De toespraak van president Donald Trump tot het Amerikaanse volk over de oorlog met Iran was de kans om duidelijkheid te geven. Trump zou duidelijkheid scheppen en het einde van het conflict aankondigen. Of op zijn minst zou hij aangeven wat de doelen waren en of die allemaal zijn bereikt. Kortom, Trump zou richting geven, om uit te leggen wat er gebeurt, waarom het gebeurt en wat er nog komt. Maar die richting en duidelijkheid kwamen er niet.

De toespraak van Trump bevatte geen nieuwe feiten. Er werd gesproken over voortgang, over succes, over een einde dat in zicht zou zijn. Maar wat dat einde precies betekent, bleef onduidelijk..

Wat overbleef was herhaling. Trump herhaalde meerdere malen hoe succesvol en superieur het Amerikaanse leger was en zowel de Iraanse marine als de luchtmacht had vernietigd. Het was vooral borstklopperij. En waarom Trump Venezuela noemde bleef onduidelijk. Waarschijnlijk om daar het succes van nog eens van te onderstrepen. Want dat Iran een ander verhaal is, is inmiddels wel duidelijk. 

Aan het begin van de oorlog sprak Trump over regime change, maar daar had men het naar een aantal dagen al niet meer over. Maar volgens Trump is er toch regime change, want de leiders van het oude regime zijn immers dood. 

De toespraak zorgde juist voor meer onzekerheid. Enerzijds werd gesteld dat de oorlog bijna voltooid is, iets wat Trump al meerdere malen heeft gezegd. Anderzijds werd ruimte gelaten voor verdere escalatie. al noemde Trump nergens in zijn toespraak boots on the ground. Die combinatie maakt de boodschap tegenstrijdig. Als het einde nabij is, waarom blijft uitbreiding van het conflict dan een reële optie en gaan de bombardementen onverminderd door? En als escalatie nodig is, hoe dichtbij is dan het einde van de oorlog werkelijk?

Voor de Amerikaanse burger betekent dat één ding: gebrek aan duidelijkheid. De toespraak gaf geen antwoord op de meest basale vragen. Wat is het doel van deze oorlog? Wanneer is dat doel bereikt? En wat gebeurt er daarna?

Zonder die antwoorden blijft beleid abstract. Er werd niets toegevoegd. Geen nieuwe informatie en het is duidelijk dat er eigenlijk geen duidelijker doel is. Voor een land in oorlog is dat onvoldoende.

Over de hoge olieprijzen gaf Trump aan dat het een kwestie van tijd is voordat die weer gaan dalen. De hoge olieprijzen komen omdat de Straat van Hormuz nog altijd gesloten is. Volgens Trump heeft Amerika daar geen last van (wat niet klopt) omdat het zelf genoeg olie heeft. Hij riep de Europese bondgenoten op om olie van Amerika te kopen. En als ze dat niet willen, dan moeten zij maar zorgen dat de Straat van Hormuz weer opengaat. Met andere woorden, Trump heeft het probleem veroorzaakt, wat ervoor heeft gezorgd dat er een energiecrisis is, en nu mag Europa het oplossen. 

Wat de toespraak van Trump liet zien is dat de regering worstelt met de boodschap die men wil geven, De afgelopen weken zijn er zoveel verschillende uitspraken gedaan door Trump, maar ook door minister van Oorlog, Pete Hegseth en minister van Buitenlandse Zaken, Marco Rubio. Er was geen eenduidige consistente lijn te ontdekken. Trump heeft zich door Israël laten meeslepen in deze oorlog en zich volledig verkeken op de gevolgen.

Trump wil zo snel mogelijk weg uit dit wespennest waar hij in terecht is gekomen. En of de Iraniërs moeten leven onder een regime dat misschien nog repressiever is, zal Trump een zorg zijn. Dat Iran er misschien strategisch beter voor staat dan voor de oorlog moet Trump wel zorgen baren. 

De conclusie is dat de toespraak van Trump de ruimte vulde, maar loste de onzekerheid niet op. Het miste richting en duidelijkheid. De Amerikaanse burger had, misschien tegen beter weten in, op meer gehoopt, maar had zeker meer verdiend.