verleden en het zou verstandig zijn om hen een bescheiden plek te geven. Ze zijn toch belangrijk en hebben nog veel invloed in de partij. Maar een prominente plek, zoals nu lijkt te gebeuren, daar zou ik ook geen voorstander van zijn. De Clintons vertegenwoordigen het verleden en met een presidentskandidaat als Joe Biden die toch ook van de oude politiek is, zouden jonge mensen meer kans moeten krijgen. De linkse Alexandria Ocasio-Cortez en Elizabeth Warren zullen spreken. Dat Barack en Michelle Obama spreken lijkt me logisch. Ze zijn ongelofelijk populair bij de achterban.

Dat de voormalige Republikeinse gouverneur van Ohio, John Kasich, spreekt is een heel slimme zet. Hij zou twijfelende Republikeinse kiezers of kiezers die Trump en de partij de rug hebben toegekeerd, kunnen winnen voor Biden. Het is daarom belangrijk dat hij een gedegen speech geeft. Hij vertegenwoordigt het gematigde midden van de partij. Of Kasich een positie in het kabinet van Biden ambieert, weet ik niet. Maar ik ben het met je eens dat, om te zorgen dat het land weer enigszins wordt verenigd (voor zover dat mogelijk is), Biden zeker Kasich een aanbod moet doen.

Ondertussen maakt Donald Trump weer geen vrienden. Het is toch onvoorstelbaar hoe hij er alles dan doet om maar niet herkozen te worden. En nu heeft hij een grote Republikeinse donor, Sheldon Aldelson beledigd. Trump belde hem voor geld voor zijn campagne, maar vervolgens zei hij dat Aldelson meer geld moet doneren. Trump was vergeten hoe Aldelson hem de afgelopen jaren (financieel) heeft geholpen. En nu bedenkt Aldelson of hij nog wel geld zal doneren.

De prominente Democratische afgevaardigde James Clyburn suggereert dat de Trump-campagne Kanye West, die ook mee doet om president te worden maar geen kans maakt, gebruikt om zwarte kiezers van Joe Biden af te pakken. Deel jij de gedachte van Clyburn?

Hoi Marco,

De sprekerslijst voor de Democratische conventie is indrukwekkend. Toch ben ik er geen voorstander van dat Bill en Hillary Clinton gaan spreken. Bill kan er als oud-president nog enig aanspraak op maken. Hij is een goede spreker, maar representeert in alles het verleden van de Democratische partij. Als hij een gedisciplineerde speech houdt, kan het, maar hij staat erom bekend oeverloos te kunnen uitweiden. Ze moeten er alles aan doen om hem in dat opzicht in toom te houden, maar juist in het Me Too-tijdperk en het verleden van Bill met de vrouwen sta ik niet te springen.

Van spreker Hillary ben ik niet onder de indruk. De Clintons hebben er allebei last van dat ze niet weten wanneer hun tijd voorbij is. Hillary verloor vier jaar geleden van Trump, vooral door een slecht georganiseerde campagne, het feit dat ze oude politiek bedreef, toondoof was en ja – op het laatst speelde ook het heropende onderzoek naar de e-mails door de FBI haar parten. Trump heeft zijn reactie ongetwijfeld klaar als Hillary op de president gaat inhakken. Hoe langer je erover nadenkt, hoe slechter ik het plan vind. Barack en Michelle Obama genieten veel status in de partij en het land. En dat de Republikeinse oud-gouverneur John Kasich gaat spreken, vind ik een ijzersterke zet.

Want hoewel het enthousiasme over de kandidatuur van Joe Biden niet groot is, is hij als één van de weinigen in staat de hand te reiken naar de oppositie. Kasich toonde zich een slagvaardig en succesvol gouverneur van de belangrijke swing state Ohio, onder meer door de zorgwet van Obama te omarmen, waar veel inwoners van Ohio baat bij hebben. Mocht Biden winnen, dan zou ik een kabinetspost voor Kasich, in het kader om het land proberen te verenigen, helemaal niet onlogisch vinden. Hoe kijk jij daar tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

We hebben het hier al vaker besproken en naarmate de dag dichterbij komt dat Joe Biden zijn running mate bekend maakt, wordt de spanning opgevoerd. Wie zal hij kiezen? In de afgelopen weken zijn veel namen de revue gepasseerd, maar mijn vermoeden is dat Kamala Harris toch wel de favoriet is. We hebben haar capaciteiten al eerder benoemd en zij kan zonder meer het stokje van Biden overnemen. Ik denk overigens dat ze in de debatten met Mike Pence gehakt van hem maakt.

Dat Mike Pence openlijk kritiek heeft op een rechter van het Hooggerechtshof is hoogst ongebruikelijk. Maar vanuit het oogpunt van Pence is het wel begrijpelijk. Het Hooggerechtshof heeft een aantal besluiten genomen waar Pence als diepgelovig christen niet blij mee is. Bij veel van die besluiten gaf John Roberts de doorslag. Het mag duidelijk zijn dat Pence opzettelijk met kritiek komt om zo te zorgen dat de conservatieve christelijke kiezers gaan stemmen. En mocht Trump herkozen worden meer conservatieve rechters kan aanstellen. Het is om de achterban te motiveren. En ik denk dat voor kiezers de samenstelling van het Hooggerechtshof meespeelt in hun keuze.

De sprekers voor de Democratische conventie worden langzaam bekend. Barack en Michelle Obama zullen allebei spreken en eerder werd bekend dat voormalig Republikeinse gouverneur van Ohio, John Kasich, ook zal spreken. Ook is er een rol voor Bernie Sanders en Jill Biden. Maar ook Bill en Hillary Clinton zullen spreken. Vind jij dat een goed idee of zouden en Bill en Hillary dat beter niet kunnen doen?

Hoi Marco,

Het uitschrijven van een executive order, ofwel een presidentieel decreet, kan er inderdaad voor zorgen dat Donald Trump in de laatste maanden voor de verkiezingen een gedegen verkooppraatje kan houden met zaken die hij heeft bereikt. Aan de andere kant realiseren kiezers zich ook dat het verkiezingstijd is. Een ander punt is dat een volgende president de decreten van zijn voorganger met een eigen executive order kan terugdraaien. Daar is geen toestemming van het Congres voor nodig. Kortom, het zijn geen in beton gegoten wetten die nog decennia meegaan. Kortom, een executive order heeft voor- en nadelen.

Er zijn twee dingen die ik met je wil bespreken. Allereerst lijkt het erop dat Kamala Harris opnieuw op pole position staat om de running mate te worden van Joe Biden. Een paar dagen geleden leken haar kansen te zijn verminderd toen er volop werd gelekt dat er in de campagne twijfels zouden zijn over haar betrouwbaarheid. Nu zegt Biden dat er serieus wordt gesproken of zij het zou kunnen worden. Mijn eerdere vermoedens – een rookgordijn rond de kandidaten om de media op het verkeerde been te zetten – blijft daarmee gehandhaafd. Denk jij dat Harris weer de topkandidate is?

Daarnaast liet Mike Pence zich kritisch uit over de hoogste rechter van het Hooggerechtshof, John Roberts. De vicepresident zei het hoogste hof als instituut te respecteren, maar dat Roberts vanwege recente beslissingen door het hof een ‘teleurstelling is voor conservatieven’. Voor een zittend president en vicepresident is het hoogst ongebruikelijk om zich in het openbaar kritisch uit te laten over het Hooggerechtshof. Het is eigenlijk not done. De verwachting is dat er binnen nu en een jaar twee zetels vrijkomen (Ginsburg en Thomas lopen op hun laatste benen). In hoeverre stookt Pence het vuurtje op weg naar de verkiezingen nog eens op? En is dat in het voor- of nadeel van de Republikeinen?

– – – –

Hoi Stan,

Een grassroots campagne zoals Barack Obama die succesvol uit de grond stampte en de kracht van social media is iets wat waar het bij de campagne van Joe Biden ontbreekt. Obama bouwde van de grond een campagne op met miljoenen vrijwilligers die bij mensen langs gingen om ze te registreren of om over te halen te gaan stemmen. De Republikeinen liepen in de Obama-jaren achter de feiten aan en het lukte hen niet een  goed geoliede machine met vrijwilligers op te bouwen als Obama. Onder Trump veranderde dat. Tijdens de campagne van Trump en ook daarna stopte de Republikeinse partij veel tijd in het opbouwen van een grassroots organisatie. Daar plukken ze nu de vruchten van. Trumps vrijwilligers laten zich minder door het coronavirus tegenhouden en dus gaan ze de deuren langs.

De kracht van een grassroots campagne is al lang bewezen, dus zou ik de campagne van Biden aanraden ook vrijwilligers op pad te sturen in de swing states. Telefoontjes en e-mails werken ook, maar het persoonlijke contact is misschien wel belangrijker. Vooral in de swings states kunnen slechts enkele stemmen het verschil maken. Dus hoewel Biden slapend rijk wordt in de peilingen, zeggen die peilingen niet altijd alles en is persoonlijk contact ontzettend belangrijk. De campagne zou kleinschalige evenementen met 1,5 meter afstand en andere voorzorgsmaatregelen kunnen organiseren om kiezers te bereiken. Maar de campagne denkt nu aan een online training voor campagnemedewerkers om zwevende de kiezers over te halen.

Om de aandacht van de pandemie en de economische chaos af te leiden gaat Trump zijn executive orders uitbreiden om zijn reputatie als president die veel voor elkaar heeft gekregen wat op te krikken. Denk jij dat deze executive orders Trump nog gaan helpen? Van zijn claim als dealmaker is tot nu toe weinig terecht gekomen.

Hallo Marco,

Susan Rice is misschien niet de meest voor de hand liggende keuze als running mate van Joe Biden. Toch wordt haar naam veelvuldig genoemd en dat is niet zonder reden. Natuurlijk achtervolgt de aanslag in Benghazi haar reputatie, maar aan iedere kandidaat kleven nadelen. Kamala Harris staakte nog voor de eerste voorverkiezingen haar strijd om het Witte Huis en viel Biden in het eerste debat hard aan. Elizabeth Warren heeft een zeer progressief imago. Het is voor de Trump-campagne in dat geval makkelijk om de plannen van Biden als ‘gevaarlijk links’ te bestempelen.

Biden kan ook voor een minder bekende ‘veepee’ kiezen. Nadeel daarvan is de vraag of zij dan wel klaar is voor het hoogste ambt als Biden iets overkomt. Kortom, er zijn veel afwegingen te maken. Daarom denk ik niet dat Rice zomaar afvalt. Bovendien heeft Trump de afgelopen drieënhalf jaar geen vlekkeloze reputatie opgebouwd. De tactiek van vier jaar geleden om de haat tegen Hillary Clinton verder op te poken, heeft bij Biden geen nut. In mijn ogen is Rice een serieuze kandidaat die – net als de andere kandidaten – een rugzak met positieve en negatieve bagage heeft. Maar dat is nou eenmaal inherent aan politiek bedrijven. Je gaat schoon de wasstraat in en komt er smerig uit.

Vanuit Democratisch oogpunt is het zorgelijker dat de Trump-campagne alleen al in de afgelopen week op één miljoen deuren heeft geklopt om campagne te voeren. De Biden-campagne klopte op geen enkele deur. Daarbij moet wel worden aangetekend dat de strategie bij de Democraten is gebouwd op veel telefoontjes, mailtjes en digitale advertenties. In hoeverre heeft deze strategie naar jouw idee invloed op de uitkomst in november? Moet de Biden-campagne, ondanks de coronacrisis, niet veel meer bij de mensen thuis campagne voeren?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk ook dat het nog geen gelopen race is. Joe Biden is geen sterke debater en het feit dat hij interviewverzoeken afwijst geeft wel aan dat zijn campagne hem liever in zijn kelder in Delaware houdt, omdat de kans dat hij uitglijders maakt zeker aanwezig is. Tijdens de debatten (de eerste is op 29 september) zal Donald Trump Biden uit de tent proberen te lokken door te zorgen dat hij gaat stuntelen. Biden moet zich goed realiseren dat Trump tijdens de debatten leugens en onzin zal proberen te verspreiden op alle onderwerpen. Biden moet daar niet te veel op ingaan, maar zijn eigen plannen presenteren en zich niet laten intimideren.

De eenheid in de Democratische partij komt er wel. Men wil namelijk niets liever dan Trump verslaan. Eenvoudig zal het niet zijn, nu de de aanhang van Bernie Sanders heeft laten weten dat ze willen dat Medicare for All wordt opgenomen in het partijprogramma. Iets dat Biden niet wil.

Uit het verleden weten we dat de kandidaat die ver voor ligt niet altijd wint. Je haalt terecht Michael Dukakis aan en we weten allemaal hoe het vier jaar geleden afliep. Niemand gaf een stuiver voor de kansen van Trump, maar door onverwachte gebeurtenissen won hij toch. Elke verkiezingscyclus kent een zogenoemde ‘October surprise.’ In 2012 was dat orkaan Sandy die zorgde dat Obama zijn presidentiële status opnieuw kon laten zien en in 2016 was dat de heropening van het onderzoek naar de e-mails van Hillary Clinton door de FBI. Ook dit jaar verwacht ik weer zo’n ‘surprise’. Trump zal alles op alles zetten om de zorgen dat hij het Witte Huis niet hoeft te verlaten. Wat hij uit de hoge hoed tovert is lastig te voorspellen. Trump is wispelturig en als we afgaan op de afgelopen drie jaar dan is duidelijk dat je nooit weet wat Trump gaat doen.

Een meerderheid van de Amerikaanse kiezers steunt het plan om per post te stemmen. En een meerderheid wil ook dat de verkiezingen gewoon op 3 november worden gehouden. Maar liefst 58 procent van de ondervraagden vindt dat kiezers per post moeten kunnen stemmen, terwijl Trump er nog steeds van overtuigd is dat stemmen per post fraudegevoelig is, terwijl daar geen bewijs voor is.

Ondertussen hoopt de campagne van Donald Trump dat Joe Biden Susan Rice kiest als zijn running mate kiest. Rice wordt gezien als onderdeel van de ‘deep state’ en dat zou de achterban van Trump extra motiveren om te gaan stemmen. Aan Rice kleeft de aanslag op het Amerikaanse consulaat in Benghazi in Libië in 2012. Dat zal tegen haar gebruikt worden. Denk jij daarom dat Rice afvalt?

Hoi Marco,

De trap na van Donald Trump aan burgerrechtenicoon en Congreslid John Lewis heb ik ook gezien. Zeer ongepast, zo niet onbeschoft. Als het andersom was geweest, dan had Trump moord en brand geschreeuwd. Lewis was zeer belangrijk in de strijd om gelijke rechten voor zwarte Amerikanen, een man die mede de geschiedenis van Amerika heeft vormgegeven. Dat de president – ongeacht of het een Republikein of Democraat is – daar geen oog voor heeft, is kwalijk. Overigens steunt Trump, dat mag ook worden gezegd, de petitie om de naam van de Edmund Pettus Bridge in Selma, Alabama te wijzigen in de John Lewis Bridge.

Om terug te komen op jouw vraag: het lijkt er inderdaad steeds somberder uit te zien voor Trump in aanloop naar november. De pandemie is niet onder controle, het aantal doden en besmettingen blijft oplopen. Toch een paar kanttekeningen. We zitten nog negentig dagen voor de verkiezingen. In 1988 ging Michael Dukakis met een flinke voorsprong richting de conventie, maar verloor. Biden moet nog steeds zijn ‘veepee’ bekendmaken. Als dat niet iemand uit de ‘geef-alles-lekker-gratis-weg-Sanders-hoek’ is, kan de linkervleugel zich flink gaan roeren. Over de eenheid binnen de Democratische partij ben ik nog niet zo gerust.

Bovendien zijn er nog drie debatten. Trump gaat die als underdog in en niet als favoriet. Bij die rol voelt hij zich lekker. Biden is geen sterke debater. Hij is oud en vertegenwoordigt het verleden van de Democratische partij. Hoewel hij in de peilingen slapend rijk wordt, komt hij amper uit zijn kelder in Delaware. Interviewverzoeken van Chris Wallace slaat Biden af. Hij kan in de debatten nog lelijk onderuit gaan. Vier jaar geleden stond Hillary Clinton er tien dagen voor verkiezingsdag goed voor. Het was kort nadat de ‘grab them by the pussy video’ van Trump naar buiten kwam. Daarna heropende FBI-directeur James Comey het onderzoek naar de e-mails van Clinton. We weten allemaal hoe het afliep.

Om nog maar te zwijgen over alle pogingen van de regering om cruciale stembureaus te sluiten, te bezuinigen op de US Postal Service en het stemmen per post in het verdachtenbankje te zetten. Kortom, ik houd een stevige slag om de arm en sluit niet uit dat Trump op een omstreden wijze een tweede termijn wint. Welk konijn kan de president volgens jou nog uit de hoge hoed toveren om de zaak in zijn voordeel te beslechten?

– – – –

Hoi Stan,

Als Joe Biden nu nog een keuze moet maken voor zijn running mate dan is dat betrekkelijk laat. Ik denk dat de keuze al is gemaakt en dat Biden met de linkervleugel van de partij praat om hen ervan te overtuigen dat Kamala Harris een goede keuze is. Ik acht het onwaarschijnlijk dat er nog grote twijfel is. We zitten ook vlak voor de Democratische conventie. Dat er nog druk gelobbyd wordt, snap ik wel, maar de keuze is denk ik al gemaakt.

President Trump gaf de overleden John Lewis, icoon van de burgerrechtenbeweging, ook nog even een trap na door te zeggen dat het een fout van Lewis was om niet naar zijn inauguratie te komen. Wat is er toch met deze president aan de hand? Denkt hij echt geen moment na over wat hij zegt?

Een artikel op de website van POLITICO geeft aan dat de tijd voor Donald Trump om het gat met Joe Biden te dichten langzaam op is. De campagne heeft geen richting meer en de regering heeft de pandemie, die inmiddels aan 160.000 mensen het leven heeft gekost, niet onder controle. En er is een incoherent federaal beleid en boodschap. Het ziet er voor Trump steeds somberder uit. Denk jij dat de situatie ook langzaam hopeloos wordt?

Ha Marco,

De Biden-campagne moet nooit instemmen met meer debatten dan drie. Ik snap best dat Donald Trump er meer wil. De president wil Biden rechtstreeks kunnen aanvallen met leugens, waartegen Biden zich dan moet verdedigen. Je zag het vier jaar terug ook in de debatten tussen Trump en Hillary Clinton. Trump had destijds niets te verliezen en kon lekker buiten de lijntjes kleuren. Zijn kiezers genoten ervan. Kijk eens: eindelijk een politicus die gewoon zegt wat hij denkt.

Biden gaat redelijk comfortabel aan kop. Hij is bovendien niet de sterkste debater, haalt woorden door elkaar en is relatief makkelijk uit zijn tent te lokken. Als Biden mijn advies zou vragen, zeg ik: doe het niet. Hou het bij drie debatten, laat je niet provoceren door de roep tot meer confrontaties met Trump. Daar heeft de president publicitair belang bij. Het is de laatste tientallen jaren ook vrij gebruikelijk drie debatten te houden. Volgens mij is het ook genoeg. De meningen zijn toch al in beton gegoten. De Trump-campagne hoopt op een game changer.

Eigenlijk zouden we deze week te horen krijgen wie de running mate wordt van Biden. Meerdere berichten verschijnen dat we er waarschijnlijk tot in de loop van volgende week op moeten wachten. Achter de schermen schijnt er een nogal forse lobby te zijn om Kamala Harris van het ticket te houden. Deels snap ik dat, want als Harris de rechterhand van Biden wordt, is de grote aanhang van Bernie Sanders en Elizabeth Warren ondervertegenwoordigd. Het verrast me wel dat de Biden-campagne zich zo laat afleiden door die lobby. De keuze had allang gemaakt moeten zijn.

Wat zeggen deze ontwikkelingen volgens jou? Moet Harris zich zorgen maken? Of is het slechts een storm in een glas water?

– – – –

Hoi Stan,

Dat het aanvaarden van de partijnominatie door Donald Trump een privémoment wordt waarbij geen pers aanwezig mag zijn, is vanuit Trumps standpunt begrijpelijk. Door de pers te weren kan het een eigen feestje worden en kan Trump het moment geheel naar zich toetrekken. Of het veel uitmaakt voor zijn herverkiezing weet ik niet. Het feit dat de conventie in Jacksonville niet doorgaat, is al een nederlaag voor Trump. Maar Amerika heeft grotere problemen. De conventies van zowel Republikeinen als Democraten worden overschaduwd door het coronavirus en de economische malaise. Als Trump daar niet snel verandering in brengt – begin september kunnen mensen in sommige staten al stemmen – dan ziet het er slecht voor hem uit.

De keuze voor vice-presidentskandidaat is nog nooit zo belangrijk geweest als nu. Joe Biden heeft al eerder aangegeven dat hij een overgangspresident wil zijn, een soort tussenpaus. De kans dat hij in 2024, mocht hij winnen, voor een tweede termijn gaat is klein en daarom is de keuze voor zijn running mate zo belangrijk. De Republikeinen kijken reikhalzend uit naar wie het wordt. Ga er maar vanuit dat de messen al geslepen zijn.

De Trump-campagne wil meer debatten tussen president Trump en Joe Biden dan de debatten die nu in september en oktober gepland staan. Men wil zo snel mogelijk starten, zodat ook kiezers in de staten waar early voting plaatsvindt de kans krijgen om op basis van een debat een keuze te maken, zo is het argument. Wat vind jij? Moet Biden akkoord gaan met meer debatten of zijn drie er genoeg?

Hoi Marco,

Door de naam van Karen Bass als potentiële running mate van Joe Biden kan nu wel een streep. Haar positieve uitlatingen over de Cubaanse leider Fidel Castro zouden als een boemerang terugkomen tijdens de campagne. Het is goed dat dit soort zaken vroegtijdig naar buiten komt. Ik kan me amper voorstellen dat de Biden-campagne haar nu nog serieus overweegt. De Democraten zetten zichzelf voor gek in Florida, al kun je ook redeneren dat die staat met de oplaaien van het coronavirus en de orkaan andere prioriteiten heeft.

Nog altijd ben ik heel benieuwd met wie Biden op de proppen komt. Kamala Harris lijkt de minst riskante keuze: ervaren, achtergrond als officier van justitie in Californië, zwarte vrouw, een stuk jonger dan Biden en komend uit een staat waar de Democraten haar Senaatszetel betrekkelijk eenvoudig kunnen heroveren. Toch wordt de keuze voor de ‘veepee’ één van de belangrijkste besluiten die Biden neemt. Wie het ook wordt, door de leeftijd van Biden komt ze onder een vergrootglas te liggen. Zijn running mate kan zomaar de 47ste president van Amerika worden. De kans dat Biden op zijn 82ste voor een tweede termijn gaat, lijkt mij vrij klein.

Er is ook nieuws uit het Republikeinse kamp. President Trump aanvaardt de partijnominatie in North Carolina, maar opmerkelijk genoeg mag daar geen pers bij aanwezig zijn. Er is wel een live stream, maar camera’s zijn niet toegestaan. Opmerkelijk voor een land dat persvrijheid hoog in het vaandel en de grondwet heeft staan. Wat zou hiervan volgens jou de achterliggende reden kunnen zijn? En gaat het Trump schaden in zijn kansen op een herverkiezing?

– – – –

Hoi Stan,

De naam Kennedy spreekt altijd tot de verbeelding. En het is goed mogelijk dat als Kennedy de zetel in de Senaat wint, dit kan zorgen voor een nieuwe opleving van de Kennedy-naam in de Amerikaanse politiek. De race in Massachusetts laat zien dat een jonge politicus het kan en wil opnemen tegen een oudgediende. We zien het veel binnen de Democratische partij, met als bekendste voorbeeld Alexandria Ocasio-Cortez die een Democraat in New York versloeg die al decennia in het Huis van Afgevaardigden zat. En zo zien we meer jonge Democratische politici die verandering willen en het opnemen tegen politici die al lang op het pluche zitten.

Dat Donald Trump alles zal doen om de verkiezingen op 3 november te frustreren, is wel duidelijk. Hij voorspelde dat het een ramp wordt en dat de uitslag wel eens weken of maanden op zich kan laten wachten. Dit kan voor zeer grote problemen zorgen. En toch kijkt de rest van de wereld altijd met ontzag naar Amerika. Een land dat pretendeert de grootste democratie op aarde te zijn, moet zich schamen. De kans op chaos op de verkiezingsdag is groot en dat is in het voordeel van Trump.

Er is in aanloop naar de bekendmaking van de running mate van Joe Biden wellicht toch nog een kink in de kabel. Die is er als Biden kiest voor Karen Bass. Bass heeft zich namelijk in het verleden positief uitgelaten over de Cubaanse leider Fidel Castro en bezocht veelvuldig Cuba. Denk jij dat dit een probleem kan worden als Brass het wordt, zeker in een swing state als Florida waar veel Cubaanse vluchtelingen wonen?

Ha Marco,

Een logistieke nachtmerrie op verkiezingsdag kan het zomaar worden. President Trump doet er in elk geval alles aan. Zo stelde hij het budget voor de US Postal Service naar beneden bij. Daardoor wordt onder meer overwerk niet meer vergoed. Het directe gevolg daarvan kan zijn dat stembiljetten niet tijdig binnen zijn om te worden geteld. Dat is precies wat de president beoogt, want hij weet: als iedereen per post zou mogen stemmen, verlies ik. Alles is in deze maanden politiek en ik denk dat we pas het topje van de ijsberg hebben gezien.

Als je het dus hebt over stemrecht kon de oproep van de drie voormalige presidenten tijdens de uitvaart van John Lewis geen moment te vroeg komen. Het is onvoorstelbaar dat het er zo aan toegaat in de grootste democratie op aarde. Amerika zou daarin een leidend voorbeeld moeten zijn. Het was daarom ook het toppunt van arrogantie dat het Witte Huis kritiek had op het idee van Hong Kong om de verkiezingen uit te stellen, nota bene daags nadat Trump op Twitter had gesuggereerd hetzelfde in Amerika te doen. De president weet dat zijn kansen slinken en doet er nu alles aan het verkiezingsproces te frustreren.

In Massachusetts is er ondertussen een interessante strijd gaande. Joe Kennedy, de kleinzoon van Robert F. Kennedy, daagt partijgenoot Ed Markey uit voor een Senaatszetel. Markey is zeer ervaren en loopt lang mee, Kennedy is duidelijk de new kid on the block, maar heeft een wereldberoemde achternaam. De strijd in de voorverkiezingen gaat tussen beide Democraten en wordt landelijk nauw in de gaten gehouden. Hoewel er geen betrouwbare peilingen zijn, schijnt het nek aan nek te gaan tussen de twee.

Kennedy, die in Massachusetts stad en staat afreist om campagne te voeren, is nu boos op de krant The Boston Globe, omdat ze zo vroeg in het proces hun steun hebben uitgesproken voor Markey. De laatste keer dat The Boston Globe een politicus steunde die geen Kennedy heet, dateert van meer dan zestig jaar geleden. Hoe kijk jij naar deze race en denk jij dat een zege van Kennedy kan leiden tot een nieuwe opleving van de Kennedy-naam in de Amerikaanse politiek?

– – – –

Hoi Stan,

De drie voormalige presidenten, Bill Clinton, George W. Bush en Barack Obama, hebben laten zien, ondanks dat ze van verschillende politieke pluimage zijn, over partijlijnen heen kunnen kijken en het eens zijn dat elke stem moet tellen. Dat dit nu niet zo is, komt doordat het huidige politieke systeem eigenlijk failliet is en eigenlijk verandert moet worden. Maar dat is een andere discussie. De toespraak van Obama was indrukwekkend, hij kreeg veelvuldig applaus en sprak volledig in lijn met waar John Lewis zijn hele (politieke) leven voor heeft gevochten: eerlijke verkiezingen waarbij iedereen de kans moet hebben om te stemmen.

En dat op de dag dat Trump de legitimiteit van de verkiezingen ter discussie stelde. De woorden van de voormalige presidenten zijn belangrijk, maar veel invloed zullen ze niet hebben. Dat de drie ex-presidenten het zo voor het stemrecht opnemen, is omdat dat zij alle drie zien hoe Trump de democratie uitholt en alles in het werk stelt om te zorgen dat mensen die overwegend Democratisch stemmen het lastig wordt gemaakt. Dat baart hen zorgen en dat is waarom ze er over spraken.

Trump lijkt zich niet zo te bekommeren over het feit dat mensen hun baan kwijt zijn en de huur niet meer kunnen betalen. Dat partijen niet over hun eigen schaduw kunnen stappen om de gewone Amerikaan te helpen en enig perspectief bieden, is tekenend voor het politieke klimaat in Amerika. Het land  glijdt langzaam af naar een chaotische natie door een falend federaal beleid.

De verkiezingen kunnen wel eens een nachtmerrie worden. En dan vooral een een logistieke nachtmerrie. Veel mensen zullen per post willen stemmen, omdat ze niet in de rij bij een stembureau willen staan vanwege de kans op een coronabesmetting. Veel stembiljetten worden wellicht niet op tijd terug gestuurd. Daarnaast zitten vooral oudere mensen als vrijwilliger bij een stembureau, maar door het coronavirus blijven deze mensen nu liever thuis. Wat denk jij? Wordt het een logistieke nachtmerrie?

Hoi Marco,

Scholen moet alleen de deuren openen als het verantwoord is, ook in Amerika. Ik kan me voorstellen dat zo’n besluit simpeler is te nemen in een plaatsje met 20.000 inwoners in Wyoming dan in een miljoenenstad als Los Angeles. Kortom, er is maatwerk vereist. Gouverneurs moeten in samenwerking met burgemeesters die afweging maken, maar het zou mooi zijn als er op federaal niveau enige aansturing is. Dan weten de mensen in het land waar ze aan toe zijn, maar ik vrees dat dit in een verkiezingsjaar te veel is gevraagd.

Zorgwekkender is de economische situatie. Het tweede kwartaal was zo slecht dat de Amerikaanse economie in 2020 nog harder lijkt de krimpen dan in 1932, toen het land aan de vooravond stond van de Grote Depressie. Dat gaat niet alleen Amerika aan, maar de hele wereld. Er is buiten partijlijnen om forse actie nodig om de economie na de coronacrisis aan de praat te krijgen. Winkels gaan failliet, mensen verliezen hun baan en zorgverzekering en in diverse gevallen ook nog eens hun huis. Republikeinen kunnen het onderling niet eens worden over een nieuwe, financiële deal.

Donderdag was de uitvaart van burgerrechtenicoon John Lewis in Atlanta. Drie voormalige presidenten met verschillende politieke achtergronden waren aanwezig: Barack Obama, George W. Bush en Bill Clinton. Vooral de speech van Obama maakte indruk en is het terugkijken waard. De drie oud-presidenten pleitten tijdens hun toespraak allemaal voor het belang van eerlijk stemrecht, Obama viel daarbij zijn opvolger aan zonder diens naam te noemen. Donald Trump ontbrak bij de memorialdienst. In hoeverre vind jij het tekenend dat drie ex-presidenten het zo opnemen voor het stemrecht? En welke invloed hebben hun woorden op weg naar november?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump is meester in het verzinnen van afleidingsmanoeuvres om zo de aandacht op iets anders te richten. Trump probeert slecht nieuws altijd te pareren met iets anders onzinnigs, zodat de media het daar over hebben en niet over het nieuws waar het over zou moeten gaan. Het gaat dus niet over de dramatische economische situatie, maar of over het feit dat Trump de verkiezingen wil uitstellen. Trump komt nu toe met alles weg en dat zal nu ook wel weer gebeuren.

Maar feit is dat het coronavirus blijft en de dramatische economische cijfers en werkloosheid blijven en niet zo maar verdwijnen. Hoe slechter het gaat des te meer kiezers gaan zich afvragen of de president wel een tweede termijn moet krijgen om de gigantische problemen op te lossen. Of dat  het tijd is voor iemand anders in het Witte Huis. Ik verwacht nog wel meer bizarre tweets en uitspraken. Als je roept dat je de verkiezingen wil uitstellen laat dat wat mij betreft zien hoe wanhopig Trump is.

En dan is er een fel debat over het feit of de scholen in de herfst wel open moeten gaan. De kans dat er besmettingen ontstaan onder leerlingen en docenten is groot. Trump wil dat de scholen open gaan, maar gouverneurs en experts betwijfelen of dit verstandig is. Trump geeft nu toe dat hij de veiligheid van leerlingen niet kan garanderen en hij beweerde ook dat kinderen immuun zijn voor het virus wat onjuist is. Wat vind jij? Moeten de scholen open gaan?

Ha Marco,

Natuurlijk kan Donald Trump het bijltje er alsnog bij neergooien, maar die kans acht ik vrij onwaarschijnlijk. Het zou een te grote inbreuk zijn op het ego van Trump, die geniet van de aandacht en graag een tweede termijn wil winnen. Maar goed, we zitten nog dik negentig dagen voor de verkiezingen en in het huidige politieke klimaat in Amerika valt niets uit te sluiten. Misschien dat Trump tot inzichten komt als vooraanstaande Republikeinen zich van hem afkeren, maar ik betwijfel of dat gebeurt.

Veel kwalijker is zijn opzichte aanval op stemmen per post. Trump roept al maanden dat het zorgt voor enorme stemfraude, terwijl daar slechts nauwelijks noemenswaardig bewijs voor is. Het is de zoveelste aanval op het stemproces in de Verenigde Staten. In dezelfde tweet vroeg de president zich zelfs hardop af om de verkiezingen uit te stellen. Ik snap best dat hij dat graag wil, want hij staat er slecht voor. Maar Trump heeft helemaal niet de macht om verkiezingen uit te stellen. Dat besluit ligt bij het Congres, waar beide huizen in meerderheid voor die beslissing moeten stemmen. Aangezien de Republikeinen de meerderheid hebben in de Senaat is die kans nihil. En vooraanstaande Republikeinen in de Senaat willen er niet aan meewerken.

Trumps oproep is een handige afleidingsmanoeuvre. De president tweette zijn oproep gisteren een kwartier nadat het nieuws naar buiten kwam dat Amerika het slechtste economische kwartaal ‘on record’ achter de rug heeft. De economie zit in een neerwaartse spiraal, de werkloosheid loopt hard op en het aantal coronadoden is de grens van 150.000 gepasseerd. Niet zo vreemd dus dat Trump de aandacht probeert af te leiden. Naar mijn idee is deze strategie op zijn retour. Ben jij het daarmee eens? Of verwacht jij dat Trump ook hiermee wegkomt?

– – – –

Hoi Stan,

Of Joe Biden zich bewust in de kaart liet kijken of niet, weet ik niet zeker. Het kan inderdaad een goede mediastrategie zijn om de aandacht af te leiden of om de naam van Kamala Harris al bewust te lekken. Maar het zou me niet verbazen als er toch nog een enorme verrassing uit de hoge hoed komt. Ik ben het met je eens dat de keuze al lang is gemaakt. De puntjes worden nu op de i gezet en het juiste (media)moment wordt gekozen om de running mate te presenteren.

De kans dat de Republikeinen ook zetels in het Huis van Afgevaardigden verliezen, is zeker aanwezig. Als ze er nog meer verliezen dan in 2018 is de schade nog groter. Als de Republikeinen de meerderheid in de Senaat verliezen en ook nog een aantal in het Huis van Afgevaardigden, dan is de chaos compleet en dan weten de Republikeinen ook waar dat aan ligt. Ze hebben de afgelopen vier jaar blind achter Donald Trump aangelopen en de kiezer kan dat op 3 november afstraffen.

Een interessant artikel op de website van POLITICO over de vraag of Donald Trump alsnog kan besluiten niet mee te doen aan de verkiezingen. Lyndon B. Johnson besloot in 1968 op het laatste moment niet me te doen tot verbazing van vriend en vijand. Het land was hevig verdeeld over de Vietnam oorlog en Johnson hield de eer aan zichzelf. Denk jij  dat er alsnog een mogelijkheid is dat Trump het bijltje erbij neergooit nu het er steeds slechter voor hem uitziet?

Hoi Marco,

Uit het gelekte briefje van Joe Biden kunnen we inderdaad concluderen dat hij vertrouwen heeft in Kamala Harris als mogelijke running mate. Vergis je alleen niet: het kan ook een slimme mediastrategie zijn om de aandacht af te leiden. De Biden-campagne weet heus wel dat er fotografen zijn die zulke briefjes snel vastleggen als ze er de kans voor krijgen. Ook de voormalige vicepresident is daar ervaren genoeg voor. Mocht hij voor Harris kiezen, blijft hij grotendeels lastige vragen voor door nu de angel uit de discussie te halen.

Biden zei tijdens diezelfde persconferentie dat hij zijn running mate in de eerste week van augustus bekend wil maken. Ik kan me amper voorstellen dat hij zijn keuze nog niet heeft gemaakt. Volgens mij is het nu vooral een kwestie dat de running mate nog eens extra wordt doorgelicht en dat er inhoudelijk wordt gesproken over het pakket dat de ‘veepee’ krijgt. De tijd dat de vicepresident in feite vier of acht jaar zat te wachten tot het moment dat er iets met de president zou gebeuren, is voorbij.

Republikeinen zijn ondertussen niet alleen bevreesd voor hun meerderheid in de Senaat, ook in het Huis van Afgevaardigden vrezen ze schade op te lopen. De Democraten hebben daar al de meerderheid, maar Republikeinen vermoeden dat ze er in november nog meer zetels kwijtraken. President Trump kan in zijn mogelijke val zomaar een paar partijgenoten meesleuren. Hoe geloofwaardig acht jij de kans dat de Republikeinen ook in het Huis zetels kwijtraken?

– – – –

Hoi Stan,

Het is niet verrassend dat president Donald Trump niet de laatste eer aan John Lewis komt bewijzen. Trump had al moeite om de vlag halfstok te laten wapperen en was er slechts één tweet over het overlijden van dit icoon van de burgerrechtenbeweging en Amerikaanse held. Het laat wederom zien dat Trump geen compassie heeft en zijn eigen ego niet opzij kan zetten. Bij het overlijden van John McCain weigerde Trump in eerste instantie de vlag halfstok te hijsen, omdat McCain en hij het vaak met elkaar oneens waren.

Maar ik denk dat Lewis dankbaar mag zijn dat Trump uiteindelijk niet naar het Capitool komt. Trump zou waarschijnlijk alle aandacht opeisen en waarschijnlijk weer ongepaste uitspraken doen. Het heeft geen invloed op de uitkomst van de verkiezingen, alleen laat het wel zien dat Trump vooral het ‘witte’ Amerika vertegenwoordigt. De zwarte bevolking hoeft weinig van hem te verwachten, ondanks dat Trump zegt dat hij meer voor de zwarte bevolking heeft gedaan dan elke andere Amerikaanse president. Dat klopt natuurlijk niet. President Lyndon B. Johnson tekende de Civil Rights Act en de Voting Rights Act. Dit waren twee mijlpalen in de Amerikaans geschiedenis voor de zwarte gemeenschap.

En toen was daar een opmerkelijke foto tijdens een campagnebijeenkomst die Joe Biden hield. Op een papiertje stond een aantal aantekeningen en daar stonden ook een paar woorden onder de naam Kamala Harris. “Do not hold grudges.” “Campaigned with me & Jill.” “Talented.” “Great help to campaign.” “Great respect for her”, waren de aantekeningen die Biden maakte over Harris. Kunnen we hier uit opmaken dat Kamala Harris uiteindelijk genoeg vertrouwen heeft bij Biden om zijn zijn running mate te worden?

Ha Marco,

Als de Republikeinen niet instemmen met handhaving van de werkloosheidsuitkering van 600 dollar geven ze de Democraten een geweldig wapen in de laatste drie maanden voor de verkiezingen. Ik zie de televisiespotjes al voor me: ‘Eerst lieten de Republikeinen u stikken tijdens de coronacrisis, nu willen ze uw uitkering nog eens fors verlagen. Het is tijd voor echte verandering in Washington D.C’. Het lijkt wel of de partij is verleerd te regeren. Zelfs de tijd van Compassionate Conservatism, de slogan waarmee George W. Bush twintig jaar geleden president werd, lijkt voorbij in de GOP.

Ik denk dat ze er vooral mee in hun eigen vingers snijden. Veel boze kiezers stemden vier jaar geleden op Donald Trump. Hij moest het moeras in D.C. maar eens gaan dempen. Die kiezers zijn niet alleen maar rijke Republikeinen, maar juist ook de hardwerkende ondernemers in de plattelandsstaten. Het is nauwelijks te bevatten dat zij blij zijn als ze horen dat Republikeinen ook nog eens willen korten op hun werkloosheidsuitkering. Dit debat tussen beide partijen kan wel eens weken in beslag nemen en lijkt me geen reclame in verkiezingstijd.

Deze week lag de overleden burgerrechtenactivist John Lewis opgebaard in het Capitool van Washington D.C. Joe Biden en zijn vrouw Jill gingen er naartoe om hun medeleven te betuigen en afscheid te nemen van dit icoon in de Amerikaanse geschiedenis. President Trump weigerde en was vrij bot toen een journalist hem vroeg of hij ook zou gaan. Zijn afgemeten antwoord ‘No, I won’t go’, was duidelijk. Denk jij dat zo’n besluit nog van invloed is op de uitkomst van de verkiezingen in november?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump kon vier jaar geleden de conservatief-christelijke kiezers aan zich binden, doordat hij koos voor Mike Pence als vice-president. De conservatief-christelijke kiezers zagen in Pence een baken van rust naast een goddeloze Trump. En toen tijdens de campagne de conservatieve rechter Antonin Scalia overleed, was dat een extra reden om op Trump te stemmen. Dat het Hooggerechtshof met de twee rechters die door Trump zijn benoemd een aantal uitspraken heeft gedaan waar de conservatief-christelijke kiezers niet blij mee zijn (LGBTQ-rechten en abortuswet Louisiana) zorgt er waarschijnlijk voor dat ze nog gemotiveerder zijn om op Trump te stemmen, zodat Trump weer een conservatieve rechter kan benoemen.

Dat er wordt getwijfeld aan de betrouwbaarheid Kamala Harris vind ik opmerkelijk. Ik denk dat Kamala Harris wel betrouwbaar is en Joe Biden goed kan aanvullen. Maar een vice-president moet ook tegengas kunnen geven. Dat deed Biden ook bij Barack Obama. Misschien is het campagneteam van gedachte veranderd, maar dan is dat wel betrekkelijk laat. Is men er misschien bang voor dat Harris Biden gaat overschaduwen? Zouden ze bang zijn voor een Sarah Palin-effect? Het zou me dan niet verbazen als Biden toch met een andere verrassende kandidaat komt. Susan Rice lijkt overigens de voornaamste rivaal van Kamala Harris. Als Harris het niet wordt, lijkt me de post als minister van Justitie een logische stap voor haar.

Een meerderheid van de kiezers vindt dat de werkloosheidsuitkering van 600 dollar verlengd moet worden. In het economische steunpakket dat de Republikeinen hebben gepresenteerd, wordt de werkloosheidsuitkering verlaagt naar 200 dollar of zelfs geschrapt. Aangezien steeds meer Amerikanen afhankelijk zijn van de voedselbank of de huur of hypotheek niet meer kunnen betalen, laat het zien dat de Republikeinen nog steeds denken in oude patronen zelfs in de grootste crisis sinds de Grote Depressie van de jaren ’30. Republikeinen zien niet dat de tijden zijn veranderd Wat vind jij? Moet de werkloosheidsuitkering verlengd worden? De gevolgen zijn misschien niet te overzien.

Hoi Marco,

Vooral conservatief-christelijk Amerika zal de woorden van Donald Trump over het Hooggerechtshof serieus nemen. Kijk maar eens wat er vier jaar geleden gebeurde. Rechter Antonin Scalia overleed onverwachts. Toenmalig president Barack Obama droeg – zoals dat van een zittende president wordt gevraagd – in Merrick Garland een nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof voor, maar Mitch McConnell, de leider van de Republikeinen in de Senaat, weigerde hem een hoorzitting te geven.

Op die manier stal Moscow Mitch een belangrijke positie in het Hooggerechtshof, omdat Trump won en de president zodoende een rechter kon voordragen. Stel dat Ruth Bader Ginsburg tussen nu en verkiezingsdag overlijdt, dan kunnen de verkiezingen nog een heel nieuwe dynamiek krijgen. Veel christelijk-conservatieven togen vier jaar geleden naar de stembus om Trump te laten winnen en dus nieuwe rechters uit te laten zoeken. Dus de toekomst van het Hooggerechtshof staat zeker op de politieke agenda.

Het moment dat Joe Biden zijn running mate kiest, komt dichterbij. Het gezelschapsspel in de media is in volle gang. Gisteren werd er al openlijk getwijfeld over de betrouwbaarheid van Kamala Harris. Dat is opmerkelijk, zo kort voor de bekendmaking. De senator van Californië staat weliswaar op pole position, maar het verrast me dat de twijfels over haar uitgerekend nu naar buiten komen. Misschien een bewuste mediastrategie om haar te kunnen lozen? Biden zoekt een vriend en vertrouweling, zoals hij dat was voor Obama.

Het lijstje schijnt steeds korter te worden. Karen Brass en Susan Rice worden nadrukkelijker genoemd, Elizabeth Warren zou de linkervleugel van de partij kunnen vertegenwoordigen om zo de Sanders-stemmers naar het Biden-kamp te krijgen. Door het rookgordijn is het amper waar te nemen wie het uiteindelijk wordt. Denk jij dat de Biden-campagne van Harris af wil?

– – – –

Hoi Stan,

Dat het land het niet eens kan worden over een economisch steunpakket laat zien hoe Amerika aan het afglijden is. Neem Nederland, waar het kabinet miljarden uittrok om ondernemers en bedrijven te steunen. Dat zorgt voor een oplopende staatsschuld met miljarden, maar iedereen was het er over eens dat dit een goede beslissing was. Dat een land als Amerika niet zo ruimhartig is, is een schande.

De voorspelling van FiveThirtyEight heb ik ook gelezen, maar ik denk dat dit toch wishful thinking is. Nate Silver en zijn medewerkers hebben een grote staat van dienst, maar ik zie het niet gebeuren dat de Democraten 13 zetels halen (ze hebben er nu 47). De kans dat de ze de meerderheid halen, wordt wel steeds groter, zeker nu Donald Trump er maar niet in slaagt om de daling in de peiling te stoppen. De kans dat hij veel Republikeinen meesleept in zijn val is reëel. Zestig zetels is te veel, maar een krappe meerderheid is realistischer.

Daarnaast probeert Donald Trump zijn achterban ook te motiveren door te zeggen dat hij nog meer conservatieve rechters voor het Hooggerechtshof wil benoemen. Bij Ruth Bader Ginsburg is de kanker teruggekomen en de kans dat ze zal aftreden als Joe Biden wordt gekozen is groot. Ook de conservatieve rechter Clarence Thomas denkt er aan om te stoppen. Denk jij dat Trumps opmerking over meer conservatieve rechters voor het Hooggerechtshof zijn achterban zal motiveren om te gaan stemmen?

Hallo Marco,

Voor het land is het te hopen dat Democraten, Republikeinen en het Witte Huis een akkoord bereiken over een nieuw steunpakket. Inmiddels is één op de tien Amerikanen niet meer in staat voedsel te kopen. Voor een natie dat zich het rijkste ter wereld mag noemen, is dat een regelrechte aanfluiting. Dat de Republikeinse senatoren er op dit moment niet uitkomen met het Witte Huis geeft aan dat het blinde vertrouwen in de president bij die senatoren ontbreekt. Er is veel geld nodig om het land uit de stront te halen en Republikeinse senatoren staan doorgaans niet bekend als vrijpostig.

Het klopt dat er de laatste weken wel vaker nieuwe namen opduiken als mogelijke running mate van Joe Biden. Ik sluit de mogelijkheid niet uit dat er ook namen worden genoemd om een rookgordijn op te trekken. De media houden zich bezig met het gezelschapsspel wie de running mate van Biden wordt. Ze willen allemaal de primeur. Begrijpelijk, maar de keuze voor Bidens running mate is één van zijn meest cruciale besluiten. Zij moet in staat zijn het stokje van Biden over te nemen, mocht hij omvallen. Bij zijn inauguratie is hij 78 (!) jaar. Daarmee zou hij de oudste president ooit worden.

Volgens deze voorspelling van het gezaghebbende FiveThirtyEight kunnen de Democraten in november niet alleen de meerderheid veroveren in de Senaat, ze kunnen er ook meteen zestig zetels halen. Waarom is dat belangrijk? In dat laatste geval staan de Republikeinen machteloos om wetgeving te traineren, saboteren of te vertragen, de truc die ze veelal gebruikten toen Bill Clinton en Barack Obama in het Witte Huis zetelden. Het is een gewaagde voorspelling en er zitten nogal wat haken en ogen aan. Wat denk jij?

– – – –

Hoi Stan,

Val Demings, Stacey Abrams en Keisha Lance Bottoms. Er zijn de afgelopen tijd veel namen voorbijgekomen die allemaal op het lijstje van Joe Biden zouden staan. Ook werden Elizabeth Warren en Tammy Duckworth genoemd. Kortom, elke week dook er wel weer een nieuwe naam op die door het campagneteam van Biden werd doorgelicht. Het laat zien dat de Democratische partij dus genoeg gekwalificeerde vrouwen heeft.

Karen Bass is is de zoveelste in de rij. Ze is lid van de Black Caucus in het Huis van Afgevaardigden, maar met haar 66 jaar naar mijn mening iets te oud. Ze heeft weinig naamsbekendheid. Maar wat voor haar pleit, is dat ze een echte bruggenbouwer is. Dat is Kamala Harris, die ik nog steeds de meeste kans geef, niet echt. Daarnaast is Harris wel een stuk jonger en ik denk dat zij beter gekwalificeerd is om het stokje meteen van Biden over te nemen, mocht hem iets overkomen.

Het is nog 100 dagen tot aan de verkiezingen, maar vergis je niet. Over zes weken gaan in veel staten al de stembureaus open. Veel kiezers kunnen dan al hun stem uitbrengen. Veel staten hanteren het early voting systeem. Dus het feit dat Donald Trump en Joe Biden nog 100 dagen hebben om de kiezers te overtuigen om op hen te stemmen is een misvatting. Veel kiezers maken tussen nu en de komende zes tot acht weken hun keuze. Het is zaak voor Donald Trump dat hij met en winnende strategie komt in de komende zes weken. Tot nu toe ligt hij in cruciale swing states achter op Biden en hebben steeds minder kiezers vertrouwen dat hij de coronacrisis kan oplossen.

Het Congres werkt op dit moment aan een nieuw steunpakket om de Amerikaanse burger door de crisis heen te helpen. Het huidige pakket eindigt binnenkort. Maar Republikeinen zijn intern verdeeld hoe het nieuwe steunpakket er uit moet zien. En Democraten hebben zo hun eigen wensen voor een nieuw steunpakket. Denk jij dat de Democraten en Republikeinen eruit gaan komen?

Hoi Marco,

Om het tij te keren en te voorkomen dat radicaal-rechtse figuren de wapens oppakken als Donald Trump verliest in november is er één optie: een gigantische Democratische overwinning op alle niveaus. Witte Huis, Huis van Afgevaardigden, Senaat, statelijk, lokaal en met gouverneurschappen. Dat is waarschijnlijk de enige boodschap waarnaar wordt geluisterd, al houd ik mijn hart vast. Ik vrees dat we de komende maanden de donkerste kant van Amerika krijgen te zien en daar verheug ik me bepaald niet op.

Het artikel dat Trump in de voorsteden rap aan populariteit verliest, heb ik ook gelezen. Dat is een groot probleem voor de president. Ik vraag me af of dat in ruim drie maanden nog is om te draaien. Dan moet op korte termijn de coronacrisis voorbij zijn en voor verkiezingsdag de economie op volle toeren draaien. Dat scenario is vrij onwaarschijnlijk, zeker omdat er in de Verenigde Staten op te veel plekken brandhaarden zijn. Kiezers verliezen vertrouwen in de federale overheid; allerlei onderzoeken laten dat zien. Trump weet dat ook en heeft tot 3 november nog veel werk te verzetten.

In de zoektocht naar een running mate schijnt Karen Bass plotseling ook kanshebber te zijn om de rechterhand van Joe Biden te worden. Bass is Congreslid in Californië, komt uit Los Angeles, is 66 jaar en schijnt de tegenpool van Kamala Harris te zijn. Door haar betrekkelijk lage naamsbekendheid en leeftijd geef ik haar niet zo veel kans, maar het is wel opmerkelijk dat haar naam zo kort voor de keuze van Biden ineens opduikt. Is dat een afleidingsmanoeuvre vanuit het kamp-Biden of denk jij dat Bass een serieuze kans maakt?

– – – –

Hoi Stan,

Ik verwacht niet dat Donald Trump zich neerlegt bij een verlies. Verlies komt niet in zijn woordenboek voor. Ik verwacht dan ook dat hij alles zal doen om te zorgen dat stemmen per post zo min mogelijk gebeurt. Hij zal angst onder zijn kiezers aanwakkeren om en ze op alle mogelijke manieren zal aansporen om te gaan stemmen. De kans dat er chaos na de verkiezingsdag losbreekt, is niet  onwaarschijnlijk. De fanatieke achterban zal waarschijnlijk niet eenvoudig accepteren dat hun kandidaat verliest. Zeker als Trump zelf weigert op te stappen, vrees ik dat het land in een politieke crisis terechtkomt en er nog meer chaos ontstaat.

Amerika glijdt langzaam af naar een autocratie. President Trump gedraagt zich steeds meer als een koning en doet wat hij wil, zonder dat er controle op hem is. Als hij wordt herkozen, vrees ik dat dit nog veel erger wordt. Operatie Legend, waarbij hij politiemachten naar steden als Portland en Chicago stuurt om daar de misdaad aan te pakken, is het zoveelste voorbeeld dat Trump zijn macht op het land probeert te vergroten. Dat je het leger tegen je eigen bevolking inzet is ongekend.

Ondanks dat Trump een andere toon aanslaat en nu zijn strategie ten aanzien van het coronavirus lijkt aan te passen, kan het wel eens te laat zijn. In de voorsteden, waar veel kiezers in 2016 op hem stemden, verliest Trump nu veel steun. En als Trump deze groep kiezers niet weet te behouden, vergroot dat de kans dat hij in november verliest. Republikeinen zijn nerveus. Het ziet er allemaal niet meer zo goed uit. Het is nog 100 dagen tot aan de verkiezingen. Het zou mij niet verbazen als er soort een revolutie komt als Trump het Witte Huis moet verlaten. Het is niet ondenkbaar dat radicale rechtse groepen de wapens opnemen. Er is nu een klimaat ontstaan waarin dat mogelijk is. Denk jij dat er nog genoeg tijd is om het tij te keren?

Hoi Marco,

Het kan bijna niet anders dan dat Donald Trump zich realiseert dat de coronacrisis niet miraculeus verdwijnt, zoals hij eerder beweerde. De president beseft dat er serieuze maatregelen voor nodig zijn om de curve de goede kant op te krijgen. Het is de enige manier om zijn presidentschap in aanloop naar de verkiezingen nog enige kleur te geven. Er valt op dit moment niets – maar dan ook echt helemaal niets – positiefs over Amerika te zeggen. Die constatering is al wrang genoeg, maar ik denk dat Trump zich na bijna een half jaar de ernst van de situatie realiseert.

De president leest ook kranten en kijkt televisie. Hij en zijn team zien en horen dat een fors deel van de Amerikaanse bevolking ontevreden is over zijn aanpak van de coronacrisis. Dus zullen ze er de komende periode alles aan willen en moeten doen om dat beeld te draaien. Dus propageert Trump nu de mondkapjes en stuurt hij federale troepen naar steden en staten die worden geleid door Democraten. Zo kan hij de law-and-order-president spelen die in tijden van crisis de binnensteden veilig houdt (ondanks dat er op enkele incidenten na betrekkelijk weinig veilig valt te houden).

Meer zorgen zijn er over verkiezingsdag, dinsdag 3 november. Trump is al maanden bezig om het stemmen per post verdacht te maken, zodat hij dat na de verloren verkiezing kan gebruiken als excuus. Ondertussen zijn er juist steeds meer staten – ook Republikeinse – die de mogelijkheid tot stemmen per post uitbreiden. Ik vrees voor gesloten stemlokalen in gebieden die doorgaans Democratisch stemmen, bewuste misinformatie of de mogelijkheid dat Trump zich vlak voor de verkiezingen in een gekke oorlog stort en zo het land achter zich probeert te krijgen. De president zei afgelopen weekend niet onomwonden dat hij zich neerlegt bij een slechte uitslag voor hem.

Het geeft nog maar eens aan hoe belangrijk deze verkiezingen worden voor de toekomst van Amerika. Twintig jaar geleden zagen we de strijd tussen George W. Bush en Al Gore. Pas na tussenkomst van het Hooggerechtshof – en het grootse gebaar van Gore door zich gewonnen te geven in Florida – was het na weken pas duidelijk wie de winnaar was. Het enige dat dit scenario kan voorkomen, is een gigantische Democratische zegetocht. Vrees jij bij de verkiezingen ook voor een chaos of verwacht jij dat het allemaal wel losloopt?

– – – –

Hoi Stan,

We spraken al eerder over het feit dat veel Democratische kiezers niet enthousiast zijn over Joe Biden als kandidaat. En dat geldt waarschijnlijk nog meer voor jonge kiezers en aanhangers van Bernie Sanders. Als al die mensen gaan stemmen, dan stemmen ze niet zozeer op Biden, maar omdat ze van Donald Trump af willen. Het interessant om te zien. Misschien is Biden niet de ideale kandidaat en ben je het niet helemaal eens met al zijn plannen, maar toch stem je op Biden, omdat je van de huidige president en chaos af wilt.

Joe Biden heeft, zoals lees ik, vier Afro-Amerikaanse vrouwen op zijn shortlist staan. Dat is een goed teken en ik ga er nog steeds vanuit dat Kamala Harris de meeste kans maakt om de running mate te worden. Als Biden verstandig is, neemt hij het onderzoek onder de millennials en generatie Z mee. Als deze kiezers op 3 november gaan stemmen, dan kan dat wel eens de beslissende doorslag geven.

President Donald Trump is ondertussen in zo beetje alles 180 graden aan het draaien. Ook zijn toon is anders. Hij promoot nu actief het dragen van een mondkapje en nu last hij ook de Republikeinse conventie in Jacksonville, Florida af omdat de staat kampt veel coronabesmettingen. Trump zet zo ook de Republikeinse gouverneur Ron DeSantis in zijn hemd. Trump verplaatste eerst juist de conventie voor een groot gedeelte van North Carolina naar Jacksonville. De gouverneur van North Carolina stelde strenge eisen in verband met het coronavirus. In Jacksonville zou Trump onder het gejuich van zijn aanhang op het schild worden gehesen. Maar de president doet dit nu niet. Kiest hij er dan nu toch voor om het goede voorbeeld te geven? Wat denk jij wat voor strategie hier achter zit? Of is het een impulsieve actie of de zoveelste afleidingsmanoeuvre?

Ha Marco,

De spierballentaal van Donald Trump – waarin hij dus ook dreigt federale troepen naar New York en Chicago te sturen – zal goed vallen bij zijn trouwe achterban. Kijk eens, eindelijk een president die ‘law and order’ propageert en het land veilig houdt. Zijn trouwe kiezers zijn in november extra gemotiveerd om te gaan stemmen. Het geeft ook de beperkte blik aan die de Trump-campagne heeft: ze willen met dezelfde kiezers het kunststukje herhalen van vier jaar geleden. Die tactiek is – we bespraken het al eerder – bijzonder riskant.

Ik denk ook dat Trump deze spierballentaal en de inzet van de politiemacht de zaak wil afleiden van de werkelijke problemen in Amerika: de coronacrisis en de dalende trend van de economie. In zo’n situatie probeer ik me te verplaatsen in gematigde Republikeinen en onafhankelijke kiezers, groepen die Trump nodig heeft om een tweede termijn te winnen. Want met de anarchie in de binnensteden valt het allemaal wel mee, corona is er voorlopig nog. Het is nauwelijks voor te stellen dat gematigde Republikeinen en onafhankelijke kiezers warmlopen voor de aanpak van Trump, die vooral voor sorteert op chaos, want daar heeft hij belang bij. Als gematigde Republikeinen thuisblijven in november en onafhankelijke kiezers voor Biden gaan, is Trump gezien.

We komen ondertussen ook steeds dichter bij het moment dat Joe Biden zijn running mate aankondigt. POLITICO meldt nu dat millennials en de Generatie Z in de cruciale swing states vinden dat Biden moet kiezen voor een Afro-Amerikaanse vrouw. Van Amerika is het bekend dat jongeren over het algemeen niet zo politiek geëngageerd zijn. Denk jij dat Biden deze peiling serieus moet nemen, zodat jongeren in de battleground states in november een extra reden hebben hun stem uit te brengen?

– – – –

Hoi Stan,

De opmerking van Donald Trump over Ghislaine Maxwell is natuurlijk belachelijk en totaal ongepast. Trump had beter zijn mond kunnen houden, maar dat zit niet in zijn aard. Het liet maar weer eens zien dat deze president geen idee heeft hoe dit soort uitspraken vallen en er kennelijk geen moeite mee heeft om aardige dingen te zeggen over verdachten of criminelen. Maar het is een storm in een glas water en het glijdt weer van Trump af. De media en politici spreken er schande van en vervolgens gaat men weer over tot de orde van de dag. Amerika kampt immers met grotere problemen.

Trump vindt het nu verstandig om een mondkapje te dragen. Hij roept dan ook op dat iedereen die dat wil dat ook te doen. Trump laat zien dat hij, als gevolg van de dalende peilingen, tot inzicht lijkt te komen. En ziet dat er maatregelen nodig zijn om het coronavirus onder controle te krijgen. Vond hij eerst het dragen van een mondkapje een teken van zwakte, nu is het ineens patriottisch. Een draai van 180 graden. Maar of het veel gaat helpen is de vraag. Trump is erg wispelturig, dus ik ben het met je eens dat zo weer kan veranderen. Ik denk dat hij hoopt dat als mensen een mondkapje gaan dragen het besmettingsgevaar daalt en zo de economie (verder) kan worden opgestart. Maar als dat niet gebeurt of te lang duurt, wordt het inderdaad een ander verhaal.

We hadden het er al eerder kort over. President Trump heeft besloten, zoals hij aankondigde, een federale politiemacht, die onder andere uit mensen van de FBI en de ATF bestaat, naar Chicago en Albuquerque, New Mexico te sturen. Trump had het over een ‘surge’, een term die wordt gebruikt voor de oorlogen in Afghanistan en Irak. Steden lijken te veranderen in een oorlogsgebied. De burgemeesters zijn daar niet blij mee. De burgemeester van New York heeft zelfs aangekondigd als Trump de politiemacht naar The Big Apple stuurt hij dit via de rechter zal aanvechten. Zal deze spierballentaal Trump echt helpen in zijn populariteit?

Hoi Marco,

Donald Trump roept op mondkapjes te dragen en zo veel mogelijk je handen te wassen. Het wordt tijd. De president lijkt – maar ik zeg met nadruk, lijkt – naar zijn adviseurs te luisteren. Als mensen dit echt gaan doen, zijn de eerste resultaten over twee weken zichtbaar. Dus dekt Trump zich in voor die periode door te zeggen dat het eerst erger wordt. We moeten het de president nageven: hij roept nu op tot iets dat in het algemene belang is van iedere Amerikaan. Al lijkt er van een echt, duidelijk federaal beleid niet echt sprake.

Trump moet ook wel luisteren. Een forse meerderheid van de Amerikanen – dus ook Republikeinen en onafhankelijke kiezers – vindt dat de president de coronacrisis niet goed aanpakt. Zijn waarderingscijfers zijn dalende en in vrijwel alle cruciale swing states die in november doorslaggevend zijn, staat hij op achterstand. Dat weet Trump ook. Hopelijk is hij er nu achter dat eerst het coronavirus moet worden weggejaagd om de economie serieus te kunnen opbouwen. De grote vraag is: hoelang houdt Trump dit verhaal vol? Als het hem te langzaam gaat, kan hij over twee weken zomaar een andere weg inslaan.

Ook de persconferenties over de coronacrisis zijn terug in het Witte Huis. Daarmee heeft Trump op de meeste televisiestations ruimte om zijn verhaal te doen. Eergisteren hield hij een realistisch verhaal en gaf hij op vrijwel alle vragen normaal antwoord. Hij kan het dus wel. Ik heb enorm het idee dat het nogal afhankelijk is van de bui waarin hij verkeert. Toch viel me één ding op. Trump kreeg de vraag wat hij van de arrestatie van Ghislaine Maxwell, het voormalige liefje van Jeffrey Epstein, vindt. In plaats van zich op de vlakte te houden, zei hij daar hij Maxwell een paar keer heeft ontmoet en wenste hij haar het beste.

Stel dat Mark Rutte de vriendin van een erkende misbruiker van vrouwen en meisjes het beste zou wensen, dan zou het land op zijn kop staan. Hoe gaat zo’n uitspraak voor Trump uitpakken? Krijgt hij daar nog last van of is het gewoon een storm in een glas water?

– – – –

Hoi Stan,

Wat er in Portland gebeurt, is ongekend. Er zijn stormtroepen en een politiemacht op de been gebracht, maar het blijft onduidelijk wat hun mandaat is. Ze rijden in auto’s zonder nummerplaten en dragen militaire uniformen zonder insigne. Ik heb vrienden in de buurt van Portland wonen en zij vertellen mij dat het pure provocaties zijn. Volgens hen lokt Trump juist geweld uit. Oregon is een Democratische staat die per post stemt en daar is Trump niet blij mee. Dat is de reden van Trump om op te treden.

Dat Trump nu ook een politiemacht naar New York, Chicago, maar hij noemde ook Detroit en Philadelphia, is een manier om te laten zien dat hij een krachtige president is. Niet geheel toevallig zijn het allemaal Democratische steden. Hij roept dat er allemaal anarchisten aan het werk zijn, maar over het algemeen zijn het vreedzame demonstranten van de Black Lives Matter beweging. Ik denk dat de burgemeesters van deze steden en de gouverneurs zich met hand en tand zullen verzetten dat er een politiemacht op hun straten patrouilleert. Amerika is geen bananenrepubliek waar dit soort dingen normaal zijn. Trump heeft duidelijk voor een harde koers gekozen en zoekt de grens op. En hij doet alles om de Democraten in een kwaad daglicht te stellen.

Dat John Kasich zich prominent achter Joe Biden schaart, is veelzeggend. Veel andere Republikeinen zullen dat niet doen, omdat ze dan de toorn van Trump over zich afroepen. Kasich was in 2016 inderdaad de ideale kandidaat voor de Republikeinen geweest en vertegenwoordigt de gematigde vleugel van de Republikeinse partij. Nu de partij is overgenomen door Donald Trump herkent Kasich zijn partij niet meer.

Donald Trump probeert zijn strategie rond de coronacrisis aan te passen. Riep hij eerst dat de scholen, ongeacht het aantal besmettingen, in de herfst open moeten en dat het virus vanzelf zou verdwijnen, daar zegt hij nu dat het eerst erger zal worden voordat het beter wordt. Is dit een teken dat Trump nu naar zijn adviseurs luistert, die graag hadden gezien dat hij dit eerder in de crisis had gezegd, of is dit gewoon iets om zich alvast in te dekken?

Ha Marco,

John Kasich is een zeer gerespecteerd voormalig gouverneur van Ohio. Hij diende die staat in die rol tussen 2011 en 2019. Kasich was onder meer zo slim om Obamacare te omarmen, waardoor veel armere mensen in Ohio in staat waren zich te verzekeren. Vier jaar geleden gooide hij zich in de strijd om de Republikeinse nominatie. Kasich eindigde als derde achter Ted Cruz en Donald Trump. Hij staat bekend om zijn gematigde standpunten en bereidheid compromissen te sluiten. Hij was misschien wel de ideale presidentskandidaat voor de Republikeinen.

Dat Kasich gaat spreken op de Democratische conventie is een teken aan de wand. Ja, ik denk dat Democraten daardoor meer kans maken om de moeder aller swing states – Ohio – in november binnen te halen. Het is een slimme move om hem in te zetten. Misschien wil hij serieus campagne voeren. Het is jammer dat er niet meer belangrijke Republikeinen zijn die zich openlijk durven uit te spreken over de koers van Trump. Kritiek is er genoeg, maar vele politici van Republikeinse huize vrezen voor hun baan als ze zich tegen de president keren.

Ondertussen heeft Trump zijn volgende afleidingsmanoeuvre bedacht. Hij stuurde een federale politiemacht naar Portland in Oregon om niet-vreedzame protesten de kop in te drukken, maar er wordt ook bij normale protesten ingegrepen. Dat een president dit doet, nota bene zonder overleg met de burgemeester van Portland en de gouverneur van Oregon, is hoogst ongebruikelijk. De laatste keer dat dit gebeurde, was begin jaren zestig, toen John F. Kennedy de national guard naar Mississippi stuurde om de rassenrellen te beteugelen.

Trump wil ook troepen naar New York en Chicago sturen. Die steden zijn mordicus tegen, maar de president zegt nu ook dat deze rellen het voorland zijn voor heel Amerika als Joe Biden in november wordt gekozen. Wat denk jij: heeft Trump een punt of is dit één van zijn bekende publiciteitsstunts om de aandacht af te leiden?

– – – –

Hoi Stan,

Dear Mr. President, u heeft mij gevraagd om u advies te geven hoe u kan zorgen dat u herkozen wordt. U staat er niet best voor in de peilingen. Maar peilingen zijn dagkoersen, maar er is een duidelijke trend zichtbaar. Maar u heeft wel degelijk de tijd om dit in uw voordeel om te buigen en in november van Sleepy Joe te winnen. Ik geef u een aantal adviezen. Of u die opvolgt is aan u.

Allereerst zou u het over de economie moeten hebben. De economie is ingestort, maar u heeft laten zien dat u de economie kan laten bloeien. Voor het Chinese virus had Amerika de laagste werkloosheid sinds 1969. Uw boodschap moet zijn dat u weer de economie laat bloeien als voor de pandemie.

Daarnaast raad ik u aan om een meer positieve toon aan te slaan. Uw boosheid schrikt kiezers af. In de swing states, de staten die u moet winnen, werken negatieve spotjes averechts. Uw fanatieke achterban is enthousiast over u en hoeft u niet te overtuigen om op u te stemmen, maar daarmee wint u geen tweede termijn. U zult meer naar het midden moeten bewegen om kiezers die u de afgelopen drie jaar heeft verloren weer terug te winnen. En u moet stoppen om stormtroepen naar allerlei steden te sturen. Het zal uw populariteit alleen maar schaden.

Voormalig Republikeinse gouverneur van Ohio, John Kasich zal op de Democratische conventie spreken. Kasich heeft veel kritiek op Trump en zal waarschijnlijk niet op hem stemmen. Denk jij dat de steun van Kasich voor Joe Biden hem kan helpen in Ohio?

Hoi Marco,

De ambities van rapper Kanye West zijn leuk, maar vallen op dit moment onder het hoofdstuk ‘niet realistisch’. Hij staat in Oklahoma op het stembiljet, maar dat is in november geen doorslaggevende staat. Het wordt pas echt serieus als de rapper ook in cruciale swing states op het formulier komt. Joe Biden zal er best last van krijgen, maar Donald Trump ook. West heeft aangegeven fan te zijn van Trump, dus ik denk dat hij ook van de president stemmen kan afsnoepen. Ik geloof in deze fase niet dat we het serieus moeten nemen, maar laten we even afwachten tot het najaar.

Er waren lange tijd zorgen over het enthousiasme rond de kandidaat Joe Biden. Die zorgen blijken wel mee te vallen als je dit artikel goed napluist. Jazeker, de achterban van Trump is enthousiaster over de kandidaat Trump dan dat de achterban van Biden enthousiast is over de kandidaat Biden. Trump probeert dat – vanuit zijn standpunt gezien volstrekt begrijpelijk – uit te buiten, maar er zit een addertje onder het gras. Het enthousiasme onder Democratische kiezers om Trump uit het Witte Huis te krijgen, is bijzonder groot. Mensen die Democratisch stemmen en eigenlijk niet zo enthousiast zijn over Biden, nemen hem voor lief.

Ook de vele negatieve reclamespotjes van de Trump-campagne over Biden blijken in de swing states nauwelijks effect te sorteren. Dat stelt Trump voor een probleem, want hij zal in elk geval in die staten moeten winnen. Stel je even voor: jij zit bij Trump aan de resolute desk in de Oval Office en de president vraagt aan jou: Marco, welke twee dingen moet ik in jouw ogen doen om herkozen te worden? Welke twee adviezen zou jij aan Trump geven?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump had de kans in het interview met Chris Wallace van Fox News om een aantal dingen recht te zetten en presidentieel over te komen. Maar het was een dramatisch interview. Er zat een radeloze president die eigenlijk op geen enkele vraag een goed antwoord gaf. Toen Trump zei dat Joe Biden op de politie wil bezuinigen (defund) wees Wallace hem terecht, want dat wil Biden helemaal niet. Trump groef zich vervolgens verder in en bleef bij zijn bewering. Hij vroeg aan zijn perswoordvoerster of ze hem het plan van Biden even konden geven. Al bladerend noemde Trump allerlei dingen, maar het defund stond er niet in.

Trump zal na het interview niet erg tevreden zijn geweest. Wallace had zich goed voorbereid en gaf in eerste instantie Trump de kans om zijn punt te maken. Maar toen Trump onzin begon te verkondigen, greep Wallace in. Trump had zich van zijn beste kant kunnen laten zien. Hij had bijvoorbeeld kunnen beginnen door iets over John Lewis te zeggen, maar die kans liet hij liggen. Trump heeft geen plan, geen idee en het feit dat hij als hij in november verliest niet zo maar de uitslag van de verkiezingen zal accepteren, is ongekend. Het kan wel eens een heel lange verkiezingsnacht worden. Het is zaak dat Biden een klinkende overwinning haalt, zodat Trump met geen mogelijkheid hem meer kan inhalen. Maar Trump zal zich niet zo maar bij een nederlaag neerleggen.

Het coronavirus legt de gebreken van Amerika pijnlijk bloot. Het zorgsysteem en de arbeidsmarkt. Het kraakt en piept en laat zien dat het systeem niet berekend is op zo’n crisis. De federale overheid zou het voortouw moeten nemen, maar het probleem is dat er een president in Witte Huis zit die juist wegkijkt, geen verantwoordelijkheid neemt, met van alles bezig is behalve met het bestrijden van de pandemie en om deze proberen onder controle te krijgen.

Ik heb eerder aangegeven dat ik geen aandacht aan de presidentiële ambities van rapper Kanye West wilde besteden. Er waren zelfs berichten dat hij zijn ambities om dit jaar aan de verkiezingen mee te doen al weer had ingetrokken. Maar nu pakt West het toch serieus aan. Hij heeft zijn eerste campagnebijeenkomst gehouden in North Charleston, South Carolina. West heeft het probleem dat in veel staten de deadline om op het stembiljet te komen al is verstreken. Maar de staat Oklahoma heeft laten weten dat, als hij genoeg geld inzamelt, hij daar nog steeds mee kan doen. Vormt West echt een bedreiging voor Biden aangezien hij waarschijnlijk zwarte kiezers aan zich kan binden? Of wordt het allemaal zwaar overschat?

Ha Marco,

De kans op succes voor Donald Trump met dezelfde campagnetactiek als in 2016 gaat niet werken. Hillary Clinton (en de Clintons in het algemeen) worden in grote delen van het land gehaat. Joe Biden heeft daar amper last van. Sterker, zijn imago als de sympathieke oom die je verjaardagsfeestje komt opvrolijken, zal hem helpen mensen naar de stembus te krijgen. Bovendien was hij acht jaar vicepresident van Barack Obama. Biden staat er heel goed voor bij Afro-Amerikaanse kiezers. Niet voor niets gaven ze hem tijdens de voorverkiezingen een beslissende zet in het zuiden.

Dit zijn natuurlijk geen gewone verkiezingen. Het coronavirus bepaalt het beeld. In delen van Amerika breken er brandhaarden uit. Republikeinse gouverneurs (vooral in Florida) bagatelliseren het probleem, met uitzondering van de Republikeinse gouverneur van Texas, die nu wel serieuze maatregelen heeft genomen. Er is geen landelijke aansturing. Ziekenhuizen lopen op hun tenen of moeten de deuren sluiten, vooral in plattelandsgebieden. Daar woont de Trump-stemmer. Onderhuids woekert het, mensen zijn ontevreden en dat zien we vooral terug in de lage waarderingscijfers voor de president.

Op de arbeidsmarkt is er een probleem. Werkgevers verlagen in bepaalde sectoren de salarissen van personeel om in bedrijf te blijven en niet failliet te gaan. Het geeft aan hoe diep het coronaprobleem zich in de Amerikaanse maatschappij heeft verankerd. Dat los je niet zomaar op. Ronald Reagan sprak tijdens de campagne van 1980, in zijn slotwoord van het debat met zittend president Jimmy Carter, de woorden: ‘Bent u beter af dan vier jaar geleden?’ Joe Biden zou hetzelfde kunnen doen. Ten opzichte van vier jaar geleden staat Amerika er in alle opzichten slechter voor. Dat is niet allemaal de schuld van Trump, maar als president ben je wel verantwoordelijk.

Trump sloeg afgelopen weekend ouderwets om zich heen tijdens een interview met Chris Wallace van Fox News. Hij werd kritisch ondervraagd door Wallace, onder meer over de coronacrisis. Trump meldde ook dat hij zich in november niet op voorhand neerlegt bij een nederlaag. Hoe heb jij naar dit interview gekeken? En gaat het Trump helpen om zijn lage waarderingscijfers om te buigen?

– – – –

Hoi Stan,

Alles is politiek geworden in Amerika. De gewelddadige dood van George Floyd en het politiegeweld. Trump heeft het over ‘law and order.’ Geen woord over de woede en frustratie onder de zwarte bevolking. Ook ten aanzien van het overlijden van John Lewis, icoon van de burgerrechtenbeweging, had Trump zich van zijn best kant kunnen laten zien. In een tweet (waar een spelfout in stond) en het bevel om de vlag halfstok te laten hijsen (slechts een dag) waren het enige.

De gedachte dat Trump het advies van het CDC (het Amerikaanse RIVM) volgt is interessant. Maar ik acht dat vrijwel uitgesloten en wel hierom. Het Witte Hus voert sinds kort een campagne om Anthony Fauci in diskrediet te brengen en zijn gezag te ondermijnen. Fauci diende al onder zes presidenten, ontving van George W. Bush de Medal of Freedom en wordt algemeen gerespecteerd. Maar volgens Trump heeft hij grote fouten gemaakt. Daarnaast moeten staten het aantal doden als gevolg van het coronavirus nu in een database van het ministerie van Volksgezondheid invullen en niet meer doorgeven aan het CDC. Hierdoor krijgt het CDC niet meer de cijfers, maar het Witte Huis. Het zou mij niet verbazen als de cijfers worden gemanipuleerd om de situatie rooskleuriger voor te stellen dan dat die werkelijk is. Alles is politiek. Dus ik denk niet dat Trump het advies van het CDC zal opvolgen.

Ik ben niet echt verrast door de cijfers van Gallup. De pandemie, de gigantische werkloosheid en de sociale onrust wordt Trump door de kiezers aangerekend. Een gebrek aan leiderschap en een incoherent beleid is iets wat kiezers niet fijn vinden. Het totale gebrek aan coördinatie, geen eenduidig beleid en het aantal coronabesmettingen dat snel stijgt: het zijn allemaal zaken waar kiezers nerveus en boos over worden. Ze weten niet waar ze aan toe zijn.

De Trump-campagne lijkt een tactiek van 2016 te willen herhalen. De campagne wil in de swing states zwarte- en latinokiezers bereiken om de positie van Joe Biden onder deze groepen kiezers te verzwakken. Het lukte in 2016 bij Hillary Clinton onder andere in Wisconsin. Denk jij dat deze tactiek nu weer werkt of werkt het juist averechts?

Hoi Marco,

De Confederatievlag vertoont alle tekenen van het racistische verleden (en deels heden) van Amerika. Het besluit van het Pentagon, het Amerikaanse ministerie van Defensie, om ze van alle bases te verwijderen, is prima. Donald Trump maakte het direct politiek en toont daarmee aan dat hij de situatie inderdaad niet aanvoelt. Zoals we gisteren ook heel lang moesten wachten op een statement van de president na het overlijden van oud-Congreslid en burgerrechtenactivist John Lewis. Democraten en Republikeinen toonden medeleven, Trump was aan het golfen en kwam met niet verder dan een plichtmatige tweet.

Een gebrek aan landelijke aansturing van de coronacrisis laat zien hoe belangrijk een goed functionerende overheid is in crisistijden. In een interview met Fox News kreeg Trump van journalist Chris Wallace een terecht punt voor zijn voeten geworpen. Het CDC, het Amerikaanse RIVM, meldde dat het virus landelijk fors wordt teruggedrongen als iedereen de komende vier tot zes weken een mondkapje draagt. Trump wil er niets van weten en vindt dat de vrijheid van mensen wordt aangetast. Maar laten we even met de president meedenken. Over zes weken is het begin september. Mocht Trump erin slagen om met het advies van het CDC het virus goeddeels uit te bannen, dan kan hij twee maanden lang met een hoop tromgeroffel verkondigen dat onder zijn leiderschap het virus grotendeels is verdwenen. En heeft hij twee maanden de tijd om aan de economie te bouwen.

Uit nieuw onderzoek van het gezaghebbende Gallup blijkt dat de voorkeur van veel stemmers is doorgeslagen naar de Democraten. Aan het begin van het jaar, tijdens de afzettingsprocedure tegen Trump, was de partijvoorkeur van de meeste volwassenen nog licht in het voordeel van de Republikeinen. Kiezers lijken Trumps zwakke aanpak van de coronacrisis aan te rekenen, net als zijn slappe optreden na de dood van George Floyd. Het percentage van kiezers dat vindt dat Trump zijn werk goed doet, is gezakt tot onder de veertig procent. In de praktijk betekent dit dat het met deze cijfers heel lastig wordt een tweede termijn te winnen.

Wat valt jou op aan deze cijfers? En ben je erdoor verrast?

– – – –

Hoi Stan,

De afgelopen jaren heeft Donald Trump alleen maar mensen om zich heen verzameld die het totaal met hem eens zijn en loyaal aan hem zijn. Trump eist totale loyaliteit van zijn mensen. Dat dit maar één kant op werkt, weten we allemaal. Loyaliteit werkt vaak twee kanten op, maar als je ziet hoeveel medewerkers er al zijn ontslagen of zijn vertrokken, dan werkt voor Trump loyaliteit maar één kant op.

Dat Trump totale loyaliteit eist, is wel begrijpelijk. Hij ziet alles uit zijn handen glippen en wordt langzaam gek van al het lekken. Hij omringt zich dus met een groep loyale mensen en denkt zo weer controle over de situatie te krijgen. Maar het de vraag is of dit de juiste tactiek is. Trump regeert vanuit angst en dat is zijn handelsmerk. Het zou me niet verbazen als er nog mensen de laan uit worden gestuurd, omdat ze toch twijfelen aan de te volgen koers.

De situatie in Georgia laat zien hoe ziek het politieke klimaat is. Terwijl er duizenden mensen besmet raken met het coronavirus en er duizenden mensen sterven ruziën twee politici of ze iets of wel of niet moeten toestaan dat de inwoners van een stad zou kunnen beschermen en het aantal besmettingen en het aantal doden kan verminderen. Het laat zien dat de federale overheid hier ook volkomen faalt.

Daarnaast is Trump ook bezig met allemaal futiliteiten, vetes en oorlogen die hij eigenlijk niet kan winnen. Nu de meerderheid van de Amerikanen wil dat de Confederatievlag nergens meer wordt getoond en het Pentagon ook niet meer wil dat de Confederatievlag wordt getoond en men namen van militaire bases wil veranderen blijft Trump maar zeggen dat de Confederatievlag moet blijven, ondanks dat veel van zijn aanhangers dat niet zien zitten. Zien we hier het zoveelste voorbeeld dat Trump totaal niet aanvoelt wat er in de samenleving leeft?

Ha Marco,

Wat er in Georgia gebeurt, is ongekend. Burgemeester Keisha Lance Bottoms van Atlanta – nota bene de hoofdstad en grootste plaats van de staat – doet volkomen terecht het voorstel om mondkapjes te draaien. Dat de idiote Republikeinse gouverneur Brian Kemp haar daarvoor aanklaagt, is te gek voor woorden. Ja, het is alleen maar politiek op dit moment. Kemp zou mondkapjes moeten verplichten in de hele staat. Hij heeft de mazzel dat hem in november geen herverkiezing staat te wachten, want dit beleid slaat helemaal nergens op.

Toch kijk ik er niet van op als Kemp aan het langste eind trekt. Juridisch staat hij in zijn recht. Hij is gouverneur en mag de lijnen uitzetten. Het Congres van Georgia kan hem terugfluiten, maar dan kan Kemp zijn veto weer inzetten. Als het aankomt op een rechterlijke uitspraak zal de rechter – kijkend naar de wet – tot de conclusie komen dat Kemp tot op zekere hoogte vrijheid van handelen heeft. Mogelijk kijkt de rechter ook naar het belang van de volksgezondheid in Atlanta. Ik durf geen fles wijn te zetten op de uitkomst.

Ondertussen is het in het Witte Huis ook niet rustig. Medewerkers en campagnestaf krijgen de vraag voorgelegd of ze de komende maanden wel loyaal genoeg aan zijn de president. Trump wil alleen maar mensen om zich heen die zich volledig in dienst van hem stellen. Van weerwoord kan geen sprake zijn, totale loyaliteit is vereist. Denk jij dat dit zijn herverkiezingscampagne ten goede komt of creëert de president hiermee vooral een angstcultuur?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump en het goede voorbeeld in één zin noemen, is lachwekkend. Als er één persoon is die alles doet om niet het goede voorbeeld te geven dan is dat president Trump. Hij schrapt de straf van een veroordeelde crimineel, zaait verdeeldheid door te spreken over ‘extreme linkse fascisten’ en hij heeft de coronacrisis gigantisch uit de hand laten lopen. En dat zijn slechts enkele voorbeelden hoe Trump het hoogste ambt ten schande maakt.

Dat de organisatie nu besluit dat er minder mensen de conventiehal in mogen en dat ze verplicht mondkapjes moeten dragen, zal Trump op zijn zachtst gezegd niet leuk vinden. Hij wil spektakel en wil voor een volle zaal met mensen die dicht op elkaar zitten en zonder mondkapjes, want dat straalt zwakte uit, zijn verhaal doen. Trump dacht dat als North Carolina moeilijk doet over de volksgezondheid verplaats ik toch het belangrijkste deel van van de conventie, mijn toespraak, naar een andere stad. Maar het komt nu als een boemerang terug. Trump gaat gewoon door. Van een virtuele conventie wil hij niets weten. En dat hij eigenlijk het goede voorbeeld moet geven, zal Trump een zorg zijn. Als dat betekent dat er nog eens een recordaantal corona doden bijkomt, is dat slechts bijzaak. Alles moet wijken voor Trump. Veel (prominente) Republikeinen hebben al aangegeven niet naar Jacksonville te komen. Dus de kans dat de zaal niet vol is, is zeker aanwezig.

Smerige campagnes zijn van alle tijden, maar met Trump hebben we wel een nieuw dieptepunt bereikt. Dat Trump zelfs de verschillende groepen in de Amerikaanse  samenleving tegen elkaar opzet en ze tegen elkaar uitspeelt en angst en verdeeldheid predikt is wat we eerder hebben gezien, maar niet op deze schaal.

Het debat over het dragen van mondkapjes heeft een nieuw dieptepunt bereikt. In Georgia ligt de Democratische burgemeester van Atlanta, Keisha Lance Bottoms, in de clinch met de Republikeinse gouverneur Brian Kemp. Lance Bottoms wil mondkapjes verplichten, terwijl Kemp daar op tegen is. Nu dreigt de gouverneur de stad aan te klagen. Dit is toch niet de manier om een crisis te bestrijden. Zo zijn mondkapjes politiek geworden. Wie trekt er, denk jij, aan het langste eind?

Hoi Marco,

De Republikeinse partij is onder Donald Trump nog meer een extreem-ideologische beweging geworden. Die trend was al zichtbaar voor de komst van Trump. Er komen niet alleen steeds meer radicale kandidaten (denk aan de racistische senator Jeff Sessions die minister van Justitie mocht worden, totdat hij uit de gratie raakte bij Trump, omdat hij zich terugtrok uit het Rusland-onderzoek), maar we zagen in eerdere campagnes al dat de Republikeinen nergens voor terugdeinzen.

Kijk maar eens naar 2004, toen Karl Rove op behendige en effectieve wijze Democraat John Kerry de pas afsneed met de zogenoemde Swiftboat-campagne. Swiftboaten werd daarna een werkwoord in de Amerikaanse campagnetaal. George H.W. Bush kwam in 1988, met dank aan zijn duistere campagneleider Lee Atwater, aan de macht na één van de meest onfrisse campagnes in de Amerikaanse geschiedenis. De zwarte Willy Horton had daarin een hoofdrol. De presidentskandidaat van de Democraten, Michael Dukakis, zal er ’s nachts nog wel eens van wakker schrikken. En in 1972 waren de tactieken van de Nixon-campagne ook niet bepaald gebruikelijk, to say the least.

Alleen een gigantische nederlaag in november kan de partij nog wakker schudden. Dan moet ook senator Mitch McConnell (die Trump mogelijk maakt) zijn zetel verliezen, anders komt Amerika van de regen in de drup. Donald Trump is – we hebben het hier vaker benoemd – eerder het gevolg van de op Republikeinse leest geschoeide tactiek dan de oorzaak, maar de coronacrisis heeft de hele toon van de campagne veranderd.

Trump verplaatste zijn acceptatietoespraak van North Carolina naar Jacksonville in Florida. Ondertussen mogen daar komende maand veel minder mensen naar binnen. Ongetwijfeld tot ergernis van Trump die niet voor een half volle zaal wil speechen. Moeten de Republikeinen de conventie niet gewoon afgelasten en een digitale conventie organiseren? Zo geven ze in elk geval het juiste voorbeeld.

– – – –

Hoi Stan,

De verkiezingen van 2024 en 2028 zijn nog een eeuwigheid weg. We moeten eerst maar eens afwachten hoe Amerika deze verkiezingen doorkomt. Mocht Trump een tweede termijn winnen, dan zal er weer een hele batterij Democraten in 2024 zich kandidaat stellen om het stokje van Trump over te nemen. Ik denk dat zowel Gavin Newsom als Eric Garcetti beide capabele bestuurders zijn en als ze een poging doen, is het nog te vroeg om iets over hun kansen te zeggen.

Mocht Joe Biden de verkiezingen winnen dan zullen ze tot 2028 moeten wachten. Als ze dan allebei nog gouverneur of burgemeester zijn, hebben ze nog meer ervaring en dan kunnen ze een poging wagen. Maar over vier of acht jaar heeft de Democratische partij vast weer genoeg capabele kandidaten en Newsom en Garcetti vallen daar zeker onder.

De regering Trump heeft ondertussen besloten dat de staten nu het aantal coronadoden en data in een database moeten invoeren en niet meer moeten doorgeven aan het CDC (het Amerikaanse RIVM). Zo heeft de regering Trump zeggenschap over de cijfers en de data. De vrees bestaat dat het Witte Huis de cijfers zal manipuleren om zo een gunstiger beeld te laten zien over de coronacrisis. Echt alles is geoorloofd, terwijl het dodental snel oploopt. De verwachting is dat op 3 november in Amerika ongeveer 200.000 mensen zijn overleden aan het virus.

Op de website van POLITCO een artikel hoe Donald Trump de Republikeinse  partij blijvend heeft veranderd. We hebben al eerder geconstateerd dat de Republikeinse partij niet meer de partij van Lincoln en Reagan is, maar de  Trump-partij. En daar lijkt geen plaats meer voor gematigde Republikeinse politici. Denk jij ook dat GOP, mede door Trump, steeds meer radicale kandidaten aantrekt?

Ha Marco,

De persconferentie van Donald Trump was ronduit beschamend. Niet voor niets zapte CNN al weg op het moment dat bleek dat de president vooral campagnepraat aan de dag bracht. Het is lachwekkend om iemand zo tekeer te zien gaan over de campagne van de tegenstander, terwijl je eigen campagne aan alle kanten rammelt. Het is een bekende tactiek van Trump: beschuldig je tegenstander van iets waar je jezelf ook schuldig aan maakt. De Rose Garden van het Witte Huis is er sowieso al geen plek voor. Daar doet een president mededelingen over beleid. Op campagnepad heb je het over de campagne.

Ook ik denk dat het nog iets te vroeg is voor de Democraten om Texas te winnen. Kennelijk ziet de Biden-campagne er toch het nut van in om er spotjes uit te zenden. Ik mag hopen dat is gebeurd na diepgravend onderzoek over de kansen in die staat. Ze zullen toch niet zomaar hun strategie deels aanpassen? De Democraten weten ook dat ze Trump een knock-out kunnen geven als ze winnen in Texas. Dat zou ongekend zijn, maar ik ben het met je eens dat de focus op Wisconsin, Michigan en Pennsylvania moet liggen. Texas zou een mooie bijvangst zijn.

Ondertussen is het in Californië ook niet helemaal pais en vree. Ondanks een goede aanpak in het begin ziet The Golden State zich nu opnieuw geconfronteerd met een forse toename van het aantal coronabesmettingen. Gouverneur Gavin Newsom sloot in liefst negentien counties restaurants, bars en dierentuinen. Burgemeester Eric Garcetti van Los Angeles moet mogelijk opnieuw beslissen tot een algehele lockdown, niet de eerste keer. Beiden hebben politieke aspiraties en liggen nu deels onder vuur, ondanks dat de meeste bewoners van Californië in Trump de boosdoener zien.

Denk jij, even kijkend naar 2024 of 2028, dat we Newsom of Garcetti moeten afschrijven in hun streven naar een hoger ambt? Of is dat nu gewoon nog te vroeg?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de campagne van Joe Biden denkt dat ze Texas kunnen winnen, laat zien dat er iets in de staat aan het veranderen is. Anders gaat Biden daar geen spotje uitzenden. Je kunt je geld immers maar één keer uitgeven. Het zou een verrassing zijn als de Democraten The Lone Star State winnen, maar ik denk dat het dit jaar nog niet gaat lukken. Maar de Biden-campagne denkt daar dus anders over. Toch zou ik mij vooral richten op de staten die er echt toe doen, zoals Wisconsin, Michigan en Pennsylvania. En ik denk dat Biden misschien meer succes heeft in Arizona dan in Texas. Als Biden de staten in de Rust Belt niet wint, wordt het heel lastig om Trump te verslaan.

Ik zet mijn kaarten ook nog steeds op Kamala Harris. Ik denk dat de campagne van Biden nu ook in de eindfase zit en deze persoon zo goed mogelijk wordt voorbereid, zodat de campagne met één mond spreekt en eensgezind dezelfde boodschap uitdraagt. En reken maar dat de Trump-campagne materiaal heeft klaar liggen om de running mate tot de grond toe af te branden.

President Donald Trump hield gisteren een persconferentie in de Rose Garden van het Witte Huis, althans zo werd het aangekondigd. Maar het was een campagne monoloog vol met leugens waarin hij flink tekeer ging tegen Joe Biden en China. Hij legde de hele campagne van Biden langs de meetlat. Wat vond jij ervan?

Hoi Marco,

Tammy Duckworth is de laatste dagen veel in het nieuws. Toch denk ik dat de senator van Illinois niet de meest voor de hand liggende vicepresidentskandidaat is. Dat ze wordt genoemd, is goed. Het geeft nog maar eens aan hoeveel geschikte vrouwelijke politici de Democratische partij heeft. Joe Biden zit met zo veel keus in een luxepositie, maar ik kan me nauwelijks voorstellen dat hij nog aan het wikken en wegen is. Als hij met dik twee weken zijn keuze bekendmaakt, zou hij met de twee laatste overgebleven kandidates in gesprek moeten zijn.

Misschien wordt de naam van Duckworth in deze fase wel bewust gelekt door de campagne. Al is het maar om de aandacht af te leiden van de werkelijke zoektocht. Bidens keuze wordt een cruciale, zeker gezien zijn leeftijd. Ik kijk er niet van op als zijn eigen vrouw een stevige vinger in de pap krijgt bij de beslissing. Jill Biden kent Joe het best, weet wie bij hem past en kan richting de ‘veepee’ een adviserende rol hebben hoe ze het best met haar man moet omgaan. Mijn kaarten staan nog altijd op Kamala Harris of Elizabeth Warren, met burgemeester Keisha Lance Bottoms van Atlanta als outsider.

De campagne van Biden lijkt nu ook te geloven dat Texas serieus ‘in play’ is voor komende november. De afgelopen weken en maanden lag en ligt de focus vooral op het heroveren van staten die Hillary Clinton vier jaar geleden voor het eerst sinds mensenheugenis verloor. Dat is goed, daar moeten de prioriteiten ook liggen. Toch spendeert de Biden-campagne ook geld in Texas met het uitzenden van dit spotje. Vind jij dat een goede tactiek? Of kunnen ze zich beter focussen op de staten die er echt toe doen?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump heeft nog maar eens gezegd dat hij Anthony Fauci niet gaat ontslaan en dat hij nog vertrouwen in hem heeft. Maar dat zegt Trump wel vaker en dan blijkt de vlag er een paar dagen later weer anders bij te hangen. Trump luistert gewoon niet meer naar Fauci en zo lang hij hem niet te veel tegen spreekt of al te wilde uitspraken doet, zal Trump hem tolereren.

Bij zijn campagnemanager ligt dat anders. Als de peilingen er maar negatief voor Trump uit blijven zien en campagnebijeenkomsten in onder andere New Hampshire en Alabama worden afgelast, moet iemand daar de schuld van krijgen. Naarmate verkiezingsdag nadert en als er niet snel verbetering in de peilingen zichtbaar is, zal Trump drastische maatregelen nemen en dan kan Brad Parscale wel eens worden opgeofferd.

Het feit dat Texas en Florida, staten die Trump in november moet winnen, nu zulke brandhaarden zijn, is ongelofelijk. De gouverneurs deden alles wat Trump wilde en nu is de chaos compleet. Ik denk dat de kiezers in deze staten zich toch moeten afvragen wat hun president en regering bezielt. Vooral in Florida waar veel ouderen wonen, een kwetsbare groep en Trump-stemmers. Het loopt daar volledig uit de hand.

Senator van Illinois, Tammy Duckworth, die onlangs door Fox News presentator Tucker Carlson werd beschuldigd dat ze Amerika haat lijkt ook door het team van Joe Biden doorgelicht te worden en wordt dus gezien als een potentiële running mate. Ze zou goed liggen bij veteranen. We moeten tot begin augustus wachten, maar denk jij dat ze een serieuze kans maakt?

Ha Marco,

Het is te hopen dat Donald Trump zijn mondkapje in het ziekenhuis niet voor de bühne droeg. Dat zou een heel slecht signaal zijn. Er zijn serieuze brandhaarden in Amerika als het gaat om het virus. Neem Florida. De Republikeinse gouverneur Ron DeSantis steekt zijn kop in het zand en weigert serieuze maatregelen te nemen. Zeer verontrustend, zoals ook de aanvallen vanuit het Witte Huis op Anthony Fauci. Trump heeft sinds begin juni geen raad meer gezocht bij de ervaren immunoloog die weigert mee te gaan in het straatje van de president en terecht zijn zorgen uit.

Texas wordt inderdaad binnen nu en tien jaar Democratisch. De demografische omstandigheden veranderen continu in The Lone Star State. Dat Joe Biden er komende november kan winnen, is een teken aan de wand. Achter de schermen zullen er in het Witte Huis grote zorgen zijn. De race is nog niet beklonken, maar een fors deel van Texas is zeer ontevreden over de wijze waarop Trump het virus bestrijdt. Het zou een stunt van jewelste zijn als Biden Texas verovert. Onwaarschijnlijk is het niet, want Beto O’Rourke verloor in 2018 de strijd om de Senaatszetel met een klein verschil van Ted Cruz.

Binnenskamers laat Trump zich kritisch uit over campagnemanager Brad Parscale, zeker nu de peilingen een ongunstig beeld schetsen voor zijn herverkiezing. Als die zaken uitlekken, betekent het meestal dat een medewerker op weg is naar de uitgang. Dat geldt ook voor de kritiek van Trump op Fauci. Toch denk ik dat Trump zich veel gedoe op de hals haalt als hij Fauci ontslaat. Hoe denk jij daar over? En denk jij dat Trump zijn campagnemanager binnenkort vervangt?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Joe Biden in Texas een voorsprong heeft op opgebouwd ten opzichte van Donald Trump is opmerkelijk. Je ziet dat de staat progressiever wordt. En het is een kwestie van tijd, voordat de Democraten de staat kunnen winnen. Maar zoals hier al eerder opgemerkt, denk ik dat de Democraten dit jaar Texas niet winnen. Ik denk dat ze over vier jaar meer kans hebben. Mocht Biden de staat toch winnen, dan is het over en uit voor Trump. Texas heeft na Californië de meeste kiesmannen en is voor de Republikeinen een belangrijke staat. De conclusie is dat Amerika steeds progressiever wordt en dat zie je ook in een overwegend conservatieve staat. De hoofdstad, Austin, is al een links bolwerk.

Donald Trump lijkt de vermeende angst onder zijn achterban steeds meer aan te wakkeren. Angst voor Mexicanen in 2016, een karavaan van illegalen die het land zouden overspoelen in 2018 en nu in 2020 de linkse mensen die Amerika ‘haten’ en de manier van leven willen veranderen. Wij versus zij. Het zorgt er voor dat steeds meer Amerikanen vinden dat het de verkeerde kant op gaat met het land en dat komt mede door Trump. Trump probeert de woede en angst verder aan te wakkeren. Onder president Biden gaat Amerika richting de afgrond. Nu Trump ook heeft besloten om Anthony Fauci aan te vallen, lijkt hij helemaal niets meer om het virus te geven. Volgens Trump heeft Fauci grote fouten gemaakt.

Trump droeg voor het eerst in het openbaar een mondkapje. Hij wilde dit eerder niet doen, omdat het er zwak zou uitzien. Ook mondkapjes zijn ondertussen een onderdeel van de cultuuroorlog geworden. Waar is Trump mee bezig? Denk jij dat Trump nu vaker een mondkapje gaat dragen of was dit vooral een actie voor de bühne?

Hoi Marco,

Donald Trump begeeft zich eigenlijk al vijf jaar op glad ijs. Vanaf het moment dat hij zijn kandidatuur aankondigde tot op de dag van vandaag komt hij weg met het choqueren van een fors deel van het land. Of het nu gaat om uitspraken over Mexicanen, vrouwen, politieke tegenstanders of het retweeten van groepen die er absurde samenzweringstheorieën op nahouden; niets gaat Donald Trump te ver. Elke keer als je denkt dat er een nieuw dieptepunt is bereikt, slaagt hij erin nog dieper te zakken.

Dit weekeinde, bij een bezoek aan een ziekenhuis, droeg Trump voor het eerst een mondkapje. Laten we eerlijk zijn: dat is goed. Ik hoop dat de president dit volhoudt, want het aantal nieuwe coronagevallen in Amerika is diep verontrustend. Vooral in Florida is het prijs. Gouverneur Ron DeSantis weigert nog altijd in te grijpen. Dat Trump nu publiekelijk een mondkapje draagt – waarmee de president volkomen terecht de ernst van de situatie weergeeft – overtuigt hopelijk ook DeSantis om verregaande maatregelen te treffen.

Verrassend nieuws kwam er gisteren uit Texas. Volgens de Dallas Morning News, de grootste krant van Texas, heeft Joe Biden een voorsprong van vijf procent opgebouwd ten opzichte van Trump. Nu is het nog veel te vroeg om victorie te kraaien voor de Democraten, maar juist in het Republikeinse Texas is dit een opvallende peiling. De laatste keer dat een Democraat Texas won, was in 1976. Jimmy Carter greep de kiesmannen in de Lone Star State weg voor de neus van zittend president Gerald Ford. Vind jij deze peiling ook opvallend? En zo ja, welke conclusies moeten we hieraan verbinden?

– – – –

Hoi Stan,

Door Michael Flynn bij de campagne te betrekken hoopt Trump te laten zien hoe ziek Washington D.C. is en dat mensen die voor hem zijn op allerlei manieren worden tegengewerkt en zelfs achter de tralies moeten. Het lijkt dat het moeras nog steeds niet gedempt is, zo zal de gedachte zijn. Maar je hebt gelijk, om Flynn hangt een geur van corruptie en de keiharde campagnespotjes van de Democraten schrijven zich dan zelf.

De campagnebijeenkomst in New Hampshire zou in de open lucht plaats vinden om te zorgen dat er geen half lege zaal zou zijn zoals in Tulsa. En er waren weinig kaartjes besteld. Maar dat past niet in het mantra van de campagne, dus werd gezegd dat een tropische storm de reden was voor het uitstel. Maar dat is niet waar. Het is goed weer in New Hampshire en van een storm is geen sprake.

Het feit dat Trump geen antwoord op zo’n eenvoudig vraag kan geven, is even simpel als schokkend. Hij weet het gewoon niet en heeft er nog nooit over nagedacht. Hij heeft geen idee wat hij wil en dat is diep triest. Hij heeft geen visie of toekomstplannen, want Trump is alleen met zichzelf bezig en niet met het land. Wat voor beleid hij wil gaan voeren, is iets waar hij niet aan denkt. Hij laat geen toekomstplannen zien en ik denk dat kiezers toch graag willen weten wat zijn plannen voor een tweede termijn zijn. Maar die zijn er niet. En ik weet niet of de kiezer daar genoegen mee neemt.

En weer dreigt Trump zichzelf in de voet te schiet. Hij flirt al langer met de samenzweringstheorieën beweging QAnon. Lees dit goede en uitgebreide artikel over de beweging in de Volkskrant. Het is een beweging met bizarre denkbeelden. Nu houdt Trump wel van samenzweringstheorieën en retweet Trump de tweets QAnon. De beweging is bereid ver te gaan en ziet Trump als hun verlosser. Begeeft Trump zich hier volgens jou op glad ijs?

Ha Marco,

Het terughalen van Michael Flynn bij de Trump-campagne lijkt mij een riskante onderneming. Of het nou allemaal klopt of niet, rond Flynn hangt toch de geur van corruptie. Als ik in het herverkiezingsteam zou zitten van Trump zou ik het de president niet aanraden. Voor het winnen van een tweede termijn kan hij beter mensen binnenhalen die met een frisse blik naar zijn campagne-zonder-boodschap kunnen kijken. Het vraagt nog veel creativiteit om in een kleine vier maanden tot een eenduidig verhaal te komen.

De president zou gisteren eigenlijk naar New Hampshire zijn afgereisd voor een nieuwe campagnebijeenkomst. Het Witte Huis maakte vrijdag bekend dat deze trip voor enige tijd wordt uitgesteld. Een tropische storm in New Hampshire zou daar de aanleiding voor zijn, maar ondertussen gaan er ook geluiden op dat er te weinig kaartjes voor het evenement waren verkocht. Niet verrassend, want Amerika is nog altijd in de ban van het coronavirus. De spiraal gaat maar niet naar beneden, omdat er geen eenduidig beleid wordt gevoerd.

Wat mij ook opviel: toen Trump tot twee keer toe de vraag kreeg hoe zijn agenda eruit zou zien als hij een tweede termijn wint, had hij er geen antwoord op en praatte om de vraag heen. Dat geeft precies aan dat er bij de campagne geen leiding is en dat Trump geen flauw idee heeft welke kant hij op wil. Wat is jouw gevoel daarbij? Waarom kan Trump op eigenlijk zo’n betrekkelijk eenvoudige en verwachte vraag geen antwoord formuleren? En hoe komt dat over op kiezers?

– – – –

Hoi Stan,

President Donald Trump heeft als president het recht om mensen gratie te verlenen of gevangenisstraffen van mensen ongedaan te maken. Verrassend vind ik het besluit van Trump niet. Trump heeft al meerdere malen aangegeven dat zijn vriend Roger Stone zeer oneerlijk was behandeld. En iemand die heeft geholpen met de campagne door te zorgen dat Wikileaks de gestolen e-mails van Hillary Clinton en de Democratische partij naar buiten bracht beloon je natuurlijk. Maar het is ook riskant. Stone loog tegen de FBI en hoort gewoon achter de tralies. Dat Trump dit besluit neemt, geeft aan dat hij lak heeft aan het rechtssysteem en denkt dat hij met alles weg kan komen. De Democraten zullen dit zeker gaan gebruiken. Ze zullen Trump ervan beschuldigen dat hij criminelen vrij laat rondlopen. Van het dempen van het moeras is niets terecht gekomen. Sterker nog, Trump staat er zelf tot zijn nek in.

Waarom Trump Joe Biden niet harder aanvalt, is mij een raadsel. Biden is een kandidaat die al heel wat politieke bagage heeft en daar zou het campagneteam van Trump gebruik van kunnen maken. Maar Trump heeft zijn kaarten gezet op de cultuuroorlog en dat ‘extreem linkse fascisten’ het land in een socialistische staat willen veranderen. De vraag is of de kiezer zich drukker maakt om een standbeeld van een generaal die voor behoud van de slavernij was of een oplossing van de coronacrisis?

Aanhangers van president Trump willen dat de Trump-campagne Michael Flynn inzet. De kans is groot dat, net als Roger Stone, Michael Flynn niet achter de tralies verdwijnt. Hij is het symbool van de ‘deep state’ en van Obama-ambtenaren die hem achter de tralies willen. Het feit dat hij loog tegen de FBI, wat een federaal misdrijf is, geldt voor Trump niet. Wat denk jij? Zou het inzetten van Flynn de campagne Trump helpen of juist schaden?

Hoi Marco,

Veel zaken die fout kunnen gaan in de herverkiezingscampagne van Donald Trump gaan verkeerd. Hij heeft het tij tegen: een slecht geregisseerde coronacrisis (opnieuw was er een recordaantal besmettingen), een zwakke staat van de economie, hoge werkloosheid en de dood van George Floyd waarop Trump niet op de juiste manier heeft gereageerd. De weg naar een tweede termijn is voor hem bepaald niet geplaveid. Zelfs voormalige campagnestrategen van Republikeinse huize zeggen nu hardop dat ze geen lijn kunnen ontdekken in de campagne van Trump.

Een reset is zeker nog mogelijk. De peilingen die aangeven dat Joe Biden tien procent voorstaat, neem ik met een korrel zout. Er kan nog veel gebeuren tot verkiezingsdag, maar er is meer dan een stevige inhaalrace nodig om nog eens vier jaar in het Witte Huis te wonen. Trump zou Joe Biden steviger kunnen aanvallen. Biden is bepaald niet de droomkandidaat, maar wordt in de peilingen voorlopig slapend rijk. De Trump-campagne zou met een centrale, herkenbare boodschap moeten komen, maar achter de schermen gaat er zo rommelig aan toe dat ik het idee heb dat er geen echte leiding is bij het campagneteam.

Trump heeft wel veel geld ingezameld. Voor het najaar zijn er in belangrijke staten al voor negentig (!) miljoen dollar aan spotjes besteld. Veel kiezers beslissen vaak pas in de laatste weken op wie ze stemmen, sommigen zelfs pas in het stemhokje, dus de Democraten mogen geen moment op hun lauweren rusten. Toch gaf Trump zijn politieke opponenten nieuwe munitie door de gevangenisstraf van zijn vriend en voormalig politiek adviseur Roger Stone te schrappen. Een riskante onderneming voor een president die tijdens zijn eerste campagne beloofde het moeras te dempen. Hoe kijk jij tegen dit besluit van Trump aan?

– – – –

Hoi Stan,

Dat de twee door Trump benoemde rechters meestemden met de liberale rechters over de belastingaangiften van Trump zegt mij dat de rechters zich niet laten sturen door de president. En dat is goed nieuws. Trump heeft vanaf het begin van zijn presidentschap geprobeerd de democratie en het justitiële systeem te ondermijnen. De minister van Justitie, William Barr, die hij aanstelde, fungeert als zijn persoonlijke advocaat en ontslaat openbaar aanklagers die het vrienden van Trump (Michael Flynn, Roger Stone) lastig maken. Dat de rechters onafhankelijk een besluit nemen is goed voor de democratie en de onafhankelijke rechtssysteem. Het laat zien dat het justitiële rechtssysteem in Amerika nog gewoon werkt, ondanks de tegenwerking van Trump.

De Democraten voelen zich door de uitspraak van het Hooggerechtshof over Trumps belastingen gesterkt om het via lagere rechtbanken verder aan te vechten en met betere argumenten te komen. Voor Trump is het ook goed nieuws dat het Congres niet zijn papieren mag zien en hij zal via de lagere rechtbanken proberen te voorkomen dat de openbaar aanklager in New York alsnog toegang krijgt tot zijn papieren. Daarnaast is de president niet immuun voor elke vorm van strafvervolging, iets wat Trumps advocaten hadden aangegeven. Het Hooggerechtshof, dat steeds meer een politiek instituut lijkt te worden, gaat zijn eigen gang en de rechters trekken zich daar niets van aan.

Bij president Trump wil de ernst van de coronacrisis nog steeds niet doordringen, terwijl hij steeds meer de nadruk legt op het heropenen van de economie. Wat hij niet lijkt te begrijpen is dat het aantal coronagevallen eerst drastisch moet dalen, wil je enigszins veilig en verantwoord de economie heropenen. Een peiling van ABC News/Ipsos laat zien dat ruim 67 procent vindt dat Trump de crisis verkeerd aanpakt. Hetzelfde percentage vindt dat Trump verkeerd omgaat met racisme en de sociale onrust na de dood van George Floyd. Dit zijn geen goede cijfers voor Trump. Zijn populariteit daalt snel. Wat zegt dit volgens jou over de tot nu toe rampzalige herverkiezingscampagne van de president? Is het tijd voor een nieuwe ‘reset’?

Ha Marco,

Het Hooggerechtshof heeft in zijn besluit over de belastingpapieren van Donald Trump laten zien dat niemand – ook de president van Amerika niet – boven de wet staat. Trump weigert al sinds zijn kandidatuur in 2015 zijn aangiften vrij te geven. Dat is hoogst ongebruikelijk voor een presidentskandidaat. Het besluit betekent niet dat het Congres de papieren ook mag inzien. Lagere rechters moeten zich er nog over uitspreken. De kans dat het Trump dwingt om voor verkiezingsdag alles te moeten vrijgeven, is verwaarloosbaar.

De woedende reactie van Trump was te verwachten. Het laadt nog meer de verdenking op hem dat hij iets heeft te verbergen. De vraag is precies wat dat is. Opnieuw vestigt hij de aandacht op zich. Trump zou het moeras wel even gaan dempen in Washington D.C., maar ondertussen staat hij zelf tot aan zijn knieën in het moeras. In een Twitterstorm kreeg de regering-Obama, Senaat, FBI en het Hooggerechtshof er ongenadig van langs. Trump slaat steeds wilder om zich heen. Hij voelt zich als een kat in het nauw die van gekkigheid niet meer weet welke sprongen hij moet maken om het brandende huis zonder kleerscheuren te verlaten.

De Biden-campagne heeft opnieuw een wapen in handen om Trump verder aan te vallen, om zijn toch al beperkte geloofwaardigheid verder te ondermijnen. Biden kan nog bijna vier maanden roepen om de belastingaangiften van Trump, al zou ik adviseren om vooral de nadruk te leggen op zijn gebrekkige aanpak van de coronacrisis, de slechte economische omstandigheden en werkloosheid. Het viel me trouwens op dat de door twee rechters in het Hooggerechtshof die door Trump zijn voorgedragen, Neil Gorsuch en Brett Kavanaugh, mee stemden met hun collega’s over de belastingpapieren van Trump. Wat zegt jou dat? Het is niet de eerste keer dat ze tegen de wil van de president stemden.

– – – –

Hoi Stan,

Op dit moment lijkt het er op dat het Donald Trump weinig kan schelen wat mensen van hem vinden en wat hij doet. Zijn adviseurs willen dat Trump het liever over ‘law and order’ heeft en vertelt wat hij in zijn tweede termijn gaat doen. Toen hij daar onlangs door journalisten naar werd gevraagd, blijf hij het antwoord schuldig. Het geeft aan dat Trump geen idee meer heeft waar het nu echt om draait. Als laatste strohalm gebruikt hij nu de cultuuroorlog. Hij speelt weer in op de emotie en angst wat in 2o16 en 2018 zo goed werkte. Maar zijn adviseurs zijn bang dat het nu niet zal werken.

Natuurlijk heeft elke president het recht om campagne te voeren. Maar dit zijn niet gewone verkiezingen. Met het coronavirus en het recordaantal besmettingen dat er elke dag bij komt, is Trump al lang niet meer bezig. Elke bijeenkomst van de taskforce slaat hij over. We hebben het al vaker opgemerkt. Trump doet er alles aan om herkozen te worden en als dat ten koste gaat van de algemene volksgezondheid, dan is dat maar zo. Ook de Republikeinse conventie in Jacksonville, Florida, wordt weer een massabijeenkomst en dat in een staat waar het virus nog steeds snel om zich heen grijpt.

Er werd lang uitgekeken hoe het Hooggerechtshof zou oordelen over het vrijgeven van Trumps belastingaangiften. Het Hooggerechtshof oordeelt dat een openbaar aanklager in New York de belastingaangiften en boekhouding van Trump mag opvragen en dus gewoon mag door gaan met een onderzoek naar Trumps financiële handel en wandel. Volgens het hof is Trump niet immuun voor strafvervolging. Maar het hof oordeelde ook dat het Congres niet Trumps belastingaangiften mag inzien en zegt dat lagere rechtbanken daarover moeten beslissen. Trump was woest door het besluit. Wat denk jij wat voor impact dit gaat hebben?

Hoi Marco,

Voor de fanatieke aanhang van Donald Trump heeft het boek van zijn nicht Mary geen invloed. Ze zullen het uitleggen als de zoveelste lastercampagne tegen hun ‘stabiele genie’. Pas als ze hun baan verliezen, zorgverzekering kwijtraken en in financiële nood komen, dalen de consequenties van zijn beleid misschien in. Voor de twijfelende, onafhankelijke kiezers ligt het anders. Die krijgen keer op keer de bevestiging dat er veel aan de hand is met Trump. Ik kan me voorstellen dat ze dit in november meenemen in hun afwegingen.

Dit betekent overigens niet dat Democraten op weg naar november op hun lauweren kunnen rusten. Sterker, juist deze onafhankelijke kiezers in de cruciale swing states kunnen straks van doorslaggevende betekenis zijn. Dus moet de campagne van Joe Biden – als ze daar al niet mee bezig zijn – vol inzetten op deze kiezersgroep. Daar moeten de komende maanden de pijlen op zijn gericht. De Biden-campagne moet niet dezelfde fout maken als Hillary Clinton vier jaar geleden door steun van allerlei kiezers maar als vanzelfsprekend te zien of, nog erger, ze te beschrijven als een ‘basket of deplorables’.

Ook Trump heeft zo zijn problemen. De boeken van John Bolton en zijn nicht zijn niet lekker voor de publiciteit, maar ondertussen wil hij ook grote campagnebijeenkomsten houden. Met het toenemende aantal coronagevallen – deze week was er een record van 60.000 nieuwe besmettingen op één dag in Amerika – zijn grote rally’s onverantwoord. Voor veel Amerikanen is corona op dit moment hun grootste zorg. De president laat zien dat hij voor die zorgen weinig gevoel heeft, want afgelopen weekend organiseerde hij een grote bijeenkomst bij Mount Rushmore en binnenkort staat er eentje gepland in New Hampshire.

Gaat de president hier zijn boekje te buiten of heeft hij gewoon het recht om zo veel mogelijk actief campagne te voeren voor zijn herverkiezing?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Donald Trump er slecht voorstaat, is wel duidelijk. Zowel in de landelijke peilingen, als in de peilingen in de swing states ligt hij achter op Joe Biden. Trump lijkt zich niet meer te bekommeren om het politieke midden. Nu hij de aanval heeft ingezet op Amerikanen die niet zoals hij denken, wordt het allemaal lastiger om kiezers aan zich te binden. Met zijn toespraken waarin hij zegt dat sommige Amerikanen Amerika haten en ze willen dat de Amerikaanse geschiedenis wordt ‘uitgewist’ en dat ‘links’ Amerikaanse kinderen wil indoctrineren, spreekt hij vooral witte nationalisten aan. De kiezer die hem in 2016 aan de winst hielp, zal niet echt gevoelig zijn voor deze retoriek die Amerikanen tegen elkaar opzet en zorgt voor nog meer verdeeldheid. Maar het is hoe Trump politiek bedrijft en waar hij goed in is, al zouden zijn adviseurs denk ik graag willen dat hij een andere toon zou gebruiken.

De verkiezingen gaan bij een zittende president altijd over het beleid van de afgelopen vier jaar. En zeker met de problemen waar Amerika op dit moment mee te kampen, zijn de verkiezingen een referendum over Trump. Trump wil het hebben over het verschil tussen hem en Biden, maar daar is de kiezer veel minder mee bezig. Trumps nieuwe strategie is het over een cultuuroorlog hebben. Dat is ook wat journalist Maggie Haberman van The New York Times aangaf in de dagelijkse podcast, The Daily, van de krant. Ik zie niet hoe hij met een boodschap dat de Amerikaanse waarden worden aangevallen Biden kan verslaan.

Daarnaast heeft de Amerikaanse pers het boek van de nicht van Trump, Mary, al in handen. En zijn nicht laat in het boek geen spaan heel van haar oom. Zo zou hij iemand anders zijn het toelatingsexamen voor de universiteit hebben laten doen, noemde ze hem een ‘clown’ en heeft hij psychologische problemen. Het Witte Huis ontkent alles en noemt het allemaal roddels die op niets zijn gebaseerd. De fanatieke achterban van Trump zal het boek niet lezen. Maar denk jij dat het boek invloed kan hebben op de keuze van twijfelende kiezers?

Ha Marco,

Het is ronduit stuitend om te lezen hoe slecht Donald Trump zich laat informeren over serieuze, nationale veiligheidskwesties. In een normaal presidentschap is het gebruikelijk dat de president de briefings elke ochtend leest en – zeker in tijden van crisis – zijn team dagelijks of meermaals per week uitnodigt in de Oval Office. Voormalig veiligheidsadviseur John Bolton deed er eerder al een boekje over open, nu komt deze CIA-medewerker er nog eens overheen. Het is schokkend om te lezen hoe Trump met zulke belangrijke kwestie omgaat.

Voormalig stafchef van Trump, Mick Mulvaney, liet ondertussen ook iets van zich horen. Hij verwacht dat de president in een forse tegenwind komt als deze presidentsverkiezingen uitdraaien op een referendum over Trump. Ik denk dat Mulvaney daar gelijk in heeft. De enige optie voor Trump om dat om te draaien, is door er een referendum over Joe Biden van te maken. Als de Trump-campagne voldoende twijfel weet te zaaien over Biden (wat ze al doen door hem dement te noemen), kan Trump er een tweede termijn aan overhouden. De campagne zal de boeken in gaan als één van de meest zwartgallige in de geschiedenis.

Trump verkeert sowieso in zwaar weer. Een peiling van het gezaghebbende Gallup deze week toont aan dat slechts 38 procent van de Amerikanen vindt dat Trump zijn werk goed doet. Voor een president die herkozen wil worden, is dat percentage veel te laag. 98 procent van de Republikeinse kiezer vindt dat hij het goed doet, tegenover slechts twee procent van de Democraten. Trump moet deze trend binnen vier maanden zien te draaien. Hoe groot acht jij de kans dat dit nog gebeurt? Of heeft Trump na zijn rariteitenspeeches rond de Fourth of July zijn politieke kapitaal definitief vergooid?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump doet er alles aan, zo lijkt het, om geen tweede termijn te krijgen. Hij heeft  al eens laten doorschemeren dat het presidentschap hem toch zwaarder viel dan hij had gedacht. No kidding! Het is de machtigste en waarschijnlijk de grootste baan op de wereld. Amerika is een wereldmacht, al wordt die status, mede door Trump, wel ernstig aangetast. Het feit dat Trump nu cultuuroorlogen ontketent en dit waarschijnlijk als zijn laatste houvast ziet, is al veelzeggend. Er is waarschijnlijk geen beter alternatief. Trumps gevoel heeft hem tot nu toe niet in de steek gelaten, maar de peilingen moeten hem toch zorgen baren.

De Republikeinen in de Senaat zijn bang dat als Trump verliest, hij hen meeneemt in zijn val. Als dat gebeurt en de Democraten krijgen de meerderheid in de Senaat en het Huis van Afgevaardigden (wat ik zeer waarschijnlijk acht), dan wordt het voor Joe Biden eenvoudiger om beleid door te voeren. Het zal er erg om spannen of het lukt voor de Democraten om de Senaat te winnen. Ze hebben slechts vier zetels nodig. Drie zetels zou ook genoeg zijn, maar dan moet de vice-president steeds naar Capitol Hill komen om de doorslag te geven en dat is niet werkbaar.  Ik denk dat het goed zou zijn als Chuck Schumer plaats zou maken, maar ik acht de kans klein dat als er een Democratische meerderheid komt dat hij een stap opzij doet. Maar het zou goed zijn dat als een senator die al jaren in de Senaat zit en jonger is de meerderheidsleider wordt. Maar het wordt spannend. Races in Arizona, Maine, South Carolina en Iowa zouden zo maar eens kunnen zorgen dat de Republikeinen hun meerderheid in de Senaat verliezen.

En dan was daar CIA-medewerker Beth Sanner die een boekje open deed over hoe complex het is om president Trump in te lichten over nationale veiligheidskwesties, overigens zonder zijn naam te noemen. Het is hoogst ongebruikelijk, maar laat dit volgens jou zien dat Trump als het aankomt om nationale veiligheid echt niet geschikt is voor deze baan?

Hoi Marco,

De cultuuroorlog die Donald Trump ontketent, lijkt mij geen verstandige tactiek. Dat de president nu weer te hoop loopt tegen de donkere coureur Darrell Wallace past wel in zijn straatje. Bij zijn achterban gaat het erin als koek. Zoals je zag op Onafhankelijkheidsdag en in de toespraak bij het Witte Huis; Trump gokt echt op een herhaling van zijn kunststukje uit 2016. Hij mobiliseert zijn fanatieke fans in de hoop een tweede termijn te winnen. Opschuiven naar het midden voelt als een nederlaag, hoe hard hij die mensen ook nodig heeft om er nog eens vier jaar aan vast te plakken.

Soms zou je bijna denken dat Trump geen tweede termijn wil. De president doet het echt voor de campagnebijeenkomsten. Daar geniet hij zichtbaar van, maar het fijne handwerk van regeren – vaak verscholen in de diepe uithoeken van ingewikkelde wetgeving – is niet aan hem besteed. Trump is ook geen man die zich gaat zitten inlezen. Hij regeert op zijn gevoel, zonder nauwkeurig uitgewerkte beleidsplannen. Zijn naam heeft hij gevestigd. De hele wereld kent de naam Trump. Dat is voor zijn zakenimperium natuurlijk ideaal, zeker als hij over een half jaar of over vierenhalf jaar zijn handen vrij heeft.

We hebben hier al vaker geconcludeerd dat het pad naar een tweede termijn voor Trump steeds smaller wordt. Ook de rekenaars van POLITICO komen tot die conclusie. Zij zien nu zelfs kansen voor de Democraten om behalve het Witte Huis ook de Senaat terug te winnen. Dat is cruciaal om beleid te voeren, mocht Joe Biden in november inderdaad worden verkozen. Toch wordt het geen eenvoudige klus om de machtige Senaat weer in handen te krijgen. Hoe realistisch schat jij die kans in? En zou de Democratische Senaatsleider Chuck Schumer in dat geval moeten plaatsmaken voor een jongere senator die de leiding krijgt?

– – – –

Hoi Stan,

Kanye West for president! Als je denkt dat je alles wel in de Amerikaanse politiek hebt gezien, kan het altijd nog gekker. Maar de kans dat West een kans maakt is uitgesloten. Hij  vormt in mijn ogen geen enkele bedreiging voor Trump of Biden. West moet zich eerst bij de Federal Election Commison aanmelden. Volgens mij heeft dat hij nog niet gedaan. Daarnaast is de deadline om op het stembiljet te komen in veel staten al gesloten. Ik denk dat het meer een publiciteitsstunt is. Ik denk dat we hier niet te veel aandacht aan moeten besteden.

Of het land nog verbonden kan worden en of er nog een toon van verzoening komt, is zeer twijfelachtig. We hebben hier al opgemerkt dat het een smerige campagne zou worden en na de toespraken van Trump op Independence Day ziet er het naar uit dat heel erg hard wordt gespeeld. En als het aan Trunp ligt, zal hij de verschillende groepen in de Amerikaanse samenleving tegen elkaar uitspelen. Als Trump verliest dan krijgt Joe Biden de haast onmogelijke taak om het land te verbinden. Want de fanatieke achterban van Trump zal een eventueel verlies van hun ‘held’ niet zo maar accepteren. Dus ook na 3 november, ongeacht de uitslag, wordt een tijd van grote spanningen.

President Donald Trump gaat ondertussen door met zijn cultuuroorlog. Na dat NASCAR besloot geen vlaggen van Confederatie meer toe staan bij races is Trump daar boos over. Na dat een zwarte coureur een strop in zijn garage vond verklaarde de hele organisatie zich solidair met de coureur. Nu valt Trump de organisatie en de zwarte coureur aan. Trump heeft de cultuuroorlogen omarmt om zijn herverkiezingscampagne nieuw leven in te blazen. Denk jij dat cultuuroorlogen tot het belangrijkste thema van je campagne maken slim is, of schrikt juist veel kiezers af?

Ha Marco,

Dat de Trump-campagne denkt dat ze niet meer een grote meerderheid gaan winnen, is een teken aan de wand. Ook daar houden ze interne peilingen en zien ze het draagvlak voor de president kleiner worden. De realiteitszin bij zijn campagnemedewerkers ontbreekt in elk geval niet. Trump moet sowieso de staten winnen die hij vier jaar geleden ook won. Dus dat de prioriteiten worden verlegd naar Georgia en Florida verrast mij niet. Sterker, vanuit de positie van de Trump-campagne is het een logisch besluit.

Achter de schermen betekent het dat de campagne zich ook richt op Michigan, Wisconsin en Pennsylvania. Dat zijn de staten die Trump in 2016 verrassend van Hillary Clinton afsnoepte. Trump heeft daar op basis van de laatste peilingen wel een achterstand op Joe Biden in te lopen. Dat is in vier maanden niet onmogelijk. Het zijn allemaal staten die worden geleid door een Democratische gouverneur. Trump kan ook hen de komende maanden aanvallen en verdeeldheid zaaien. Nog even los van het feit of hij wint of verliest in november, de schade is gigantisch. Ik ben sowieso nieuwsgierig of het land nog aan elkaar kan worden geknoopt.

Kanye West heeft zich ondertussen kandidaat gesteld voor het presidentschap. De muzikant maakt in mijn optiek geen schijn van kans, maar kan wel van doorslaggevende betekenis zijn of Trump of Biden wint. West toonde zich de afgelopen jaren een fervent aanhanger van Trump, dus ik betwijfel of de campagne van de president daar zo gelukkig mee is. Anderzijds kan West van Biden een deel van de zwarte stem afsnoepen. Hoe moeten we volgens jou de kandidatuur van West inschatten?

– – – –

Hoi Stan,

De toespraken van president Donald Trump bij zowel Mount Rushmore als tijdens een Salute to America in de achtertuin van het Witte Huis op Amerika’s nationale feestdag waren stuitend. Trump sprak over de ‘extreem linkse facisten’ die ‘onze’ geschiedenis willen vernietigen, onze monumenten kapot willen maken en onze kinderen indoctrineren. Het is duidelijk wat Trumps tactiek wordt in aanloop naar de verkiezingen.

Trump gaat de cultuuroorlogen tot het speerpunt van zijn campagne gaat maken. Amerika ligt onder vuur en de echte patriotten, in zijn ogen alleen blanke burgers, moeten zich verdedigen tegen de mensen die onze geschiedenis ten schande maken en de Amerikaanse geschiedenis willen ‘wissen.’ Daarom was Mount Rushmore ook niet zo maar gekozen. Mount Rushmore, waar vier van Amerika’s grootste en belangrijkste presidenten zijn uitgehakt is een nationaal symbool. Een toespraak over de aanval op Amerika’s symbolen en monumenten was dus geen toeval.

Met de strategie die Trump nu lijkt te kiezen zal hij proberen om zijn fanatieke achterban te mobiliseren. En die achterban zal het ongetwijfeld met hem eens zijn dat alle extreme linkse figuren Amerika kapot willen maken en het in een socialistisch land willen veranderen. Dat dit allemaal onzin is, doet er niet toe. Maar de gematigde en onafhankelijke kiezer zal toch met enige vertwijfeling en verbazing naar deze bij vlagen racistische toespraak hebben gekeken op een dag waar het zou moeten gaan om verbinding en verzoening. Maar met een pandemie, een economie die is ingestort, een gigantische werkloosheid en meer dan 127.000 doden zal Trump uit een ander vaatje moeten tappen. Hij heeft dus besloten dat verdeeldheid zaaien, mensen tegen elkaar opzetten en het ontketenen van een cultuuroorlog de juiste manier is om een tweede termijn te winnen. Ik betwijfel dat en ik vind het een verontrustende en gevaarlijke ontwikkeling.

Dat Republikeinse senatoren, vooral die een (lastige) herverkiezing staan te wachten, zullen ook met enige verbijstering naar Trumps toespraken hebben gekeken, maar houden, zo hypocriet als ze zijn, hun mond. Senator van Iowa, Joni Ernst, die ook herkozen wil worden, werd in het programma State of the Union van CNN gevraagd wat ze van de toespraken van president Trump vond. Ze draaide om de vraag heen, bang dat ze is om Trump voor het hoofd te stoten. Republikeinen zullen zich niet tegen Trump durven uitspreken, bang als ze zijn voor de toorn van Trump. Maar ze zijn ook bang dat als Trump in november verliest, hij hun in zijn val meeneemt. Ze zitten in een spagaat.

De campagne van Trump gaat er niet meer vanuit dat Trump een overweldigende meerderheid bij de volgende verkiezingen haalt. Wilde de campagne eerst nog proberen om staten als Minnesota, Nevada en New Mexico te winnen, nu richt men zich op de staten die Trump in 2016 won en die hij in november moeten winnen, zoals Georgia en Florida. Denk jij dat deze strategie op dit moment het beste is of maakt het weinig uit?

Hoi Marco,

Het virus is in grote delen van Amerika nog lang niet onder controle. Zeker in staten waar het oplaait, zouden alle festiviteiten verboden moeten worden. Veel gelegenheden zijn gisteren al geannuleerd, vooral in staten en steden die door Democraten worden geleid. De gouverneur van Californië en burgemeester van Los Angeles namen stevige maatregelen. Dat geldt ook voor de Republikeinse gouverneur van Texas, die na een aarzelend begin de ernst van de situatie eindelijk begint in te zien.

Elke keer als je denkt dat president Trump niet dieper kan zinken met zijn toespraken gebeurt het toch. De speech bij Mount Rushmore, een nationaal symbool, was stuitend. Het is de tactiek van de verschroeide aarde. Trump weet dat. Hij weet dat hij alleen aandacht trekt door over de grens te gaan. Zo probeert hij zijn fanatieke achterban te mobiliseren voor 3 november. Hij denkt met die tactiek opnieuw het presidentschap te winnen, maar ik kan me toch amper voorstellen dat de onafhankelijke kiezers (die de doorslag geven) met plezier de toespraak hebben gezien. De grote vraag is of dit nog vier maanden blijft hangen tot verkiezingsdag.

Voorlopig lijkt Joe Biden vooral garen te spinnen bij het beleid van Trump. Zijn voorsprong is substantieel, maar nog niet ongekend. De lessen van vier jaar geleden en eerdere verkiezingen moeten echter niet worden vergeten. Hillary Clinton ging vier jaar terug met een kleinere voorsprong dan Biden de zomer in en verloor in november. In 1988 leek Michael Dukakis hard op weg naar het Witte Huis, maar dankzij één van de meest onfrisse politieke campagnes in de historie pakte George H.W. Bush de zege. Biden mag niet op zijn lauweren rusten. Dat stralen zijn campagne en hij op dit moment ook zeker niet uit. Ze willen vechten voor iedere stem.

In de Republikeinse partij beginnen ze zenuwachtig te worden over de woorden van Trump over racisme. Leden van het Huis en de Senaat vrezen voor hun politieke loopbaan. Wordt dit in aanloop naar november een veenbrand of denk jij dat Republikeinen zich uiteindelijk toch niet echt durven uit te spreken tegen Trump?

– – – –

Hoi Stan,

De Republikeinse partij is de Trump-partij geworden. Trump houdt de partij in een wurggreep. Republikeinen die de partij zagen als de partij van Lincoln en Reagan herkennen zich niet meer terug in het conservatieve gedachtegoed waar de partij altijd voor stond. De GOP is een ideologische beweging geworden die, mede door Trump, vaart op een ideologie en vasthoudt aan waarden die in Amerika snel aan het veranderen zijn. De partij houdt daar krampachtig aan vast en is niet bereid om compromissen te sluiten. Dat biedt een goede voedingsbodem voor mensen als Donald Trump. Trump is niet de oorzaak, maar het gevolg van het politieke klimaat in Amerika en mensen laten zich vaak met hun onderbuikgevoel hun stem horen.

De toespraak die Donald Trump bij Mount Rushmore hield het zoveelste dieptepunt in van zijn presidentschap. Het was echt stuitend. Op Independence Day, Amerika’s  belangrijkste nationale feestdag, zou de president het land moeten verbinden en een verzoenende toon moeten aanslaan, zeker in de tijd van crisis. Maar das was geen sprake van. De president zaaide nog meer verdeeldheid en het leek even of hij oproep om de wapens op te pakken om alle standbeelden en monumenten te verdedigen en de ‘extreem linkse (Democratische) fascisten’ het land uit te trappen. De bewering dat kinderen  in Amerika in de schoolklassen nu een verkeerd beeld van Amerika krijgen en ze geïndoctrineerd worden is niet waar, maar geeft aan hoe ver de president van de werkelijkheid staat.

De mensen die bij Mount Rushmore aanwezig waren, zullen het prachtig hebben gevonden en Trump kreeg veelvuldig applaus, maar gematigde kiezers zal hij er niet mee winnen. Zij zijn de retoriek langzamerhand zat. Zij willen actie van hem om de coronacrisis op te lossen en willen weten of ze binnenkort (weer) een baan hebben. In de toespraak onder het oog van Washington, Jefferson, Roosevelt en Lincoln had Trump het daar niet over. De vier presidenten zullen zich in hun graf hebben omgedraaid.

De festiviteiten gaan ondertussen in veel staten waar het aantal coronagevallen stijgt gewoon door. Amerika laat zich de viering van zijn nationale feestdag niet zo maar ontnemen. Wat vind jij? Moet men de festiviteiten verbieden en denken aan de volksgezondheid?

Ha Marco,

De vraag of Fox News-presentator Tucker Carlson een gooi gaat doen naar het Witte Huis is interessant, maar op dit moment weinig relevant. Veel zal afhangen van de uitkomst in november. Als Donald Trump wordt herkozen, zal Carlson dat zien als een teken dat er genoeg draagvlak is voor het gedachtegoed van Trump. Bij een dikke nederlaag zullen de Republikeinen ook snappen dat er weinig wensen warmlopen voor het Trumpisme, zeker als ze ook de Senaat kwijtraken. Dan kan het haast niet anders dat er geluiden naar boven komen om toch een meer gematigde koers (bijvoorbeeld met Nikki Haley) te gaan varen.

Dat figuren als Carlson het sowieso al overwegen, geeft aan hoe ver de Republikeinse partij is weggedreven vanuit het conservatieve midden. George W. Bush voerde in 2000 nog campagne met de slogan Compassionate Conservatism. In 2004 was de toon al heel anders. Bush sprak zich ter bevordering van zijn herverkiezing uit tegen het homohuwelijk. Conservatief-christelijk Amerika toog massaal naar de stembus en gaf Bush een tweede termijn. De partij is de laatste decennia steeds meer een vrij extreem-ideologische beweging geworden die amper bereidheid toont tot samenwerking. Dat is heel verontrustend.

Het is vandaag 4 juli, Amerika’s nationale feestdag. Mede door de coronacrisis is er van nationale eenheid geen sprake. Dokter Fauci raadt grote bijeenkomsten ten zeerste af. President Trump reisde niettemin zonder schaamtegevoel af naar South Dakota om daar bij de presidentshoofden van Mount Rushmore een grote vuurwerkshow te bekijken en gaf hij opnieuw een toespraak waarmee de president nog meer verdeeldheid zaait. Hij waarschuwde zelfs voor ‘extreem-links fascisme’. Gaat hij hiermee kiezers terugwinnen in aanloop naar november of graaft hij zichzelf alleen maar dieper in?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump gaat de race niet tussentijds verlaten. Ik acht dat echt uitgesloten. Trump is veel te gehecht aan zijn macht en via de zijdeur het toneel verlaten past niet bij hem. Zijn ego zou er onder lijden. Narcisten eisen voor zichzelf altijd een hoofdrol op en gaan liever strijdend ten onder dan dat ze opgeven halverwege de strijd. En er is nog tijd om het tij te keren. Dat Trump voortijdig het strijdtoneel verlaat, is dus uitgesloten. Het wel een interessante gedachte zijn. Zou Mike Pence, die dan automatisch het stokje over zou nemen, het beter in de peilingen doen en een serieuze kans maken tegen Joe Biden?

Dat er banen bij zijn bijgekomen is goed nieuws, maar het geeft een vertekend beeld. Het aantal besmettingen loopt op in staten waar juist de economie heropend was en waar dus weer mensen weer aan het werk gingen. Daarnaast waren het ook mensen die al een baan hadden. Nieuwe banen komen er nauwelijks bij. Dus Trump kan zeggen dat het allemaal weer goed gaat, maar dat is maar de helft van het verhaal. De stijging van het aantal coronabesmettingen en de meer dan 126.000 doden; daar hoor je Trump niet over.

Een opmerkelijk artikel op de website van POLITICO over Fox News presentator Tucker Carlson. Carlson heeft een grote schare supporters en er kijken dagelijks miljoenen mensen naar hem. Hij weet heel goed het gevoel van de conservatieve kiezers te verwoorden. Er wordt gespeculeerd, aangezien hij goede bevriend is met Donald Trump Jr.,  dat hij misschien de Trump-beweging kan vertegenwoordigen als Trump geen president meer is en in 2024 een gooi gaat doen naar het presidentschap. Hoe groot schat jij de kans dat Carlson een poging gaat doen?

Hoi Marco,

Donald Trump krijgt er nog een forse klus aan om te tij te doen keren. Gisteren gaf hij met veel bombarie een persconferentie over het forse aantal gestegen banen. Natuurlijk is dat een goede zaak, maar het heeft er vooral mee te maken dat veel staten na de coronacrisis weer zijn opgestart. Cijfers van staten die de boel nu afgrendelen, omdat het virus niet onder controle is – zoals Californië en Michigan – zijn hierin niet meegenomen. Het was opnieuw een weinig uitgebalanceerd verhaal.

Trump claimde tijdens die persconferentie dat hij nauw samenwerkt met de gouverneurs. Wat hij bedoelde is dat hij nauw samenwerkt met Republikeinse gouverneurs die naar hem luisteren. Ron DeSantis (gouverneur van Florida) loopt aan de leidraad van Trump. In de Sunshine State loopt het aantal besmettingen razendsnel op. De Republikeinse gouverneur Greg Abbott sloot deze week veel horecagelegenheden in Texas en vaardigde gisteravond een decreet uit dat het verplicht stelt een mondkapje te dragen in het openbaar. Gouverneur Gavin Newsom van Californië nam drastische maatregelen door horeca, musea, stranden of andere uitgaansgelegenheden in negentien counties (waaronder Los Angeles) af te sluiten. Dat heeft voor de grote economie van Californië (de vijfde ter wereld) grote gevolgen.

De president zou het voorbeeld moeten volgen van Newsom. Hij zou met zijn team dagelijks in contact moeten staan met alle vijftig gouverneurs om de situatie te monitoren. De economische gevolgen zijn groot. Dat weet Trump. Met zijn herverkiezing in het achterhoofd is een dalende economie niet in zijn belang. Er is nog nooit een president herkozen met een werkloosheidscijfer van elf procent.

Ondertussen wordt er volop gespeculeerd dat Trump misschien de race tussentijds verlaat, een idee dat nota bene voor het eerst werd gelanceerd door huiszender Fox News. Ik geloof er niets van. Dat zou zijn ego te veel kwellen. Het lijkt mij onwaarschijnlijk dat Trump met de staart tussen zijn benen vertrekt. Wat denk jij? Acht jij het waarschijnlijk?

– – – –

Hoi Stan,

Het wordt spannend, maar het zou mij zeer verbazen als Joe Biden Elizabeth Warren zou kiezen als zijn running mate. Of om het anders te formuleren: het zou mij zeer verbazen als Biden geen zwarte vrouw kiest. In dat geval heeft Kamala Harris de beste kansen. Na de dood van George Floyd en de protesten tegen racisme en politiegeweld is de dynamiek erg veranderd. Dus ik denk dat Biden voor een zwarte vrouw moet gaan. Natuurlijk hebben progressieve groepen invloed en Biden zal best naar hen luisteren. Maar ik denk dat Biden toch voor een vrouw van kleur gaat. Ik denk dat de progressieve groepen ook best met Harris kunnen leven.

Ik ben het met je eens dat wereld de komende tijd niet op Amerika hoeft te rekenen. Donald Trump is alleen met zichzelf bezig en zal er alles aan doen om te zorgen dat hij een tweede termijn krijgt. Hij heeft dan zijn handen vrij om te doen wat hij wil. Van de verhoudingen in het Congres trekt hij zich toch niets aan. Het is dan ook te hopen dat de Amerikaanse kiezer massaal komt opdagen en een duidelijke keuze maakt. Of zo als The Lincoln Project het verwoordt: #AmericaOrTrump.

Ook het feit dat Anthony Fauci mensen adviseert niet naar vuurwerkshows te gaan zoals bij Mount Rushmore, waar president Trump zal zijn voor 4 juli (Amerika’s nationale feestdag) festiviteiten, zal door Trump genegeerd worden. En ook het geloof dat het coronavirus vanzelf zal verdwijnen. Hoe naïef kun je zijn?

Wat denk jij dat Trump moet doen om het tij te keren nu hij slecht scoort in de peilingen en het aantal coronabesmettingen in veel staten stijgt?

Ha Marco,

Het campagneteam van Donald Trump is naar mijn idee niet het probleem. Het punt is vooral het karakter van de president. Die laat zich door niemand iets vertellen, luistert nauwelijks, behalve naar zijn onderbuikgevoel. Natuurlijk kan het geen kwaad om eens iemand met een frisse blik naar je campagne te laten kijken. Nu schoonzoon Jared Kushner de bezem door het team haalt, geloof ik niet meteen in een wederopstanding. Het enige dat Trump richting november kan redden is een vaccin tegen het coronavirus en uitglijders van Joe Biden.

Amerika en de wereld moeten er in elk geval het komende half jaar rekening mee houden dat de Verenigde Staten geen leider heeft. Niet als het gaat om het bestrijden van corona, niet als het gaat om het repareren van de economie waar iedereen wat aan heeft, niet als het gaat om het verbinden van het land, noch het organiseren van eerlijke verkiezingen. Die constatering is al triest genoeg. Toch blijf ik zeggen dat Democraten zich nog niet rijk moeten rekenen. In vier maanden kan er nog steeds veel veranderen. Feit is wel dat Trump een gigantische achterstand moet inlopen. De drie debatten zijn daarin z’n laatste kans.

Binnen nu en een maand weten we ook wie Biden kiest als zijn running mate. Er zijn twee landelijke, progressieve groepen die er in een open brief bij Biden op aandringen te kiezen voor Elizabeth Warren. Misschien wel één van de belangrijkste argumenten om voor Warren te gaan, is dat zij programmatisch het dichtst bij Bernie Sanders staat. Warren kan twijfelende kiezers over de streep trekken. Daarbij heeft ze nauwkeurig uitgewerkte ideeën over waar het naartoe moet met het land. Leeftijd is haar nadeel, ze is 70. Denk jij dat Biden gevoelig is voor de argumentatie van deze groepen of verwacht jij dat de voormalige vicepresident toch voor een zwarte vrouw kiest als zijn rechterhand?

– – – –

Hoi Stan,

De campagne van Joe Biden speelt het spel zo als dat moet in tijden van een nationale crisis. Ze proberen het juiste voorbeeld te geven. Geen wilde uitspraken die nog meer olie op het vuur gooien of tot nog meer ongerustheid en verwarring leiden. Dus precies het tegenovergestelde van wat Donald Trump doet. En die strategie werkt tot nu toe. De campagne van Biden doet precies wat je van een toekomstige president verwacht. Men denkt: laat Trump maar de fouten maken. Als ze zien hoe hij steeds verder uitloopt op Trump in de peilingen, Trump de coronacrisis maar niet onder controle krijgt en veel staten maatregelen terug schroeven en sommige staten weer in een lockdown gaan, dan hoeft Biden alleen maar te laten zien dat hij de uitspraken van onder andere Anthony Fauci en ander experts wel serieus neemt.

Ik denk overigens ook dat steeds meer Amerikanen echt actie van Trump verwachten nu het aantal besmettingen stijgt (soms meer dan 40.000 op een dag) en dat nu al meer dan 126.000 doden zijn te betreuren. Of er echt actie komt vraag ik mij af. Als het niet in het belang is van Trumps herverkiezing gebeurt er niets.

Nu het slecht gaat met Trump in de peilingen en na het debacle in Tulsa, Oklahoma, was het een kwestie van tijd tot er iets zou veranderen. Het campagneteam van Trump gaat op de schop. Trumps schoonzoon Jared Kushner lijkt zich steeds meer met de campagne van zijn schoonvader te bemoeien. Er was duidelijk dat er iets moest gebeuren. Denk jij dat het aannemen van nieuwe mensen echt iets zal veranderen of is dit voor de bühne?

Hoi Marco,

Dat The New York Times heeft ontdekt dat president Trump in februari al in zijn dagelijkse briefing kreeg te lezen dat de Russen de Taliban betalen om Amerikaanse militairen in Afghanistan te vermoorden, verbaast mij niet. Het zou wel moeten verbazen dat Trump er vervolgens geen actie op onderneemt, maar hij durft Poetin niet aan te pakken. De Russische president, Kim Jong-un en andere dictators zijn z’n beste vrienden, maar iedere Democraat met een eigen mening moet aan de hoogste boom.

Dat nu Democraten en Republikeinen vinden dat de onderste steen boven moet komen, is een goede zaak. Beide partijen doen dat met het oog op de verkiezingen ook om de publieke opinie gunstig te stemmen. Republikeinen in het Congres die opgaan voor herverkiezing lijken zich met deze zet voorzichtig te distantiëren van Trump. Dit incident is het zoveelste bewijs van zijn incompetentie. De schade is enorm, ook bij bondgenoten, die hij tijdens gesprekken blijkbaar uitscheldt. Ik las daarover met stijgende verbazing het stuk van Carl Bernstein. Deze onthullingen betekenen ook dat er vanuit het Witte Huis volop wordt gelekt.

Aan de andere kant: vergeet niet dat het veel Amerikanen niet uitmaakt hoe de rest van de wereld tegen ze aankijkt. Ik heb niet het idee dat een fanatieke Trump-aanhanger in Ohio wakker ligt dat Trump Angela Merkel of Theresa May uitscheldt. Zorgelijk is het wel als je leest dat gepokte en gemazelde politieke adviseurs dit nog nooit hebben meegemaakt. Joe Biden moet zich ondertussen rot lachen in zijn huis in Delaware. Dat zal hij niet laten merken, maar zijn less is more campagne werpt vruchten af. Biden wordt bijna slapend rijk in de peilingen, maar blijft waken voor onderschatting. De campagne zet zich in om zo veel mogelijk kiezers te registreren. Een hoge opkomst is cruciaal in november. Het zijn bijzondere tijden met deze coronacrisis, maar denk jij dat Biden en zijn team van adviseurs er ook slim aan doen op deze wijze campagne te voeren?

– – – –

Hoi Stan,

De Republikeinse conventie zal niet weer verplaatst worden naar een andere staat of stad. Dat zorgt niet alleen voor enorme logistieke problemen, maar kan ook op zo’n korte termijn niet meer geregeld worden. Welke staat of stad wil Donald Trump en duizenden aanhangers hebben met de kans dat het aantal coronabesmettingen stijgt? Annulering van de conventie lijkt mij ook uitgesloten. Dit feestje laat Trump zich niet ontnemen en of hij daar de gezondheid van veel conventiegangers op het spel zet interesseert hem niet. Het is Trumps feestje en daar moet alles voor wijken. Trump zal geen mondkapje dragen en of de oproep van het lokale bestuur om een mondkapje te dragen veel zin heeft, betwijfel ik. Ik denk dat het net als in Tulsa zal gaan. Men zal ze uitdelen, maar laat aan de mensen zelf over om ze te gebruiken. Een virtuele conventie komt er het als het aan Trump ligt niet.

Het dragen van een mondkapje is ondertussen een splijtzwam in de Amerikaanse samenleving geworden. Iedereen die een mondkapje draagt, is tegen Trump. Mensen die voor Trump zijn en het coronavirus af doen als een milde griep dragen geen mondkapje. Zo zorgt het dragen van mondkapje voor verdeeldheid in de Amerikaanse samenleving. Ook stookt Trump zijn aanhang weer op. Een mondkapje is nergens voor nodig. Maar zowel Democratische als Republikeinse politici roepen nu toch op om een mondkapje te dragen.

Wat we eigenlijk al vermoeden wordt nu ook door verschillende bronnen (opnieuw) bevestigd. Trump heeft in telefoongesprekken lovende woorden voor de Russische president Vladimir Poetin en andere autoritaire leiders, terwijl hij Amerika’s bondgenoten schoffeert en niet luistert naar zijn adviseurs. En dat zorgt dat bij zijn adviseurs alle alarmbellen afgaan. Trump lijkt niet door te hebben of niet te begrijpen dat hij zo de nationale veiligheid in gevaar brengt.

Daar komt nu bij dat Trump volgens het Witte Huis niet op de hoogte was van het feit dat de Russen de Taliban betalen om Amerikaanse militairen in Afghanistan te vermoorden, Maar The New York Times schrijft dat Trump al in februari op de hoogte was en het in zijn dagelijkse briefing stond, maar hij dit niets. Zowel Republikeinen als Democraten willen nu dat de onderste steen boven komt. Denk jij dat nog een staartje krijgt en ook een rol zal spelen in de verkiezingscampagne?

Ha Marco,

Dat president Trump het Hooggerechtshof midden in een pandemie van ongekende omvang vraagt Obamacare af te schaffen, is een dikke middelvinger richting Amerikanen met lage inkomens. En in feite dus ook naar de mensen in Oklahoma die het Medicaid-programma willen uitbreiden. Trump begeeft zich op glad ijs en is zelfs in tijden van crisis volledig geobsedeerd door het succes van zijn voorganger Barack Obama. Alles dat Obama voor elkaar kreeg, moet kapot, vindt Trump. Hij maakt zich er simpelweg niet populair mee en hij geeft Democraten extra campagnemunitie.

Het is absoluut waar dat peilingen dagkoersen zijn. Gisteren zag ik een peiling uit Georgia voorbijkomen waarin Joe Biden een voorsprong heeft van vier procent op Donald Trump. Vier jaar geleden won Trump die staat nog met zes procent verschil van Hillary Clinton. Het is een teken aan de wand dat voor Republikeinen normaal gesproken veilige staten ineens in de kolom van swing state vallen. Republikeinse senatoren, die vrijwel allemaal op slaafse wijze achter Trump aanlopen, spraken achter de schermen al hun zorgen uit voor november. Zij vrezen dat Trump hen meeneemt in zijn val.

Voor Trump blijven de problemen zich verder opstapelen. Op zijn gezag verplaatste hij een deel van de Republikeinse conventie van North Carolina naar Jacksonville in Florida. De Democratische gouverneur van North Carolina kon vanwege het coronavirus nog niet toezeggen dat de volledige conventie kon doorgaan met publiek. Trump besloot daarop zijn aanvaardingsspeech te houden in Jacksonville. De ironie wil nu dat het lokale bestuur van de plaats in Florida heeft besloten dat het publiek tijdens de conventie verplicht een mondkapje moet dragen. Op televisie ziet dat er natuurlijk minder spectaculair uit.

Wat denk jij: gaat Trump de conventie opnieuw verplaatsen? Of moeten ze zo verstandig zijn om het vierjaarlijkse partijfeestje te annuleren of te veranderen in een virtuele conventie?

– – – –

Hoi Stan,

President Trump moet op de hoogte zijn gebracht van dit nieuws. De veiligheidsdiensten baseren dit op gedegen onderzoek. De inlichtingen- en veiligheidsdiensten roepen dit niet zo maar en de president wordt wel over dit soort zaken geïnformeerd. Maar het is ook bekend dat Trump nauwelijks iets leest. De dagelijkse briefing die hij krijgt, noemde hij eerder onzin. Hij zei dat slechts één keer per week op de hoogte gesteld worden meer dan genoeg is. Dus dat Trump het heeft gelezen, is de vraag, maar er er zijn vast adviseurs die het zeker hebben vernomen. Dat Trump niets heeft gedaan, is merkwaardig. Trump wil geen ruzie met Poetin, Ik denk nog steeds dat de Russen iets hebben dat zeer schadelijk voor Trump en zijn entourage is. Waarom zou Trump dit anders als ‘fake news’ afdoen.

Trump verklaarde een aantal weken geleden dat kerken en andere gebedshuizen een essentiële taak vervullen en dus open moesten. De gouverneurs van verschillende staten wilden daar helemaal niets van weten, omdat kerken waar veel mensen komen een nieuwe brandhaard van besmettingen kunnen zijn. Ook in dit geval denkt Trump alleen maar aan zijn herverkiezing. De steun van conservatieve christenen heeft hij nodig. Door kerken te bestempelen als essentiële instellingen wilde hij deze groep kiezers weer voor zich winnen. Maar als het resultaat is dat het aantal coronagevallen stijgt, werkt dat dus averechts.

Als je naar de peilingen kijkt, zowel landelijk als in de battleground states, dan ziet het er niet goed uit voor Trump. In staten als Wisconsin, Michigan, Arizona en Florida ligt hij ver achter op Joe Biden. Dus op basis daarvan zou je zeggen dat Trump aan de verliezende hand is. Dat is inmiddels ook de conclusie van het Witte Huis. Trump verkondigt een incoherente boodschap  en ziet dat onafhankelijke kiezers weg lopen.

Als hij het tij wil keren dat moet hij een aantal dingen doen, Hij moet heel snel en duidelijk maken hoe erg de coronacrisis is en stoppen met desinformatie en aangeven hoe hij denkt dat hij dit gaat oplossen. Daarnaast moet hij aangeven hoe hij denkt dat de economie weer gaat bloeien. Meer financiële steunpakketten, een infrastructuurplan, belastingverlaging, etc. In ieder geval iets dat zorgt voor rust. Het probleem is dat dit waarschijnlijk niet gaat gebeuren. Deze president is niet opgewassen tegen grote tegenslagen en een crisis. Dat komt omdat er incompetente mensen, met nul politieke ervaring, zijn aangenomen. Daarnaast zou Trump iets moeten doen aan de grote verdeeldheid die hij zaait. Maar ook daar zie ik geen verandering in komen. Trump gaat er vanuit dat wat in 2016 werkte nu ook wel zal werken. Maar dat is niet zo. Joe Biden is een totaal andere kandidaat dan Hillary Clinton. Biden ligt veel beter bij de gemiddelde kiezer dan Clinton.

Als gevolg van de coronacrisis kunnen veel mensen hun ziektekosten niet meer betalen. Nu wil het dieprode Oklahoma het Medicaid programma uitbreiden. Als het voorstel wordt aangenomen, wordt Oklahoma de eerste staat waar de overheid de gezondheidszorg gaat vergoeden. Dit is wat de regering Trump absoluut niet wil, want midden in deze crisis wil Trump het Hooggerechtshof vragen om Obamacare af te schaffen. In de uitbreiding van Medicaid helpt vooral de armste inwoners. Denk jij dat Trump ten opzichte van de gezondheidszorg hier voor hem een positieve draai aan kan geven of is dit ook een onderwerp waar hij de grip op kwijt is?

Hallo Marco,

Het is nauwelijks voor te stellen dat president Trump niet is gebrieft dat Russen de Taliban zouden betalen om Amerikaanse militairen in Afghanistan te vermoorden. De president krijgt een dagelijkse veiligheidsbriefing over zaken die in binnen- en buitenland spelen. Trump herinnerde zich ook niet dat hij begin januari (!) al was geïnformeerd over het dreigende gevaar van het coronavirus. Toen was het een Democratisch complot om zijn presidentschap te ondermijnen, nu is het ‘fake news’. Ik zou Trump graag het voordeel van de twijfel geven, maar ik geloof niet dat de Amerikaanse veiligheidsdiensten dit nieuws weghouden uit de Oval Office.

Het volgende probleem dient zich ook alweer aan voor Trump. Wat te doen met het heropenen van kerken? De president zal roepen dat die zo snel mogelijk open moeten, maar de kans dat het virus zich vervolgens verspreidt, is levensgroot. Hij zal kijken naar het politieke belang. Trump heeft net als vier jaar geleden de evangelische christenen nodig om een tweede termijn te winnen. Hij staat voor een dilemma: heropenen met het risico op meer besmettingen of doden. Of gesloten houden met het gevaar dat die kiezersgroep zo ontevreden over hem is dat ze in november niet gaan stemmen.

Trump verplaatste op zijn gezag ook nog eens een deel van de Republikeinse conventie van North Carolina naar Florida. Uitgerekend in de Sunshine State neemt het aantal besmettingen schrikbarend toe. Kiezers beginnen dat ook steeds meer te bevatten en die boodschap is ondertussen ook stevig ingedaald bij de president. Achter gesloten deuren geeft hij toe dat hij aan de verliezende hand is. In veel swing states staat hij achter. Kiezers verwijten hem een gebrek aan regie rond corona, een instortende economie en een gebrek aan leiderschap na de dood van George Floyd. Trump heeft de komende vier maanden hard nodig om veel terrein goed te maken op Joe Biden.

Denk jij ook dat Trump aan de verliezende hand is? En kun je twee dingen noemen die je de president zou adviseren om het tij te doen keren?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat het ook weinig zin heeft om Abraham Lincoln of George Washington van hun sokkel te trekken. Doordat er nu veel aandacht is voor racisme en het geweld tegen zwarte Amerikanen komen de wonden van de Burgeroorlog weer boven. De Confederatie en de slavernij zijn gevoelige onderwerpen. Ik snap dat het voor zwarte Amerikanen een pijnlijk onderwerp is en om in de zuidelijke staten generaals van de Confederatie van hun sokkel te halen snap ik ook. Maar lost het werkelijk iets op? Wel vind ik dat de zuidelijke staten de vlag van de Confederatie moeten verwijderen. En veel staten hebben dat al gedaan.

De gouverneur van Mississippi snapt dat heel goed dat het nu de tijd is om deze vlaggen niet meer te tonen. Het verwijderen van alle standbeelden is denk ik niet de oplossing, want dan kun je bij elk standbeeld of monument wel vraagtekens stellen. Ik denk dat er een debat op gang moet komen over dit gevoelige onderwerp. Plaats er context bij. Geef aan wat de verschillende generaals, presidenten en andere Amerikaanse helden hebben betekend in de Amerikaanse geschiedenis en wat hun rol in de samenleving was en hun standpunten inzake slavernij, racisme, etc. Vertel het hele verhaal. De Amerikaanse geschiedenis kent veel zwarte bladzijden, maar moeten die bladzijden dan nu gewist worden? Het blijft een gevoelig onderwerp, maar ik denk niet dat de geschiedenis, hoe pijnlijk ook, moet worden gewist. George Washington hield ook slaven. Moeten we daarom het Washington Monument op The National Mall slopen?

President Trump levert ook geen goede bijdrage aan het debat. Hij wil mensen die standbeelden van hun sokkel trekken streng laten vervolgen. Het onderliggende probleem en de gevoelens waarom deze mensen dat doen weigert hij te benoemen.

Abraham Lincoln heeft het land bij elkaar gehouden en daar moet Amerika hem nog elke dag dankbaar voor zijn. Lincoln was geen racist, maar was eerst wel voorstander van de slavernij. Maar hij kwam later tot een ander inzicht. Als Lincoln een racist was geweest dan had hij de slavernij waarschijnlijk niet willen afschaffen. Mede door hem is Amerika een beter land geworden en heeft hij, net als veel andere mensen, daar de hoogste prijs voor moeten betalen. De biografie van Lincoln kan ik iedereen aanraden, maar zo zijn er meer goede boeken over Abraham Lincoln.

Het heropenen van de economie in staten als Florida en Texas was voorbarig, maar gebeurde onder druk van president Trump. Trump kon zo trots laten zien dat twee van de grootste staten het heel serieus aanpakten en dat de pandemie snel over zou gaan. Maar dat was voorbarig en komt nu als een boemerang terug. Uit verschillende peilingen blijkt ook dat de mensen die 2016 op Trump stemden nu hevig teleurgesteld zijn in hoe hij de coronacrisis aanpakt. En Texas en Florida zijn cruciale staten die Trump moet winnen, wil hij kans maken op een tweede termijn.

Dan is er opmerkelijk en tegelijk verontrustend nieuws. De Russen zouden de Taliban betalen om Amerikaanse militairen in Afghanistan te vermoorden. President Trump ontkent dat hij is op de hoogte is gebracht van dit nieuws. Hij doet het af als ‘fake news’. Wat denk jij? Zou dit waar kunnen zijn en zou Trump er dan van geweten moeten hebben?

Ha Marco,

Met het verwijderen van standbeelden snijd je een gevoelig punt aan dat nu speelt in de Amerikaanse samenleving. Elk standbeeld dat een verwijzing is naar racisme of de onderdrukking van mensen zou geen plaats moeten bieden in welke samenleving dan ook. Tijdens reizen door het diepe zuiden valt me altijd op dat er op diverse plekken nog altijd een confederatievlag wappert. Dat lijkt mij niet de bedoeling. Wel moeten het land ervoor waken dat er bijvoorbeeld geen beeld van Abraham Lincoln wordt neergehaald.

Lincoln schafte de slavernij af en hield het land bijeen tijdens de Burgeroorlog. Hij betaalde er de hoogste prijs voor: zijn leven. In Washington D.C. heb je het zogenoemde Freedmen’s Memorial. Daarop is Lincoln te zien die de vrijheid biedt aan een geketende, zwarte man. In deze gepolariseerde samenleving zou je dat kunnen interpreteren als racisme, maar na alle zaken die ik over Lincoln heb gelezen, geloof ik voor nog geen procent dat Lincoln een racist was. Niet voor niets begeeft Lincoln zich in het pantheon van de beste presidenten. Amerika moet er zuinig op zijn (tip voor jou en onze lezers: lees de interessante, Nederlands geschreven biografie van Frans Verhagen over Lincoln). De Republikeinse gouverneur van Mississippi heeft nu trouwens gezegd dat hij een wet wil tekenen om de confederatievlag uit de staatsvlag te verwijderen. Tate Reeves toont daarmee aan dat hij de tijdsgeest aanvoelt.

Eén van de grootste gevaren voor de herverkiezing van Donald Trump is het coronavirus. Texas en Florida heropenden hun economie. Florida ziet nu een recordaantal nieuwe gevallen, de gouverneur van Texas besloot zelfs een deel van de horeca te sluiten. Hij vond dat hij de economie toch te vroeg van het slot haalde. Trump noemde Texas en Florida een paar weken geleden nog een voorbeeld voor de rest van het land. Komt dit nu als een boemerang bij hem terug? Of laat hij ook dit eenvoudig van zich afglijden?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat Washington D.C. op korte termijn een staat wordt, lijkt mij uitgesloten. Maar als de Democraten in november de meerderheid in de Senaat heroveren op de Republikeinen, dan kunnen ze het opnieuw op de agenda zetten en dan kan het voorstel in de Senaat aangenomen worden. Qua kiesmannen en afgevaardigden maakt het niet veel uit. Maar ondanks dat de Republikeinen niet bang hoeven te zijn voor een electoraal voordeel voor de Democraten laat het zien dat de partijen elkaar niets meer gunnen. De nieuwe president krijgt een haast onmogelijke opgave om ook maar iets van substantieel beleid door het Congres te krijgen.

In vergelijking met Donald Trump zijn George W, Bush en Ronald Reagan zeker heel redelijke presidenten. Ze maakten beide ook grote fouten (Irak oorlog, Iran-contra om maar wat te noemen), maar schoffeerden bondgenoten niet, bestempelden de media niet als de ‘vijand van het volk’ en kregen niet een impeachmentprocedure aan hun broek. Presidenten worden naarmate de tijd verstrijkt vaker toch positiever beoordeeld dan toen ze het ambt vervulden. Bij Donald Trump vraag ik me af of dat ook zo zal zijn. De man heeft zichzelf altijd op de eerste plaats gezet in plaats van het Amerikaanse volk. Reagan en Lincoln draaien zich inderdaad om in hun graf.

Karl Rove heeft zeker een punt. Hij is een campagneveteraan en leidde succesvolle campagnes voor George W. Bush, dus hij weet waar hij over heeft. Donald Trump kampt met een coronacrisis die nog lang niet onder controle is, maar lijkt zich daar al lang niet meer bezig mee te houden. Vervolgens is de economie ingestort. Trump zou met een duidelijke boodschap moeten komen hoe hij het coronacrisis denkt aan te pakken en dat hij met gouverneurs spreekt om te kijken hoe de economie heropend kan worden. Maar hij is met allerlei onzinnige dingen bezig, zoals het voorkomen dat negatieve boeken over hem worden gepubliceerd. Als Trump denkt dat wat werkte in 2016 nu ook zal werken dan heeft hij het mis. Na vier jaar presidentschap wordt er wat anders van je verwacht dan als je als complete outsider een gooi naar het hoogste politieke ambt doet. Het presidentschap komt met verantwoordelijkheden, verantwoordelijkheden die Trump niet neemt. Hij zei het letterlijk. In de campagne van Trump ontbreekt op dit moment elke structuur.

Daarnaast maakt de president zich druk over demonstranten die standbeelden en andere monumenten van vooral zuidelijke generaals van de Burgeroorlog, die geassocieerd worden met de slavernij, willen verwijderen. Trump ondertekende een executive order dat mensen die standbeelden of ander monumenten vernielen vervolgd zullen worden. Wat vind jij? Moet een standbeeld van Robert E. Lee of George Washington bijvoorbeeld verwijderd worden?

Hoi Marco,

In Amerika is alles politiek, dus ook een mogelijk besluit om van Washington D.C. een staat te maken. Het district is inderdaad overwegend Democratisch, dus dat de Democraten voorstander zijn, lijkt me logisch. Net zoals de Republikeinen er niet om zitten te springen dat er bij volgende presidentsverkiezingen een grotere kans is op het verliezen van het kiescollege door de Democraten Washington D.C. cadeau te doen. Aan de andere kant gaat het gezien de omvang van de stad om slechts een beperkt aantal kiesmannen dat niet doorslaggevend is. Republikeinen hoeven er dus niet van wakker te liggen als D.C. een staat wordt, maar de Senaat en het Witte Huis hebben al aangegeven de voordracht te willen blokkeren.

Het nieuwe spotje van The Lincoln Project waaraan jij hieronder refereert, heb ik ook gezien. Het was twaalf jaar geleden toch amper voor te stellen dat we ruim een decennium later met enige redelijkheid terugkijken op het presidentschap van jonge Bush. Ronald Reagan werd in Europa als een clown gezien, maar als je Bush en Reagan vergelijkt met Donald Trump, dan zijn de eerste twee in vergelijking met de huidige bewoner van het Witte Huis onderhand gematigde Democraten. De Republikeinse partij heeft Trump mogelijk gemaakt. Ik heb het hier vaker betoogd. Trump is niet de oorzaak, maar het gevolg van een ontwrichte, op hol geslagen Republikeinse partij. Abraham Lincoln en Reagan draaien zich om in hun graf.

Karl Rove liet ook van zich horen. De voormalig campagneleider van George W. Bush (hij leidde met succes diens campagnes voor gouverneur van Texas en zijn presidentschap in 2000 en 2004) uitte scherpe kritiek op de Trump-campagne. “Je kunt niet winnen zonder een gedisciplineerde campagne met een duidelijke focus”, zegt Rove. Ik ben het met hem eens. Rove is misschien geen gezellige kerel, hij weet wel hoe een campagne in elkaar moeten worden gezet en hoe je effectief je tegenstander kunt beschadigen. De campagneboodschap van Trump is volslagen onduidelijk. Vind jij dat Rove een punt heeft?

– – – –

Hoi Stan,

De gouverneurs kunnen en moeten hun eigen koers bepalen. Zij zijn verantwoordelijk voor de inwoners in hun staat en daarmee ook voor de algemene volksgezondheid in die staat.  Maar ik snap dat ze de druk voelen van de president. Als hun president zegt dat ze de economie moeten heropenen dan zullen ze dat graag doen. Je wilt niet dat de president zich tegen je keert. Of Trump het recht heeft om de gouverneurs op te roepen om de economie te heropenen is niet relevant. Trump doet toch wat hij wil. Hij noemde Democratische gouverneurs ‘zwak’ en ‘lui’ en noemde de gouverneur van Washington, Jay Inslee zelfs een ‘snake.’

Republikeinse gouverneurs hebben dat ook gehoord en gezien en dus kiezen ze eieren voor hun geld. Uiteraard slaat Trump de plank mis, maar voor zijn herverkiezing moet alles wijken. Als dat betekent dat daarmee de algemene volksgezondheid op het spel wordt gezet en er mensen overlijden aan het coronavirus, dan is dat jammer. Over de taskforce horen we ook niets meer. Ik zou liever zien dat Trump constructief overlegt met de gouverneurs, maar dat is een naïeve gedachte.

De campagne van Joe Biden vindt het best dat hij in zijn kelder in Delaware blijft en af en toe wat uitstapjes maakt. De kans op blunders wordt zo beperkt en als je naar de peilingen  kijkt, hoeft Biden zich nu geen zorgen maken. Het lijkt wel dat hoe minder hij naar buiten gaat hoe sneller hij in de peilingen stijgt. Dat Biden precies het tegenovergestelde doet van wat Trump doet, laat zien dat hij een totaal ander beleid voor ogen heeft. Er is een duidelijk contrast en dus ook een duidelijke keuze op 3 november. Dat laat The Lincoln Project ook zien in een sterk spotje.

Zo lang Biden in de peilingen blijft stijgen en verder uitloopt op Trump zal Biden deze koers blijven volgen. Laat Trump maar fouten maken en om zich heem slaan. Biden laat zich niet van de wijs brengen. Maar doordat hij het tegenovergestelde laat zien van Trump laat hij ook zien wat zijn verhaal is, zonder daar veel voor te hoeven doen. Dat gaat nu goed, maar kan hij niet nog vier maanden volhouden.

De Democraten spelen al langer met de gedachte om te zorgen dat Washington D.C. (District of Columbia) de 51ste staat wordt. Toen Amerika werd gevormd, besloot de eerste president George Washington niet van Washington een staat te maken, maar een district.  Washington was bezorgd dat de stad te veel macht zou krijgen en in de federale republiek zou de macht bij de afzonderlijke staten moeten liggen. Daarom werd Washington in een district geplaatst. District of Columbia heeft afgevaardigden in het Congres, maar mag niet stemmen. De Democraten vinden dat het district een staat moet worden, zodat de inwoners dezelfde rechten krijgen als inwoners in andere staten. Maar de Republikeinen en president Trump zijn tegen, omdat de inwoners overwegend Democratisch zijn. Wat vind jij?

Ha Marco,

Zo’n conventie is een partijfeest dat één keer in de vier jaar wordt gehouden. Dit jaar zijn er vanwege de coronapandemie bijzondere omstandigheden. Je kunt er op twee manieren naar kijken. Of je laat het in de normale vorm doorgaan met een groot risico op nieuwe besmettingen. Daar lijkt het naartoe te gaan bij de Republikeinen. Of je houdt een grotendeels virtueel feestje. Minder aantrekkelijk, minder effect, minder gejuich, maar je kunt het wel uitleggen als verstandig beleid van de mogelijk toekomstige president van Amerika.

Het valt mij de laatste tijd steeds vaker op dat de Biden-campagne er alles aan is gelegen om zich te onderscheiden van Trump. Logisch, maar als Trump zegt dat je geen mondkapje hoeft te dragen, doet Biden het wel. Als Trump het verwijt krijgt geen verzoenende toon aan te slaan, doet Biden het wel. Als Trump een normale conventie overweegt, overweegt Biden een virtuele bijeenkomst. Als Trump roept dat de economie zo snel mogelijk open moet, trapt Biden op de rem. Hij presenteert zich als de anti-Trump. Dat kan hem de winst opleveren, al hoop ik van harte dat Uncle Joe ook met een eigen verhaal komt.

Onder druk van Trump heropenden diverse staten in Amerika de economie. Die moet immers voor de herverkiezing van de president op gang komen. Het zijn vooral door Republikeinse gouverneurs geleide staten, zodat Trump de druk maximaal kan opvoeren. In Texas – één van de grootste staten met veel inwoners – zien we er nu de gevolgen van. Het aantal coronagevallen stijgt, ziekenhuizen liggen barstensvol met mensen. De gouverneur trapt nu op de rem. Texas is niet de enige plek waar het aantal gevallen toeneemt. Slaat Trump hier de plank in jouw opzicht mis of had hij als president het recht de gouverneurs op te roepen de economie te heropenen?

– – – –

Hoi Stan,

Dat Donald Trump een blok aan het been wordt voor sommige kandidaten is wel duidelijk. Dat de 24-jarige Republikein Madison Cawthorn de favoriet van president Trump en zijn stafchef Mark Meadows versloeg, zegt genoeg. Ook Trumps cheerleader Lindsey Graham wacht een zware herverkiezing in South Carolina. Ook Joni Ernst, ook iemand die in het kamp van Trump zit, krijgt het in Iowa lastig. The Lincoln Project maakte dit spotje over haar.

Ook Mitch McConnell krijgt het lastig in het Republikeinse Kentucky. Voor het politieke klimaat in Washington zou het goed zijn als hij niet meer terugkeert. Hij is de personificatie van de polarisatie. Maar Moscow Mitch zal inderdaad alles uit de kast halen om kiezers die over het algemeen Democratisch stemmen het zo moeilijk mogelijk te maken om hun stem uit te brengen. Voter suppression komt al decennia voor ook al is het verboden. Dus ook op 3 november zullen Trump en de Republikeinen proberen om te zorgen dat bepaalde groepen kiezers niet kunnen stemmen.

De keuze voor een zwarte running mate wordt heel belangrijk. Ik denk dat de gefrustreerde en teleurgestelde Afro-Amerikanen met een zwarte vrouwelijke vice-presidentskandidaat wellicht wel enthousiast worden. Maar Biden moet er niet vanuit gaan dat de zwarte Amerikanen automatisch op hem zullen stemmen. Aan de andere kant stemde in 2016 slechts 8 procent van de Afro-Amerikanen op Trump. De opkomst onder de African-Americans is dus heel belangrijk. Als ze massaal thuisblijven, kan dat Biden de winst kosten. Ik denk niet dat Trump heel veel zwarte kiezers aan zich zal binden, zeker niet na wat er is gebeurd na de dood van George Floyd.

De Democratische partij heeft gedelegeerden opgeroepen, als gevolg van de coronacrisis, niet naar de conventie in Milwaukee, Wisconsin te komen. Joe Biden zal er wel zijn, maar de meeste activiteiten zullen via de televisie en online worden uitgezonden. Trump daarentegen houdt zijn conventie op twee plekken. In Charlotte, North Carolina en Jacksonville, Florida. Vind jij het verstandig de conventie geheel virtueel te houden? Is de kans op exposure en effect zo niet veel minder?

Hoi Marco,

De uitslagen in New York, Virginia en Kentucky zeggen vooral dat kandidaten die zich associëren met president Trump het moeilijk hebben. Verrassend is dat niet. Je ziet over de hele breedte dat juist die kandidaten het moeilijk hebben. We konden ons een paar jaar geleden amper voorstellen dat Texas, Georgia en Iowa swing states zouden worden. Komende november kan dat zomaar realiteit zijn. De Trump-doctrine heeft het zwaar, de kandidaten ook. Ondanks dat de Democraten niet met een droomkandidaat de verkiezingen ingaan, denk ik dat de boodschap van Trump lastiger te verkopen is dan de verzoenende toon van Joe Biden.

Ook in Kentucky gaat het erom spannen. Mitch McConnell is in november niet zomaar verzekerd van een nieuwe zesjarige termijn in de Senaat. Veelzeggend voor het dieprode Kentucky. Er moeten allerlei trucs worden uitgehaald om voter suppression in de hand te werken, zoals het sluiten van stembureaus om de zwarte bevolking (die vaak Democratisch stemt) het fut te ontnemen naar een stembureau te gaan die soms wel honderd kilometer verderop ligt. Er is een trend zichtbaar en de grote vraag is of dat op 3 november nog zo is. Nog altijd is het te vroeg om verregaande conclusies te trekken.

Ook voor de Democraten is er nog veel werk aan de winkel, blijkt wel uit deze reportage vanuit de buitenwijken van Detroit, in de belangrijke staat Michigan. De Democraten moeten er niet spoorslags vanuit gaan dat Biden klakkeloos kan rekenen op de stem van Afro-Amerikanen. Ze zijn gefrustreerd en kunnen weinig enthousiasme opbrengen voor de oud-vicepresident van Barack Obama. Hoe zorgelijk is dit? En hoe belangrijk wordt het voor Biden om voor een vrouwelijke, zwarte vicepresident te kiezen?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat Donald Trump nu de Democratische gouverneurs als zondebokken zoekt, zegt wel iets over zijn campagne. Het kan een afleidingsmanoeuvre zijn, maar Trump zoekt altijd al ruzie met de gouverneurs. Hij noemt ze ‘zwak’ en ze moesten tijdens de protesten te straten ‘domineren’. Maar ruzie zoeken met Democratische gouverneurs zal hem niet veel helpen. De gouverneurs bepalen wat er in hun staat gebeurt en Trump zou graag zien dat hij er het voor het zeggen had. Je hebt gelijk dat staten waarin Democratische gouverneurs het voor het zeggen hebben en die strenge maatregelen aan de inwoners hebben opgelegd het aantal coronabesmettingen juist niet toeneemt.

Samenwerking is niet iets dat in Trumps woordenboek staat. Hij denkt dat hij zelf alles beter weet en als er al beleid wordt gemaakt, dan komt dat doordat de Republikeinen een moeizaam compromis met de Democraten hebben bereikt op Capitol Hill. Trump is bezig  met het uitvechten van persoonlijke vetes, houdt zich bezig met futiliteiten en mensen op Twitter beledigen, terwijl het land in brand staat. Een toespraak op prime time om het land te verenigen of een positieve boodschap te verkondigen, zit er niet in.

Drie debatten zijn gebruikelijk, maar dat de campagne van Trump nu vier debatten wil, snap ik wel. Ze willen de bejaarde Joe Biden, die ze al afschilderen als dement, uitputten en hopen dat hij uitglijders maakt, zodat Trump hem kan afschilderen als ongeschikt om president te zijn. Maar eerst gaf Trump aan helemaal geen debatten te willen houden. Hij vond het zonde van zijn tijd. Maar in meerdere debatten schuilt ook een gevaar voor Trump. Uit 2016 is bekend dat hij zich niet voorbereidt op een debat. De drie debatten die hij met Hillary Clinton had, verloor hij allemaal. Hij blufte zich door debatten heen en kwam ermee weg. Maar nu is hij vier jaar president en zal hij zich moeten verantwoorden voor zijn beleid. Biden moet zich niet door Trump uit de tent laten lokken. Drie debatten  zijn voldoende.

Er waren voorverkiezingen in New York, Kentucky en Virginia. Het lukte jonge politici om  oudere politici te verslaan. Alexandria Ocasio-Cortez won overtuigend haar herverkiezing, maar afgevaardigde Eliot Engel, die al decennia in het Congres zit, lijkt zijn zetel te verliezen. In Virginia won een 24-jarige Republikein de voorverkiezingen. Hij versloeg de kandidaat die door Trump en zijn stafchef Mark Meadows (die het district eerst vertegenwoordigde) werd gesteund. Sommige uitslagen zijn nog niet bekend, omdat veel mensen per post stemden. Maar wat zeggen de uitslagen jou?

Ha Marco,

Donald Trump zoekt graag zondebokken. Als hij die kan vinden in Democratische gouverneurs laat hij dat niet na. Toch even de feiten: juist in de staten die worden geleid door Republikeinse gouverneurs en onder druk van de president de economie heropenden, zien een toename van het aantal coronagevallen. De Democratische gouverneurs willen niets liever dan terug naar normaal, maar het is nog niet verantwoord. Ik denk dat veel inwoners – Democraten en Republikeinen – snappen dat zoiets met beleid moet gebeuren.

Veel liever zou ik zien dat Trump met alle gouverneurs samenwerkt om bijvoorbeeld een serieus plan voor infrastructuur op te zetten. Dan laat hij zien dat hij het landsbelang boven politiek gewin plaatst. Trump kan ermee aantonen dat hij in barre tijden in staat is coalities te smeden, maar ik vrees dat zijn onvoorspelbare karakter hem veel te veel in de weg zit. Hij zou veel beter een nationaal uitgezonden toespraak moeten houden over rassendiscriminatie in Amerika, maar als president is hij niet in staat de juiste toon te vinden.

Achter de schermen zijn er onderhandelingen gaande tussen de campagneteams van Trump en Joe Biden. Het Team Trump wil op weg naar verkiezingsdag in november vier debatten, Team Biden vindt drie genoeg. Dat laatste snap ik wel, want ik denk dat de campagne van Biden als de dood is dat hij domme dingen roept of niet uit zijn woorden komt. Dat is dan weer voer voor de Trump-campagne die Biden in meerdere spotjes al wegzette als te oud en dementerend. Wat denk jij: zijn drie debatten genoeg? Of moet Biden alsnog instemmen met een vierde debat?

– – – –

Hoi Stan,

We zullen moeten afwachten wat er bij rally’s in andere staten gebeurt. Als daar ook nog veel besmettingen zijn, zullen daar ook veel mensen thuis blijven. Ik denk dat Trump en zijn campagne de verwachtingen qua opkomst wel zullen temperen. Nog een zaal die half leeg is zou dramatisch zijn.

Het probleem van Donald Trump is dat hij nu de president is. Nu is het altijd lastig om de zittende president te verslaan, maar sociaal-economische onderwerpen spelen de grootste rol bij de verkiezingen. Economisch gaat het slecht met Amerika. Dat komt door het coronavirus. Maar ook sociaal gaat het slecht. De dood van George Floyd heeft opnieuw de raciale ongelijkheid blootgelegd. Trump heeft daar geen antwoord op. Hij moet snel met dat antwoord komen, anders wordt het in november lastig. Historisch gezien pleit de slechte economische situatie ook niet voor hem. De presidenten die slechts één termijn president waren (Jimmy Carter en George H.W. Bush) verloren hun verkiezing mede door de slechte economie.

De Democraten en Joe Biden moeten zich zorgen maken over de kandidatuur van Howie Hawkins. In 2016 stemde een groot deel van de teleurgestelde Bernie Sanders-kiezers op The Green party. Dit gebeurde onder andere in Wisconsin en Michigan. Doordat die kiezers op Jill Stein stemden (die toen de kandidaat was namens The Green Party) en niet op Hillary Clinton verloor zij deze staten. Het staat niet voor 100 procent vast dat de kiezers die op The Green Party stemden de doorslag hebben gegeven, maar omdat het verschil in deze staten slechts om een paar duizend stemmen ging, is de kans dat The Green Party Clinton in deze staten van de overwinning heeft gehouden wel aanwezig. De kans dat nu weer teleurgestelde Sanders-kiezers op de partij stemmen is zeker aanwezig. Biden moet er alles aan doen om deze kiezers over de halen op hem te stemmen, anders kunnen in staten waar het spannend wordt deze kiezers de doorslag geven. Er is dus, net als in 2016, een reëel gevaar.

De nieuwe strategie van het Witte Huis voor de campagne is om de gouverneurs aan te vallen. Dit zal dan gaan om de staten waar Democratische gouverneurs het voor het zeggen hebben. Tijdens de persconferenties van de corona taskforce viel Trump ze ook vaak aan. Denk jij dat dit een effectieve strategie zal zijn? En zorgt het voor een reset van zijn campagne?

Hoi Marco,

Uiteindelijk denk ik dat veel mensen in Oklahoma hebben geluisterd naar het advies van de plaatselijke gezondheidsorganisatie. Die raadde de rally al af, omdat het allemaal in een hal zou plaatsvinden. Voor de beeldvorming is het desastreus. Een paar uur voor vertrek naar Tulsa glunderde Trump nog voor het oog van de camera dat het een grote, succesvolle bijeenkomst zou worden. Dat werd het niet, maar wat mij betreft is het te vroeg om te concluderen dat zijn populariteit tanende is.

We zitten nog immers dik vier maanden voor de verkiezingen. De Trump-campagne heeft nog voldoende tijd om op de resetknop te drukken. De president moet iets verzinnen. Vier jaar geleden kon hij zich consequent afzetten tegen één van de meest gehate politici van Amerika: Hillary Clinton. Die haat roept Joe Biden niet op. Bovendien had Trump vier jaar geleden niets te verliezen. Hij schoot als een komeet omhoog, versloeg al zijn Republikeinse opponenten in de voorverkiezingen en hoefde nergens verantwoording voor af te leggen. Nu wel: de pandemie in Amerika en de manier waarop hij ermee omgaat, de matige economische cijfers en torenhoge werkloosheid. Dat is een heel ander plaatje dan vier jaar geleden.

Ondertussen dreigt er ook een gevaar voor Democraten. The Green Party staat op het punt Howie Hawkins te nomineren voor het presidentschap. Nu maakt deze man geen schijn van kans, maar zijn deelname kan wel leiden tot een probleem voor de Democraten. The Green Party richt haar pijlen hoofdzakelijk op teleurgestelde Bernie Sanders-stemmers. Als die niet op Biden stemmen, kunnen de Democraten in november een probleem hebben. In hoeverre zie jij de kandidatuur van Hawkins als een gevaar voor een eventuele winst van Biden?

– – – –

Hoi Stan,

Amy Klobuchar heeft heel goed in de gaten dat de sociale onrust en de protesten tegen  racisme en politiegeweld de keuze voor een zwarte vrouw als running mate het meest logische antwoord daarop is. Met de keuze van een zwarte vrouw zal de Black Live Matter beweging zien dat in tegenstelling tot president Trump en de Republikeinen er wel echt iets gaat veranderen. De protesten de afgelopen weken hebben laten zien dat als je volhoudt er langzaam verandering komt.

Ik denk dat Joe Biden het niet kan maken om geen zwarte vrouw te kiezen. Ik zou die beslissing niet begrijpen. Ik zou niet voor Susan Rice kiezen. Zij heeft te veel bagage en ook de aanval op het Amerikaanse consulaat in Benghazi (waarbij onder andere de Amerikaanse ambassadeur om te leven kwam) kleeft te veel aan haar. In plaats daarvan zou ik Val Demings naast Kamala Harris en Keisha Lance Bottoms op het lijstje zetten.

Een groep jongeren die 100.000 plaatsen reserveerden om zo de rally van Trump te kapen is misschien niet een incident. Het zou me niet verbazen als dit vaker voorkomt. Trump is koning in het overdrijven en van zijn hyperbolische voorspelling dat een miljoen mensen die naar Tulsa waren gekomen, bleef weinig over. In de zaal waren slechts 6200 mensen en de bovenste ringen waren leeg. Trump zou ook de mensen buiten de zaal even toespreken, maar daar toen bleek dat daar weinig animo voor was blies de campagne dat af. Ook testte zes van zijn campagnemedewerkers positief op corona. Trump zal niet blij zijn geweest. Vervolgens was de rally een grote stand-up comedy show. Over beleid werd niet gesproken. Trump draaide zijn greatest hits af. Het ging over immigranten, China, Biden en de media. Politiegeweld en de werkloosheid kwamen niet aan bod.

Zijn aanhang vond het allemaal prachtig. Deze mensen zullen wat Trump ook zegt of doet op hem stemmen. Maar de lage opkomst heeft denk ook te maken dat in Oklahoma het aantal coronabesmettingen sterk oploopt. De populariteit van Trump onder zijn achterban is ontzettend groot. En ik denk dat door corona sommige mensen thuis zijn gebleven. We moeten zien hoe het in de andere staten zal zijn. Incident of niet: een half lege zaal straalt toch op de president af die met zoveel bombarie de rally in Tulsa aankondigde. Dat veel mensen de zaal niet in konden door demonstranten is onzin en gebruikt de Trump-campagne als een slap excuus om het debacle te maskeren.

De rally in Tulsa moet het omslagpunt zijn, maar in plaats daarvan was het een mislukking. Denk jij dat de lage opkomst in Tulsa een incident was of laat het zien dat de populariteit van Trump echt aan het dalen is?

Ha Marco,

De oproep van Amy Klobuchar aan Joe Biden om voor een zwarte, vrouwelijke running mate te kiezen, zegt mij vooral dat ze puur in het partijbelang denkt. Klobuchar realiseert zich dat de geesten rijp zijn voor een zwarte vrouw, zeker na de gebeurtenissen rond George Floyd. Er blijven (als Biden naar het advies van de senator van Minnesota luistert) naar mijn idee drie serieuze kandidaten met bestuurlijke ervaring over voor deze post: senator Kamala Harris, voormalig nationaal veiligheidsadviseur Susan Rice en als outsider Keisha Lance Bottoms, de burgemeester van Atlanta, die de laatste weken een flinke, landelijke bekendheid opbouwt.

Dit betekent inderdaad dat er geen plek op het ticket is voor Elizabeth Warren. De senator van Massachusetts had het meest nauwkeurig uitgewerkte verkiezingsprogramma en zou – als ze vijftien jaar jonger was geweest en zwart – misschien wel de droompartner zijn geweest van Biden. Toch is haar rol zeker niet uitgespeeld. Eerder pleitte ik er al voor dat zij – bij een eventuele winst van Biden in november en het heroveren van de Senaat – een belangrijke rol kan spelen als meerderheidsleider in de Senaat. De Democraten moeten de Senaat winnen om echte verandering tot stand te brengen.

Zaterdag was de dag dat Donald Trump in Tulsa, Oklahoma zijn campagne nieuw leven zou inblazen. Volgens de president waren er een miljoen aanmeldingen voor een zaal van 20.000 mensen. In de praktijk bleek het allemaal heel anders. De zaal was voor de helft leeg. De campagne gaf de schuld aan de demonstranten, maar daar had het niets mee te maken. Jongeren hadden massaal kaartjes gekocht, maar kwamen niet opdraven. Het kan niet anders of Trump moet in de Air Force One terug naar Washington D.C. woedend zijn geweest. Voor de beeldvorming is een half lege zaal natuurlijk heel slecht. Wat denk jij: is de populariteit van Trump nu echt tanende? Of zie jij dit demasqué als een incident?

– – – –

Hoi Stan,

John Bolton is een gevaarlijke man en ik was dan ook enigszins verbaasd dat Trump hem destijds aanstelde als nationale veiligheidsadviseur. Een president die campagne voerde met de slogan America First zou met Bolton juist iemand in huis halen die voor ‘regime change’ was in landen in het Midden-Oosten. Dat hij maar slechts 17 maanden in dienst was, zegt genoeg. Bolton heeft een heel andere filosofie over nationale veiligheid en buitenlands beleid dan Trump. Trump heeft daar geen duidelijke ideeën over. Zoiets als een Trump-doctrine bestaat niet. Door de chaos in het Witte Huis is er nauwelijks tijd om zo’n doctrine te ontwikkelen. America First is een misschien een doctrine, maar die is vooral gericht op binnenlands beleid, de cultuuroorlog die Trump voert dat Amerika het liefst weer terug naar de jaren ’50 moet gaan en die zich afkeert van de boze buitenwereld.

De twee vonnissen van het Hooggerechtshof over het feit dat LGBTQ’ers niet mogen worden ontslagen vanwege hun seksuele geaardheid en dat Trump het DACA-programma niet mag beëindigen en niet de 700.000 zogenoemde Dreamers mag uitzetten zijn grote overwinningen voor progressief Amerika. Dat een aantal conservatieve rechters in beide zaken meestemde met de progressieve rechters zegt mij twee dingen. Aan de ene kant denk ik dat de rechters zien dat Amerika in een snel tempo verandert. Nadat het Hooggerechtshof eerder al het homohuwelijk goedkeurde, is het besluit om te verbieden dat LGBTQ-mensen op basis van hun geaardheid niet ontslagen mogen worden een logische volgende stap.

Daarnaast volgen conservatieve rechters vaak de grondwet in de puurste vorm. Daarin staat dat mensen niet gediscrimineerd mogen worden en gelijk zijn onder de wet. Dus als men puur naar de letter van de grondwet, kijkt is de beslissing over de rechten van LGBTQ’ers duidelijk. Bij de Dreamers ligt dat anders, maar dat heeft ook met de publieke opinie te maken. Zowel een meerderheid van Democraten als Republikeinen vindt dat de Dreamers moeten blijven. Aangezien velen van hen studeren, werken en een belangrijke bijdrage aan de Amerikaanse samenleving leveren, heeft het Hooggerechtshof denk ik ook het beeld van de toekomst laten mee wegen. Daarnaast had de regering Trump volgens het hof geen overtuigende argumenten waarom 700.000 mensen Amerika zouden moeten verlaten.

Dan er nieuws op het gebied van de potentiële running mate van Joe Biden. Voormalig presidentskandidaat en senator van Minnesota, Amy Klobuchar, heeft Joe Biden laten weten dat hij een ‘woman of color’ moet kiezen als zijn running mate. Dat betekent dat Klobuchar zelf afvalt. Klobuchar stond hoog op het lijstje. Nu de senator van Minnesota Biden oproept om een vrouw van kleur te kiezen, denk jij dat dit ook de kansen van Elizabeth Warren verkleint om de running mate van Biden te worden?

Hoi Marco,

John Bolton zit waarschijnlijk te juichen in zijn stoel. Zijn aanstaande boek, ‘The Room Where It Happened’, krijgt enorm veel publiciteit. Vooral dankzij Trump en zijn regering, die via de rechter een verbod op het boek willen. Betere publiciteit kun je niet krijgen. Het valt te hopen dat Bolton de bewering dat Trump aan China heeft gevraagd hem te helpen bij zijn herverkiezing niet uit zijn duim heeft gezogen. Dat zou heel kwalijk zijn, maar dat Trump op zijn stoel zit te wippen, is duidelijk. Eind deze maand komt er een boek van een familielid uit van Trump, in september volgt een boek van Bob Woodward over Trumps presidentschap.

Bolton heeft natuurlijk alle recht een boek te schrijven, maar we kunnen best kanttekeningen plaatsen. De voormalig nationale veiligheidsadviseur is een havik en was de grote animator achter de waanzinnige oorlog in Irak, die Amerika honderden miljarden dollars en talloze levens kostte. Als het aan Bolton had gelegen, was Amerika onder Trump een oorlog tegen Iran begonnen. In één van zijn weinig heldere momenten besloot de president daarin niet mee te gaan. Beleidsmatig is Bolton een gevaarlijke man. Er zal zonder twijfel meer explosief materiaal in het boek staan. Daar ben ik wel benieuwd naar.

Gisteren kreeg Trump voor de tweede keer in een week een stevige tik op zijn neus van het Hooggerechtshof. Dat oordeelde een paar dagen geleden nog dat LGBTQ’ers in Amerika niet mogen worden ontslagen op basis van geaardheid of geslacht. Gisteren kwam daar het vonnis overheen dat Trump het beleid van Barack Obama ten aanzien van de Dreamers niet kan terugdraaien. Het komt erop neer dat ongedocumenteerde immigranten die als kind naar Amerika kwamen niet over de grens mogen worden gezet. Opvallend is dat de conservatieve opperrechter John Roberts mee stemde met de progressieve rechters en de verhouding op 5-4 kwam te liggen. Benoemingen voor het Hooggerechtshof zijn altijd politiek, maar wat zeggen deze twee uitspraken jou? En wat zegt het je dat juist conservatieve rechters meestemmen met voor progressieven gunstige thema’s, zoals deze week gebeurde?

– – – –

Hoi Stan,

Dat het lastig wordt om te komen tot een grote politiehervorming is wel duidelijk. De polarisatie op Capitol Hill is, zeker in een verkiezingsjaar, nog heviger dan dat die normaal al is. President Trump tekende wel een executive order waar onder andere de nekklem wordt verboden (tenzij het leven van de agent in gevaar is), maar echt grote stappen durft Trump niet te nemen. Trump staat nog altijd vierkant achter het optreden van de politie. Of er voor de verkiezingen een wet op het bureau van de president ligt, is maar zeer de vraag.

Peilingen zijn er in alle soorten en maten. Sommige zijn betrouwbaarder dan andere. Five Thrity Eight is altijd betrouwbaar geweest en ook Real Clear Politics is een goede website. Zij nemen het gemiddelde van verschillende peilingen. Maar peilingen die door Trump eigen peilster Kellyanne Conway worden gedaan, vind ik minder geloofwaardig. De kans dat de peilingen er net als vier jaar geleden weer naast zitten, acht ik niet zo groot. Verschillende peilingen hebben daarvan geleerd, zijn nu voorzichtiger met hun voorspellingen en hebben hun methoden ook aangepast.

Een ander belangrijk verschil is dat mensen vier jaar geleden niet durfden of wilden zeggen dat op Trump zouden stemmen. Nu Trump in het Witte Huis zit, durven veel mensen openlijk te zeggen dat ze de president steunen. Dat is een belangrijk verschil. Je moet altijd peilingen kritisch blijven volgen, goed kijken naar de foutmarge en verschillende peilingen blijven volgen, zodat je een goed beeld krijgt. Maar dat Trump het slecht doet blijkt uit alle verschillende peilingen die betrouwbaar zijn.

Ondertussen lekt er steeds meer uit over het nog te verschijnen boek van Trumps voormalige nationale veiligheidsadviseur John Bolton. Zo schrijft Bolton in zijn boek dat Trump de Chinese president Xi Jinping zou hebben gevraagd hem te helpen bij zijn herverkiezing. Het Witte Huis spreekt deze bewering tegen. Trump haalde op Twitter hard uit naar Bolton. De krant The New York Times brandde het boek af. Wat denk jij van de bewering dat Trump China zou hebben gevraagd om hem te helpen bij zijn herverkiezing? En kunnen we nog meer explosieve onthullingen verwachten?

Ha Marco,

Voor Donald Trump zou het heel goed zijn als hij een grote politiehervorming kan doorvoeren met steun van Republikeinen en Democraten. Als de president dat voor elkaar krijgt, is dat goed nieuws voor zijn herverkiezingscampagne. Optimistisch ben ik niet. Het politieke klimaat is al langer verziekt (en dat is er onder deze president niet minder op geworden). Eén van de partijen moet inleveren. In een verkiezingsjaar leidt dat al snel tot een patstelling. Ik ben heel benieuwd of ze eruit gaan komen.

Het lijkt er trouwens op dat niet alle peilingen over de aanstaande bewoner van het Witte Huis even accuraat zijn. Sommige peilingen kampen met dezelfde problemen als vier jaar geleden. Zo zijn hoogopgeleide mensen veel sneller geneigd een vragenlijst helemaal in te vullen. Die stemmen over het algemeen genomen vaker Democratisch. De Trump-campagne blijft bij hoog en laag beweren dat de populariteit van de president – net als vier jaar geleden – wordt onderschat. Dat zou heel goed kunnen, want de rally’s van Trump worden nog altijd massaal bezocht. Onder zijn die hard achterban is hij nog altijd ongelooflijk populair.

Toch denk ik dat ook veel betrouwbare peilingen – neem bijvoorbeeld Five Thirty Eight – zich niet met een kluitje in het riet laten sturen. We zien al langer een tendens dat door het hele land gezien Trump op minder dan vijftig procent goedkeuring kan rekenen. Met die cijfers wordt het lastig om herkozen te worden. Hoe kijk jij tegen deze materie aan? Moeten we de peilingen kritisch blijven volgen? Of zie jij een heel andere tendens?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump voert al campagne voor zijn herverkiezing sinds 21 januari 2017. De dag na zijn inauguratie schreef hij zich meteen in voor de presidentsverkiezingen van 2020. En zijn gehele ambtstermijn heeft hij eigenlijk campagne gevoerd en heel veel geld ingezameld. Over het algemeen is het gebruikelijk is dat een zittende president pas het laatste jaar van zijn eerste termijn fanatiek campagne gaat voeren. Maar goed, Trump is geen gebruikelijke president en dus dit soort ongeschreven regels aan zijn laars lapt. Ik denk dat het gat qua geld tussen Trump en Biden ook te groot is. Maar Biden kan nu wel in de juiste staten geld uitgeven die het verschil kunnen maken.

Peilingen zijn inderdaad dagkoersen maar het idee dat Trump in de swing states achter ligt op Biden zegt wel iets. Een peiling liet zien dat Biden maar liefst 16 procent voor ligt op Trump in de staat Michigan, een cruciale staat die beide kandidaten moeten winnen. Het gaat uiteindelijk om de opkomst en de Democraten zullen alles in het werk stellen om Trump uit het Witte Huis te krijgen. De weerzin tegen Trump is zo groot dat ze over hun weinig enthousiasme van Biden heen moeten stappen en zorgen dat Trump een one-term president wordt.

Mitch McConnell is verslaafd aan de macht en de personificatie van het vergif dat het politieke klimaat in Washington D.C. heeft verziekt. Hij vertegenwoordigt voor een groot deel wat er mis is met Amerika. Moscow Mitch is de langst zittende Republikein en eigenlijk moet hij, als hij de meerderheid in de Senaat verliest, met pensioen gaan. Hij is al te lang aan de macht en zit er vooral voor zichzelf. Het Republikeinse Super PAC The Lincoln Project maakte al dit vernietigende spotje over McConnell. Maar McConnell is niet zo maar zeker van zijn zetel. In zijn staat Kentucky staat hij een lastige campagne te wachten. Mocht hij die verliezen dan is het over met zijn politieke carrière. Eigenlijk moet McConnell gewoon in Kentucky blijven en zich niet meer in Washington laten zien. Hij is medeverantwoordelijk voor de hevige polarisatie. McConnell wil er alles aan doen om er er voor te zorgen dat een eventuele Democratische president niet zijn plannen dwarsboomt. Maar als de Democraten in het Congres de meerderheid halen, dan kan hij niet zo veel doen. De Democraten zullen dan waarschijnlijk dezelfde tactiek toepassen die McConnell de afgelopen jaren gebruikte om hen te dwarsbomen  Als hij geen Senaatsleider meer is, is zijn tijd op.

Op Capitol Hill hebben de Democraten een politie hervormingswet ingediend, maar de Republikeinen werken aan een eigen voorstel. Zo als zo vaak willen ze verschillende dingen en lijkt een compromis ver weg. Denk jij dat president Trump de Democraten en de Republikeinen bij elkaar moet brengen, het ijzer moet smeden nu het heet is en zo kan zorgen dat de sociale onrust naar de achtergrond verdwijnt? Een gezamenlijke wet zou ook een mooi resultaat zijn dat hij in zijn herverkiezingscampagne kan gebruiken.

Ha Marco,

De strijd om het hoogste campagnebudget is altijd interessant om te volgen. Donald Trump heeft niets te klagen en doet het financieel gewoon heel erg goed. Even had ik het idee dat Joe Biden weinig enthousiasme losmaakte, maar 81 miljoen dollar in een maand is heel veel. Ik denk niet dat Biden Trump nog gaat inhalen. Dat hoeft geen groot probleem te zijn, mits Biden het geld slim en in de juiste staten besteedt. Dus: niet te veel geld naar Texas, maar wel naar de cruciale swing states Wisconsin, Michigan, Pennsylvania, Ohio en Florida.

Het verrast me dat Biden het overigens zo goed doet in de peilingen. In feite voert hij campagne in de kelder van zijn huis in Delaware. Grote, publieke optredens kan hij niet houden. Het enthousiasme voor de kandidatuur van Biden is weliswaar niet groot, maar het enthousiasme onder de Democratische achterban om Trump weg te stemmen, kent vrijwel geen grenzen. Op die golven zal Biden zich moeten begeven. Peilingen blijven dagkoersen, maar op basis daarvan zien we wel een trend zijn kant op gaan. Maar het is echt nog veel te vroeg voor verregaande conclusies.

Mitch McConnell liet ook even van zich horen. De Republikeinse meerderheidsleider in de Senaat – de man die het beleid van Trump mogelijk maakt en een zetel stal in het Hooggerechtshof – blijft zitten als de Republikeinen in november de meerderheid in de Senaat verliezen. Moscow Mitch gaat op voor herverkiezing en zal eerst zijn eigen plek moeten heroveren. Als we de peilingen in zijn thuisstaat Kentucky mogen geloven, wordt dat nog lastig zat. McConnell houdt van macht. Bij een zege van Biden zal hij er alles aan doen om hem het regeren onmogelijk te maken. Of denk jij dat McConnell andere motieven heeft om aan te blijven als Senaatsleider van de Republikeinen?

– – – –

Hoi Stan,

Het klopt dat als je logisch nadenkt, dat niemand op basis van zijn of haar seksuele voorkeur of geslacht mag worden beoordeeld. Maar doordat Trump de kans kreeg om twee conservatieve rechters in het Hooggerechtshof te krijgen en het steeds meer wordt gebruikt voor politieke benoemingen, is de uitspraak interessant. Zeker om dat een rechter die door Trump is aangesteld tegen de wet stemde. Trump reageerde rustig op de uitspraak. Hij kan er namelijk niets aan veranderen. “They’ve ruled and we live with the decision. We live with the decision of the Supreme Court”, aldus Trump. Het is inderdaad zo dat de rechters gewoon naar de grondwet hebben gekeken en daarom is de uitspraak volkomen logisch. En de onafhankelijkheid is, hoewel de regering Trump er niet blij mee is, te belangrijk om aan te tornen.

Donald Trump is niet blij met mensen die een boekje open doen over de chaos in het Witte Huis. Er zijn al veel boeken verschenen. Zo was er “Fire and Fury” van Michael Wolff, maar daar stonden allemaal dingen die niet echt onderbouwd konden worden. Al stond er ook zaken in die wel klopten. De gerenommeerde journalist Bob Woodward schreef “Fear” wat ook een mooie inkijk Trumps presidentschap gaf. Maar bij John Bolton ligt alles anders. Als nationaal veiligheidsadviseur zat hij aan tafel als er belangrijke besluiten genomen werden en als Trunp met buitenlandse leiders sprak. Hij was aanwezig bij de ontmoeting tussen Trump en Kim Jong-un en de ontmoeting tussen Trump met Poetin in Helsinki. Hij was, zoals de titel van zijn boek aangeeft, in de kamer waar belangrijke besluiten werden genomen. Bolton heeft alles van dichtbij meegemaakt. Alle informatie komt uit de eerste hand. Trump wil nu via de rechter de publicatie tegenhouden. Hij zegt dat al zijn gesprekken geheim zijn en dat als Bolton het boek op de markt brengt hij ‘criminal problems’ heeft.

Dit soort uitspraken zorgen er voor dat de verkoopcijfers alleen maar omhoog gaan. De uitgever en Bolton zullen tevreden zijn. Het is ontzettend dom om het boek proberen te verbieden. Doordat Trump dit aan de kaak stelt, zullen nog meer mensen het boek willen lezen en dus gaat de komende nieuwscyclus over het boek. Misschien is het een nieuwe afleidingsmanoeuvre,  maar dan werkt dit averechts. Trump geeft er nu nog meer ruchtbaarheid aan. Gratis publiciteit. Zijn tegenstanders speelt hij zo in de kaart.

Joe Biden haalde in de maand mei 81 miljoen dollar op, maar loopt nog ver achter op Donald Trump, die in een dag 14 miljoen dollar ophaalde. Biden haalt zo veel geld op, omdat hij het in de peilingen goed doet. Hij ligt in sommige staten ver voor op Trump. Geld is ontzettend belangrijk in een campagne, maar denk jij dat Biden, nu hij het zo goed in de peilingen doet, Trump kan evenaren qua campagnebudget en donoren?

Hoi Marco,

Wie redeneert met zijn gezonde verstand, zou het niet meer dan normaal moeten vinden dat het Hooggerechtshof in Amerika tegen een wet stemt die mensen discrimineert op basis van hun seksuele voorkeur. In liefst dertig staten konden LGBTQ-mensen worden ontslagen op basis van geaardheid of geslacht. Dat kan nu niet meer. Daar zullen Trump en zijn aanhang niet blij mee zijn, maar opvallend is inderdaad dat twee conservatieve rechters, Neil Gorsuch (nota bene voorgedragen door Trump) en opperrechter John Roberts tegen deze wet stemden.

Hoewel het Hooggerechtshof in Amerika doordrenkt is van politieke benoemingen, keken zes van de negen rechters puur naar de grondwet. Daarin staat dat discriminatie is verboden. In dat kader vind ik de uitkomst niet meer dan normaal. Als Gorsuch en Roberts voor deze wet hadden gestemd, dan was die achtergrond puur een politieke geweest. In deze hectische tijden in Amerika is het goed om te zien dat de meeste rechters in het Hooggerechtshof boven de partijen staan. Dat vinden veel mensen niet leuk, maar voor de onafhankelijkheid van de rechtstaat is het zeer belangrijk.

Ondertussen is er opnieuw ‘trouble in paradise’. We hadden het eerder deze week over het boek van John Bolton, de voormalige veiligheidsadviseur van Trump. In ‘The Room Where It Happened’ doet Bolton letterlijk een boekje open over de gang van zaken in de Oval Office. Als we de berichten mogen geloven, laat hij geen spaan heel van Trump en zijn regering. Die dreigen nu met een rechtszaak om de publicatie van het boek tegen te houden. Bolton en zijn uitgever lachen in hun vuistje, want deze actie levert veel publiciteit op. Mensen zijn nóg nieuwsgieriger naar de inhoud.

Wat vind jij? Is dit een slimme zet van de regering of speelt Trump hiermee zijn tegenstanders alleen maar in de kaart?

– – – –

Hoi Stan,

Zoals ik al aangaf, is er hoop voor de toekomst. Ik noemde Pete Buttigieg als voorbeeld, maar de Democratische politici die jij noemt zijn de toekomst van de Democratische partij. Ook de burgemeester van Los Angeles, Eric Garcetti, behoort tot die groep en zou als Trump een tweede termijn krijgt net als Gavin Newsom wel eens een gooi kunnen doen in 2024.

Donald Trump heeft de onrust en de woede over de dood van George Floyd totaal onderschat. Het laat zien dat hij niet weet wat er leeft in de Amerikaanse maatschappij en richt zich alleen maar op zijn trouwe, fanatieke achterban. Hij doet alles wat hen behaagd. Een recent voorbeeld was de photo op met de bijbel voor een kerk. Trump voelde dat de steun van de evangicals afnam, dus deed hij wat bij die doelgroep goed valt. De vrees van zijn adviseurs is uitgekomen. Trump hield dan wel geen toespraak over de dood van George Floyd, maar deed iets anders wat dom was. Hij liet een vreedzaam protest op het plein voor het Witte Huis met traangas en rubberkogels schoonvegen.

Het is een goed idee om geld te steken in de werkgelegenheid, maar dan moet dat wel gebeuren in langetermijnprojecten. Daarbij denk ik dan aan projecten ten bate van de infrastructuur en in moderne technologie, zodat Amerika mee kan in de 21ste eeuw. Aan korte termijn projecten heeft Amerika niets, maar ik denk dat Trump graag snel succes wil, dus zal hij daar denk ik toch voor kiezen. Daarnaast zal het nog wel even duren voordat Amerika uit de coronacrisis is, dus in welke sectoren moet dan worden geïnvesteerd is niet duidelijk. De gigantische staatsschuld is een groot probleem, maar daar maken de Republikeinen en Trump zich niet druk om.

Trump is totaal niet bezorgd om de staatsschuld. Het enige plan dat hij heeft doorgevoerd, is de gigantische belastingverlaging voor de rijken. Dat zorgt er voor dat er nog minder geld in de schatkist komt. En dat de staatsschuld zou oplopen onder Trump was wel duidelijk. Als er een Republikeinse president in het Witte Huis zit, hoor je de Republikeinen niet over fiscale verantwoordelijkheid. Een Democratische president mag hun troep altijd opruimen. In tijden van crisis moet je juist investeren, dus ik vind het idee van het Witte Huis zo gek nog niet. Maar de Democraten moeten goed kijken wat er in het voorstel staat. Is er iets wat hun kiezers tegen de borst stuit? Dan moeten ze dat niet doen. Of misschien kunnen ze een ruil voorstellen. Regel de status voor de Dreamers en wij stemmen voor het werkgelegenheidsplan.

Daarnaast kwam het Hooggerechtshof met een vervelende uitspraak voor het Witte Huis. Het Hooggerechtshof stemde met 6-3 tegen een wet die werkgevers de mogelijkheid biedt om LGBTQ mensen te ontslaan. Volgens het Hooggerechtshof is dit discriminatie. Discriminatie op basis van geslacht mag niet. Het is een gevoelige klap voor het Witte Huis aangezien één van de rechters die door Trump is benoemd, Neil Gorsuch, met de liberale rechters mee stemde. Hoe interpreteer jij deze uitspraak?

Ha Marco,

Nog even terugkomend op de discussie over jong talent in de Democratische partij. Die is er echt wel. Niet alleen met Pete Buttigieg, maar ook Julian Castro, Beto O’Rourke, Kamala Harris en Kirsten Gillibrand durven hun nek uit te steken. Stel dat Donald Trump een tweede termijn wint, dan is bijvoorbeeld Gavin Newsom ook een serieuze optie. De gouverneur van Californië kan dan zeggen dat hij ruim vijf jaar een grote staat heeft geleid en zit op een leeftijd waarop hij geloofwaardig een gooi kan doen naar het presidentschap.

Dan de sociale onrust. Dat Trump dit slecht kan beteugelen, is grotendeels zijn eigen schuld. De president is amper in staat een verzoenende toon aan te slaan. Alles staat in het teken van zijn herverkiezing. Zijn staf raadde het hem af een toespraak te geven na de dood van George Floyd. Ze waren angstig dat hij domme dingen ging roepen en zo het vuurtje verder zou opstoken. De steun voor Trump, ook van diverse sportorganisaties, brokkelt af. Ik denk dat het president dat zelf ook wel voelt. Niet voor niets probeert hij de aandacht voortdurend af te leiden, maar zoals Abraham Lincoln al zei: ‘You can fool all the people some of the time, and some of the people all the time, but you cannot fool all the people all the time.’

Volgens één van de adviseurs van Trump streeft de president naar een flinke investering in werkgelegenheid. Zo wil hij liefst twee biljoen dollar uitgeven om in coronatijd banen terug te brengen naar Amerika. Het land gaat gebukt onder een gigantische werkloosheid. Dat er moet worden geïnvesteerd, is duidelijk, maar de duizelingwekkende staatsschuld loopt alleen maar verder op. Is dit een goed idee van het Witte Huis? En moeten de Democraten het steunen?

– – – –

Hoi Stan,

Er zijn natuurlijk grote verschillen tussen John F. Kennedy en Donald Trump. De twee zijn niet met elkaar te vergelijken en opereerden in totaal andere tijden. Kennedy was president tijdens de Koude Oorlog en toen er een kernoorlog dreigde toen de Sovjet-Unie raketten op Cuba plaatste. Trump heeft te maken met de eindeloze oorlog in Afghanistan en andere brandhaarden in de wereld. De polarisatie was in de tijd van Kennedy niet zo hevig als die nu is.

Ik wil ze dus niet met elkaar vergelijken, maar vond het artikel interessant genoeg om te noemen. En dat presidentsverkiezingen tegenwoordig steeds meer gaan over de persoon en niet meer zo zeer om de inhoud of de ideologie van een partij is wel duidelijk met verkiezing van Trump. In al zijn doen en laten is Trump geen echte Republikein. Daarom kijken echte Republikeinen ook met afschuw naar de partij en hoe Trump die naar zijn hand zet. En als hij niet meer in het Witte Huis zit, zal de partij hevig verdeeld zijn over de koers die het dan moet varen.

Dat Trump in 2016 won heeft zeker te maken het feit dat Hillary Clinton zijn tegenstander was. Hoe je ook over Clinton denkt, ze was beter gekwalificeerd dan Trump, maar ze had eigenlijk niet mee moeten doen. Ze vond dat ze recht had op het presidentschap en dus zette ze het partij-establishment onder druk om haar nog een kans te geven. Eigenlijk was er geen andere kandidaat die het tegen Clinton durfde op te nemen, Bernie Sanders deed mee voor de bühne. Hij zou nooit winnen. Sanders liep Hillary Clinton heel lang voor de voeten en zo ontbrak lang de eenheid in de partij. Het is niet allemaal de schuld van Sanders. Clinton had zelf ook gebreken. Dat bleek al in 2008, maar in 2016 lukte het haar maar niet om het e-mailschandaal achter zich te laten. Daarnaast was de campagne slecht georganiseerd. Trump, waar de Republikeinse partij eigenlijk geen trek in hand, wilde absoluut niet dat er weer een Clinton in het Witte Huis zou komen en zochten hun heil in de kandidaat die nu drie jaar de democratie uitholt, een chaotisch presidentschap heeft, leugens vertelt en de bondgenoten van Amerika van zich heeft vervreemd.

Dat Joe Biden nu de Democratische kandidaat is, zegt enerzijds iets over het gebrek aan talent en anderzijds iets over de elite van de partij die het nog steeds voor het zeggen heeft. Dat het enthousiasme voor twee bejaarde mannen niet groot is, laat de armoede van de Amerikaanse politiek zien. In een land waar de politiek zo belangrijk is, is het veelzeggend dat men op 3 november maar uit twee bejaarden kan kiezen. Het is pure armoede. Maar het feit dat iemand als Pete Buttigieg meedeed en een goede campagne voerde, laat zien dat er hoop is voor de toekomst.

President Trump verliest ondertussen het debat en de grip over racisme en ongelijkheid. En daarmee de ophef over het knielen als het volkslied wordt gespeeld. Zowel de Amerikaanse football organisatie, de NFL en de organisatie van autoraces NASCAR zijn het niet langer met de president eens. Na de sociale onrust na de dood van George Floyd is het standpunt van beide organisaties over atleten die tegen raciale ongelijkheid protesteren door te knielen bij het volkslied verandert. Trump, die het opstaan voor het volkslied vaak aanhaalt tijdens bijeenkomsten, nu de NFL en NASCAR zich er niet meer achter scharen, niet meer gebruiken. Hoe kijk jij hier tegen aan?

Hoi Marco,

POLITICO is een uitstekende website om het nieuws en de achtergronden te volgen van de Amerikaanse politiek, maar om nu te beweren dat John F. Kennedy de weg plaveide voor Donald Trump gaat mij wat te ver. Natuurlijk zijn politieke campagnes een populariteitstest, maar Kennedy was in 1960 wel lid van het Huis van Afgevaardigden en acht jaar senator van Massachusetts geweest toen hij een gooi deed naar het hoogste ambt. Dat is geen klein bier.

Kennedy bouwde liefst vijf jaar aan een nationale campagne, gaf toespraken door het hele land en schreef (met hulp) een boek. JFK liet zich in het openbaar nooit negatief uit over Mexicanen of vrouwen. Hij schoffeerde geen bondgenoten en verzamelde als president een groep ministers om zich heen die ook wel ‘the best and the brightest’ werden genoemd. Over geld hoefde hij zich met een stinkend rijke vader geen zorgen te maken. Op JFK valt best wat aan te merken. Hij loog over zijn gezondheid, zijn buitenechtelijke escapades zijn uitgebreid gedocumenteerd en als jonge president maakte hij een inschattingsfout bij de invasie van de Varkensbaai in Cuba, toen hij op het laatste moment de beloofde luchtsteun afblies.

Het was hoofdzakelijk de Republikeinse partij die het pad effende voor Donald Trump. Ze tikten hem niet op de vingers toen hij bleef beweren dat Barack Obama geen recht heeft op het presidentschap, omdat hij niet in Amerika zou zijn geboren (wat niet juist is). Juist de Republikeinse partij is de afgelopen 25, 30 jaar verworden tot een extreem ideologische beweging die er – als er een Democraat in het Witte Huis zit – alles aan doet om zijn presidentschap te blokkeren en saboteren. Trump is daar niet de oorzaak van, wel het gevolg. Vier jaar geleden gaf hij ruim vijftien tegenkandidaten in zijn eigen partij het nakijken. Dat waren niet de minsten. Met Kennedy heeft dat niets te maken.

Trump kon vier jaar geleden winnen, omdat Hillary Clinton (met rugzakken vol negatieve bagage) zo nodig nog een keertje wilde. Daarmee voorkwam ze dat er nieuw talent doorbrak en kon een andere bejaarde – de onafhankelijke senator Bernie Sanders – uitgroeien tot een veredelde popidool. Nu kan Trump winnen, omdat hij het tegen de bejaarde Joe Biden opneemt die zich, net als Clinton vier jaar terug, niet had moeten kandideren. De Democratische partij heeft juist behoefte aan nieuw elan en vers bloed: misschien wel een nieuwe John Fitzgerald Kennedy. Die zijn er best, maar de bejaarden wilden het dit jaar nog een keer proberen. Of kijk jij heel anders tegen deze kwestie aan?

– – – –

Hoi Stan,

De Republikeinen beseffen nog steeds niet, op een aantal criticasters zoals Mitt Romney na, wie ze met Donald Trump in huis hebben gehaald. Een narcist die vooral aan zichzelf denkt, onvoorwaardelijke loyaliteit eist, bondgenoten schoffeert en de ene na de andere leugen verkondigt. En de Republikeinen kunnen of willen er niets tegen doen. Het land is de afgelopen jaren afgegleden naar een bedenkelijk niveau. Net als je denkt dat het dieptepunt is bereikt, komt opnieuw de chaos en incompetentie van het Witte Huis aan het licht.

Het lijkt er op dat Trump zich echt zorgen maakt nu zijn populariteit is gedaald naar een dieptepunt (slechts 38 procent vindt dat hij het ambt goed uitvoert). Het enige waar Trump nog hoop uit kan putten, is dat hij het op 3 november moet opnemen tegen een bejaarde man die het soms niet allemaal op een rijtje heeft en verschillende uitglijders maakt. Dat is het enig pluspunt voor Trump. Voor de rest ziet het er voor Trump slecht uit. Hij dreigt steeds verder weg te zakken in het moeras dat hij beloofde droog te leggen.

Het is opmerkelijk dat medewerkers die al lang zijn vertrokken pas nu met hun harde kritiek komen. Onlangs waren dat James Mattis en John Kelly en nu de voormalige nationale veiligheidsadviseur John Bolton. Dat hij beschrijft dat er chaos heerst in het Witte Huis en dat Trump alleen maar aan zijn herverkiezing denkt, verbaast mij niet. Dit soort nieuws weten en zien we al drie jaar. Dus ik vind het niet echt nieuws. Het is meer een bevestiging wat we al wisten. Veel invloed op de kiezer zal het niet hebben. Trumps achterban zal zeggen dat Bolton onderdeel is van de ‘deep state’ en probeert zijn gram te halen. Kiezers die twijfelen of ze in november wel op Trump moeten stemmen, kan het beïnvloeden, maar ik denk dat mensen die toch wel Trump stemmen door het boek van Bolton niet op andere gedachten zal brengen.

Op POLITICO staat een artikel waarin wordt beweerd dat voormalig president John F. Kennedy de weg heeft vrij gemaakt voor een president als Donald Trump. Presidentsverkiezingen zijn populariteitswedstrijden geworden. Aangezien het enthousiasme voor Joe Biden niet zo groot is, kan ik mij daar wel wat bij voorstellen. Wat vind jij?

Ha Marco,

Als het gaat om de aanpak van de coronacrisis is het onverantwoord wat er gebeurt in sommige staten. De gouverneurs van Texas, Georgia en Florida voelen zich onder druk gezet door president Trump. Dat zullen ze nooit hardop durven zeggen, maar ik kan me nauwelijks voorstellen dat ze echt onafhankelijk durven opereren. Doen ze dat wel, dan krijgen ze een twitterstorm vanuit het Witte Huis over zich heen. Trump kijkt alleen naar de economie en zijn herverkiezing in november. En dat betekent dat hij vindt dat de economie open moet.

Stel je eens voor dat Hillary Clinton president was geweest en ze zou staten hebben opgeroepen de economie te heropenen. Republikeinen zouden moord en brand hebben geschreeuwd dat ze onverantwoord bezig is, dat ze zich alleen druk maakt over de economie, de volksgezondheid aan haar laars lapt en alleen maar denkt aan een tweede termijn. Nu hun partijgenoot Trump precies hetzelfde doet, is het stil, op enkele Republikeinen na, zoals Mitt Romney. De rest hult zich in stilzwijgen. Het is wachten op een tweede golf.

Ondertussen doet John Bolton, de voormalig veiligheidsadviseur van Trump, van zich spreken. In zijn memoires, met de titel ‘The Room Where It Happened’ haalt Bolton – toch bepaald geen zachtgekookt eitje – stevig uit naar de president. Hij spreekt van chaos in het Witte Huis, ook als het gaat om de manier waarop er beslissingen werden genomen. ‘Het gaat hem (de president) alleen om zijn herverkiezing. Ook al betekent dit dat hij het land in gevaar brengt of verzwakt’, schrijft Bolton. Denk jij dat dit soort onthullingen van mensen die zich in de periferie van Trump begaven enige invloed heeft op het stemgedrag van kiezers?

– – – –

Hoi Stan,

Ik acht de kans dat Donald Tump vrijwillig de Oval Office zal verlaten klein. Trump zal zich verzetten, zeker als het verschil tussen hem en Joe Biden erg klein is. Trump haat om te verliezen. Hij zal spreken van fraude en van ongeoorloofde methode door de Democraten. En natuurlijk zijn de media schuldig. Trump eiste onlangs dat CNN een peiling waar Trump achter ligt op Biden zou intrekken. CNN stuurde een bericht naar buiten waarin stond dat er geen sprake van rectificatie zou zijn. Trump nam zelfs een bedrijf in de arm die de peiling van CNN moest onderzoeken. Hier houdt de president van Amerika zich mee bezig. Het is veelzeggend.

Donald Trump heeft geen gevoel, dus ook de gevoeligheid in Tulsa met de moordpartij van 1921 is iets waar niemand in de Trump campagne heeft gedacht. Voor Trump speelt het helemaal geen rol. En dat hij tijdens de campagne racistische uitspraken doet, is iets wat we kunnen verwachten. Zijn aanhang vindt het allemaal prachtig.

Trump voelt zich opgesloten in het Witte Huis. En in plaats van zich bezig te houden met de economische malaise, de pandemie of dat hij het land probeert te verenigen, gaat hij liever campagne voeren. Tijdens deze massale bijeenkomsten zal hij ook weer verdeeldheid zaaien. Maar zijn publiek smult er van. Natuurlijk is het onverantwoord om in een besloten ruimte duizenden mensen bij elkaar te brengen, alleen omdat de president dat graag wil. Een groot deel van de Republikeinse conventie is nu naar Jacksonville, Florida verplaatst. Trump speelt met de volksgezondheid van de Amerikanen, maar dat is voor hem totaal onbelangrijk.

Er zijn staten waar het aantal besmettingen met het coronavirus weer toeneemt, zoals in  Alabama en Georgia. In Texas is het aantal mensen dat in een ziekenhuis is opgenomen met 40 procent gestegen. Ondanks dat zegt het Witte Huis dat er geen tweede golf komt. Medische experts zeggen dat men voorzichtig moet zijn, maar het Witte Huis en Trump trekken zich daar niets van aan. Ook gouverneurs van de staten willen geen nieuwe maatregelen nemen. Vind jij dat onverantwoord of moet de economie gewoon weer kunnen opstarten?

Hoi Marco,

Of Donald Trump vrijwillig de Oval Office verlaat bij een nederlaag? Er wordt al volop over gespeculeerd, maar bij verlies moet hij wel. Hij zal zich echter met hand en tand verzetten tegen een voor hem ongunstige uitslag, zeker als de verschillen erg klein zijn in belangrijke staten. Maar als de uitslag vaststaat, zit er voor hem op 20 januari 2021 niets anders op dan te vertrekken. Gaat hij niet vrijwillig, dan wordt hij eruit gezet door speciale troepen. Het is niet te hopen dat het zover komt, want de hele wereld kijkt mee.

Hoewel het coronavirus in Amerika nog lang niet onder controle is, kondigde Trump zijn eerste campagnerally alweer aan: volgende week vrijdag in Tulsa, Oklahoma. Daar zit een opmerkelijk element aan. Tulsa is namelijk de plek waar in 1921 een moordpartij plaatsvond van zwarte Amerikanen die werden gedood door blanken. Juist in deze periode met de dood van George Floyd zou je denken dat het onverstandig is om het vuurtje op te stoken. Toch gaat Trump volgende week vrijdag naar Tulsa.

Daarnaast kondigde hij ook campagnebijeenkomsten aan in Florida, Arizona en – op een geschikt moment – North Carolina. Als het aan de campagne ligt, worden dat grote bijeenkomsten met veel publiek. Dat zijn evenementen waar Trump zich enorm op zijn gemak voelt. Hij staat veel liever in campagnestand dan dat hij president is. Het gevaar op besmettingen neemt toe, maar daar lijkt de campagne geen boodschap aan te hebben. Wat vind jij? Is dit het goed recht van Trump of speelt hij met de volksgezondheid van veel landgenoten?

– – – –

Hoi Stan,

Het is voor een land dat zegt de beste democratie op aarde te zijn en dat graag ook aan andere landen oplegt een schande dat ze niet eens een goed werkend stemsysteem  hebben. Elk welvarend land heeft een stemsysteem dat werkt of nu men per computer stemt of gewoon met een rood potlood. Elk ontwikkeld land kan goede verkiezingen zonder chaos organiseren, maar in Amerika lukt dat maar niet.

De Democraten en Republikeinen hebben beiden andere belangen. Republikeinen willen zorgen dat minderheden het zo lastig mogelijk wordt gemaakt om hun stem uit te brengen. Een recht dat in verschillende wetten is vastgelegd, zoals de Voting Rights Act van 1965, die zorgde dat ook zwarte Amerikanen mochten stemmen. Er zal voor november niet veel veranderen, dus ik verwacht grote chaos niet alleen in Georgia, maar ook in andere staten.

Gezien de recente gebeurtenissen en de woede in de zwarte gemeenschap en de protesten  tegen racisme en politiegeweld is het begrijpelijk dat veel Democraten vinden dat de running mate van Joe Biden een zwarte vrouw moet zijn. De dood van George Floyd en de nasleep daarvan hebben een nieuwe dynamiek toegevoegd aan het proces en de zoektocht naar een geschikte running mate. Als Biden echt een statement willen maken en de pijn en frustratie van de zwarte gemeenschap echt begrijpt, dan kiest hij voor een zwarte vrouw.

Joe Biden beschuldigt president Trump ervan dat hij de verkiezingen wil ‘stelen’. Volgens Biden zal Trump er alles aan doen om er voor te zorgen dat er weinig Amerikanen gaan stemmen. Dat komt er op neer dat dit vooral kiezers die overwegend Democratisch stemmen zal treffen. Ook denkt Biden dat Trump niet vrijwillig uit het Witte Huis zal vertrekken. Denk jij dat Trump, als hij verliest, vrijwillig de Oval Office zal verlaten?

Ha Marco,

De problemen in Georgia zijn niet nieuw. Ook in 2018 waren er al meldingen dat kiezers lang in de rij stonden of – nog erger – dat er stemlokalen in de vooral armere gebieden (die doorgaans Democratisch stemmen) waren gesloten. Georgia krijgt de komende maanden de kans te reflecteren en actie te ondernemen met deze stemmachines. Er moeten meer stembureaus komen, maar dat is niet bepaald in het voordeel van de Republikeinse partij (die de macht heeft in Georgia). Ik zie het somber in voor november.

De hoge opkomst is in elk geval een goed teken, maar dat er tot diep in de nacht rijen stonden, geeft vooral de gebrekkige organisatie aan. Zoals jij al zei: dat gaan we in meer staten zien. Er zou een landelijk initiatief moeten ontstaan om de grootste democratie ter wereld op een goede manier te laten stemmen. Maar in Washington DC kunnen ze het al amper eens worden over de kleur van het toiletpapier op Capitol Hill, laat staan over stemprocedures, computers of stemmen per post. Daardoor kunnen (ik vrees vooral de Republikeinen) in november roepen dat er fraude plaatsvond bij de verkiezingen, zeker als ze verliezen.

Onder druk van alle protesten die nu in Amerika gaande zijn, voeren steeds meer Democraten de druk op bij Joe Biden om voor een zwarte running mate te kiezen. In dat geval vallen bijvoorbeeld Elizabeth Warren, Amy Klobuchar en Gretchen Whitmer af. De kansen van Kamala Harris, Val Demings, Keisha Lance Bottoms en in mindere mate Stacey Abrams en Susan Rice stijgen er juist door. Vind jij het begrijpelijk dat steeds meer Democraten hierop aandringen? Of zijn deze emoties vooral gebaseerd op dagkoersen en moet Biden zijn eigen koers varen?

– – – –

Hoi Stan,

De tweet van Donald Trump over het incident in Buffalo laat zien dat bij hem elk moreel kompas ontbreekt.  Het is het zoveelste voorbeeld dat Trump elk moraal besef over wat gepast is en wat niet kwijt is. Zo beschuldigt hij ook MSNBC presentator Joe Scarborough van moord. Republikeinse politici werd gevraagd wat ze van de tweet vonden, maar ze waren hypocriet en zeiden dat ze de tweet niet hadden gezien, wat natuurlijk bullshit is. Ze zitten er ook mee in hun maag. Senator Lisa Murkowski kon alleen “oh lord, Ugh.” zeggen. Voor de rest bleef het stil.

Iedereen die niet denkt als Trump wordt door hem op een zijspoor gezet of ontslagen. Daarom is het niet zo gek dat Trump mensen die voor hem werkten in de campagne van 2016 nu weer om zich heen wil hebben. Van deze mensen krijgt Trump geen kritiek. Ze zijn uiterst loyaal en Trump denkt wellicht dat hij met deze mensen de truc van 2016 kan herhalen. Ik snap het wel. Deze mensen hebben bewezen dat ze een campagne kunnen voeren. Never change a winning team.

Ook was de campagne van 2016 een houtje-touwtje en waarvan niemand dacht dat hij zou winnen. Nu vier jaar later is het allemaal anders. Alles is veel meer gestroomlijnd. Dat is een voordeel. Probleem is echter dat Trump nu de president is en de afgelopen vier jaar stonden in het teken van chaos en incidenten. Daar komen de pandemie, een economie die is ingestort en een hoge werkloosheid nog eens bij. Dat is niet echt gunstig. Maar mensen weer verzamelen die al eerder met het bijltje hebben gehakt, kan zeker in zijn voordeel werken.

Er waren voorverkiezingen in onder andere Georgia, Nevada, West Virginia en North Dakota. In Georgia stonden er lange rijen om dat stemmachines het niet deden. Mensen moesten uren in de rij staan om hun stem uit te brengen. De problemen in Georgia laten zien dat men niet in staat is om een goed systeem op te zetten. En dan rijst al snel de vraag hoe dit in november moet. En Georgia zal niet de enige staat zijn waar probleem met het stemmen zullen zijn. Wat zouden staten of de federale overheid moeten doen om te zorgen dat problemen zo als die in Georgia in november zo veel mogelijk worden voorkomen?

Hoi Marco,

Natuurlijk is de maat vol. Op de beelden uit Buffalo is duidelijk te zien dat deze 75-jarige man door de politie wordt geduwd, waardoor hij op de grond valt. Donald Trump kent geen schaamte. Een goede president omringt zich met verstandige adviseurs die loyaal aan hem zijn, maar hem tegelijkertijd ook zonder de vrees hun baas te verliezen durven tegen te spreken. Die fase is Trump allang voorbij. Hij rekruteert alleen hielenlikkers die precies doen wat hij van ze verlangt.

Ik ben het met je eens dat Joe Biden en zijn team zich vooral moeten richten op de staten die ze in 2016 van Trump verloren. De kortste route naar het Witte Huis loopt voor Biden via Wisconsin, Michigan, Pennsylvania en Florida. Al die andere staten, zoals Texas, Arizona en Georgia, zijn een leuke bijvangst. Anderzijds is het wel zo dat alleen een grote overwinning in november (Witte Huis, Huis van Afgevaardigden en Senaat) er voor kunnen zorgen dat zaken radicaal anders gaan in Amerika. Ik ben daar nog niet zo optimistisch over nu er een bejaarde, gemankeerde kandidaat de tegenstander is van Trump. Daarom wordt de keuze voor ‘veepee’ ook zo belangrijk.

Trump weet ondertussen ook heel goed dat de peilingen hem niet gunstig zijn gezind. Daarom wil hij opnieuw de groep mensen om zich heen verzamelen die hem in 2016 hielpen bij zijn overwinning op Hillary Clinton. Hij zou hun kameraadschap missen. Het is een kleine groep die – we hadden er het al over – helemaal loyaal aan hem zijn. Denk jij dat hij daarmee zijn campagne op het juiste spoor krijgt en zijn kansen toenemen op een tweede termijn?

– – – –

Hoi Stan,

Ik denk dat als Keisha Lance Bottoms de running mate van Joe Biden wordt, dit toch een grote verrassing zal zijn. Ik geef toe dat er ook wat nadelen aan Bottoms kleven, maar zo heeft elke potentiële running mate nadelen. Niemand is perfect. Kamala Harris krijgt, met de recente gebeurtenissen, kritiek op haar tijd als openbaar aanklager toen ze lange straffen oplegde en er veel zwarte Amerikanen achter de tralies belandden. Dus geen enkele kandidaat is perfect. Het is dus belangrijk voor het team van Biden dat ze een gedegen keuze maken, want zij moet meteen het stokje van Biden kunnen overnemen.

Of het realistisch is dat Biden al deze swing states wint, weet ik niet. Veel belangrijker is dat het niet eens nodig is. Als Biden de staten wint die traditioneel Democratisch stemmen en hij wint Wisconsin, Michigan, Pennsylvania, New Hampshire en Virginia, dan heeft hij genoeg kiesmannen. En de kans is ook reëel dat Biden ook Minnesota wint. De overwinning is dan niet heel erg groot, maar de zege Trump was dat ook niet. Dat Biden in deze swing states op Trump voor ligt, zorgt er denk ik toch voor dat ze bij de campagne van Trump enigszins nerveus worden. Maar de verkiezingen zijn pas over vijf maanden. Trump heeft veel geld en hij zal geen moment onbenut laten om al dat geld uit te geven.

Donald Trump heeft nog steeds niet de ernst van de protesten door  Hij heeft nog steeds niets over het excessieve politiegeweld gezegd. Hij doet het tegenovergestelde. Op Twitter suggereerde hij dat het incident waarbij een 75-jarige man in Buffalo door de politie tegen de grond werd gewerkt en in het ziekenhuis belandde ‘vooropzet’ was. Hij had dit vernomen via het zeer rechtse conservatieve netwerk OANN. Deze zender is nog rechtser dan Fox News en verspreidt ook allemaal samenzweringstheorieën. Door dit soort onzin zakt Trump steeds verder weg.

Vind jij dat de maat nu vol is en dat zijn adviseurs duidelijk moeten maken dat dit alleen maar schade oplevert? Of is Trump zo ver afgedwaald dat hij echt niet meer naar iemand luistert?

Ha Marco,

Keisha Lance Bottoms en Val Demings zijn interessante opties. Demings, afgevaardigde uit Florida, stond inderdaad al op de lijst, maar Bottoms is een nieuwkomer. Als we het artikel mogen geloven, wordt ze zelfs al helemaal doorgelicht door de Biden-campagne. Dat is in elk geval een serieus signaal. Door daar betrekkelijk jonge leeftijd (50) contrasteert ze prima met de oude Biden (77). Bovendien heeft ze een paar jaar bestuurlijke ervaring en komt ze uit de zuidelijke staat Georgia, een mogelijke swing state in november.

Tegenover haar kandidatuur staan ook wat nadelen: ze is pas drie jaar burgemeester van Atlanta en zat daarvoor in de gemeenteraad. Biden kan op de eerste dag omvallen. Is haar bestuurlijke ervaring dan wel genoeg om het presidentschap over te nemen? Ik heb daar mijn twijfels over. Daarnaast heeft Bottoms geen brede, landelijke bekendheid zoals Kamala Harris (die ook zeer geschikt kan zijn als minister van Justitie) of Elizabeth Warren. Ik hoop dat Biden een gewaagde, maar ook verstandige keuze maakt. Niet op safe spelen, zoals Hillary vier jaar terug deed met Tim Kaine, maar kiezen voor iemand met wie de partij nog jaren vooruit kan, een baanbrekende agenda durft neer te zetten en voor een hogere opkomst op verkiezingsdag kan zorgen.

Dat het met Donald Trump in de peilingen niet goed gaat, is duidelijk. Nu is de landelijke trend niet zo spannend, die in de swing states wel. Afgaande op de gegevens van Real Clear Politics, die het gemiddelde van de peilingen aanhoudt, gaat Biden aan kop in Arizona, Florida, Michigan, Minnesota, Nevada, New Hampshire, Ohio (1 procent), Pennsylvania, Virginia en Wisconsin. Trump gaat aan de leiding in Iowa, North Carolina en Texas. Als dit de uitkomst is in november, dan is Trump gezien. Hoe realistisch acht je de kans dat Biden zo veel swing states wint? Trump heeft immers een geweldige financiële buffer en zal geen middel onbenut laten een tweede termijn te winnen.

– – – –

Hoi Stan,

De Dreamers moeten hun hoop niet op president Trump richten. Van hem hoeven zich niet veel te verwachten. Hij had drie jaar de kans om iets aan hun status te doen, maar was alleen maar bezig met het uitvechten van persoonlijke vetes en hield bezig met allerlei trivialiteiten. De Dreamers moeten hopen dat de Democraten de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden behouden en de meerderheid in de Senaat veroveren. Als dan ook een nieuwe president dit hoog op de agenda zet, kan er iets veranderen. De Dreamers zijn al veel te lang de speelbal van politieke spelletjes.

Dat na de recente onrust in Amerika een grote meerderheid vindt dat het de verkeerde kant op gaat met Amerika is wel begrijpelijk. Het is opmerkelijk dat ook een groot deel van de Republikeinen zegt dat het niet goed gaat. Dat betekent dat ze dus het vertrouwen in Donald Trump aan het verliezen zijn. De verkiezingen zijn altijd een referendum over de zittende president. De waarderingscijfers van Trump liggen al zijn hele presidentschap laag. Nog nooit is het populariteitscijfer de afgelopen drie jaar boven de 50 procent uit gekomen. Zijn percentage schommelt zo tussen de 44 en 46 procent, met soms een uitschieter. Het is nog nooit eerder voorgekomen dat een president in zijn termijn zo laag scoorde.

De cijfers laten zien dat Amerika toe is aan iets iets nieuws. Trump heeft zich de afgelopen weken rondom de demonstraties na de dood van George Floyd bij veel Amerikanen niet populair gemaakt. De protesten die nu zijn tweede week in gaan laten dat zien. Met deze lage waarderingscijfers redt Trump het in november niet. Wil Trump ook de onafhankelijke kiezers weer voor zich winnen, dan moet hij toch boven die 50 procent zien uit te komen.

We moeten het toch nog even hebben over de potentiële running mate van Joe Biden, want er zijn verschuivingen. De website van POLITICO meldt dat twee vrouwen die eigenlijk geen kans maakte om de running mate te worden door de recente gebeurtenissen toch worden overwogen. Het gaat om afgevaardigde van Florida, Val Demings, die we al eerder hebben genoemd. Maar ook wordt de burgemeester van Atlanta, Keisha Lance Bottoms (foto), genoemd. Ik heb haar een aantal keer bij CNN gezien en ze maakt op mij een sterke indruk. Ze is welbespraakt, heeft bestuurlijke ervaring en is jong (50 jaar). Denk jij dat Biden voor één van deze twee vrouwen moet gaan en dan bijvoorbeeld Kamala Harris benoemt als minister van Justitie?

Hoi Marco,

Dat de Dreamers bij Donald Trump in veilige handen zijn, lijkt mij vrij sterk. Het is ook opvallend dat de president uitgerekend in een verkiezingsjaar plotseling om hen geeft. Ik kijk er niet van op als het een bekende truc van Trump is. Dus: hij laat negentig procent van de deal intact, verandert er tien procent van en presenteert het vervolgens als een daverend succes. Eerst moet hij eruit zien te komen met de Democraten, die een meerderheid hebben in het Huis van Afgevaardigden. Het lijkt mij nog een flinke klus om tot een deal te komen.

Nu ook voormalig minister Colin Powell afstand neemt van zijn partijgenoot Trump kunnen we voorzichtig concluderen dat er zaken aan het schuiven zijn. Ik ben het met je eens dat meer prominente Republikeinen zich moeten uitspreken (ik denk aan de voormalige voorzitters van het Huis van Afgevaardigden, Paul Ryan en John Boehner) om het Trump echt lastig te maken. Op Ryan heb ik weinig hoop. Hij gedroeg zich de tijdens de eerste twee jaren van Trump als de kritiekloze slippendrager van de president. Hij voelde voor de midterms de bui hangen en vertrok als een dief in de nacht.

Uit een nieuwe peiling blijkt dat liefst tachtig procent van de Amerikanen denkt dat het land ‘out of control’ is. 92 procent van de Democraten vindt dat, maar ook 66 procent van de Republikeinen. Ook in dat opzicht zijn er zaken aan het schuiven, al blijft de weg naar 3 november erg lang en kan er veel gebeuren. 45 procent vindt in diezelfde peiling dat Trump het goed doet, 53 procent vindt van niet. Hoe interpreteer jij deze cijfers? Het is vrij algemeen bekend dat het voor een zittende president lastig wordt herkozen te worden als zijn waarderingscijfer onder de vijftig procent blijft.

– – – –

Hoi Stan,

Voor Bernie Sanders is het inmiddels wel duidelijk dat alles in het werk moet worden gesteld om Donald Trump uit het Witte Huis te krijgen. Dat dit met Joe Biden moet gebeuren is natuurlijk iets wat Sanders liever anders had gezien, Maar of hij de harde anti-Biden kiezers kan overhalen betwijfel ik. Deze kiezers zijn diep teleurgesteld dat de revolutie nog steeds niet is begonnen. Maar Sanders moet deze kiezers heel goed duidelijk maken dat nog eens vier jaar Donald Trump desastreus voor Amerika is en helemaal voor deze groep kiezers. Dus fel campagne voeren om de Trump te verslaan is het devies. En met de onrust in het land en de kritiek op de president die nu hij ook in zijn eigen partij krijgt is het nu het moment om toe te slaan.

Het feit dat Trumps voormalige minister van Defensie, James Mattis en de voormalige stafchef, John Kelly, Trump een gevaar voor de democratie noemen laat wel zien dat Trump zijn acties niet goed heeft doordacht. Hij dacht dat als hij als een krachtige leider over zou komen dat dit gewaardeerd zou worden, maar het kwam als een boemerang terug. Oud-president George W. Bush en zijn vrouw gaan niet op Trump stemmen en ook voormalig minister van Buitenlandse Zaken, Colin Powell, zei bij CNN dat hij op Joe Biden gaat stemmen. Daarnaast heeft de senator van Alaska, Lisa Murkowski, ook grote moeite met Trump. Dat er nu prominente Republikeinen zeggen niet op Trump te stemmen is niet nieuw. Ook in 2016 stemde de familie Bush niet op Trump, maar het wel een teken aan de wand dat dit nu weer zo is. Maar het is een verkiezingsjaar en Republikeinen die vrezen voor hun herverkiezing of die een district vertegenwoordigden waar de kiezers Trump blind volgen zullen niet zeggen dat ze niet op Trump zullen stemmen. Het betekent het einde van hun politieke carrière. Er zijn dus meer prominente Republikeinen nodig om iets aan het schuiven te krijgen. maar dat gaat in een verkiezingsjaar niet gebeuren.

Trump is zijn harde standpunt ten aanzien van immigratie. met oog op de verkiezingen, iets aan het veranderen. Trump wil de Deferred Action for Childhood Arrivals (DACA) beëindigen. DACA werd door president Obama ingesteld om immigranten die als kinderen illegaal Amerika in kwamen, beter bekend als Dreamers. niet uit te zetten. Het Hooggerechtshof zal waarschijnlijk beslissen dat Trump het programma mag beëindigen. Maar hij zal dit waarschijnlijk langzaam doen en de Democraten proberen over te halen om iets aan immigratie te doen. Zo wil Trump de Hispanics over halen. Zo worden de Dreamers weer een een onderwerp in de verkiezingscampagne. De Democraten zijn sceptisch over Trumps intenties. Denk jij dat Trump, aangezien hij in het verleden niets om de Dreamers gaf, nu wel bereid is om iets aan de situatie van deze mensen, met de verkiezingen in zicht, te doen?

Ha Marco,

Alles helpt. Dus als Bernie Sanders actief campagne gaat voeren voor Joe Biden om zijn kiezers die kant op te krijgen, is dat alleen maar goed. Sanders moet dan wel de weg plaveien voor Biden en zijn campagnebijeenkomsten niet gebruiken voor zijn gratis gezondheidszorg en gratis onderwijs-riedel. We weten hoe hij hierover denkt. Sanders moet zich geloofwaardig in de strijd gooien om Biden verkozen te krijgen. Bernie heeft altijd gezegd dat hij de gevaarlijkste en meest corrupte president uit de moderne Amerikaanse geschiedenis wil verslaan. De komende maanden kan hij laten zien dat hij het meent.

Dat het in 2016 niet klikte met Hillary Clinton was wel duidelijk. Clinton heeft recent geen aardige dingen gezegd over Sanders. Dat was de bevestiging van wat we in 2016 allemaal al vermoedden. Sanders gaf al wel aan dat hij Biden een ‘fatsoenlijke man’ vindt. Ze spraken al met elkaar via een videoverbinding. Iedereen kon meekijken. Ik denk dat ze elkaar allebei wel waarderen. Biden weet dat hij de Sanders-aanhang mede nodig heeft om in november Trump te verslaan, dus hij kan de senator van Vermont maar beter te vriend houden.

Opnieuw waren er gisteren massale protesten in Amerika, waaronder een grote in hoofdstad Washington DC, maar er waren ook veel mensen op de been in Philadelphia, New York en Los Angeles. De protesten blijven niet beperkt tot alleen de dood van George Floyd, maar een algeheel ongenoegen onder een groot deel van de Amerikanen over de koers van het land. Oud-president George W. Bush en senator Mitt Romney gaven al aan in november niet op Trump te stemmen. Oud-gouverneur Jeb Bush twijfelt en de vrouw van wijlen senator John McCain, Cindy, twijfelt ook hevig. Begint er nu echt iets te schuiven of zijn er meer prominente Republikeinen nodig die zich zo openlijk tegen de president uitspreken?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump is blij met de goede cijfers over de economie. Die waren tegen de verwachting van de experts in. Maar om George Floyd er bij te halen, is totaal ongepast en laat zien dat deze president dingen durft te zeggen die een ander nooit zou zeggen. Daarnaast laat het zien hoe gevoelloos Trump is en totaal niet weet wat gepast is en wat niet. Om George Floyd voor zijn eigen politieke gewin te gebruiken, is ronduit walgelijk.

Dat het plein bij het Witte Huis is omgedoopt tot Black Lives Matter Plaza snap ik wel. Op Pennsylvania Avenue, de weg die naar het Witte Huis loopt, is met grote letters Black Lives Matter op de weg aangebracht. De actie van de burgemeester is begrijpelijk. De woorden en de provocatie van Trump lokt dit soort acties uit. Dat Trump hier niet blij mee is mag duidelijk zijn, maar hij heeft het over zichzelf afgeroepen. Als je een vreedzame demonstratie met traangas en rubberkogels uiteen laat slaan voor je eigen politieke gewin, dan lokt dat een tegenreactie uit. Of dit de juiste manier van politiek  bedrijven is weet ik niet, maar misschien is het wel een manier op de president een signaal te sturen.

Joe Biden heeft na de voorverkiezingen in onder andere Indiana, Pennsylvania en Rhode Island nu officieel de 1.991 gedelegeerden binnen voor de Democratische nominatie. De Democratische partij ziet nu ook Bernie Sanders weer staan. Sanders is veel eerder achter Biden gaan staan dan hij in 2016 deed bij Clinton. De relatie tussen Biden en Sanders is ook veel beter dan die tussen Clinton en Sanders. Maar de partij is nog niet echt verenigd. Men wil nu Sanders gebruiken om de anti-Biden-kiezers over te halen om toch op Biden te stemmen. Denk jij dat dit succesvol zal zijn?

Hoi Marco,

Of de ontwikkeling van een dalende werkloosheid zich voortzet, is de vraag waarop iedereen wel antwoord wil. Diverse staten hebben hun economie opengesteld, onder druk van de president. Dus als bedrijven weer opstarten, is het logisch dat er banen zijn te vergeven. Donald Trump kraaide gisteravond zoals verwacht victorie over deze ontwikkeling. De president heeft een nieuwe afleidingsmanoeuvre gevonden om het niet over raciale spanningen en de vele doden door de coronacrisis te hoeven hebben.

Sterker, de goede werkloosheidscijfers misbruikte hij om de naam van George Floyd te gebruiken. ‘Hopelijk kijkt George naar beneden en zegt hij: dit is een geweldig iets dat nu in ons land gebeurt. Een mooie dag voor hem, een mooie dag voor iedereen. Dit is een mooie dag voor iedereen’. Even dacht ik het verkeerd te hebben verstaan, maar Trump zei het echt. Ik zag de mensen die achter hem stonden er ongemakkelijk bij kijken. Trump gebruikt het nieuws voor zijn herverkiezing. Dat snap ik, maar het is totaal ongepast om George Floyd erbij te halen.

De burgemeester van Washington D.C. diende ondertussen een stevige sneer uit naar Trump. Zij hernoemde een plein nabij het Witte Huis tot Black Lives Matter Plaza. Democrate Muriel Bowser weet dat ze Trump daarmee provoceert. Vind jij dat er op deze manier politiek moet worden bedreven of kunnen er beter andere methodes worden ingezet om deze kwestie onder de aandacht te brengen?

– – – –

Hoi Stan,

Het probleem van Joe Biden is dat hij een insider is. Hij zit al meer dan veertig jaar in de politiek. Dat kleefde ook aan Hillary Clinton. Ze was first lady, senator en minister van Buitenlandse Zaken. Ze behoorde tot establishment. Dat geldt ook voor Joe Biden. Trump zal daar, net als in 2016 bij Clinton, dit jaar gebruik van maken. Dat de Democratische partij Biden op het schild heeft gehesen en het met deze bejaarde man moet doen, zegt wel iets over de partij en koers die men wil varen. De conclusie is dat veel prominente oudere politici de Democratische partij nog steeds domineren. Ik snap het daarom goed dat het enthousiasme voor Biden niet groot is. Maar goed, de kiezer heeft gesproken. Als Biden verstandig is, vormt hij getalenteerde jonge mensen om zich heen die de Democratische partij de komende jaren kunnen vertegenwoordigen.

Zo als jij terecht aangeeft, is een week een eeuwigheid in de politiek. Over de  ‘you ain’t black’ uitspraak van Biden heeft niemand het meer. En het feit dat hij zich niet geliefd heeft gemaakt bij de politie zal denk ik geen grote invloed hebben. Biden wil de politie hervormen. En hervormingen en veranderingen roepen altijd weerstand op. Feit is dat er binnen de politiekorpsen in Amerika iets moet veranderen.

Naast alle onrust in Amerika is er ook goed nieuws. De werkloosheid is, tegen de verwachtingen in, gedaald tot 13,3 procent. En er kwamen de afgelopen maand 2,5 miljoen banen bij. Dit komt waarschijnlijk doordat meer sectoren in meer staten weer open gaan. Denk jij dat deze ontwikkeling zich doorzet?

Ha Marco,

Peilingen zijn dagkoersen die op dit moment de stand van zaken weergeven. Dat Joe Biden in de meeste swing states aan de leiding gaat, is een teken aan de wand. In het Witte Huis zullen ze er onrustig over zijn. Maar – en dat zeg ik er ook nadrukkelijk bij – het zegt vrijwel niets over de situatie over vijf maanden, als Amerika een nieuwe president kiest. Er kan een vaccin zijn voor de corona, de werkloosheidscijfers kunnen de goede kant op gaan en Biden zou in een schandaal kunnen belanden.

Vergeet niet: vier jaar geleden stond Hillary Clinton er ondanks een schrijnend gebrek aan breed enthousiasme ook lange tijd heel goed voor. Ze leek af te stevenen op het presidentschap, maar loste haar e-mailprobleem slecht op. Daardoor zag toenmalig FBI-directeur James Comey zich genoodzaakt de zaak tien dagen voor de verkiezingen te heropenen. Met alle gevolgen van dien. Het was in de periode waarin Donald Trump opzien baarde met zijn ‘Grab them by the pussy-tape’, maar kiezers rekenden Clinton haar gedoe met de e-mails meer aan.

Kortom, vijf maanden lijkt kort, maar in dit politieke klimaat is een week een eeuwigheid. Biden kan ook nog blunderen of op een andere manier op z’n bek gaan. Trump kan een tweede termijn winnen, omdat Biden zijn tegenstander is. Zoals hij vier jaar geleden kon winnen, omdat Clinton zijn tegenstander was. Bovendien maakte Biden zich in de nasleep van de dood van George Floyd niet geliefd bij de politie. Een doorslaggevende rol hoeft dat niet te betekenen, maar laten we niet vergeten dat de Democraten met Biden een gemankeerde, bejaarde kandidaat op het schild hebben gehesen. Wat denk jij: gaat Biden last krijgen van zijn uitspraken over de politie?

– – – –

Hoi Stan,

Bij Donald Trump is alles gericht op een tweede termijn. Hoe dat gebeurt en op wat voor manier is volstrekt onbelangrijk. Trump vertrouwt volledig op zijn achterban. Die wil dat hun president de ‘linkse’ demonstranten en plunderaars hard aanpakt. En als Trump dreigt met schieten en het leger wil inzetten, dan juicht zijn achterban dat toe. Wat Trump alleen mist, is dat hij met alleen zijn achterban de verkiezingen niet wint. Hij heeft de onafhankelijke kiezers nodig. Deze kiezers zien een economie die is ingestort, een torenhoge werkloosheid, een president die verdeeldheid zaait en een land de verkeerde kant op gaat.

Dat er onrust en onenigheid is in het Witte Huis begrijp ik wel. Voor de coronacrisis was er geen vuiltje aan de lucht. Maar toen de economie harde klappen kreeg en Trump het coronavirus maar niet onder controle kreeg, was er in het Witte Huis onenigheid over de te volgen strategie, want die ontbrak. Trump sprak steeds medische experts tegen en kwam met allemaal rare ideeën om het virus te bestrijden. Nu langzaam de economie in veel staten weer wordt opgestart, komt de dood van George Floyd hier over heen.

En wat doet Trump? Die roept alleen dat hij de pijn begrijpt, maar vervolgens wil hij het leger op de demonstranten af sturen, zodat hij als een krachtige leger kan over komen. In een land met en autoritair regime stuurt de regering het leger op zijn eigen inwoners af. Maar dit is Amerika! Daarnaast erkent Trump het echte probleem niet. Als hij echt iets geeft om de zwarte gemeenschap, zoals hij claimt, dan moet hij institutioneel racisme adresseren en daar echt iets aan doen. Het zijn nu alleen loze woorden. Ik ben het met James Mattis eens. Trump is een gevaar voor de democratie en is de meest incompetente president die Amerika ooit heeft gehad.

Dat de kritiek van binnenuit komt en dat Trumps eigen minister van Defensie tegen zijn baas durft in te gaan en weigert het leger in te zetten, geeft aan dat mensen in het Witte Huis zien dat de strategie van Trump niet werkt, hij de situatie alleen maar erger maakt en daarmee zijn herverkiezing in gevaar komt. Trump voert een roekeloos beleid en is de controle kwijt. Zijn adviseurs en medewerkers proberen dat aan zijn verstand te brengen, maar Trump lijkt daar doof voor.

Joe Biden kan nu de rol spelen die hem goed past. De vraag die de kiezer op 3 november  zich moet stellen of ze nog meer chaos en onrust willen of terug willen naar de waarden en normen waar Amerika voor staat. The Lincoln Project vatte het goede samen in hun laatste spotje. De keuze is: Amerika of Trump.

De woede en frustratie in de zwarte gemeenschap heeft men totaal onderschat en de reactie van Trump zorgde alleen maar voor nog meer woede en onrust. Zijn adviseurs zien nu dat die strategie een averechts effect heeft. Het zegt mij dat vrijwel niemand meer grip heeft op Trump.

Wat betreft de peilingen te midden van de onrust waar Amerika in zit waard zijn ligt Joe Biden volgens een peiling van Fox News in de staten Ohio, Arizona en Wisconsin voor op Donald Trump. Alles ligt wel binnen de foutmarge, maar zoals 2016 liet zien heb je soms maar 10.000 stemmen meer nodig om een staat te winnen. Trump zal wel weer uithalen naar Fox News, waar hij steeds minder tevreden over is. Wat zegt deze peiling jou?

Hoi Marco,

De tactiek van de ‘silent majority’ zoals Richard Nixon die in 1968 toepaste, is zeer riskant. De omstandigheden waren destijds anders. Acht jaar was het land geleid door de Democraten John F. Kennedy en Lyndon Johnson. Als je terugkijkt, dan boekte Johnson enorme successen als het gaat om de ‘war on poverty’, burgerrechten en Medicare. Hij is na de Tweede Wereldoorlog de president die de meeste indruk maakte met baanbrekende wetgeving, maar zijn achilleshiel was Vietnam. Amerika raakte onder zijn leiding verzand in een oorlog die niet viel te winnen.

Behalve een idioot hoge belastingkorting voor de allerrijksten heeft Trump op wetgevend terrein geen noemenswaardige zaken bereikt. Vier maanden geleden leek hij hard op weg naar een tweede termijn, omdat de economie floreerde en de werkloosheid laag was. Nu ziet het land er anders uit: chaos rond de coronapandemie, een torenhoge werkloosheid, de economie op z’n gat, een leidende rol in de wereld om zeep geholpen en rassenrellen door heel Amerika. Natuurlijk is niet alles de schuld van Trump, maar de schade is enorm. Ronald Reagan stelde in 1980 in het slotdebat aan de kiezers de vraag: bent u beter af dan vier jaar geleden? Het is een vraag die Joe Biden ook zou kunnen stellen.

Je zou het bijna vergeten, maar in de regering van Trump is het niet allemaal pais en vree. De president kondigde eergisteren aan dat hij militairen wil inzetten in steden waar de openbare orde moet worden hersteld. Hij beroept zich daarbij op een oude wet van begin negentiende eeuw, maar over de uitleg van die wet zijn de meningen verdeeld. De laatste keer dat een president militairen inzette om de openbare orde te herstellen, was in 1992, toen George H.W. Bush op verzoek van de gouverneur van Californië ingreep bij de rassenrellen in Los Angeles.

Minister van Defensie Mark Esper maakte bekend dat hij het niet eens is met Trump. Heeft Esper naar jouw idee gelijk? En zo ja, sorteert hij met deze uitspraken niet voor op een ontslag? Trump eist immers volledige loyaliteit van zijn mensen. Zijn voorganger James Mattis haalt gisteravond laat ook nog eens hard uit naar Trump door te stellen dat de president ‘een gevaar is voor de grondwet’ en sinds zijn verkiezing in 2016 opzettelijk verdeeldheid zaait. De kritiek op de president komt nu ook steeds meer van binnenuit. Wat zegt dat, volgens jou?

– – – –

Hoi Stan,

De Republikeinen zijn hypocriet. Ze hadden Trump na zijn uitspraken en zijn volslagen ridicule photo op bij een kerk, hard moeten veroordelen. Maar dat durven ze niet. Een aantal senatoren vond het erg ongepast, maar echt hard uitspreken tegen Trumps retoriek durven ze niet. Ze zijn bang dat Trump en zijn fanatieke rechtse achterban zich tegen hen keert. En het is een verkiezingsjaar. Barack Obama schreef na de dood van George Floyd en de gebeurtenissen die daarop volgden dat er iets moet gebeuren. Verandering gaat via het stembiljet, aldus Obama. Daarom moeten alle Amerikanen gaan stemmen en daarom is de opkomst op 3 november ontzettend belangrijk. En als het per post gaat, dan moeten alle Amerikanen een stembiljet aanvragen.

De enige politicus die iets probeert te doen aan verbinding en bereid is te luisteren, is Joe Biden. Hij doet en zegt in alles precies het tegenovergestelde van president Trump. In dat opzicht heeft de Amerikaanse kiezer een duidelijke keuze. Willen we nog meer verdeeldheid en chaos of gaan we de problemen waar Amerika mee kampt nu echt aanpakken? Maar liefst 70 procent van de Amerikanen zegt dat het de verkeerde kant op gaat met het land. Dat betekent dat maar 30 procent vindt het goed gaat met Amerika. Dat lage percentage ligt mede aan de Donald Trump.

We hebben het al eerder gehad over de problemen rond de Republikeinse conventie in Charlotte, North Carolina. De gouverneur is verantwoordelijk voor de algemene volksgezondheid en moet dat altijd vooropstellen. Dus ik vind dit een goed besluit. Maar voor Trump is de volksgezondheid onbelangrijk. Nu Trump de conventie wil verplaatsen, kan hij de Democraten de schuld geven. Een Democratische gouverneur houdt zijn conventie tegen. Het is weer een ideale afleidingsmanoeuvre en eenvoudig om de schuld bij de Democraten te leggen.

Trump probeert ondertussen het playbook dat Richard Nixon in 1968 gebruikte opnieuw leven in te blazen. Trump riep dat hij de president van ‘law and order’ is. En hij probeert de ‘silent majority’, de leus waar Nixon zijn campagne op bouwde, te gebruiken. Maar 2020 is niet 1968 en de omstandigheden zijn heel anders. Denk jij dat de Nixon-strategie Trump gaat helpen?

Ha Marco,

Het is duidelijk dat het broeit in grote delen van de Amerikaanse samenleving. Sterker, Amerika staat in brand en dat is niet iets van na het overlijden van George Floyd. Het is al jaren gaande. En als de vlammen uit het dak slaan, dan kijkt iedereen naar de partij die de brand moet blussen. Als dat niet gebeurt, dan is dat meestal niet goed voor de regerende partij. In dit geval zijn dat de Republikeinen.

Dan klinkt het cynisch om te zeggen dat de gebeurtenissen van vorige en deze week Joe Biden kunnen helpen bij de campagne. We zijn alleen in een fase beland waarin dat heel goed mogelijk is, mits de campagne de kaarten goed speelt. Biden presenteert zich – in tegenstelling tot Trump – nu vooral een verbinder, een man die bereid is te luisteren. Trump liet eergisteren het plein voor het Witte Huis schoonvegen om naar een kerk te kunnen lopen en daar – demonstratief – met een bijbel te gaan staan. Conservatief-christelijk Amerika zal ervan hebben gesmuld, de rest van Amerika gruwelde ervan.

Ik gun Amerika een president die verbindt en niet verdeelt. Met nog vijf maanden tot de verkiezingen kunnen we onze borst natmaken. We ain’t seen nothing yet. Het land en de rest van de wereld gaan de komende maanden een lelijk Amerika zien en ik vrees dat het – ongeacht de verkiezingsuitkomst – heel lastig wordt het land aan elkaar te knopen.

Ondertussen staat het volgende relletje alweer voor de deur. De gouverneur van North Carolina weigert namelijk een volledige gevulde arena tijdens de Republikeinse conventie in augustus. Met de pandemie vindt hij het onverstandig om zo veel mensen in één ruimte bij elkaar te brengen. Dit besluit leidt ook weer tot politiek gekissebis. Trump heeft al gezegd dat hij de conventie verplaatst. Vind jij het een terecht besluit van de Democratische gouverneur? Of had hij de zaak nog even moeten aankijken?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump is alleen maar bezig met het zaaien van nog meer verdeeldheid. Iedere serieuze president snapt dat dit niet het moment is om je gram te halen. Een president moet het land toespreken en het proberen te verenigen. Dat Trump juist verdeeldheid zaait, een vijand zoekt, de schuld bij anderen legt en dreigt het leger in te zetten om de protesten en rellen met geweld te beëindigen zegt al genoeg. Hij snapt niet wat er werkelijk aan de hand is. Ik schreef er een artikel over. Amerika staat in brand en de geest is uit fles.

Het racisme is het echte probleem in Amerika en het is een probleem waar niet over wordt gesproken. Het wordt genegeerd. President Trump wil dit probleem niet zien. “Rellen zijn de taal van mensen die niet worden gehoord”, zei Marin Luther King. De zwarte gemeenschap laat nu, na de zoveelste keer dat een zwarte man door politiegeweld om te leven komt, van zich horen. Men is het beu. De protesten, de rellen en plunderingen zijn het gevolg van de opgekropte woede. Als president zou Trump moeten aangeven dat hij hun pijn en frustratie begrijpt, maar dat is niet wat Trump kan. Ook in dat opzicht is hij ongeschikt als president. Zijn voorgangers hadden, zo als jij terecht aangeeft, wel de capaciteit om het land te verenigen en verzoenende woorden te spreken.

Ik denk dat na gebeurtenissen in Minneapolis het zaak is dat de zwarte gemeenschap goed vertegenwoordigd wordt in de regering van Joe Biden. Ik denk dan ook dat, samen met de juridische ervaring, de kansen van Kamala Harris om de running mate van Biden te worden stijgen. Ik denk dus niet dat dit een verschuiving in prioriteit is. Kamala Harris stond al hoog op het lijstje van Biden en dat zal zo blijven.

Denk jij dat de dood van George Floyd en de gebeurtenissen die daarop volgden Joe Biden zal helpen met zijn campagne?

Hoi Marco,

De dood van George Floyd, in combinatie met de protesten en rellen die overal in Amerika uitbraken, is alle aanleiding voor een president om het land toe te spreken. Dus ook voor Donald Trump. Die is drukker om de burgemeesters van Minneapolis en Washington D.C. en de gouverneur van Minnesota (niet toevallig allemaal Democraten) zwart te maken. In het Witte Huis is er grote verdeeldheid of Trump het land wel moet toespreken. Dat snap ik wel, want ik denk dat een deel van zijn adviseurs als de dood is voor uitglijders.

Trump is vooral bezig met zijn herverkiezing. Gisteren twitterde hij nog maar eens de verkiezingsdatum, 3 november. Alsof het land daar nu mee bezig is. Amerika bevindt zich in een heikele situatie waarin het land serieus verder uiteen dreigt te vallen. Ronald Reagan, George H.W. Bush, Bill Clinton, George W. Bush en Barack Obama hadden – ondanks hun verschillende achtergronden en successen in de Oval Office – in elk geval de kwaliteit om het land redelijk bij elkaar te houden (al was het krediet voor jonge Bush zeer beperkt na zijn zwakke optreden tijdens de orkaan Katrina).

Nog even terugkomend op de mogelijke running mate van Joe Biden. Na de recente gebeurtenissen in Minneapolis en de rest van het land zou de Biden-campagne serieuzer kijken naar een ‘veepee’ met een juridische achtergrond. De kansen van senator Kamala Harris, voormalig openbaar aanklager in Californië, en Susan Rice – voormalig nationaal veiligheidsadviseur van Barack Obama – nemen daardoor toe. Ook zoekt de Biden-campagne naar een nummer twee die de toekomst van de Democratische partij verder kan vormgeven.

Denk jij dat deze verschuiving in prioriteit een ander licht werpt op de mogelijke running mate van Joe Biden?

– – – –

Hoi Stan,

Kamala Harris, Elizabeth Warren en Amy Klobuchar zijn de beste kanshebbers om de running mate van Joe Biden te worden. De Democratische partij, die graag een afspiegeling van de Amerikaanse samenleving wil zijn, heeft op dit moment geen aansprekende en nationale bekende latinopolitici. Zowel Harris als Warren als Klobuchar hebben, door dat ze presidentskandidaat waren, die bekendheid wel.

De geest is uit de fles. De woede onder de zwarte gemeenschap is groot en zit diep. Trump, die de consolor-in-chief zou moeten zijn, troostende woorden moet spreken en het land moet verenigen na deze tragedie, doet juist het tegenovergestelde. Hij zaait verdeeldheid door de schuld van de protesten en de rellen te leggen bij linkse groepen. Hij bestempelt ze nu als terroristen. Geen troostende woorden, geen empathie. Het is een patroon. Het begon met de vijf zwarte jongens, de Central Park Five waar Trump zich in grote advertenties mee bemoeide en vond dat de jongens de doodstraf verdienden. Het bleek na jaren dat de jongens onschuldig waren.

Vervolgens omarmde hij de birtherbeweging, waar hij vervolgens geen excuses voor aanbood toen bleek dat dit een grote samenzweringstheorie was en op niets was gebaseerd. En ook bij Charlottesville waren er goede mensen ‘on both sides.’ Trump weigerde neo-nazi’s en de KKK te veroordelen. Trumps hele presidentschap is bedoeld om verdeeldheid te zaaien, een vijand te zoeken en angst te creëren voor de verschillende groepen in de Amerikaanse samenleving. De droom van Martin Luther King is nog ver weg. Amerika heeft nog een lange weg te gaan.

Joe Biden sprak wel zijn medeleven uit na de dood van George Floyd. Hij weet uit eigen ervaring hoe het is om iemand te verliezen en weet dit altijd goed te verweven in zijn verhaal. De empathie die hij zijn woorden legt, komt door zijn eigen ervaring. Biden vreest voor de ‘soul of the nation.’ Deze situatie kan Biden aangrijpen om zich als tegenpool van Trump op te stellen. Een nieuwe president krijgt de belangrijke taak om iets aan de grote ongelijkheid en achterstand onder African-Americans te doen, Een haast onmogelijke taak. Trump had zich hier als president kunnen onderscheiden, maar is ook voor deze test is hij gezakt.

Verschillende commentatoren, waaronder Fox News, roepen Trump om de natie toe spreken na de dood van George Floyd en de protesten en rellen in verschillende Amerikaanse steden. Voormalig president George H.W. Bush sprak in 1992 het land toe na de dood van Rodney King in Los Angeles. Vind jij dat Trump het voorbeeld van zijn voormalige Republikeinse ambtgenoot moet volgen?

Ha Marco,

Natuurlijk is het jammer dat latina Catherine Cortez Masto zich terugtrekt uit het rijtje van potentiële running mates van Joe Biden. Maar heel eerlijk: ik denk dat ze betrekkelijk weinig kans had op de post. Haar naam stond niet in de top 3 van serieuze kandidaten. Als we de Amerikaanse media mogen geloven, dan zijn op dit moment Kamala Harris, Elizabeth Warren en Amy Klobuchar (in die volgorde) de beste kanshebbers. Rond 1 augustus, zo maakte de Biden-campagne bekend, moet er duidelijkheid zijn.

Zoals jij in je laatste post al aangaf, is er heel wat aan de hand in Amerika. Het overlijden van George Floyd in Minneapolis, door toedoen van een politieagent die volledig onnodig een nekklem toepaste, zet diepgewortelde discriminatie opnieuw op de kaart. Dat kan weleens het achilleshiel worden van Trump, die altijd roept dat hij geen racist is. In de praktijk is het anders. Te beginnen met de Central Park Five, een groepje zwarte jongeren dat jarenlang ten onrechte vastzat voor een moord die ze niet hebben begaan. Trump pleitte in hun geval voor de doodstraf. Toen ze onschuldig bleken, kwamen er geen excuses over zijn lippen.

Trump was ook degene die het presidentschap van Barack Obama jarenlang ondermijnde. Hij beweerde dat Obama geen president mocht zijn, omdat hij niet in Amerika zou zijn geboren. Deze birtherbeweging kreeg jarenlang vrij spel van de Republikeinen in het Congres, zelfs nadat onomstotelijk was vastgesteld dat Obama in Amerika is geboren. En wat te denken van de rellen in Charlottesville en de malloten voor het capitool in Michigan, die met hun automatische wapens een einde van de lockdown eisen van de Democratische gouverneur Gretchen Whitmer. Trump noemt ze ‘goed volk’. Om nog maar te zwijgen over het opdoeken van stemlokalen in buurten met veel Afro-Amerikanen en Hispanics, kiezersgroepen die veelal Democratisch stemmen.

Al deze ontwikkelingen geven geen reden tot optimisme. Er staat het land en de wereld een cynische verkiezingscampagne te wachten. Denk jij nog dat het tij te keren is of is er nog hoop van Amerika dat de droom van Martin Luther King echt uitkomt? En doet Joe Biden er nu tijdens de campagne goed aan om zich op te stellen als tegenpool van Trump, juist om te laten zien hoe het ook kan?

– – – –

Hoi Stan,

Oproepen tot geweld is heel dom en erg gevaarlijk. Geen enkele president zou het in zijn hoofd halen om dit soort taal te gebruiken, maar Trump doet het wel. Wat hij daar mee bereikt, is dat de woede van zwarte Amerikanen tegen Amerikaanse autoriteiten alleen maar groter wordt. Om de rust te herstellen heeft de gouverneur van Minnesota nu de hele Nationale Garde opgetrommeld. En niet alleen in Minneapolis liep het uit de hand. Ook in andere steden, zoals Atlanta en Washington D.C., gingen mensen de straat op.

Racisme zit niet alleen diep in het Amerikaanse politiekorps, maar is in de hele samenleving zichtbaar. Zwarte Amerikanen, vooral mannen, hebben vijf keer meer kans om door een politiekogel om het leven te komen. Zwarte burgers hebben minder kans op werk, zijn vaak armer en belanden vaker in de gevangenis. Ze hebben in tegenstelling tot andere Amerikanen nog steeds een achtergestelde positie. In dat opzicht is de droom van Martin Luther King nog lang niet volbracht.

Elke keer als een zwarte Amerikaan door politiegeweld om het leven komt, klinkt de verontwaardiging en leidt het tot protesten. We zagen het bij de dood van Michael Brown in Ferguson, Missouri en we zagen het bij Eric Garner in New York. Maar zo zijn er nog meer voorbeelden. Iedereen ziet dat het schandalig is en dat er echt iets moet veranderen, maar erg gebeurt niets. De demonstranten die nu in Minneapolis aan het plunderen zijn geslagen, zeggen dat ze dit doen omdat dit de ‘taal’ is die de maatschappij verstaat. In de deze omstandigheden is het gedachtegoed van Martin Luther King, geweldloosheid, ver weg. De woede zit diep.

Journalisten moeten onder alle omstandigheden hun werk kunnen doen. Zij moeten niet worden beperkt in hun werk. Maar door de totale wetteloosheid en chaos kan ik het me voorstellen dat de politie een vergissing maakte. Het feit dat Trump midden in de coronacrisis uit de WHO stapt is dom.  Door uit allerlei verdragen en internationale organisaties te stappen, heb je geen invloed meer op het beleid. Maar het past in een patroon. Toen Trump uit het klimaatakkoord van Parijs stapte, verloor hij zijn invloed op klimaatbeleid. Door uit de Iran-deal te stappen is de spanning tussen Amerika en Iran opgelopen. Door het Open Skies verdrag met Rusland op te zeggen, wordt de relatie met Rusland er ook niet beter op. Door uit de WHO te stappen, is weer zo’n voorbeeld. Als Trump wil dat China open kaart speelt en dat de WHO onderzoek doet naar de pandemie, dan zou Amerika juist niet uit de WHO moeten stappen. Het is een domme beslissing, maar Trump ziet überhaupt het nut niet in van internationale organisaties en internationale samenwerking.

Het lijstje van potentiële running mates van Joe Biden wordt langzaam kleiner. Senator van Nevada, Catherine Cortez Masto heeft aangeven dat ze niet beschikbaar is. Vind jij het jammer dat een latina zich nu al terugtrekt?

Hoi Marco,

Olie op het vuur gooien, is het domste dat president Trump kan doen. In plaats van zich op deze manier te mengen in de discussie, zou hij eerder achter de schermen contact moeten hebben met de gouverneur van Minnesota en de burgemeester van Minneapolis. Daar hebben die bestuurders meer aan, mits Trump de juiste, presidentiële toon aanslaat. Dreigen met geweld past wel bij zijn manier van regeren. Het is de tactiek van de verschroeide aarde.

Ondertussen is de agent die verantwoordelijk was voor het overlijden van George Floyd gearresteerd. Dat moet leiden tot meer rust in Minneapolis, al zag het daar afgelopen nacht nog niet naar uit. De zwarte gemeenschap voelt zich daar sowieso al tekortgedaan door de plaatselijke politie. Geweld van de politie tegen zwarte Amerikanen is een groot probleem in het hele land. Dat was ook onder Barack Obama en eerdere presidenten ook zo en is onder Donald Trump niet minder geworden. Een zorgelijke ontwikkeling die naar mijn idee aangeeft hoe diep racisme is verankerd in het Amerikaanse politiekorps.

In de slipstream van de incidenten in Minneapolis werd verslaggever Omar Jimenez van CNN aangehouden. Gelukkig was hij alweer snel op vrije voeten (en bood gouverneur Tim Walz hem snel excuses aan), maar de arrestatie van een journalist die aan vrije nieuwsgaring doet, zou tot stevige protesten moet leiden. Hoe beoordeel jij deze aanhouding? En moeten we dit verkiezingsjaar vrezen dat het vaker voorkomt? Trump besloot midden in een epidemie ook om uit de wereldgezondheidsorganisatie (WHO) te stappen. Slim of stom?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump kan het gevecht met Twitter niet winnen en dat weet hij ook. Daarnaast heeft hij Twitter nodig. Zo communiceert hij ongefilterd met zijn achterban. In een wet uit 1996 staat dat private bedrijven niet kunnen worden aangeklaagd. Dat Trump dat nu wil veranderen, is weer een afleidingsmanoeuvre. En hij kan niet eenzijdig deze wet afschaffen, daar gaat het Congres over. En Twitter dichtgooien doen ze in landen met autoritaire leiders. Dat Trump autoritaire trekken heeft, is wel bekend. Hij zal hij alles doen om herkozen te worden. En voor Trump is Twitter weer een goede afleiding. Het zorgt dat hij weer een een nieuwe vijand heeft.

Trump richt zich vooral op het heropenen van de economie. Dat is het belangrijkste. Dat er nog steeds doden vallen, is niet belangrijk. De economie moet weer gaan draaien en dan komt alles goed. Dat is naïef, maar dat is de enige hoop voor de president wil hij een overtuigend verhaal hebben voor de kiezers die hem aan een tweede termijn moeten helpen.

De vooraanstaande peiler van de Democratische partij heeft een punt dat het belangrijk is om de kiezers die op Bernie Sanders stemden over te halen op Joe Biden te stemmen. Elizabeth Warren als running mate zou een manier kunnen zijn om hen over te halen. De kiezers die op Sanders stemden, zijn op zijn zachtst gezegd niet het enthousiast over Biden. Warren kan die progressieve kiezers wellicht overhalen, maar of dat voldoende is weet ik niet. Of Biden naar het advies moet luisteren, vind ik lastig. Ik denk nog steeds dat Kamala Harris, ook gezien de leeftijd van Warren, de beste keuze is.

In Minneapolis zijn protesten en rellen uitgebroken naar de dood van George Floyd die bij zijn arrestatie door een agent werd gedood. De beelden gingen de hele wereld over. De politieagenten zijn ontslagen, maar de woede van de inwoners van Minneapolis is groot en zit diep. Trump heeft het ministerie van Justitie en de FBI opdracht gegeven om een  onderzoek te starten. Maar via Twitter zei hij dat als de protesten en plunderingen doorgaan, hij de National Guard zal sturen die zal met scherp schieten op de demonstranten. Trump gooit zo meer olie op het vuur. En Twitter voelde zich genoodzaakt om de tweet te veroordelen.

Wat vind jij van Trumps reactie? En wat zou hij moeten doen om te zorgen dat de rust in Minneapolis terugkeert?

Ha Marco,

Dat Donald Trump nu Twitter probeert dicht te gooien, is naar mijn idee één van zijn bekende afleidingsmanoeuvres. Niet toevallig op de dagen dat het dodental door de corona de grens van 100.000 passeert, gaat Trump de strijd met Twitter aan. De president weet zelf ook wel dat hij die niet kan winnen. Het is onderdeel van een spel. Iedereen die zijn mogelijke herverkiezing ook maar een beetje in de weg zit, wordt gebombardeerd tot vijand. Het zou mij niets verbazen als ze zijn account vroeg of laat on hold zetten.

Nog zorgwekkender is het dat Trump ondanks de stijgende sterfgevallen blijft pleiten dat staten door het hele land verder open moeten. De president wil de economie aan de gang krijgen. Dat is cruciaal voor zijn herverkiezing. Er kwamen ook zorgelijke cijfers binnen over de werkloosheid. In tien weken verloren meer dan veertig miljoen Amerikanen hun baan en vroegen een werkloosheidsuitkering aan. Daarover slaat hij begrijpelijkerwijs minder hard op de trommel. De verwachting is dat de werkloosheid oploopt tot een kleine twintig procent.

Een vooraanstaande peiler van de Democratische partij kwam met een interessante bevinding op de proppen. Volgens hem heeft Joe Biden komende november de meeste kans om te winnen als hij Elizabeth Warren kiest als zijn running mate. Dat advies bracht hij vier jaar geleden ook over aan Hillary Clinton, maar die koos op advies van Bill de saaie Tim Kaine. Met de keuze voor Warren, ook al 70 zeventig jaar, kan Biden in elk geval het enthousiasme op de progressieve vleugel verder aanwakkeren. Vind jij dat Biden dit advies ter harte moet nemen?

– – – –

Hoi Stan,

Het Hooggerechtshof bepaalt de koers van het land voor de komende decennia. En nu het Hooggerechtshof steeds meer als een politiek instituut fungeert en over belangrijke zaken beslist, zoals abortus, is het een belangrijk onderwerp geworden. Trump won in 2016 omdat hij tijdens zijn campagne aangaf dat hij conservatieve rechters zou benoemen. Dat zorgde er voor dat de streng gelovige en conservatieve kiezers massaal op hem stemden. En Trump loste die belofte in door twee conservatieve rechters te benoemen. Dus Trump zal vermoedelijk deze kaart opnieuw spelen om deze groep kiezers weer aan zich te binden. Als Trump dat doet, zal Biden dat ook moeten doen.

Mitch McConnell zal alles doen om zijn agenda er door te drukken. Het is vrij hypocriet om nu wel een rechter te benoemen als de kans zich voordoet, maar in 2016 geen hoorzitting te houden over de rechter die Obama voordroeg. Moscow Mitch zit er alleen voor zichzelf. Daarom richt het Republikeinse anti-Trump Super PAC, The Lincoln Project, zijn pijlen nu op McConnell. Sinds McConnell senator is, heeft de staat Kentucky niets aan hem gehad. Sterker nog, het gaat alleen maar slechter met de staat. En McConnell werd alleen maar rijker.

Donald Trump luistert vrijwel nooit naar zijn adviseurs en doet alles op instinct. En tot nu toe heeft zijn instinct hem nog niet in de steek gelaten. Hij richt nu zijn pijlen vooral op Barack Obama om zo ook Joe Biden aan te vallen. Als Trump de tijd rijp vindt en Obamagate voldoende heeft uitgemolken, zal hij Biden aanpakken. En het wordt een keiharde en smerige campagne. Trump zal ook de zoon van Biden, Hunter en zijn banden met Oekraïne en China uitvoerig behandelen. En hij zal met allerlei (samenzwerings)theorieën komen om Biden zwart te maken. En daar moet de campagne van Biden een antwoord op hebben.

Trump denkt alleen aan zijn eigen politieke gewin. Dat zien we al de hele coronacrisis. Trump kijkt naar de kijkcijfers van zijn persconferenties. Iedere normale president zou zich natuurlijk bezig moeten houden met de coronacrisis en de economische malaise in het land. Maar Trump is geen normale president en zit niet zo in elkaar. Trump bepaalt zijn eigen koers en strategie.

Social media platform Twitter nam een opmerkelijk besluit. Het plaatse onder een aantal tweets van Donald Trump over het stemmen per post een disclaimer. Trump beweert dat er op grote schaal fraude plaatsvindt als mensen per post stemmen. De disclaimer bestaat uit een link waarin deze bewering wordt ontkracht. Trump was woest en riep dat dit een inbreuk was op de vrijheid van meningsuiting. Dat is onzin. Twitter gaf alleen maar aan dat de bewering van Trump niet waar is. Trump dreigt nu het social media platform dicht te gooien, maar dat kan volgens een wet die in 1996 werd aangenomen helemaal niet. Wat vind jij? Is de stap van Twitter een goede zaak?

Hoi Marco,

Het Hooggerechtshof is zeker een belangrijk onderwerp in de campagne. Het is niet het meest sexy deel van een presidentsrace, maar wel belangrijk. Het gaat immers om de toekomst van het land. Donald Trump kon tijdens zijn presidentschap twee conservatieve rechters benoemen. Inderdaad met dank aan Mitch McConnell, die een ongekende daad verrichtte door in het vorige verkiezingsjaar Merrick Garland – voorgedragen door Barack Obama na het overlijden van Antonin Scalia – geen hoorzitting te geven.

McConnell maakte daarmee de kwestie rond de aanstellingen in het Hooggerechtshof nog politieker. Sterker, door deze zet kwam christelijk conservatief Amerika in 2016 naar de stembus. Die bezorgde Trump de zege. Clarence Thomas, één van de rechters van Amerika’s hoogste hof, heeft al tegengesproken dat hij binnenkort aftreedt. De progressieve Ruth Bader Ginsburg is 87 jaar en mankeert nogal eens wat. Kortom, er staat veel op het spel. Juist ook Democraten moeten dit jaar een stevig argument maken om vooral te stemmen. De koers van Amerika’s toekomst hangt er mede vanaf.

Ondertussen vragen politieke bondgenoten en donoren van Trump zich af waarom hij zijn tegenstander Joe Biden niet veel steviger aanpakt. Ze maken zich zorgen over de toegenomen populariteit van Biden in de belangrijke swing states. Ze zijn van mening dat Trump hem veel harder moet aanvallen. Dat brengt ook risico met zich mee. Trump kan het verwijt krijgen dat hij drukker is met zijn politieke agenda dan met het bestrijden van de coronacrisis. Wat denk jij? Moet Trump het harder spelen om Biden uit het Witte Huis te houden? Of moet de president zich zoveel mogelijk focussen op het terugdringen van de corona en economische crisis in het land?

– – – –

Hoi Stan,

De kans dat de Democraten de meerderheid in de Senaat veroveren, wordt steeds waarschijnlijker. De verkiezingen zijn een referendum over het beleid van Donald Trump, maar Trumps cheerleaders krijgen het moeilijk. Kijk bijvoorbeeld naar Joni Ernst (Iowa), Martha McSally (Arizona), die het opneemt tegen voormalig astronaut en man van Gaby Giffords, Mark Kelly en Susan Collins (Maine). Het is lastig, maar dat de Democraten serieus een kans maken op een meerderheid in de Senaat laat wel zien dat veel kiezers het beleid van de Republikeinen en indirect dat van Trump afkeuren.

De meerderheid in de Senaat is belangrijk wil Joe Biden, als hij Trump verslaat, effectief zijn als president. Als de de Republikeinen de meerderheid in de Senaat behouden, dan zullen er alles aan doen om het presidentschap van Biden te saboteren. De Democraten hoeven het Huis van Afgevaardigden niet te heroveren, ze hebben daar nu een ruime meerderheid en ik denk dat ze die vrij eenvoudig behouden. Met een meerderheid in het Congres kan Biden effectief beleid voeren en kan hij de puinhoop die Trump achterlaat echt aanpakken. Dat betekent een plan om de infrastructuur aan te pakken, Obamacare verbeteren en uitbreiden en de banden aanhalen met bondgenoten, zodat Amerika weer  een betrouwbare partner wordt en weer wordt gerespecteerd in de wereld.

Ik heb de voorspelling van Jason Furman ook gelezen, maar deel zijn mening niet. Het Witte Huis zal het ongetwijfeld met zijn analyse eens zijn. Dit is wat Trump en zijn medewerkers willen horen. Maar ik denk dat de economie wel weer zal opkrabbelen, maar niet zo snel als Furman denkt. Wat als er een nieuw golf van besmettingen komt omdat winkels, restaurants en scholen te snel open gaan? Er zijn meer dan 38 miljoen werklozen en die hebben niet binnen vijf maanden weer allemaal een baan. De Amerikaanse economie is hard geraakt. Ook is Amerika afhankelijk hoe de situatie in de rest van wereld zich ontwikkelt. Ik verwacht dus niet dat de economie in het derde kwartaal enorm zal aantrekken. Trump is nog niet zeker van een tweede termijn.

Er wordt gespeculeerd dat er misschien een plaats vrij komt in het Hooggerechtshof. De Republikeinen riepen in 2016 hard dat in een verkiezingsjaar er geen nieuwe rechter voor het Hooggerechtshof benoemt moet worden. President Obama droeg Merrick Garland voor, maar Moscow Mitch weigerde om met hem te praten. Nu heeft McConnell aangegeven dat als er een plek vrijkomt hij zeker over een nieuwe rechter wil stemmen, waardoor het Hooggerechtshof, dat steeds meer een politiek instituut wordt, nog verder naar rechts opschuift. De Republikeinen hebben de meerderheid in de Senaat en kunnen de benoeming van een rechter doorzetten. Denk jij dat het Hooggerechtshof ook een belangrijk onderwerp in de campagne moet zijn?

Ha Marco,

Het is heel goed mogelijk dat de Democraten de meerderheid in de Senaat heroveren. Toch blijft het koffiedik kijken. Ik ga er vanuit dat ze vijf zetels moeten winnen. Doug Jones krijgt een zware klus om herkozen te worden in Alabama. Van de staten die jij noemde, geef ik de Democraten de meeste kans in Colorado, Arizona, Maine, North Carolina, Kansas (tenzij Mike Pompeo aftreedt als minister en zich verkiesbaar stelt voor de Senaat), Georgia en Michigan. Dan kom je op zeven, maar er zijn veel onzekerheden.

We moeten ook nog serieus rekening houden met de optie dat er in het najaar een medicijn is gevonden tegen het virus en dat de economie opleeft. Dat is in het voordeel van Donald Trump en de Republikeinen. Ik verwacht dat er pas echt iets zinnigs over is te zeggen als we vlak voor de verkiezingsdatum zitten. Feit blijft dat Joe Biden alleen effectief kan regeren als hij a) de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden herovert en b) een forse slag slaat in de Senaat. Anders begint Biden op 20 januari 2021 als een lame duck president aan zijn eerste termijn.

Bovendien moeten we echt afwachten of Biden Trump verslaat. Volgens Jason Furman, een economisch topadviseur in de regering van Barack Obama en nu hoogleraar op Harvard, komt er een goed derde kwartaal aan. Dat is zonder meer in het voordeel van de president. Democraten vrezen dit scenario. Denk jij dat de economie in het derde kwartaal enorm zal aantrekken in Amerika? En loopt Trump dan niet rechtstreeks een tweede termijn in?

– – – –

Hoi Stan,

Het feit dat voormalige gedetineerden niet mogen stemmen, is niet alleen een vorm van voter suppression, maar gewoon discriminatie. Voor dat de overheid in Florida het proces in werking stelt dat voormalige gevangenen mogen stemmen, zal dat nog wel eens even kunnen duren. De gouverneur moet een wet die dit mogelijk maakt tekenen, maar aangezien dat een Republikein is, zal hij dit zo lang mogelijk uitstellen. Dus of de voormalige gevangenen in november al gebruik van hun stemrecht kunnen maken, is afwachten.

Ik begrijp wel dat men bij de Republikeinen al kijkt naar 2024. De economie is ingestort, de werkloosheid is gigantisch en in veel staten ligt Joe Biden licht voor op Trump. De Republikeinen maken zich zorgen en houden er dus serieus rekening mee dat Trump kan verliezen. In dat geval zullen potentiële Republikeinse presidentskandidaten zich gaan roeren. Pence zal zeker meedoen en voormalig ambassadeur bij de VN, Nikki Haley, zou ook een goede en sterke kandidaat zijn. Zij heeft verstandig afstand van Trump genomen, terwijl aan alle andere kandidaten die jij noemt toch de Trump-laag kleeft. We zullen het zien. Het wordt zeker interessant wie zich meldt en echt een kans maakt.

Donald Trump roept wel vaker zaken en moet vervolgens bakzeil halen of we horen er niets meer over. Hoe vaak heeft hij het al over de infrastructuur gehad? Hij dreigt nu de Republikeinse conventie naar zijn Doral-resort in Miami te verplaatsen. Het belangrijkste is dat de volksgezondheid niet in gevaar komt en dat moet de eerste en belangrijkste prioriteit zijn van de gouverneur. Als het besmettingsgevaar met een grote mensenmassa te groot is, moet de gouverneur zijn bevoegdheid gewoon gebruiken en de conventie  verbieden. Maar hij kan ook een middenweg kiezen. Hij kan de conventie ook laten doorgaan, maar een limiet stellen aan het aantal mensen. En hij kan het ook over de stad verdelen. Dus de mensenmassa verdelen over meerdere locaties in de stad. Maar dat is niet eenvoudig. De logistiek van een conventie is gigantisch. Dat geldt overigens ook voor het verplaatsen naar Miami. De Republikeinse partij draait voor deze kosten op, niet Trump zelf.

Op de website van The Hill staat een interessant artikel over welke tien Senaatszetels wel eens van partij kunnen veranderen. De Democratische senator Doug Jones krijgt het lastig in Alabama. Maar de Republikeinse senatoren in Colorado, Arizona, Maine, North Carolina, Iowa, Kansas, Georgia, Montana en Michigan kunnen hun zetel wel eens verliezen. De Democraten hebben vier zetels nodig om de meerderheid in de Senaat te krijgen. Denk jij dat de Demoraten een serieuze kans maken om (een aantal van) deze zetels te flippen?

Hoi Marco,

Gevangenen zijn doorgaans geen rijkaards. Als ze al stemmen, doen ze dat Democratisch. Niet voor niets probeerden Republikeinen om gevangenen en oud-gevangenen in Florida het stemrecht te ontzeggen. In feite is het een vorm van voter suppression. Daarom is het goed dat een rechter daar een streep doorheen heeft gezet. Ik kijk er niet van op als Republikeinen in dit verkiezingsjaar nog in beroep gaan. Zoals jij al terecht meldde: Florida is in november een belangrijke staat, zoals wel vaker is gebleken.

Over Florida gesproken: in de Sunshine State gaat het nu al over de verkiezingen van 2024! Op dit moment zijn voormalig VN-ambassadrice Nikki Haley en vicepresident Mike Pence de belangrijkste gegadigden om Donald Trump over vier jaar op te volgen, mocht hij een tweede termijn winnen. Ook de namen van senator Marco Rubio en gouverneur Ron DeSantis komen naar voren. Beiden wonen in Florida. Mats Gaetz, lid van het Huis van Afgevaardigden namens Florida, wordt ook genoemd. Is het logisch of prematuur om het daar nu al over te hebben?

Het volgende relletje dient zich ook aan. In diverse tweets laat Trump zijn tanden zien over de partijconventie in Charlotte, North Carolina, komende augustus. De president dreigt het evenement weg te halen uit North Carolina. De Democratische gouverneur heeft de macht de conventie te annuleren als de coronacrisis nog niet voorbij is. Mocht hij daartoe overgaan, dan neemt hij een risico, want gouverneur Roy Cooper wil in het najaar worden herkozen. Het lijkt te ontaarden in een straatgevecht tussen Trump en Cooper. Wie gaat dat winnen? En wat zou jij de gouverneur adviseren?

– – – –

Hoi Stan,

Volgens mij was het The Washington Post die met een top 3 van potentiële running mates kwam en die bestond uit Kamala Harris, Elizabeth Warren en Amy Klobuchar. Nu Klobuchar, die een warme band met Biden heeft, het zo slecht doet onder zwarte kiezers lijken haar kansen om naast Biden op het stemformulier te staan niet meer zo groot. Ik ben met je eens dat Kamala Harris de meest geschikte kandidaat is. Ook voor de toekomst is zij een uitstekende keuze. Biden heeft eerder al gezegd dat hij een soort tussenpaus wil zijn tussen de oude en de nieuwe generatie. Als hij omvalt of na vier jaar besluit te stoppen, dan heeft Harris de juiste ervaring en bekendheid om het stokje over te nemen.

Het feit dat president Donald Trump ging golven midden in een pandemie, terwijl het dodenaantal bijna de 100.000 heeft bereikt, geeft aan dat hij totaal geen besef heet hoe slecht dit beeld is. Trump heeft nu al vaker op een golfbaan gestaan dan Barack Obama in zijn hele acht jaar als president. De campagne van Joe Biden was er natuurlijk als de kippen bij om een spotje te maken. Zo graaft Trump inderdaad zijn eigen graf en geeft het slechtste voorbeeld.

Dat Pennsylvania nu de noodklok luidt, omdat het niet alle stemmen kan tellen als er per post wordt gestemd, laat zien hoe gebrekkig het stemsysteem in Amerika is. Aan het begin van de crisis had men al een start moeten maken met het produceren van mail-in ballots. De kans dat heel veel mensen thuisblijven omdat ze bang zijn besmet te raken met het virus als ze in de rij staan bij een stemlokaal is aanwezig. We zagen het in Wisconsin. Het feit dat een staat niet bij machte is dit te regelen, is onwenselijk. Maar als dat niet lukt, dan zal de uitslag moeten worden uitgesteld. Pennsylvania is een cruciale staat en kan de doorslag geven. De federale overheid zou eigenlijk een systeem moeten opstellen dat stemmen per post efficiënt maakt, maar daar is het nu te kort dag voor. Maar Pennsylvania zou eens met Oregon of Utah contact kunnen opnemen hoe ze het daar hebben georganiseerd. Maar het feit dat het in zo’n belangrijke staat niet lukt, is geen goed nieuws.

Een rechter in Florida heeft besloten dat voormalige gedetineerden mogen stemmen. Florida had tot nu toe altijd een wet die het voor voormalige veroordeelden onmogelijk maakte om te stemmen in verkiezingen. Maar een rechter heeft nu de overheid in Florida opgedragen een systeem op te stellen, zodat deze mensen kunnen stemmen. Dit betekent dat er zo duizenden kiezers bijkomen. Tump heeft Florida gebombardeerd als een staat die hij wil winnen. In 2016 won hij de staat nipt van Clinton. Is het feit dat voormalige gedetineerden nu mogen stemmen in het voordeel van Trump of Biden?

Ha Marco,

Nu Amy Klobuchar het ronduit slecht doet onder Afro-Amerikaanse kiezers kan ik me bijna niet voorstellen dat Joe Biden haar kiest als running mate. Het zou een blunder zijn, zeker gezien het enthousiasme onder de zwarte kiezers voor een Afro-Amerikaanse running mate. Nog steeds denk ik dat Kamala Harris op pole position staat voor de functie. Harris zou ook een uitstekende minister van Justitie kunnen zijn, maar ze heeft landelijke bekendheid, is een taaie tante, een stuk jonger dan Biden, heeft een goede uitstraling en is de tegenpool van de huidige vicepresident, Mike Pence.

Officieel moeten we nog wachten tot juli, maar de kans dat er eerder wordt gelekt over de running mate op het Democratische stemformulier lijkt me vrij groot. Biden zou er de aandacht mee kunnen trekken. Hij moet zorgen dat Trump in de verdediging blijft. In dat opzicht was zijn uitglijder (je bent niet echt zwart als je op Trump stemt) hartstikke dom, want de president graaft ondertussen zijn eigen graf met onhandige uitspraken. En anders gaat hij wel golfen in een weekend waarin Amerika de bijna 100.000 doden aantikt vanwege het coronavirus.

In Pennsylvania luiden ze de noodklok. De staat, mogelijk één van de cruciale swing states op 3 november, vreest dat ze het niet redden om alle stemmen te tellen als er alleen per post mag worden gestemd. Dat lijkt mij een onwenselijke situatie. Mogelijk is Pennsylvania op verkiezingsdag doorslaggevend. Zo’n grote en belangrijke staat – met onder meer de grote steden Philadelphia en Pittsburgh – moet toch in staat zijn tijdig de stemformulieren te tellen? Hoe verontrustend is dit nieuws?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump kan, zo als jij terecht aanhaalt, niet eenzijdig beslissen om de verkiezingen af te gelasten of uit te stellen. Mocht hij met zo’n beslissing komen, dan gaat het Congres daar over en daar zal geen meerderheid zijn om de verkiezingen uit te stellen. Daarnaast is de grondwet ook duidelijk over het houden van verkiezingen.

De Republikeinen zullen inderdaad alles doen om te zorgen dat de opkomst onder kiezers die overwegend Democratisch stemmen te beperken. Ze zullen daar allerlei trucs voor uithalen door stemlokalen te sluiten en vragen om documenten die voor veel andere kiezers niet gelden. Vooral minderheden zullen door deze regels geraakt worden. In een land dat pretendeert de beste democratie op aarde te zijn, is dit een trieste conclusie. Een massale opkomst zoals in 2018 is de oplossing om Donald Trump en zijn trawanten naar huis te sturen.

President Trump ziet dat zijn steun onder strenge gelovige christenen, de evangicals, aan het afbrokkelen is. Hij heeft op 3 november de steun van deze kiezers nodig om een kans op een tweede termijn te maken. Ze stemden in 2016 massaal op hem, omdat hij beloofde  een conservatieve rechter te benoemen voor het Hooggerechtshof. Door nu kerken en andere gebedshuizen tot ‘essentiële’ instellingen te bestempelen, probeert hij deze groep kiezers te paaien. De gouverneurs bepalen, net als in Nederland, welke sectoren open gaan en welke nog niet. De oproep is begrijpelijk, maar een gouverneur zal en moet de volksgezondheid van de inwoners van de staat de hoogste prioriteit geven. Als dat betekent dat de kerken dichtblijven dan is dat zo.

Voormalig presidentskandidaat en senator van Minnesota, Amy Klobuchar, staat hoog op het lijstje van Joe Biden als potentiële running mate. Maar volgens POLITICO zou de keuze voor Klobuchar niet de zwarte- en latinokiezers aan de partij binden. Het zou zo maar het het tegenovergestelde effect kunnen hebben. Denk jij dat een zwarte running mate de beste keuze is voor Biden?

Hoi Marco,

Een kat in het nauw maakt rare sprongen. De voorspelling van Michael Moore die jij aanhaalt, kan zomaar uitkomen. Toch zitten er haken en ogen aan. Volgens de grondwet kan de president verkiezingen niet op eigen gezag afgelasten of uitstellen. Het zou Donald Trump bovendien op een berg kritiek komen te staan. In de beeldvorming komt het wanhopig over als je overgaat tot zo’n besluit. Publicitair zullen de Democraten er garen bij spinnen.

Nee, ik denk juist dat er alles aan wordt gedaan om in staten met Republikeinse gouverneurs zo veel mogelijk aan voter suppression te doen. Dus: niet stemmen per post, de verkeerde datum op het stemformulier zetten in regio’s met veel Democratische kiezers,

net als het sluiten van stemlokalen in de armere districten die veelal Democratisch stemmen. Het worden lelijke verkiezingen. De wereld gaat de slechtste kant zien van Amerika. De enige manier om deze pijnlijke trend te stoppen, is door met een massale opkomst dit beleid in grote eensgezindheid af te straffen.

Trump heeft ondertussen gouverneurs opgeroepen kerken en gebedshuizen te openen. De president mag daartoe oproepen, maar het zijn de gouverneurs die bepalen. Nou is Trump niet zo gelovig. Wel ligt er een andere reden ten grondslag aan zijn verzoek. Hij verliest kiezers onder de evangelische christenen die op zondag graag in gezamenlijkheid hun geloof willen belijden. De kans op besmetting in een kerk of gebedshuis is betrekkelijk groot. Wat vind jij van deze oproep van Trump?

– – – –

Hoi Stan,

De opmerking van Joe Biden was zeer onverstandig. Na zijn overwinning in de voorverkiezing in South Carolina, die hij overtuigend won doordat de zwarte kiezers op hem stemden, dacht Biden waarschijnlijk dat de steun van zwarte kiezers een zekerheid was. Om dat nog eens te onderstrepen, maakte hij zijn uitglijder. Een wijze les voor Biden. Geen enkele kiezersgroep is een zekerheid. Daar moet je hard voor werken. Ik denk dat de uitspraak van Biden hem zeker wat stemmen zou kunnen gaan kosten. De Trump- campagne maakte meteen  gebruik van de uitspraak van Biden.

Ik vind het met nog iets meer dan vijf maanden tot aan de verkiezingen zo’n voorspelling wat voorbarig. Er is nog zo veel onduidelijk. Hoe gaat de coronacrisis zich ontwikkelen? Gaat Trump nog wilder om zich heen slaan? Maakt Biden nog meer pijnlijke blunders? Wat wel duidelijk is, is dat Biden Wisconsin, Michigan en Pennsylvania moet winnen om überhaupt een kans te maken om in het Witte Huis te komen. Dat geldt overigens ook voor Trump. Een belangrijke staat is Ohio. Een verkiezingswet luidt dat de weg naar het Witte Huis via Ohio loopt.

In de recente geschiedenis is het niet voorgekomen dat een kandidaat zonder Ohio te winnen in het Witte Huis terechtkwam. Iowa en Missouri stemmen over het algemeen Republikeins, maar als Biden die staten inderdaad zou winnen, dan wordt het wel een landside. In Iowa ligt senator Joni Ernst er niet goed voor. Als Iowa voor een Democratische senator kiest, komt de meerderheid van de Senaat ook in zicht. Dat is een nachtmerrie voor de Republikeinen en dat maakt hen nu al nerveus. Maar ik denk dat het nog te vroeg is voor een serieuze voorspelling.

Documentairemaker Michael Moore, die in New Hampshire nog campagne voerde voor Bernie Sanders, denkt dat Trump alleen in november kan winnen als hij vals speelt. Moore denkt dat Trump de verkiezingen wil aflasten of uitstellen. Denk jij dat, als naarmate 3 november dichterbij komt en de situatie niet verbetert, Trump een truc zal uithalen zoals Moore voorspelt?

Ha Marco,

Joe Biden staat bekend om zijn verbale uitglijders. Daar mag je deze uitspraak (Well I tell you what, if you have a problem figuring out whether you’re for me or Trump, then you ain’t black) ook onder scharen. Er zijn drie woorden voor: dom, dom en dom. Ik schaar deze blunder onder het kopje van de ‘basket of deplorables-opmerking’ van Hillary Clinton, vier jaar geleden. Die kostte haar veel stemmen. Deze domme opmerking gaat Biden ook niet helpen, al bood hij gisteren snel zijn verontschuldigingen aan. De enige die er misschien garen bij spint, is Kamala Harris. Biden moet de schade herstellen en kan nu bijna niet meer om een Afro-Amerikaanse running mate heen.

De lompe opmerking van Biden komt uitgerekend op de dag dat er goed nieuws was voor zijn campagne. De advocaat van Tara Reade, die Biden beschuldigt van seksueel overschrijdend gedrag, zegt haar niet langer bij te staan als raadsman. De geloofwaardigheid van Reade neemt er niet door toe. Daarnaast kwam Oxford Economics met een voorspelling voor de verkiezingen in november. Die zien er niet goed uit voor president Trump. Biden zou volgens dit rekenmodel met een grote overwinning (een landslide) Trump uit het Witte Huis verdrijven.

Eerst zien en dan geloven. Biden zou Wisconsin, Michigan en Pennsylvania winnen, staten die Trump vier jaar geleden de verkiezingswinst opleverden. Maar ook Ohio, Iowa, North Carolina en Missouri zouden prooi worden voor Biden. Is dit wat jouw betreft een geloofwaardige uitkomst? Bij zo’n uitslag komt mogelijk ook een meerderheid in de Senaat in zicht. Realistisch of is het nog veel te vroeg om er serieuze voorspellingen op los te laten?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump heeft het politieke klimaat, de politieke regels van hoe het spel wordt gespeeld totaal veranderd. Dat is iets wat de Democraten moeten accepteren en moeten begrijpen. Terug na de status quo zal ze niet helpen. De Democraten moeten begrijpen dat ze zeker in tijden van crisis de mogelijkheid hebben om boven de partijen te gaan te staan. Joe Biden moet zich presidentieel gaan gedragen. Trump alleen maar aanvallen heeft geen zin, want dan dreigt een scenario zo als in 2016.

Hillary Clinton vergat om haar eigen plannen te presenteren en gaf alleen maar aan hoe slecht Amerika en de wereld er uit zouden komen te zien als Trump aan de macht kwam. Na drie jaar weten we dat ze daar gelijk in had, maar de Democraten moeten eerst Trump zien te verslaan op 3 november, zodat ze kunnen beginnen met puinruimen. Ik ben het met je eens dat er dus na de aanvallen op Trump ook een goed economisch en sociaal alternatief moet komen.

Ik denk dat de coronacrisis voordelen voor de Democraten biedt, tenzij ze het slim aanpakken. De ontkenning van Trump dat er sprake was van een pandemie, het lakse optreden en de onwaarheden en bizarre oplossingen voor de crisis kunnen de Democraten gebruiken om daar een alternatieve aanpak tegenover te zetten. De campagnespotjes van Biden schrijven zich bijna vanzelf. Met een president die de controle kwijt is en steeds wilder om zich heen slaat, is dat niet zo moeilijk.

Het idee van Elizabeth Warren van Medicare for All is de reden dat de campagne van Warren al snel ontspoorde. Ze stond hoog in de peilingen, omdat ze goede doordachte plannen had, maar toen ze begon te zwalken over Medicare for All ging het mis. Ze kon maar niet goed uitleggen hoe ze het ging bekostigen en daarna kwam het niet meer goed met haar campagne. Ook had ze last van Bernie Sanders. Zij ziet nu ook in dat als ze de running mate van Biden wil worden ze Medicare for All los moet laten, want Biden ziet er niets in. Biden wil de Affordable Care Act (= Obamacare) verbeteren en uitbreiden. Als Warren bij haar standpunt was gebleven, dan was al van het lijstje van potentiële running mates geschrapt. Maar nu ze zo draait laat ze zien dat ze graag vice-president wil worden. Erg geloofwaardig is het niet, maar in de politiek moet je soms water bij de wijn doen en opportunisme is niemand vreemd.

Joe Biden maakte in een interview met “The Breakfast Club” een opmerking die de Trump-campagne wellicht kan gebruiken. Biden zei: “Well I tell you what, if you have a problem figuring out whether you’re for me or Trump, then you ain’t black.” Dit is niet handig. Het is probleem voor Biden. Hij maakt nogal eens wat uitglijders. Zie jij dit ook als belangrijkste probleem voor Biden?

Hoi Marco,

De inhoud van het artikel waaraan jij hieronder refereert, begrijp ik wel. De Democraten moeten voorkomen dat ze de komende maanden alleen maar Donald Trump aanvallen. Liever zie ik de partij een radicaal inhoudelijk alternatief presenteren. Een paar voorbeelden: duidelijke economische plannen om de werkgelegenheid weer op gang te krijgen, het fixen van de mazen in de wet rond Obamacare, een realistisch plan om de infrastructuur aan te pakken en het herstellen van de banden met bondgenoten over de hele wereld.

De meeste Amerikanen zijn er nu echt wel achter wat ze van Trump vinden: goed of slecht. Het heeft niet heel veel nut om alleen maar op hem te blijven inhakken. Laat als partij eens zien dat je erboven staat. Ik zag een tweet van Joe Biden voorbijkomen waarin stond dat Trump geen schuld heeft aan de uitbraak van het coronacrisis, maar wel hoe hij ermee omgaat. Dat is de juiste toon, al moeten de Democraten dat andere verwijt (they bring a knife to a gunfight) ook zien te voorkomen. Biden moet de komende maanden duidelijk laten zien wat zijn plan van aanpak is en dat je met gericht beleid (zie Nederland) de curve naar beneden kunt krijgen. Er is een alternatief: de Biden-campagne moet die handschoen oppakken.

Elizabeth Warren ondergraaft ondertussen haar eigen idee voor ‘Medicare for All’. Daarop viel ze Biden tijdens de voorverkiezingen stevig aan. Hoewel Warren de best uitgedachte plannen van het hele kandidatenveld heeft, blijkt nu wel dat ze heel graag de running mate van Biden wil worden. De vraag is alleen of ze met dit bijgestelde idee over gezondheidszorg haar eigen geloofwaardigheid niet te grabbel gooit. Hoe kijk jij daar tegenaan?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump wil ten koste van alles herkozen worden. Daar moet alles voor wijken. Voor de coronacrisis zag alles er goed uit. De economie bloeide, de werkloosheidscijfers waren historisch laag, Trump had net een impeachmentproces overleefd en hij hield allemaal grote campagnebijeenkomsten. Kortom, er was geen vuiltje aan de lucht. Maar nu een paar maanden later is alles anders. De economie is ingestort, meer dan 36 miljoenen mensen hebben hun baan verloren en het dodental als gevolg van het coronavirus loopt richting de 100.000.

Alles wat voor de crisis Trump een tweede termijn zou bezorgen, is weg. De president ziet alles uit zijn hand glippen. Daarom slaat hij steeds wilder om zich heen en geeft anderen de schuld van de crisis. Het is de schuld van de Democraten, China, Obama en de media. De president is ongeschikt voor dit ambt en weet niet hoe hij een crisis moet aanpakken. Hij luistert niet naar advies, is bezig hoe hij overkomt op televisie en met kijkcijfers, is onvoorspelbaar en onbetrouwbaar.

Als de situatie niet snel verandert – en het ziet ernaar uit dat dit niet gaat gebeuren – zou Trump steeds een nieuwe afleidingsmanoeuvre verzinnen om de aandacht af te leiden van zijn falende beleid. Het is het enige dat hij heeft. Hij kan niet pronken met de resultaten van zijn beleid, want die zijn er niet. De reden dat het virus zo om zich heen kon grijpen, ligt juist aan zijn beleid. Trump bagatelliseerde de pandemie. Dus Trump houdt dit niet meer lang vol. Maar hij zal nog wilder om zich heen gaan slaan en met de meest bizarre beweringen komen. Ik sluit niet uit dat er nog wat complottheorieën worden gepresenteerd. Gooi Trumps obsessies in een mix een je krijgt een gevaarlijke cocktail. Maar in verkiezingstijd is alles geoorloofd.

Op de website van POLITICO staat een artikel waarin wordt beweerd dat de Democraten (opnieuw) in de val van Donald Trump lopen. Het feit dat Barack Obama openlijk kritiek op Trump uit, zorgt dat de Democraten in de val van Trump lopen. Het geeft Trump munitie om zijn voorganger aan te vallen (zie Obamagate). Het is klassiek Trumpisme. Zoek een vijand bij het establishment. Obama zegt dat Trump slecht is, dan denkt Trumps achterban dat hij goed bezig is. Wat denk jij? Trappen de Democraten inderdaad in de val van Trump?

Ha Marco,

Donald Trump weet dondersgoed dat stemmen per post niet fraudegevoelig is. De president kent wel de consequenties van stemmen per post: voor de armere kiezers, die doorgaans Democratisch stemmen, wordt het een stuk eenvoudiger hun stem te laten horen. Dat is waar het bij Trump om gaat. Hij is als de dood dat hij verliest in november. Naast Barack Obama is dat zijn grote obsessie: de uitkomst in november. Peilingen zijn palingen, maar ook in het Witte Huis weten ze hoe de vlag ervoor hangt.

Dat Trump nu dreigt geen hulp te sturen naar Michigan vanwege een doorgebroken dam – tenzij de staat besluit stemmen per post onmogelijk maken – is een gotspe. Regelrechte chantage in feite van een president die met de dag gekkere dingen roept. Het heeft allemaal niets meer te maken met beleid. Hij wil de aandacht afleiden en voelt dat alles ‘m uit z’n vingers begint te glippen. De enige reden waarom hij in november een tweede termijn kan winnen, is omdat hij met Joe Biden tegenover een 77-jarige kandidaat staat met zo zijn eigen problemen.

Ondertussen heeft Trump de volgende afleidingsmanoeuvre gelanceerd: hij geeft de Democraten nu de schuld dat hij geen campagne kan voeren en rally’s kan houden. Dat is vreemd, want vanwege de coronacrisis mogen er geen mensenmassa’s op de been worden gebracht. De Democraten hebben hun conventie zelfs al naar augustus verplaatst. Ik zie steeds meer een wanhopige president die de hele wereld overal de schuld van geeft. Dat doet me denken aan het panische gedrag van Richard Nixon. Hoelang houdt Trump dit nog vol, denk jij?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump weet altijd weer een nieuw dieptepunt te bereiken om de aandacht af te leiden van zijn eigen fouten, onwaarheden en pertinente leugens. Het verbaast mij altijd weer hoe hij met grote onzin komt waar de media weer vol opduiken. Ik denk dat de media ook eens bij zichzelf te rade moeten gaan of ze al deze onzin en leugens nog langer moeten uitzenden. De media hebben hier ook een rol. Zo besloten CNN en MSNBC om op een gegeven moment niet meer de bizarre persconferenties over de coronacrisis uit te zenden. Maar goed, de rol van de media is een andere discussie.

Als Trump inderdaad het belang van de Amerikaanse bevolking voorop zou stellen, wat hij als president zou moeten doen, zou hij nooit het malariamedicijn moeten promoten, maar nu hij aangeeft dat hij het zelf slikt, is dat nog dommer. Trump stelt de volksgezondheid  van de Amerikaanse burgers helemaal niet voorop. De economie moet open, ook al zorgt dat voor nog meer doden. Trump vindt overigens dat hij het uitstekend doet. Hij noemt het aantal besmettingen een badge of honor.

De groep African-Americans en Hispanics hebben onder het beleid van Donald Trump heel veel te verliezen. De vraag die deze deel van het electoraat zich moet stellen is: “Are you better off than you were 4 years ago?” Het antwoord op die vraag zal negatief zijn, African-Americans en Hispanics zijn, in tegenstelling tot andere groepen in de Amerikaanse samenleving, keihard geraakt door de coronacrisis. Ze zijn vaak hun baan kwijtgeraakt en als ze al een baan hebben, dan lopen ze een groot risico besmet te raken.

Een zorgverzekering is voor veel van deze kiezers niet betaalbaar. Dus moet de campagne met een wel heel goede reden komen om deze groep kiezers over te halen opnieuw op Donald Trump te stemmen. De enige strategie die ik kan bedenken, is om aan te geven dat de werkloosheid onder deze groep kiezers historisch laag was toen de economie nog volop bloeide. En Trump kan zeggen dat die tijd weer terugkomt. Maar daar heeft deze groep nu niets aan. Dus denk ik dat het heel lastig wordt om deze kiezers ervan te overtuigen dat het al snel beter wordt.

Trump trapt nu ook de volgende versnelling in om te zorgen dat inwoners van staten niet per post kunnen stemmen. Er is een dam in Michigan doorgebroken en Trump dreigt nu geen hulp te sturen als de staat besluit dat de inwoners per post mogen stemmen. En in Texas heeft een rechter beslist dat alle inwoners per post mogen stemmen. Trump zegt steeds dat stemmen per post fraudegevoelig is, maar daar is nooit bewijs voor geweest. Staten als Oregon en Washington stemmen als jaren per post. Is dit de zoveelste poging van Trump om de aandacht af te leiden van de crisis of heeft hij een punt?

Hoi Marco,

Dat president Trump zegt het malariamedicijn hydroxychloroquine te gebruiken, is naar mijn idee opnieuw één van zijn slimme afleidingsmanoeuvres. De media doken er vol bovenop. Gezondheidsexperts raden het gebruik af. Daarmee kreeg Trump het weer voor elkaar dat het niet ging over belangrijker zaken: een toename van het aantal doden, de duizelingwekkende snelheid waarmee de werkloosheid stijgt en de staat van de economie. We moeten het hem nageven: Donald Trump is de meester van de afleiding.

Dat patroon zien we al ruim drie jaar. Ligt hij onder vuur, dan komt Trump met een tegenzet om een voor hem kwalijk verhaal naar de achtergrond te verdrijven. Toch kan ik me in het geval van het malariamedicijn niet voorstellen dat hij de bevolking geruststelt. Trump kan net als de rest van de wereld niet wachten op een veilig medicijn tegen het virus. Hij zou er beter aan doen om – zoals in Nederland – een intelligente lockdown te propageren, in samenwerking met alle gouverneurs. Maar de belangen van Trump zijn niet de belangen van een groot deel van de Amerikaanse kiezer: hij wil worden herkozen en daarvoor moet de economie open.

Ondertussen is de campagne van Trump achter de schermen druk bezig met een strategie om Afro-Amerikaanse en Hispanic-kiezers aan zich te binden. De uitspraken die Trump tijdens de campagne in 2016 en zijn presidentschap deed over deze groepen zijn bepaald niet vleiend. Vier jaar geleden kon hij tegen de groep van Afro-Amerikaanse kiezers nog zeggen: ‘Wat heb je te verliezen’? Zou deze strategie opnieuw werken? En wat zou de Trump-campagne kunnen beslissen om deze kiezersgroepen in november aan zich te binden?

– – – –

Hoi Stan,

De strategie van het Witte Huis was om president Donald Trump tijdens de coronacrisis neer te zetten als een wartime president die Amerika door de crisis zou leiden. Hij zou geruststellende woorden zeggen en empathie tonen. Maar daar is niets van terecht gekomen. Het virus laat zich niet controleren en toen Trump allemaal onzin en ging verkondigen tijdens de steeds merkwaardige persconferenties richtte dit nog meer schade aan. De focus kwam al snel te liggen op het heropenen van de economie, terwijl dat eigenlijk nog veel te vroeg was en onverantwoord.

Resultaten uit het verleden bieden geen garantie voor de toekomst. De economie is ingestort, het dodental als gevolg van het coronavirus gaat richting de 100.000 en meer dan 36 miljoen Amerikanen zijn hun baan kwijt. Het zijn niet de cijfers waar je in een verkiezingsjaar mee geconfronteerd wil worden. De bloeiende economie was het ticket waar Trump zijn tweede termijn mee zou winnen. Nu is de president de controle kwijt, slaat hij steeds wilder om zich heen en probeert hij de aandacht af te leiden met zaken als Obamagate en andere ongefundeerde beweringen.

Het enthousiasme voor Joe Biden, of beter gezegd het gebrek daar aan, is echt het geluk voor Trump. Het feit dat Biden zegt dat men maar niet op hem moet stemmen als de kiezer de beschuldiging van Tara Reade geloven, is een riskante uitspraak. Het kan zijn dat vrouwen die zelf een degelijke situatie hebben meegemaakt en nooit werden gehoord en Reade wel geloven nu niet op Biden gaan stemmen. Maar er zit denk ik meer achter. Biden laat zo zien dat wat Reade zegt ongeloofwaardig is en zo nog maar eens krachtig te laten zien dat er niets is gebeurd. Hij laat zien dat hij het narratief beheerst en de bal bij Reade legt. Hij daagt haar eigenlijk uit om met (meer) bewijs te komen. Dus ik denk dat dit een strategie is die kan werken.

President Trump maakte bekend dat hij sinds het coronavirus is vastgesteld bij medewerkers in de West Wing hij het malaria medicijn hydroxychloroquine gebruikt. Volgens zijn dokter kan het geen kwaad. Maar dat is niet zo. Het kan leiden tot hartritmestoornissen en zelfs tot de dood. Aangezien Trump 73 jaar oud is lijkt me niet heel verstandig om met een medicijn te experimenteren waarvan niet is bewezen dat het tegen het coronavirus helpt. Gezondheidsexperts  zeggen dan ook dat het zeer onverantwoord is en waarschuwen burgers om het medicijn niet te gaan gebruiken. Wat denk jij dat hier achter zit? Trump had het ook niet kunnen noemen. Wil hij dit bewust promoten zo lang er nog een vaccin is en zo de bevolking geruststellen?

Ha Marco,

De zorgen van de Republikeinen in de beslissende swing states zijn meer dan begrijpelijk. Niet voor niets wordt er altijd gezegd dat de echte test voor een president in crisistijd is. Donald Trump krijgt er een paar tegelijk op zijn bord. Niet alleen een pandemie, maar ook een torenhoge werkloosheid, een instortende economie en meer dan 90.000 doden. Van consistent beleid vanuit Washington kun je niet spreken. Alles zal afhangen of er snel een medicijn is. Het lijkt mij geen twijfel dat een deel van de kiezers het beleid rond de coronacrisis meeneemt in de afwegingen op 3 november.

In het verleden is vaak gebleken dat de herverkiezing van een president neerkomt op een referendum over zijn functioneren. Kijk naar Ronald Reagan in 1984. Twee jaar eerder kregen de Republikeinen een pak slaag bij de midterms, maar de economie leefde op en Reagan won met een landslide een tweede termijn. Bush senior stond in 1991, een jaar voordat hij opging voor zijn herverkiezing, torenhoog in de peilingen na de succesvolle, korte Golfoorlog. Een jaar later verloor hij van Bill Clinton, omdat de Amerikaanse economie een lichte recessie doormaakte. Clinton zag in 1994 een groot deel van het Democratische Congres naar huis worden gestuurd, maar een goede economie en zwakke tegenstander (Bob Dole) gaven hem in 1996 een tweede termijn.

Trump zal voor die tweede termijn alle zeilen moeten bijzetten: coronacrisis, werkloosheid, zwakke economie. Op het oog geen ingrediënten voor een makkelijke herverkiezing. Zijn geluk kan zijn dat hij het tegen Joe Biden opneemt, misschien wel de Bob Dole van 2020. Biden zei een paar dagen geleden dat kiezers vooral niet op hem moeten stemmen als ze de beschuldigingen van Tara Reade geloven. Vind jij dat een slimme strategie?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump komt nu als president met alles weg. Hij kan zonder slag of stoot doen wat hij wil. De Republikeinen in de Senaat die, samen met het Huis van Afgevaardigden, de president zouden moeten controleren, verzaken hun zaak. En zo holt Trump de democratie verder uit door criticasters te ontslaan en te vervangen door vazallen en ja-knikkers. Maar wat als Trump president af is en gewoon weer een burger is, net als alle ander Amerikanen? Dan zou het zo maar kunnen dat de FBI nog eens in zaken gaat duiken en een nieuwe minister van Justitie eens gaat graven in alle dubieuze deals van de familie Trump.

De campagne van Joe Biden is zich er wel degelijk van bewust dat de staten Wisconsin, Michigan en Pennsylvania moeten worden gewonnen. Misschien  hebben de adviseurs het boek over de campagne van Clinton gelezen. Dan weten ze in ieder geval hoe het niet moet.

Als de campagne van Biden denkt dat ze met Val Demings een goede kans hebben om de belangrijke staat Florida te winnen, dan begrijp ik de afweging. Maar we hebben het eerder over Val Demings gehad. Ze is nog niet zo lang lid van het Huis van Afgevaardigden en heeft geen landelijke bekendheid. Ik denk dat alle opties nu nog open liggen, dus ik begrijp dat Demings ook op de lijst staat, Maar hoewel ze bestuurlijke ervaring heeft, getalenteerd is en ook een African-American is, zou het mij verbazen als ze uiteindelijk de running mate van Biden wordt.

Ondertussen maken de Republikeinen in de swing states zich steeds meer zorgen. De Trump-campagne wil de verkiezingsrace laten gaan tussen een keuze Trump of Biden, maar Republikeinen in de swing states denken dat het referendum zal worden over zijn beleid en dat zal het gaan over coronacrisis. Denk jij dat de zorgen van de Republikeinen terecht zijn, zeker nu het dodental richting de 100.000 gaat en er niet echt verbeteringen zijn?

Hoi Marco,

Je zou er bijna om lachen als het niet zo triest was. Bij Donald Trump is nog niets als een boemerang bij hem teruggekomen. Het ontslag van waakhond Steve Linick is er één in een lange rij. Wie niet voldoet aan de belangrijkste eis van Trump – ultieme loyaliteit – kan zijn of haar spullen pakken. Vraag het maar aan Rex Tillerson, de voormalige minister van Buitenlandse Zaken onder Trump. Of wat te denken van voormalig FBI-directeur James Comey. Iedereen die wil weten hoe het er achter de schermen aan toegaat bij de regering-Trump raad ik aan dat boek te lezen.

Het is te hopen dat de campagne van Joe Biden heeft geleerd van de fouten van vier jaar geleden. Hillaryland – zoals het vaste groepje adviseurs van Hillary Clinton werd genoemd – maakte bepaald geen gedegen indruk. Over boeken gesproken: Shattered, Inside Hillary Clinton’s Doomed Campaign (over de campagne van Clinton) is voor geïnteresseerden een aanrader. De topadviseurs van Biden zullen snappen dat ze in november moeten toeslaan in Wisconsin, Michigan, Pennsylvania en Florida. Anders wint Trump een tweede termijn.

Over Florida gesproken: eigenlijk wilde ik je even niet lastigvallen met de keuze van de running mate voor Biden. Toch lijkt het erop dat Val Demings uit Florida, lid van het Huis van Afgevaardigden namens de Sunshine State, klimt op de lijst met potentiële ‘veepees’. De Democraten kunnen een eventueel verlies van haar zetel lijden, maar hengelen met haar op het ticket mogelijk de belangrijke swing state Florida binnen. Snap jij de afwegingen die de campagne daarin maakt? En is het logisch dat Demings serieus wordt overwogen?

– – – –

Hoi Stan,

De Rustbelt staten (Wisconsin, Michigan en Pennsylvania) moeten de Democraten winnen van Donald Trump. Joe Biden moet deze staten plus een aantal swing states heroveren,  zoals Florida. Als Biden Wisconsin, Michigan en Pennsylvania wint en ook Florida zit hij hij ruim over de benodigde 270 kiesmannen heen die hij nodig heeft. Dat betekent wel dat de Democraten staten, zoals Nevada en Colorado en heel New England moeten winnen. Ik denk dat de campagne heel goed kijkt en leert van wat er vier jaar geleden allemaal misging bij Hillary Clinton. Geen campagne voeren in de Rustbelt was een enorme blunder.

Als de campagne van Biden kansen ziet in Arizona, Texas en Georgia dan zou ik daar andere kopstukken naartoe sturen. De basis om zich ook op Arizona, Texas en Georgia te richten is louter op peilingen gebaseerd. En die kunnen zo weer veranderen. Dus als ik de campagne van Biden was, zou ik daar eerst nog maar eens rustig over na gaan denken. Als Biden verliest in deze staten en daarmee de verkiezingen, omdat hij zijn gezicht te weinig in Florida en Michigan heeft laten zien, dan zullen ze daar spijt van hebben. Je kunt je geld maar één keer uitgeven en dan zou ik er voor kiezen om je te richten op de staten waar je echte een goede kans hebt om die te winnen.

Er komt steeds meer naar buiten over de geschiedenis Tara Reade. En dat ze nu als een manipulatief en bedrieglijk persoon wordt afgeschilderd, helpt haar niet. Ik snap nog steeds niet wat haar bezielt. Haar leven wordt overhoop gehaald en nu komt dit ook aan het licht. De campagne van Biden zal dit prima vinden. Hoe meer zij in diskrediet wordt gebracht, des te beter voor Biden. Het doel van Biden zal zijn om Reade als onbetrouwbaar af te schilderen. Maar nu dit naar buiten komt, helpt dit Biden wel.

Trump heeft de inspecteur-generaal Steve Linick van het ministerie van Buitenlandse Zaken ontslagen. Deze onafhankelijke functionaris was bij Trump uit de gratie gevallen. Hij was niet loyaal aan Trump, maar aan het land. En zo heeft Trump weer een criticus ontslagen en wordt die vervangen door een vazal. Nu blijkt dat Trump de inspecteur-generaal op het verzoek van minister van Buitenlandse Zaken, Mike Pompeo heeft ontslagen. Linick zou een onderzoek naar Pompeo zijn gestart. Ook Republikeinse senatoren, onder wie Mitt Romney, maken zich zorgen en de Democraten willen een onderzoek. Trump ontdoet zich weer van een ambtenaar die toezicht houdt. Denk jij dat dit ontslag nu als een boemerang terugkomt en moet Pompeo zich zorgen maken?

Ha Marco,

Arizona, Georgia en Texas zijn inderdaad niet de staten waar de Democraten hun prioriteit moeten leggen. De kortste weg terug naar het Witte Huis loopt via Wisconsin, Michigan, Pennsylvania en Florida. De Democraten moeten waken voor arrogantie. Vier jaar geleden dacht Hillary Clinton Donald Trump met een landslide te verslaan. Ze vergat campagne te voeren in Wisconsin en Michigan en onderschatte haar steun in Pennsylvania. Naast haar oliedomme basket of deplorables-uitspraak behoort het negeren van die staten tot de grootste campagneblunders ooit.

Ik snap de verleiding van de Biden-campagne wel. De marges in Arizona, Georgia en Texas zijn miniem. Als er weer campagne mag worden gevoerd, zou Biden bijvoorbeeld twee of drie dagen door Texas kunnen reizen om kiezers voor zich te winnen. De rest moet hij overlaten aan andere kanonnen in de partij, zoals Barack Obama en desnoods zijn running mate. Biden moet zo veel mogelijk zijn gezicht laten zien in Wisconsin, Michigan, Pennsylvania en Florida. In Wisconsin en Michigan wil de kiezer serieus worden genomen. Dat lijkt mij de belangrijkste conclusie van vier jaar geleden.

Ondertussen lekken er ook zaken naar buiten over Tara Reade, de vrouw die beweert dat Joe Biden haar begin jaren negentig seksueel zou hebben lastiggevallen. Reade wordt manipulatief en bedrieglijk genoemd. Alles wordt uit de kast getrokken om haar aantijgingen in een ander daglicht te plaatsen. Denk jij dat dit Biden gaat helpen? Of juist niet?

– – – –

Hoi Stan,

Moscow Mitch moet zich echt zorgen maken als in het Republikeinse Kansas de kans groot is dat daar een Democraat de zetel voor de Senaat wint. Verder zijn de Senaatszetels in Iowa, Colorado, Montana en Maine ook niet zeker. Trump heeft al aangegeven dat hij Pompeo wel steunt als die de gok neemt, maar mensen om Pompeo heen zeggen dat hij gewoon minister wil blijven. Wordt dus inderdaad vervolgd.

Gratie verlenen aan je voorganger vond dus alleen in 1974 plaats een twee jaar later zag het er voor Ford niet goed uit. Of dat echt lag aan het feit dat Ford Nixon gratie verleende, weet ik niet. Het ambt was door Nixon besmeurd. De Amerikanen gaven een pindaboer uit Georgia een kans. Maar Carter was geen sterke president. Na vier jaar was het alweer over.

Mitch McConnell doet alles met een reden. Hij is een sluwe vos en weet precies wat hij zegt. Vergeet niet dat hij de man was die zei dat hij van Obama een one term president zou maken. Daarnaast is het een verkiezingsjaar en is alles geoorloofd, dus wil hij bewust de regering-Obama in een kwaad daglicht stellen. Het draaiboek voor een pandemie werd door Trump terzijde geschoven. De commissie die Obama oprichtte om pandemieën te bestuderen, werd door Trump ontbonden. En het rapport dat de regering-Trump zelf heeft opgesteld waarin staat dat het nog te vroeg is om grote delen van de economie open te gooien, wordt genegeerd. McConnell weet heel goed wat Obama allemaal in werking heeft gesteld, maar hij wil de schade voor Trump beperken. Maar hij heeft al heel snel bakzeil gehaald, omdat hij waarschijnlijk ook weet dat – als hij het had volgehouden – het als een boemerang terug was gekomen.

De campagne van Joe Biden gaat proberen om de staten Arizona, Texas en Georgia in november van Trump te winnen. Ik zou liever zien dat de campagne zijn capaciteiten en organizers inzet om de staten Wisconsin, Michigan en Pennsylvania te heroveren. En ik denk dat de Democraten meer kans hebben in Florida en North Carolina dan in Georgia en Texas. Ben jij het daarmee eens?

Hoi Marco,

De mededeling dat de Republikeinen zich zorgen maken om de Senaatszetel in Kansas is veelzeggend. Ik ben dan ook heel benieuwd of minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo het verzoek van meerderheidsleider Mitch McConnell honoreert om zich verkiesbaar te stellen voor die zetel. Hij schijnt nog een dag of achttien te hebben om te beslissen. Ik vraag me ook af of Trump zich daar nog in gaat mengen. De president raakt immers een belangrijke minister kwijt. De meerderheid in de Senaat is ook van belang om effectief te kunnen regeren en een minister is vervangbaar. Wordt vervolgd.

Dat Joe Biden nu al zegt dat hij Donald Trump bij een eventuele vervolging geen gratie verleent, lijkt mij in deze fase logisch. Het zou gek zijn als hij het wel doet. Het pardonneren van Richard Nixon kostte Gerald Ford in 1976 zijn winst op Jimmy Carter. Toch sluit ik niet uit dat hij die stap toch zet, mocht hij eenmaal president zijn. Reken er maar op dat er ellenlange rechtszaken en veel media-aandacht is voor een eventuele vervolging van Trump. Dat werkt niet verenigend. Het is een vreselijk lastige situatie. Laat Biden eerst maar eens winnen in november. Dat wordt al lastig zat.

Ondertussen bood Mitch McConnell zijn verontschuldigingen aan voor uitspraken die hij deed over de regering-Obama. Volgens Moscow Mitch lag er geen draaiboek om een eventuele pandemie te bestrijden. Die ligt er dus wel, 69 pagina’s liefst. McConnell zei dat hij het bij het verkeerde eind had. Geloof jij dat McConnell deze fout onbewust maakte of denk je dat hij in een verkiezingsjaar de vorige regering nog even onderuit wilde halen?

– – – –

Hoi Stan,

Joe Biden heeft meerdere malen aangegeven dat zijn kabinet een afspiegeling moet zijn van de Amerikaanse maatschappij. Dan kan het niet anders dat een latino een belangrijke positie krijgt. Als Biden dat echt wil, zou hij bijvoorbeeld ook een minister moeten benoemen die uit de LGBTQ-gemeenschap komt en een Asian American. Andrew Yang zou een goede kandidaat zijn voor een nieuw ministerie, het ministerie van Innovatie, want het staat vast dat de wereld snel verandert. En dit wordt nog eens versneld door de coronacrisis. Biden moet veel kiezersgroepen aan zich binden en dan is het nu al belangrijk om mensen aan te stellen die de verschillende kiezersgroepen kan aanspreken. Zekerheden, zoals Clinton dacht die er waren, zijn er niet.

De winst van de Republikeinen in Californië en het feit dat ze iets meer geld inzamelen zegt niet zo veel. De Republikeinen zullen waarschijnlijk hoop putten uit het feit dat ze dit district in Californië hebben veroverd, maar het zegt voor november niet zo veel. Ook is het district niet representatief voor heel Californië. Het feit dat ze iets meer geld ophalen, is belangrijker omdat ze dat dan weer, vooral online, kunnen uitgeven. De presidentsverkiezingen hebben een eigen dynamiek dan zo’n speciale verkiezing. Amerika stemt per staat en ik ga er vanuit dat de Democraten in november vrij eenvoudig de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden houden. De Senaat is veel spannender. Daar maakt Mitch McConnell zich inmiddels zorgen dat hij nu aan Mike Pompeo een beroep doet om zich in Kansas in de strijd te gooien voor een zetel in de Senaat.

Joe Biden zei tijdens een virtuele town hall op de vraag van een kiezer dat hij president Trump geen gratie zal verlenen als de minister van Justitie bewijs vindt dat Trump de regels heeft overtreden. De laatste president die gratie verleende, was Gerald Ford. Die gaf Richard Nixon in 1974 een pardon naar aanleiding van het Watergate-schandaal. Ford deed dit, omdat hij zo de natie weer wilde verenigen. Vind jij het verstandig van Biden om hier nu een uitspraak over te doen of is het onverstandig dat hij hier duidelijkheid over verschaft?

Ha Marco,

De campagne van Joe Biden moet snel een handreiking doen naar de latinokiezers. Als die in november niet komen opdagen (of op Trump stemmen), maakt dat de kans een stuk kleiner dat Biden wint. Behalve Julian Castro heeft nog geen serieuze latinopoliticus zich achter de voormalige vicepresident geschaard. Daarnaast moet in die kiezersgroep serieus campagne worden gevoerd. Biden kan de latino’s niet links laten liggen, zoals Hillary Clinton dat vier jaar geleden deed door Wisconsin, Michigan en Pennsylvania als zekerheidjes te beschouwen.

Het punt bij de Democraten is dat ze veel pijlen op diverse kiezersgroepen moeten richten. Biden kan kiezen voor een latina als running mate, maar de Afro-Amerikaanse kiezers rekenen op een zwarte ‘veepee’. Op dat koord is het lastig balanceren. Biden kan wel toezeggen dat hij latino’s opneemt in zijn kabinet. Neemt hij daar nu een beslissing in, dan kunnen die kandidaten binnen hun gemeenschap actief campagne voeren voor Biden. Hij heeft nog dik vijf maanden de tijd om deze kiezersgroep voor zich te winnen.

Ondanks al het slechte nieuws rond corona – de werkloosheid in de VS steeg naar meer dan 36 miljoen mensen – was er deze week toch nog wat positief nieuws voor Republikeinen. Ze zamelden net even iets meer geld in dan de Democraten (al is het verschil miniem) en in Californië won de GOP bij een speciale verkiezing een zetel terug op de Democraten in het Huis van Afgevaardigden. Welke conclusies moeten we daar volgens jou aan verbinden op weg naar de presidentsverkiezingen in november?

– – – –

Hoi Stan,

President Donald Trump is al vanaf het begin van zijn presidentschap bezig om de rechtstaat te ondermijnen. Het uithollen van de democratie en de randen van de wet opzoeken lijken wel een topprioriteit van het Witte Huis. De president vertoont autoritaire trekken en zal er alles aan doen te zorgen dat hij een tweede termijn krijgt. Als hij daar de regels voor moet ombuigen, dan doet hij dat. De Republikeinen heeft hij in slaap gesust en hij gaat rustig verder met het ten gronde richten van de partij. Maar gelukkig kunnen de democratische instituties in Amerika tegen een stootje en kan Trump niet zo maar alles aan zijn laars lappen.

Vroeg of laat zal de maat vol zijn. De geloofwaardigheid en het verdraaien van de waarheid is iets waar niemand meer van opkijkt. Maar ook als mensen als Anthony Fauci beweren dat bij versoepeling van de coronamaatregelen het dodental oploopt, zal Trump niet van koers wijzigen. De nieuwste werkloosheidscijfers laten zien dat 36 miljoen mensen hun baan kwijt zijn. En die cijfers zal Trump gebruiken om te zeggen dat de economie zo snel mogelijk open moet.

Wat de meerderheid van Amerikanen vindt, zal Trump onzin vinden. Hij is ervan overtuigd dat hij goed bezig is, ook al blijkt dat niet uit de cijfers. Zo lang hij zichzelf blijft wijsmaken dat alles goed gaat, is het trekken aan een dood paard. Zijn herverkiezing is zijn hoogste prioriteit, ook als dat nog heel veel besmettingen en doden betekent. De meerderheid van de Amerikanen vertrouwt en luistert dus naar Fauci en het zorgt er voor dat de geloofwaardigheid van Trump nog minder wordt. Maar het enige dat telt, is zijn herverkiezing en daar moet alles voor wijken,

Uit een artikel op de website van POLITICO blijkt dat Joe Biden moeite heeft om de steun van latino’s te krijgen. Hij heeft deze groep kiezers ook nodig, wil hij in november een kans maken om Trump te verslaan. Wat vind jij dat hij moet doen om deze groep aan zich te binden? Misschien campagneactiviteiten ontplooien in staten waar veel latino’s wonen?

Hoi Marco,

Natuurlijk komt het negeren van het advies van immunoloog Anthony Fauci als een boemerang terug. Een meerderheid van de Amerikanen vertrouwt hem, sowieso al meer dan Donald Trump. Naarmate de tijd vordert, zal ook Fauci er niet aan ontkomen dat Republikeinen zijn geloofwaardigheid willen ondergraven. Bij de staatsomroep Fox News wordt hij al weggezet als een verkapte Democraat, terwijl Fauci al sinds het presidentschap van Ronald Reagan de regering adviseert en – wanneer nodig – corrigeert.

In vergelijking met Trump zijn Reagan en George W. Bush overigens gematigde Republikeinen, al kregen ze veel kritiek op hun beleid. Dat hoort bij het werk, maar ik kan me sinds Richard Nixon geen president herinneren die de rechtstaat en persvrijheid zo ondermijnt als Trump. Zijn minister van Justitie, die de regering als hoogste openbaar aanklager ook moet controleren, laat de zaak tegen Michael Flynn vallen. Het maakt allemaal niet meer uit, al is er nu wel een rechter die die op de rem trapt en niet zonder slag of stoot akkoord gaat met de handelswijze in de zaak-Flynn. Gelukkig is er binnen het rechtssysteem nog iemand wakker.

Ondertussen blijken de meeste Amerikanen een stuk realistischer over het heropenen van het land dan hun president. Twee op de drie volwassenen denkt dat het op z’n vroegst in juli verstandig is (en mogelijk later) om bijeenkomsten te houden met meer dan tien mensen. Zou president Trump daar niet veel beter op moeten inspelen? Of denk jij dat de enige prioriteit van de president zijn herverkiezing is in november?

– – – –

Hoi Stan,

Donald Trump zal alles aangrijpen om de aandacht af te leiden van de chaotische en falende aanpak van de coronacrisis. Eerst ontkende Trump dat er sprake was van een pandemie. Het zou als een wonder verdwijnen. Vervolgens promootte hij ten onrechte een medicijn dat bij malaria werkt, maar bij coronapatiënten tot de dood kan leiden. Toen kwam hij met de onzin over UV-licht en het injecteren van een desinfecterend bleekmiddel. Toen daar zo veel kritiek op kwam, werd de focus gericht op het heropenen van de economie. Maar ook dit verloopt chaotisch. Er zijn staten die tegen de richtlijnen die Trump zelf heeft opgesteld ingaan en daar zie je dat het aantal besmettingen meteen toeneemt.

Dus Obamagate, de focus leggen op China als schuldige van de pandemie en de media: het past allemaal in het patroon. Feiten doen er niet meer toe. En iedere serieuze journalist zal elke uitspraak en bewering van Trump moeten controleren op bewijs. Dan blijkt al snel dat Trump vaak onwaarheden, misleidt of gewoon een pertinente leugens verkondigd. Trump heeft al zijn geloofwaardigheid verloren. En dat geldt ook voor mensen als Kellyanne Conway en andere vazallen. Trump zit nu al meer dan drie jaar in het Witte Huis, maar het verkondigen van leugens en het misleiden van de Amerikaanse bevolking lijkt hem niet te deren.

Zijn populariteitscijfers zijn niet hoog, maar blijven stabiel. Trumps tactiek is altijd geweest: als iemand je slaat dan sla je tien keer zo hard terug. En tot nu lijkt dat te werken. Als iemand hem aanvalt op basis van feiten dan slaat Trump wild op zich heen. Tot nu toe is dat niet als een boemerang teruggekomen, dus zal hij denken dat deze tactiek werkt. De Democraten moeten er voor zorgen dat ze hier een goed antwoord op hebben. Trump in de hoek drijven, zodat hij fouten gaat maken, De uitspraak van Obama is een manier om Trump uit zijn tent te lokken en uit zijn evenwicht te brengen. Hij heeft graag controle over de dingen, maar het virus laat zich niet controleren en dat zorgt voor nervositeit bij de president. En een kat in het nauw kan rare sprongen maken.

Immunoloog Anthony Fauci getuigde voor de Senaat, maar zijn boodschap om voorzichtig te zijn met het heropenen van de economie , omdat dit kan zorgen voor een tweede golf van besmettingen en doden, kwam niet echt bij de Republikeinse senatoren aan. Ze vinden dat Fauci te voorzichtig is. De Republikeinen volgen de lijn van Trump. Kan dit niet als een boemerang terugkomen?

Ha Marco,

In dit verkiezingsjaar kijk ik nergens meer van op. Dus als Donald Trump via zijn minister van Justitie (in Amerika ook de hoogste openbaar aanklager) een zaak tegen Barack Obama kan starten, laat hij dat niet na. Al is het alleen maar om de aandacht af te leiden van zijn trage aanpak van de coronacrisis en de torenhoge werkloosheid. Ondertussen zit één op de vijf Amerikanen werkloos thuis. De eens zo sterke economie – een voortzetting van de trend van jaren voor zijn komst in het Witte Huis – is nu de achilleshiel van Trump.

Voorlopig is Obamagate een speeltje van de rechtse pers in Amerika en zijn aanhangers. Zijn vaak anonieme fans in Nederland op Twitter doen er ook vrolijk aan mee. Het gaat allang niet meer om de feiten. Dat was kort na zijn inauguratie al duidelijk toen persvoorlichter Sean Spicer met droge ogen verkondigde dat er bij de inhuldiging van Trump meer mensen aanwezig waren dan bij die van Obama. Kort daarop zei persvoorlichtster Kellyanne Conway dat er slechts ‘alternatieve feiten’ zijn gepresenteerd. Maar goed: laat ze het maar onderzoeken. Als er wat naar boven komt, moet dat goed worden beoordeeld. Dat zelfs de politiek commentator op huiszender Fox News er niets in ziet, is veelzeggend.

President Trump kreeg tijdens de persconferentie van maandag de vraag van welke misdaad hij Obama nou eigenlijk beschuldigt. Trump kwam met een onduidelijk antwoord, ging er niet op echt in. Wat mij betreft veelzeggend. Dit wordt tot 3 november de toon. De aanval als beste verdediging. Denk jij dat Trump hier garen bij gaat spinnen of komt het als een boemerang bij hem terug?

– – – –

Hoi Stan,

De keuze voor een running mate kan inderdaad van cruciaal belang zijn. Je geeft de keuze van running mates van presidenten uit de geschiedenis goed weer. Vaak pakt het goed uit (Clinton en Obama), maar vaak ook niet (Bush senior en McCain). En dan blijven Kamala Harris en Elizabeth Warren op dit moment over. Een dark horse kan Val Demings zijn of de burgemeester van Atlanta, Keisha Lance Bottoms, Maar ik wens de selectiecommissie van Joe Biden veel succes. Het is lastig met zo veel getalenteerde vrouwen, waarvan er ook een aantal openlijk solliciteren naar de baan.

Obamagate gaat een rol spelen in de campagne. Na dat de minister van Justitie, William Bar, die steeds meer opereert als Trumps persoonlijke advocaat, besloot de zaak tegen voormalig nationaal veiligheidsadviseur Michael Flynn te seponeren, is de geest uit de fles. Trump ziet nu overal complotten tegen hem. Hij zei op een persconferentie dat er de komende tijd allemaal dingen onthuld zullen worden, zonder daar iets over te zeggen. Het feit dat president Obama of zijn medewerkers strafbare feiten hebben gepleegd, doet Trump om de boel af te leiden van zijn eigen  falende beleid inzake de coronacrisis. Er is totaal geen bewijs voor. Ik snap daarom wel dat de Republikeinse senatoren hier afstand van nemen. Zij weten ook dat de beschuldigingen op niets zijn gebaseerd. Maar ze zullen Trump verder trouw blijven.

Eelco Bosch van Rosenthal was gisteren bij de talkshow Op1 te gast en sprak ook over Obamagate en zei daar iets opmerkelijks. Het zou hem niet verbazen als Trump president Obama zou aanklagen. Ik vind dat nogal ver gaan en denk niet dat zover komt. Wat denk jij?

Hoi Marco,

Uitgaande van het verhaal van Rahm Emanuel in The Washington Post wie de running mate van Joe Biden moet worden, draait het niet alleen om kwalificaties. Emanuel schrijft dat Biden kiest voor iemand die hij het meest vertrouwt, het diepst bewondert en met wie hij het beste kan opschieten. Het is lastig om dat van een afstand in te schatten. Gaat het louter op basis van kwalificaties, dan geef ik op dit moment ook Kamala Harris en Elizabeth Warren de meeste kans.

Een goede klik tussen de president en vicepresident is belangrijk. Obama en Biden waren elkaars opponenten in de voorverkiezingen van 2008. Obama koos voor Biden vanwege zijn ervaring op buitenlands terrein en zijn goede connecties op Capitol Hill. George W. Bush koos voor Dick Cheney die er niet voor schroomde een parallelle regering op te zetten. Op het laatste luisterde Bush niet meer naar Cheney. Bill Clinton ging voor Al Gore, ook al kwam die ook uit het zuiden. De twee hadden een klik. Gore nam, heel onverstandig, in de campagne van 2000 afstand van Clinton.

John F. Kennedy koos – tegen het advies van zijn adviseurs en broer Bobby – voor Lyndon Johnson, omdat hij Texas wilde winnen. Ronald Reagan bouwde ondanks een stroef begin een goede band op met George H.W. Bush. Die koos in 1988 op zijn beurt voor lichtgewicht Dan Quayle, omdat hij geen sterke persoonlijkheid naast zich wilde. De keuze van John McCain voor warhoofd Sarah Palin heb ik nooit begrepen. McCain wilde Joe Lieberman, maar liet zich ompraten door zijn staf. Gezien de leeftijd van Biden wordt de keuze voor ‘veepee’ in mijn ogen cruciaal. Zij moet het meteen kunnen overnemen, mocht Biden iets overkomen.

Blijven daarom Kamala Harris en Elizabeth Warren niet over? Juist ook omdat ze landelijke bekendheid hebben? Of zie jij nog een dark horse? Laatste nieuws: veel Republikeinen in de Senaat nemen afstand van de uitspraken van Trump over Obama. De president beschuldigt zijn voorganger dat hij de grootste politieke misdaad in de geschiedenis van Amerika heeft gepleegd. Zien we nu serieuze barsten in het Republikeinse bastion?

– – – –

Hoi Stan,

De woorden van Barack Obama geven aan hoe hij denkt over het beleid van Donald Trump. Het is duidelijk dat Obama zich nu de verkiezingsstrijd mengt en zijn steentje bij zal dragen om te zorgen dat Joe Biden in het Witte Huis komt. Trump was overigens boos en gebruikte in Twitterstorm OBAMAGATE en is van mening dat de oud-president zijn presidentschap ondermijnt. Dat de videocall bewust is gelekt, weet ik niet, maar het zou mij niet verbazen. Er is zo weer nieuws en dat leidt weer af van Trumps chaotische aanpak van de coronavirus.

Ik ben het overigens wel met de analyse van  Obama eens. We zien dat het Witte Huis totaal geen plan heeft. En Trump roept staten op om de economie weer op te starten, maar dat zijn vaak staten die niet voldoen aan de richtlijnen die Trump zelf heeft opgesteld. Chaotisch. laks, onvoorbereid of je het ook wil noemen: men heeft geen idee hoe dit alles te organiseren.

Of Obama zich verantwoordelijk voelt voor de nederlaag van Hillary Clinton in 2016 weet ik niet. Ik denk dat hij zich daar niet schuldig over hoeft te voelen. Hij deed wat hij moest doen. Hij heeft campagne voor haar gevoerd en vaak gezegd dat ze de meest gekwalificeerde kandidaat was, zelf beter gekwalificeerd dan hij was. Clinton heeft haar verlies voor een groot deel aan zichzelf te wijten. Haar arrogantie, een falend campagnemanagement, haar opmerking over ‘deplorables’ en geen campagne voeren in staten waar dat wel nodig was. De winst van Trump kwam door de afkeer van Clinton en was een reactie op het presidentschap van Obama. Maar Obama ziet dat zijn erfenis steentje bij steentje wordt afgebroken en weet heel goed dat er bij nog eens vier jaar niets van zijn beleid overblijft. Dat beleid heeft Obama samen met Biden vormgegeven en dus wil hij koste wat het kost zorgen dat Biden Trump verslaat.

Het artikel van de voormalig stafchef van Obama Rahm Emanuel is interessant. Hij noemt denk ik bewust geen namen om de selectiecommissie van Biden niet voor de voeten te lopen. Ik denk Joe Biden Kamala Harris en Elizabeth Warren (die bovenaan het lijstje staan) allebei vertrouwt en met wie hij heel goed zou kunnen opschieten. Of hij beide vrouwen heel erg bewondert, is een lastige vraag. Bewonder je iemand om zijn capaciteiten of bijvoorbeeld hoe iemand in het leven staat? Bewonderde Obama Biden diep? Obama en Biden ontwikkelden wel een bromance in acht haar tijd, maar moesten toch aan elkaar wennen. Het is een lastig keuze, maar ik zou mijn kaarten op Kamala Harris zetten. Ik denk dat hij haar kan vertrouwen en goed met haar zou kunnen opschieten. Wie vind jij het meest geschikt als je deze kwalificaties in ogenschouw neemt?

Ha Marco,

Dat Barack Obama zich zo hard uitspreekt over het beleid van zijn opvolger Donald Trump rond de coronacrisis is op z’n zachtst gezegd ongebruikelijk. Misschien zelfs wel ongepast, los van of hij gelijk heeft of niet. Obama sprak deze woorden tijdens een videocall met 3000 (!) mensen die aan hem zijn of zijn regering waren gelieerd. Hij wist dus dat er kon worden gelekt. Het verrast mij niet als dat doelbewust is gebeurd om in dit verkiezingsjaar Trump te beschadigen. De tactiek is riskant en kan hem op veel kritiek komen te staan.

Zijn uitspraken geven nog maar eens aan hoe hard de verkiezingsstrijd wordt. Obama zei in dezelfde videoconferentie dat hij net zo veel campagne gaat voeren voor Joe Biden als nodig is. Ik denk dat de voormalige president zich medeverantwoordelijk voelt voor de nederlaag van Hillary Clinton, vier jaar geleden. Obama weet dat er weinig van zijn erfenis overblijft als Trump nog vier jaar in het Witte Huis zit. Hij is veruit de populairste Democraat en geniet veel aanzien in de partij. Obama wordt één van de belangrijkste campagnetroeven voor Biden.

In The Washington Post staat een opiniërend stuk van Rahm Emanuel, de voormalige stafchef van Obama en oud-burgemeester van Chicago. Emanuel betoogt dat de keuze van Joe Biden met welke vrouwelijke running mate